HSBC, 22 Mayıs tarihli raporunda CHP'ye yönelik butlan kararının asıl test edeceği yerin siyaset değil, Haziran 2023'ten bu yana uygulanan dezenflasyon programı olduğunu ortaya koydu. Bankanın ekonomisti Melis Metiner, programın bu aşamada siyasi bir kısıtlamayla karşılaştığına dair somut kanıt bulunmadığını aktardı.
Raporun kritik tespiti faiz cephesinde. TCMB, petrol şokunun ardından %37'deki politika faizine dokunmadı; ancak likidite operasyonlarıyla bankalararası repo faizini %40 seviyesine çekti. Bu, resmi faizi değiştirmeden fiili sıkılaştırma yapan bir yaklaşıma işaret ediyor.
HSBC'ye göre asıl kırılma noktası dolarizasyon. Banka, yerleşiklerin yeniden hızlı dövize geçmesi ya da yabancı çıkışlarının derinleşmesi durumunda TCMB'den net bir faiz artışı bekliyor.
Bu uyarı, 21 Mayıs'ta Türk varlıklarında yaşanan sert satışın hemen ardından geldi. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'nin CHP'nin 2023 kurultayını "mutlak butlan" ile hükümsüz sayıp Kemal Kılıçdaroğlu'nu görevde tutması, BİST 100'de kayıpları %6'yı aşırarak devre kesiciyi tetiklemişti. Endeks günü %6,05 düşüşle 13.163 puandan kapadı; bu, Mart 2025'ten bu yana en sert günlük kayıp oldu.
Reaksiyon fonksiyonu geçmiş krizlerle test ediliyor
HSBC, TCMB'nin mevcut reaksiyon fonksiyonuna sadık kalmasını bekliyor; yani Merkez Bankası'nın daha önceki şoklarda izlediği patikayı tekrarlamasını. Bu beklentinin dayanağı geçmiş reflekslerde.
Mart 2025'teki yerel siyasi gerilim ve Mart 2026'daki nükleer gerilim sonrası banka önce döviz müdahalesi ve likidite sıkılaştırmasına yönelmişti. 2025'te bu adımlar yetersiz kalınca Nisan ortasında resmi faiz artışı gelmişti.
Dolarizasyon ve rezerv tablosu
HSBC'nin aktardığı TCMB verilerine göre Şubat sonundan bu yana şirketlerin döviz mevduatı yalnızca 1,7 milyar dolar arttı, hanehalkının döviz mevduatı ise 1,4 milyar dolar geriledi. Tablo, yurt içinde henüz panikli bir dövize kaçışın olmadığını gösteriyor.
Raporda rezerv tartışmasına mesafeli bir not da düşüldü. TCMB'nin altın-döviz ve TL-döviz swapları gibi geleneksel olmayan araçlara başvurma istekliliği göz önüne alındığında, görece düşük net döviz pozisyonunun bankanın müdahale gücü için tek başına en doğru gösterge olmayabileceği değerlendiriliyor.
Karar sonrası kamu bankalarının TL'yi savunmak için piyasaya sürdüğü döviz, HSBC'nin notunda 6 milyar dolar olarak yer aldı; bazı yerel kaynaklar bu rakamı 8-10 milyar dolara taşıdı. Dolar/TL ilk şokta 45,60 bandında kontrollü kaldı, Türkiye'nin CDS'i ise 250 baz puanın üzerine çıktı.
