- Türkiye'nin Çin'e gıda ve tarım ürünleri ihracatı 2022'de 321,5 milyon dolardan 2025'te 238,7 milyon dolara indi; düşüş yüzde 25,7 oldu.
- Et kalemi 88,5 milyon dolardan 0,1 milyon dolara geriledi; Endeks24 hesaplamasına göre et dışı ihracat 233,1 milyon dolardan 238,7 milyon dolara çıktı.
- Çin'den gıda ve tarım ithalatı aynı dönemde 472,1 milyon dolardan 768,9 milyon dolara yükseldi.
Türkiye'nin Çin'e gıda ve tarım ürünleri ihracatı 2022'de 321,5 milyon dolardı; 2025'te 238,7 milyon dolara geriledi. Kayıp 82,8 milyon dolar, yani yüzde 25,7 ve tamamı et kaleminden geldi.
Rakamlar, Türkiye'nin BM Comtrade'e bildirdiği yıllık dış ticaret verilerinden alındı. Armonize Sistem'in 1 ile 24. fasılları canlı hayvan, et, süt ürünü, meyve, sebze, tahıl, yağ, kakao, işlenmiş gıda, içecek ve tütünü kapsıyor.
Bu fasılların Çin'e toplam ihracattaki payı 2022'de yüzde 9,8 iken 2025'te yüzde 7,3'e indi. Endeks24 Araştırma verilerine göre gıda dışındaki ihracat aynı dönemde 2.959,8 milyon dolardan 3.039,5 milyon dolara çıktı.
Çin'e gıda ihracatı 2025'te 238,7 milyon dolarla dönemin en düşüğünde
Türkiye'nin Çin'e gıda ve tarım ürünleri (Armonize Sistem 1-24. fasıllar) ihracatı, milyon dolar, 2022-2025.
2022: 321,5
2023: 278,7
2024: 278,9
2025: 238,7
Kaynak: BM Comtrade, Türkiye'nin bildirdiği veriler (erişim 25 Ekim 2026)
Düşüşün kaynağı et kalemi, geri kalan ihracat arttı
Et ve yenilebilir sakatat, 2022'de 88,5 milyon dolarla Türkiye'nin Çin'e en büyük gıda ihracat kalemiydi ve toplamın yüzde 27,5'ini oluşturuyordu. Kalem 2023'te 10,6 milyon dolara, 2024'te 0,4 milyon dolara, 2025'te 0,1 milyon dolara indi.
Endeks24 hesaplamasına göre et dışındaki gıda ve tarım ihracatı 233,1 milyon dolardan 238,7 milyon dolara çıktı; artış yüzde 2,4 oldu. Yani toplamdaki kayıp, tek kalemin ortadan kalkmasına denk geliyor.
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, 15 Ekim 2025'te Şanghay'da Çin Gümrükler Genel İdaresi Başkanı Sun Meycün ile görüştü. Bakan, Türk özel sektörünün ihracat talebinin kanatlı ürünlerde yoğunlaştığını söyledi ve kuş gribi nedeniyle kesilen ticaretin yeniden başlamasını dilediğini belirtti.
Aynı görüşmede somon, çipura ve levrek gibi su ürünleri ile badem ihracatına ilişkin üç protokol imzalandı.
Et ihracatı 88,4 milyon dolar azaldı, süt ürünleri 14,9 milyon dolar arttı
Türkiye'nin Çin'e ihracatında kalem bazında 2022'den 2025'e değişim, milyon dolar. Pozitif değer artışı, negatif değer azalışı gösterir. Endeks24 hesaplamasına göre.
Et ve sakatat: -88,4
Kahve, çay, baharat: -13,2
Meyve, kuruyemiş: -4,2
Meyve-sebze müstahzarı: +1,5
Kakao ve çikolata: +6,0
Yağlar: +7,1
Tahıl, un, pastacılık: +14,5
Süt ürünleri, bal: +14,9
Kaynak: BM Comtrade, Türkiye'nin bildirdiği veriler; Endeks24 hesaplaması
Diğer kalemlerde tablo karışık. Süt ürünleri ihracatı 14,9 milyon dolar, tahıl ve pastacılık ürünleri 14,5 milyon dolar arttı. Kahve, çay ve baharat faslı ise 13,2 milyon dolar azaldı.
