ENDEKS24 ÖZEL
Kısaca
  • IMF, 13 Ekim 2026'da Türkiye'nin 2027 büyümesini yüzde 3,6, yıl sonu enflasyonunu yüzde 23,7 olarak öngördü; OVP'nin 2027 hedefleri yüzde 4,2 ve yüzde 21.
  • Endeks24 hesaplamasına göre yıl sonu enflasyonundaki fark 2026'da 1,5 puandan 2027'de 2,7 puana çıkıyor; büyümedeki fark iki yılda da 0,6 puan.
  • İki tabloda da 2027'de büyüme hızlanıyor ve enflasyon geriliyor; ayrışma hızın düzeyinde.
  • İç talep göstergeleri karışık: perakende satış hacmi ağustosta yıllık yüzde 10,1 artarken sanayi üretimi yüzde 1,9 azaldı.

IMF ile Orta Vadeli Program (OVP), Türkiye'nin 2027 yıl sonu enflasyonu için yüzde 23,7 ile yüzde 21 arasında, yani 2,7 puan farkla ayrışıyor. IMF'nin 13 Ekim 2026 tarihli tahmini, OVP'nin 6 Eylül 2026'da Resmî Gazete'de yayımlanan hedefinin üzerinde.

Yumuşak iniş, enflasyonun büyümeyi sert düşürmeden gerilemesi; stagflasyon ise enflasyon yüksek kalırken büyümenin zayıflaması demek. İki tabloda da 2027'de büyüme 2026'ya göre hızlanıyor ve yıl sonu enflasyonu geriliyor. IMF'nin patikası ise OVP'ye göre daha düşük büyüme ve daha yüksek enflasyon içeriyor.

IMF 2027'de yıl sonu enflasyonunu 2,7 puan yüksek, büyümeyi 0,6 puan düşük görüyor

IMF, Ekim 2026 Dünya Ekonomik Görünümü'nde Türkiye'nin büyümesini 2026 için yüzde 2,7, 2027 için yüzde 3,6 görüyor. Yıl sonu enflasyonu yüzde 29,9 ve yüzde 23,7 olarak öngörülüyor. OVP ise yüzde 3,3 ve yüzde 4,2 büyüme ile yüzde 28,4 ve yüzde 21 yıl sonu enflasyon gösteriyor.

Gösterge IMF OVP Fark, puan
Büyüme, 2026 Yüzde 2,7 Yüzde 3,3 -0,6
Büyüme, 2027 Yüzde 3,6 Yüzde 4,2 -0,6
Yıl sonu TÜFE, 2026 Yüzde 29,9 Yüzde 28,4 1,5
Yıl sonu TÜFE, 2027 Yüzde 23,7 Yüzde 21,0 2,7

Kaynak: IMF Dünya Ekonomik Görünümü (Ekim 2026), Strateji ve Bütçe Başkanlığı Orta Vadeli Program (2027-2029), Endeks24 hesaplamasına göre. Fark, IMF eksi OVP.

OVP'nin 2026 değerleri gerçekleşme tahmini, 2027 değerleri hedef niteliğinde; IMF'nin bütün değerleri tahmin. IMF'nin yıllık ortalama enflasyon tahmini 2026 için yüzde 31,2, 2027 için yüzde 26,5. OVP yıl sonu verisi verdiği için tabloda IMF'nin yıl sonu rakamları kullanıldı.

IMF, enflasyonu OVP'den yüksek, büyümeyi düşük görüyor

IMF tahmini eksi OVP, puan. Enflasyonda yıl sonu TÜFE, büyümede yıllık GSYH değişimi karşılaştırıldı.

Büyüme 2026: -0,6

Büyüme 2027: -0,6

Enflasyon 2026: 1,5

Enflasyon 2027: 2,7

Kaynak: IMF, Strateji ve Bütçe Başkanlığı, Endeks24 hesaplamasına göre

OVP'nin 6 Eylül 2026'da açıklanan metninde 2026 sonu enflasyon tahmini geçen yılki programdaki yüzde 16'dan yüzde 28,4'e, büyüme tahmini yüzde 3,8'den yüzde 3,3'e çekildi. Programın 2026 Brent petrol varsayımı 64,3 dolardan 89,3 dolara yükseldi.

