Tarım arazileri üzerine izinsiz kurulan hobi bahçeleri, Türkiye'de yıllardır çözülemeyen bir mevzuat başlığına dönüştü. 20 Haziran 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 7584 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, konuya bir düzenleme daha ekledi. Ancak altı yıl içindeki dördüncü hamle olan bu kanun da kalıcı bir çözüm getirmiş değil.
Altı yılda iki kanun, iki yönetmelik
Hobi bahçelerine ilişkin tartışma yeni değil. Tarım arazilerinin korunması, 19 Temmuz 2005'te yürürlüğe giren 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanım Kanunu ile düzenlenmişti. Ne var ki bu kanun, arazilerin küçük parsellere bölünüp hobi bahçesine çevrilmesini engelleyemedi. Sonraki yıllarda art arda gelen düzenlemeler de aynı tabloyu değiştiremedi.
Bu tablo, sorunun yeni kural eksikliğinden değil, mevcut kuralların uygulanmamasından kaynaklandığını gösteriyor. Her düzenleme bir öncekinin boşluğunu kapatmak için çıktı; sahadaki durum ise değişmedi.
Yeni kanun ne getiriyor
Son düzenlemenin en dikkat çeken maddesi, izinsiz yapılara altyapı yasağı. Kanuna göre izin alınmadan yapılmış her türlü yapı ve tesise elektrik, su ve doğalgaz bağlantısı ve aboneliği tesis edilemeyecek. Kanun metninde "hobi bahçesi" ifadesi geçmiyor; yasak izinsiz tüm yapıları kapsıyor.
Tarım arazisini izinsiz bozanlara verilen idari para cezası da sertleşti. Metrekare başına 10 lira olan tutar 2 bin 500 liraya yükseltildi. Büyük ova koruma alanlarında ceza iki katı, yani metrekare başına 5 bin lira olarak uygulanacak.
Elektrik, su ve doğalgaz kesildiğinde bu yapılarda yaşamak da üretim yapmak da fiilen imkansız hale geliyor.
Sorumluluk belediyelere ve şirketlere geçti
Düzenleme, uygulamayı yerel yönetimler ile dağıtım şirketlerinin omzuna yüklüyor. Kaçak yapıya elektrik, su ya da doğalgaz bağlayan idare, kurum ve kuruluşlara abone başına 100 bin lira idari para cezası kesilecek. Cezanın tebliğinden sonra abonelik 30 gün içinde iptal edilmezse, aboneliğin sürdüğü her ay için ayrıca 100 bin lira ceza uygulanacak.
Tarım ve Orman Bakanlığı, kanun yürürlüğe girdikten sonra yaptığı açıklamada düzenlemeleri tek tek anlattı; ancak hobi bahçelerine ilişkin doğrudan bir bilgiye yer vermedi. Önceki düzenlemelerde öne çıkan yıkım vurgusunun yerini bu kez altyapı yasağı aldı. Sonucun değişip değişmeyeceği ise kuralların sahada ne ölçüde uygulanacağına bağlı.
