Tasfiye edilen fonlarda ödeme 8 Ekim'de 17 fonda başlıyor

Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) tasfiyesine karar verdiği 131 yatırım fonunda ödemeler iki ayrı yoldan yapılacak. A1 Capital, Bulls ve Pardus Portföy'ün fonlarında olağan tasfiye 8 Ekim Perşembe günü başlıyor; Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın açıkladığı takvime göre ilk gün 17 fonun ödemesi yapılacak. Tera, Pusula, Atlas ve Hedef Portföy'ün fonlarında ise fon başına 1 milyon liraya kadar ara ödeme öngörülüyor.

Fon ödemelerinde güncel durum

SPK'nın 23 Eylül'de açıkladığı verilere göre yedi portföy yönetim şirketine ait 131 fon tasfiye ediliyor. Merkezi Kayıt Kuruluşu kayıtlarında bu fonlardaki tekil yatırımcı sayısı 455 bin 758.

A1 Capital, Bulls ve Pardus Portföy'ün kurucusu olduğu 66 fonda olağan tasfiye uygulanıyor. Cevdet Yılmaz 7 Ekim'de Meclis Genel Kurulu'nda, bu üç şirkette olağan tasfiyenin 8 Ekim'de başlayacağını ve 17 fonun ödemesinin perşembe günü yapılacağını söyledi. Bu 17 fonda 43 bin 643 yatırımcı bulunuyor. Aynı üç şirketin 49 özel fonunda 2 bin 98 kişi var; Yılmaz bu fonlardaki sorunların kendi kapsamlarında çözülmesinin planlandığını belirtti.

İlk gün ödemesi tasfiyedeki fonların yüzde 13'ünü, yatırımcıların yüzde 9,6'sını kapsıyor. SPK'nın 1 Ekim tarihli kararına göre bu üç şirkette tasfiye, unvanında "para piyasası" ifadesi bulunan fonlardan başlıyor ve yatırımcı sayısı en fazla olan fondan en aza doğru ilerliyor.

Dört şirketin fonlarında ara ödeme

Tera, Pusula, Atlas ve Hedef Portföy'ün 65 fonunda genel esaslara ek bir tasfiye usulü geçerli. SPK'nın 1 Ekim'de duyurduğu karara göre mutabakat işlemleri tamamlanan her yatırımcıya, tasfiye sonunda hak edeceği tutardan düşülmek üzere ara ödeme yapılacak. Tutar, Merkezi Kayıt Kuruluşu'nun her hak sahibi için belirleyeceği net yatırım tutarına göre hesaplanacak ve her yatırımcı için her fonda ayrı ayrı 1 milyon lirayı aşmayacak.

Net yatırım tutarı 1 milyon liranın altında olan yatırımcıya bu tutar, 1 milyon lira ve üzerinde olana 1 milyon lira ödenecek. Ara ödeme karşılığında katılma payı iade edilmeyecek; paylar nihai tasfiye ödemesi sırasında iade edilecek. Uygulama önce para piyasası fonlarında başlayacak. Tasfiyedeki 15 para piyasası fonunun 11'i bu dört şirkete ait.

Yılmaz, bu dört şirkette sürecin Merkezi Kayıt Kuruluşu verilerinin tamamlanmasının ardından başlayacağını, Atlas'ın olağan yöntemle tasfiyesi üzerinde de çalışıldığını söyledi. Yılmaz'ın verdiği bilgiye göre Tera'nın 6 fonunu İş Bankası, kalan 125 fonu Ziraat Bankası tasfiye ediyor.

Tasfiyedeki fonların şirketlere dağılımı

SPK'nın 1 Ekim'de yayımladığı fon listesine göre tasfiyedeki fonların şirketlere dağılımı şöyle:

Para normal satış emriyle alınmayacak

Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar çerçevesinde tasfiye, fon malvarlığının nakde çevrilmesi ve tasfiye sonunda kalan bakiyenin katılma payı sahiplerine payları oranında dağıtılması esasına dayanıyor. Tasfiye aşamasında yatırımcının olağan dönemdeki TEFAS satış talimatı ve standart valör süreci üzerinden çıkış yapması beklenmiyor.