IMF raporu, teknoloji değer zinciri dışında kalan enerji ithalatçısı ekonomilerin en zor görünümle karşı karşıya olduğunu belirtiyor. OVP'ye göre Türkiye'nin 2026 enerji ithalatı 71 milyar dolar.

Büyüme ikinci çeyrekte yüzde 2,3'e yavaşladı, iç talep göstergeleri karışık sinyal veriyor

TÜİK verilerine göre ekonomi 2026'nın ikinci çeyreğinde yıllık yüzde 2,3, mevsim etkilerinden arındırılmış çeyreklik bazda yüzde 1,1 büyüdü. Yıllık büyüme bir yılda 2025'in ikinci çeyreğindeki yüzde 4,8'den yüzde 2,3'e geriledi.

Yıllık büyüme 2025'in ikinci çeyreğinden bu yana yarıya indi

Gayrisafi yurt içi hasılanın bir önceki yılın aynı çeyreğine göre değişimi, zincirlenmiş hacim.

2025 1. çeyrek: 2,6

2025 2. çeyrek: 4,8

2025 3. çeyrek: 3,9

2025 4. çeyrek: 3,5

2026 1. çeyrek: 2,6

2026 2. çeyrek: 2,3

Kaynak: TÜİK

OVP'nin aktardığı TÜİK verilerine göre özel tüketim birinci çeyrekte yüzde 5,1, ikinci çeyrekte yüzde 3,5 arttı; sabit sermaye yatırımları yüzde 3,1'den yüzde 0,6'ya geriledi. Yurt içi talebin büyümeye katkısı 5,1 puandan 1,8 puana indi, net dış talebin katkısı eksi 2,5 puandan artı 0,6 puana çıktı.

TCMB, politika faizini 22 Ekim 2026'da ocaktan bu yana ilk indirimle yüzde 36'ya çekti. Karar metni, iktisadi faaliyet verilerinin "iç talepteki zayıf seyrin devam ettiğini" gösterdiğini belirtiyor.

Gösterge Dönem Son değer Önceki dönem
GSYH, yıllık değişim, yüzde 2026 2. çeyrek 2,3 2,6
Özel tüketim, yıllık değişim, yüzde 2026 2. çeyrek 3,5 5,1
Sabit sermaye yatırımı, yıllık değişim, yüzde 2026 2. çeyrek 0,6 3,1
Sanayi üretimi, yıllık değişim, yüzde Ağustos 2026 -1,9 -0,2
Perakende satış hacmi, yıllık değişim, yüzde Ağustos 2026 10,1 10,4
İmalat kapasite kullanım oranı, yüzde Eylül 2026 74,2 73,5

Kaynak: TÜİK, TCMB, Endeks24 derlemesi. Önceki dönem, çeyrek verilerinde 2026 birinci çeyrek, aylık verilerde temmuz 2026, kapasite kullanımında ağustos 2026.

Perakende satış hacmi ağustosta yıllık yüzde 10,1 artarken sanayi üretimi yıllık bazda dördüncü ay geriledi. Bankalararası Kart Merkezi verilerine göre eylülde kartlı ödeme tutarı yüzde 35 artarak 2 trilyon 965,5 milyar liraya, işlem adedi yüzde 11 artışla 1,95 milyara çıktı.

Endeks24 hesaplamasına göre kartlı ödeme tutarı eylül enflasyonundan arındırıldığında yaklaşık yüzde 4 arttı. Bu, nominal artışın büyük bölümünün fiyatlardan geldiğini gösteriyor.