2025'te en büyük kalem 53,8 milyon dolarla meyve-sebze müstahzarları oldu. Meyve ve sert kabuklu yemiş 42,0 milyon dolarla ikinci, tahıl ve pastacılık ürünleri 41,0 milyon dolarla üçüncü sırada yer aldı.
| Kalem (Armonize Sistem fasılı) | 2022, milyon dolar | 2023, milyon dolar | 2024, milyon dolar | 2025, milyon dolar |
|---|---|---|---|---|
| Et ve yenilebilir sakatat (02) | 88,5 | 10,6 | 0,4 | 0,1 |
| Meyve-sebze müstahzarları (20) | 52,3 | 102,8 | 79,9 | 53,8 |
| Meyve ve sert kabuklu yemiş (08) | 46,2 | 44,0 | 66,7 | 42,0 |
| Tahıl, un ve pastacılık ürünleri (19) | 26,5 | 35,5 | 35,0 | 41,0 |
| Süt ürünleri, yumurta, bal (04) | 6,1 | 3,9 | 15,4 | 21,1 |
| Kakao ve çikolata (18) | 8,3 | 12,1 | 12,5 | 14,3 |
| Yağlar (15) | 5,2 | 4,5 | 9,9 | 12,3 |
| Sebze (07) | 7,4 | 13,3 | 15,7 | 12,0 |
| Kahve, çay, baharat (09) | 15,7 | 10,9 | 8,4 | 2,5 |
| Toplam, 1-24. fasıllar | 321,5 | 278,7 | 278,9 | 238,7 |
Kaynak: BM Comtrade, Türkiye'nin Çin'e bildirdiği ihracat; fasıl seçimi ve toplam Endeks24 taramasına göre derlendi. Tabloda yer almayan fasıllar toplama dahil.
Çin'den gıda ithalatı yüzde 63 arttı
Türkiye'nin Çin'den gıda ve tarım ürünleri ithalatı 2022'de 472,1 milyon dolardı; 2025'te 768,9 milyon dolara çıktı. Artış 2022'den bu yana yüzde 62,9, yalnız 2025'te bir önceki yıla göre yüzde 50,4 oldu.
Endeks24 hesaplamasına göre ithalatın ihracata oranı 2022'de 1,5 iken 2025'te 3,2'ye yükseldi. Türkiye, Çin'e sattığı her 1 dolarlık gıdaya karşılık 3,2 dolarlık gıda satın aldı; açık 150,6 milyon dolardan 530,1 milyon dolara çıktı.
2025'te ithalatın en büyük kalemi 207,6 milyon dolarla meyve ve sert kabuklu yemiş faslı oldu. Meyve-sebze müstahzarları 132,9 milyon dolarla ikinci sırada yer aldı.
Bakan Yumaklı'nın 15 Ekim 2025'te açıkladığı 789 milyon dolarlık ikili tarım ticareti, bu verilerin 2024 toplamıyla örtüşüyor. O yıl ihracat 278,9, ithalat 511,4 milyon dolar, toplam 790,2 milyon dolardı. Bakan, tutarın iki ülke ticaretindeki payını yüzde 1,6 olarak verdi.
| Gösterge | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 |
|---|---|---|---|---|
| Çin'e ihracat, milyon dolar | 321,5 | 278,7 | 278,9 | 238,7 |
| Çin'den ithalat, milyon dolar | 472,1 | 413,9 | 511,4 | 768,9 |
| Dış ticaret açığı, milyon dolar | 150,6 | 135,3 | 232,5 | 530,1 |
| İthalatın ihracata oranı, kat | 1,5 | 1,5 | 1,8 | 3,2 |
| Çin'e toplam ihracattaki pay, yüzde | 9,8 | 8,4 | 8,2 | 7,3 |
Kaynak: BM Comtrade, Türkiye'nin bildirdiği veriler (Armonize Sistem 1-24. fasıllar); açık, oran ve pay Endeks24 hesaplamasına göre.
Orta Koridor'da altyapı çalışmaları sürüyor, gıda ihracatı dönemin en düşüğünde
Türkiye üzerinden uzanan Orta Koridor'un demir yolu bağlantısı için Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Divriği-Kars-Gürcistan sınırı hattının tasarım ve inşa ihalesini 22 Aralık 2026'da yapacak. Alman lojistik şirketi Rhenus ise Orta Asya'dan Türkiye'ye uzanan 14 terminallik bir ağ kuruyor.
Orta Koridor yatırımları sürerken Türkiye'nin Çin'e gıda ve tarım ihracatı, Comtrade verilerinde 2022-2025 döneminin en düşük yıllık düzeyi olan 238,7 milyon dolarda kaldı.