SPK'nın 28 Eylül tarihli duyurusuna göre 17 Eylül'de TEFAS'a iletilen ve iptal edilen talimatların sahiplerine, tasfiye bakiyesinden fondaki katılma payı sahipliği oranında ödeme yapılacak. 16 Eylül ve öncesinde iletildiği halde fonun temerrüdü ya da fiyat açıklamaması nedeniyle gerçekleşmeyen talimatlar da tasfiye kapsamında.

Son fon fiyatı kesin ödeme tutarı değil

Tasfiye sürecinde esas alınan tutar, fonun tasfiye sonunda oluşan bakiyesi olacak. Bu nedenle yatırımcının hesabında veya TEFAS ekranında son gördüğü fon fiyatının aynen ve aynı tarihte ödeneceği sonucu çıkarılamaz. Portföydeki varlıkların nakde çevrildiği fiyatlar, masraflar ve tasfiye yöntemi nihai dağıtılabilir bakiyeyi etkileyebilir.

Tasfiye için öngörülen süre 21 Eylül'de değişti. SPK, tasfiye usul ve esaslarındaki 3 aylık süreyi 6 aya çıkardı. Kurul, 6 aylık sürenin tasfiyenin mutlaka 6 ay süreceği anlamına gelmediğini, koşullara bağlı olarak daha erken tamamlanabileceğini bildirdi.

Fon malvarlığı şirketten ayrı tutuluyor

Yatırım fonu malvarlığı, kurucunun ve portföy yöneticisinin kendi malvarlığından ayrı tutuluyor. Bu ayrım, portföy yönetim şirketinin mali durumu ile fonun sahip olduğu varlıkların aynı hukuki malvarlığı olmadığı anlamına geliyor; yatırımcının tasfiye hakkı fon malvarlığı üzerinden belirleniyor.

Tasfiye listesinde olmayan fonlar

Tasfiye listesinde bulunmayan ancak alım satım işlemleri durdurulan fonlar ayrı değerlendiriliyor. Bir fonun yalnız alım ve satıma kapatılması, o fonun tasfiye edildiği anlamına gelmiyor. SPK'nın 1 Ekim tarihli kararına göre A1 Capital, Bulls ve Pardus Portföy'ün bu durumdaki fonları, tasfiye sürecinin tamamlanmasının ardından tüm dağıtım kanallarında eşzamanlı olarak yeniden işleme açılabilecek. Tasfiyedeki fonlarla işlem yapmış olanları ise görevli banka bu süreci beklemeden açabilecek.

Ödeme sorunu tasfiye kararından önce başladı

Pusula Portföy, 15 Eylül tarihli KAP bildiriminde bazı yatırım fonlarının katılma payı iade ödemelerinde temerrüt oluştuğunu açıkladı. Tera Portföy de 16 Eylül tarihli KAP bildiriminde THF kodlu hisse senedi yoğun fonunda iade ödemelerinde temerrüt oluştuğunu duyurdu.

SPK 17 Eylül'de Tera, Pusula, Hedef, Atlas, A1 Capital, Pardus ve Bulls Portföy'ün TEFAS'ta işlem gören yatırım fonlarını alım ve satıma kapattı, tasfiye kararını açıkladı.

Fon tasfiyesinde kronoloji

15 Eylül: Pusula Portföy bazı fonlarında katılma payı iade ödemelerinde temerrüt oluştuğunu bildirdi.

16 Eylül: Tera Portföy THF kodlu fonunda iade temerrüdünü açıkladı.

17 Eylül: SPK yedi şirketin fonlarını alım satıma kapattı ve tasfiye kararını duyurdu.

21 Eylül: Tasfiye usul ve esaslarındaki 3 aylık süre 6 aya çıkarıldı.

23 Eylül: SPK tasfiyedeki fon sayısını 131, tekil yatırımcı sayısını 455 bin 758 olarak açıkladı.

28 Eylül: SPK, 17 Eylül'de iptal edilen talimatların tasfiye bakiyesinden ödeneceğini duyurdu.

1 Ekim: Dört şirketin fonları için ara ödeme usulü, üç şirketin fonları için tasfiye sırası belirlendi.

7 Ekim: Cevdet Yılmaz, Meclis Genel Kurulu'nda ilk ödemelerin gününü açıkladı.

8 Ekim: A1 Capital, Bulls ve Pardus Portföy'de olağan tasfiyenin başlayacağı, 17 fonda ödemenin yapılacağı gün.