Talep cephesinde iç ve dış göstergeler aynı anda zayıflarken, bankacılık verileri kredi riskinde yukarı yönlü bir eğilime işaret ediyor. BDDK aylık verilerine göre toplam kredilerin takibe dönüşüm oranı Mayıs 2026’da yüzde 2,69’a çıktı. Dünya yazarı Prof. Dr. İbrahim Ünalmış’ın BDDK verilerinden yaptığı hesaplamada bireysel kredilerde oran yüzde 4,5, KOBİ kredilerinde yüzde 3,8 düzeyinde bulunuyor. Buna karşın sektörün yüzde 16,34’lük sermaye yeterliliği, tablonun şimdilik sistemik krizden çok bilanço baskısı ve seçici kredi riski olarak okunması gerektiğini gösteriyor.
Toplam TGA oranı
%2,69
İhracat miktarı
−%20,8
Sermaye yeterliliği
%16,34
Talep göstergeleri üretim tarafını sıkıştırıyor
Kredi kartı limitlerinin artış hızını sınırlayan düzenlemeler, tüketim üzerinden iç talebi soğutmayı amaçlıyor. TCMB’nin 2026 II Enflasyon Raporu’ndaki çalışma, kredi limiti değişimlerinin tüketici harcamaları üzerinde ekonomik açıdan anlamlı ve istatistiksel olarak güçlü etkiler ürettiğini ortaya koydu. Ünalmış da kart başına reel harcamaların şubat ayından bu yana gerilediğini belirterek iç tüketimdeki yavaşlamaya dikkat çekti.
Dış talep tarafındaki sinyal daha keskin. TÜİK verilerine göre ihracat miktar endeksi Mayıs 2026’da geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 20,8 düştü. İmalat sanayindeki miktar kaybı yüzde 21,4’e ulaştı. Böylece Türkiye ekonomisindeki talep görünümü, tüketim ve ihracat kanallarının birlikte ivme kaybettiği bir yapıya dönüştü. Siparişlerin zayıflaması, işletme sermayesi ihtiyacı yüksek şirketlerde nakit akışını ve borç ödeme kapasitesini daha hassas hale getiriyor.
Kredi riskindeki artış sektörlere eşit dağılmıyor
Mayıs 2025’te yüzde 2,1 olan toplam TGA oranının Mayıs 2026’da yüzde 2,7 düzeyine yükselmesi, bir yılda 0,6 yüzde puanlık artış anlamına geliyor. Endeks24 hesabına göre göreli yükseliş yaklaşık yüzde 28,6. Bireysel kredilerde yüzde 4,5’e çıkan oran, hanehalkı ödeme kapasitesindeki baskıyı öne çıkarırken, KOBİ kredilerindeki yüzde 3,8’lik seviye üretim ve ticaret zincirinde riskin daha geniş bir tabana yayılabileceğini gösteriyor.
Mayıs 2026 risk haritası
Sektörel TGA oranlarında ticaret grupları önde
Barlar sıfırdan yüzde 4’e uzanan ortak ölçekte gösterildi. Yüksek oran, sektör kredilerinde daha büyük takip payına işaret ediyor.
%3,8
%3,5
%3,4
%3,2
%0,9
%0,9
Kaynak: Prof. Dr. İbrahim Ünalmış’ın BDDK verilerinden aktardığı sektörel oranlar. Ortak ölçek yüzde 0 ile yüzde 4 arasındadır.
endeks24.com
Üç gösterge neden birlikte izlenmeli
Talep kaybı nakit akışını zayıflatıyor
İç tüketim ve ihracatın aynı dönemde gerilemesi, satış gelirleri ile borç servisi arasındaki dengeyi bozabilir.
Risk ticaret ve KOBİ tarafında yoğunlaşıyor
TGA oranlarının sektörler arasında ayrışması, genel bir kredi daralmasından çok seçici bilanço baskısına işaret ediyor.
Sermaye tamponu sistemik riski sınırlıyor
Yüzde 16,34’lük sermaye yeterliliği bankacılık sistemine koruma sağlıyor, ancak TGA eğiliminin izlenmesi gereğini ortadan kaldırmıyor.
TGA oranlarının yükselmesi bankaların karşılık giderlerini ve kredi verme iştahını etkileyebilir. Şirketler açısından ise finansmana erişim maliyeti ile tahsilat süresi arasındaki makas önem kazanıyor. Ünalmış, mevcut oranların tarihsel ortalamaların altında bulunduğunu ve güçlü sermaye yapısı nedeniyle sistemik risk oluşturmadığını değerlendiriyor. Bununla birlikte üretim kapasitesi yüksek, geçici finansal sıkıntı yaşayan şirketlere piyasa koşulları içinde seçici destek verilmesini politika seçeneği olarak öne çıkarıyor.
Önümüzdeki dönemde yalnız toplam TGA oranına bakmak yeterli olmayacak. Bireysel krediler, KOBİ kredileri ve sektör bazlı takibe dönüşüm oranlarının yanı sıra ihracat miktarı, reel kart harcamaları ve bankaların karşılık oranları birlikte izlenmeli. Talepteki zayıflama kalıcı hale gelirse kredi riski bilanço kalemlerinden üretim ve istihdam kararlarına daha güçlü biçimde taşınabilir.
Kaynaklar: BDDK Mayıs 2026 aylık bankacılık verileri, TCMB Enflasyon Raporu 2026 II, TÜİK Dış Ticaret Endeksleri Mayıs 2026 ve Prof. Dr. İbrahim Ünalmış’ın 17 Temmuz 2026 tarihli değerlendirmesi. Endeks24 hesabı: 2,7 eksi 2,1 eşittir 0,6 yüzde puan; 0,6 bölü 2,1 yaklaşık yüzde 28,6.
endeks24.com
Küçük yatırımcıyı koruma ve doğru bilgilendirme misyonumuz kapsamında, bu analiz Endeks24 Analiz ve Araştırma Kurulu denetiminde, rasyonel metodolojilerle hazırlanmıştır. Kurul yapımız ve analiz ilkelerimiz hakkında detaylı bilgi için Analiz ve Araştırma Kurulu sayfamızı inceleyebilirsiniz.