Reel efektif kur şubat 2020'den beri en yüksek bantta, TİM kur makasından yakınıyor

TCMB'nin TÜFE bazlı reel efektif döviz kuru endeksi (2025=100) eylülde 105,45 oldu; temmuzdaki 106,18, şubat 2020'den bu yana en yüksek düzeydi. Endeksin eylülde yıllık yüzde 7 artması, liranın ticaret ortaklarının para birimleri karşısında enflasyon farkı düzeltildikten sonra da değer kazandığı anlamına geliyor.

TÜFE bazlı reel efektif kur temmuz 2025'ten bu yana yüzde 9 arttı

TCMB reel efektif döviz kuru endeksi, 2025=100, aylık. Yükseliş, liranın reel olarak değerlenmesi anlamına gelir.

Temmuz 2025: 96,50 · Temmuz 2026: 106,18 · Eylül 2026: 105,45

Kaynak: TCMB, Endeks24 hesaplamasına göre

Yİ-ÜFE bazlı endeks eylülde 101,62 ile yıllık yüzde 2,1 yükseldi. Endeks24 hesaplamasına göre dolar/TL 30 Eylül 2026'da bir yıl öncesine göre yüzde 17,9 artışla 48,91'e çıktı; eylül yıllık TÜFE'si yüzde 29,73 olduğundan fark 11,9 puan.

TİM Başkanı Mustafa Gültepe, 3 Ekim 2026'da ağustos için aynı farkın 14 puanı aştığını söyledi. Gültepe, 21 Ekim 2026'da farkın 10 puan olduğunu belirterek döviz dönüşüm desteğinin yüzde 3'ten yüzde 8'e çıkarılmasını istedi.

İhracat eylülde yıllık yüzde 15,4 artışla 25 milyar 976 milyon dolara çıktı; TİM'e göre miktar yüzde 0,6 geriledi. Ocak-eylülde değer yüzde 5,2 artarken miktar yüzde 2 azaldı.

OVP ve TCMB dezenflasyonun gerekçeleri arasında talep ve kur kanallarını sayıyor

OVP, TÜFE'nin yıl sonunda yüzde 28,4'e gerileyeceği öngörüsünü "yurt içi talepteki dengelenmenin sürmesi" ve "Türk lirasındaki istikrarlı görünümün korunması" gibi etkenlere bağlıyor. TCMB'nin karar metni de sıkı duruşun "talep, kur ve beklenti kanalları üzerinden dezenflasyon sürecini güçlendireceğini" belirtiyor.

Politika faizi yüzde 36, eylülde yüzde 29,73'e inen yıllık enflasyonla arasındaki fark ise Endeks24 hesaplamasına göre 6,3 puan. İki kurumun yıl sonu rakamlarının gerektirdiği değerler birbirinden farklı; bunlar tahmin değil, yalnızca hesap.

Gösterge OVP IMF Gerçekleşen
2026 büyüme tahmini, yüzde 3,3 2,7 İlk yarı: 2,5
Gereken ikinci yarı yıllık büyüme, yüzde 4,0 2,9 2025 ikinci yarı: 3,7
2026 yıl sonu TÜFE tahmini, yüzde 28,4 29,9 Eylül: 29,73
Gereken ekim-aralık TÜFE birikimi, yüzde 3,3 4,5 Ekim-aralık 2025: 4,4

Kaynak: TÜİK, IMF, Strateji ve Bütçe Başkanlığı, Endeks24 hesaplamasına göre.

Temmuz-eylülde aylık TÜFE artışı yüzde 1,78, 1,84 ve 1,84 oldu. OVP'nin yüzde 28,4'ü için ekim-aralıkta aylık ortalamanın yaklaşık yüzde 1,1, IMF'nin yüzde 29,9'u için yüzde 1,5 olması gerekiyor.

TCMB, Para Politikası Kurulu toplantı özetini 30 Ekim 2026'da, Enflasyon Raporu'nu 12 Kasım 2026'da yayımlayacak; sonraki faiz kararı 10 Aralık 2026'da açıklanacak.