Türkiye beyaz eşya sanayisinde ihracat kaybı 2026'nın ilk yarısında yüzde 19'a çıktı. TÜRKBESD'in 31 Temmuz 2026 bülteni, dış satışlardaki gerilemeye üretimde yüzde 15 ve toplam satışlarda yüzde 15 düşüşün eşlik ettiğini gösterdi. İç satışlar yüzde 7 azalırken altı ana ürün grubundaki toplam satış 13.026.952 adette kaldı. Haziranda da iç satış yüzde 15, ihracat yüzde 11 ve toplam satış yüzde 12 daraldı; üretim geçen yılın aynı ayıyla aynı seviyede kaldı. Veriler, ilk çeyreğe göre kayıp hızında sınırlı yavaşlama olsa da sektörün hem dış talep hem maliyet baskısıyla karşı karşıya olduğunu ortaya koydu.
İkinci çeyrekte daralma hızı sınırlı ölçüde azaldı
İlk çeyrekte ihracat yüzde 23, üretim yüzde 21, toplam satış yüzde 19 ve iç satış yüzde 10 gerilemişti. İlk yarı oranlarının daha düşük kayıplara işaret etmesi, ikinci çeyrekte daralmanın ilk üç aya göre hız kestiğini gösteriyor. Buna karşın dört ana göstergenin de yıllık bazda eksi bölgede kalması, görünümün toparlanmaya döndüğü anlamına gelmiyor.
İhracat cephesindeki bozulma bir önceki yılın aynı dönemine göre belirgin biçimde hızlandı. TÜRKBESD verilerinde ihracat 2025'in ilk yarısında yüzde 5 gerilerken 2026'nın ilk yarısındaki kayıp yüzde 19'a ulaştı. Böylece daralma oranı 14 yüzde puan kötüleşti ve yaklaşık dört katına çıktı. Üretim kaybı da aynı karşılaştırmada yüzde 8'den yüzde 15'e, toplam satışlardaki düşüş yüzde 6'dan yüzde 15'e yükseldi.
2024 yılındaki rekor iç satış verileri sektörün dış pazar sorununu daha erken aşamada gösteriyordu. O yıl iç satışlar yüzde 7 artarken ihracat yüzde 3 ve üretim yüzde 2 gerilemişti. İhracat kaybı 2025'in tamamında yüzde 10'a çıktı ve hacim 20,2 milyon adetle 2017 seviyelerine döndü. 2026 ilk yarı sonucu, dış satışlardaki düşüşün geçici bir dalgalanmadan çıkarak çok yıllı bir eğilime dönüştüğünü ortaya koyuyor.
Maliyet baskısı ile dış talep zayıflığı birlikte anılıyor
TÜRKBESD Başkanı Alper Şengül, gerilemenin arkasında küresel pazarlardaki talep zayıflığı, rekabet gücündeki aşınma ve dış ticaret politikalarının yarattığı ilave maliyetleri sıraladı. Dernek, bu unsurların her birinin yüzde 19'luk kayıptaki payını ayrı ayrı hesaplayan bir etki analizi yayımlamadı. Bu nedenle mevcut veri, daralmayı tek bir maliyet kalemine veya tek bir pazara bağlamaya izin vermiyor.
Gelinen noktada, ihracattaki düşüşün devam ettiğini görüyoruz.
TÜRKBESD Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Mehmet Yavuz, yassı çelik ürünlerine yönelik anti-damping önlemlerinin üretim maliyetlerini yükselttiğini ve ihracat rekabetçiliğini baskıladığını belirtti. Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Fatih Özkadı ise GEKAP birim tutarlarının 2020'den bu yana yaklaşık 15 ila 17 kat arttığını, aynı dönemde üretici ve tüketici fiyatlarındaki artışın yaklaşık 7 kat düzeyinde kaldığını söyledi.
Özkadı'nın paylaştığı sektör tahminine göre GEKAP'ın beyaz eşya üreticilerine yıllık maliyeti yaklaşık 3 milyar TL'ye, 2020-2025 dönemindeki toplam tahsilat ise yaklaşık 250 milyon dolara ulaştı. Dernek, yükümlülüğün geçici olarak kaldırılmasını veya birim tutarların en az yüzde 50 azaltılmasını talep ediyor. Bu tutarlar TÜRKBESD'in açıklamasına dayanıyor; bültende bağımsız denetim veya ürün bazlı maliyet hesabı yer almıyor.
İkinci yarıda ürün ve pazar kırılımı belirleyici olacak
Türkiye, 2025 itibarıyla 29 milyon adetlik üretim hacmi, 60 bin doğrudan ve 600 bin dolaylı istihdamla Avrupa'nın en büyük beyaz eşya üretim merkezi konumunu koruyor. Ancak ilk yarı bülteni, ihracat kaybının hangi ürün gruplarında ve hangi ülke pazarlarında yoğunlaştığını açıklamıyor. İkinci yarı performansının yönü, Avrupa talebinin seyri, girdi maliyetleri ve iç talepteki görünüm kadar bu ürün ve pazar dağılımının açıklanmasıyla daha net görülebilecek.
