Perşembe sabahı, dünyanın en kritik enerji geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'nda gemiler adeta olduğu yerde kaldı. ABD'nin İran'ı üst üste ikinci gün vurmasının ardından boğazdaki deniz trafiği neredeyse durma noktasına geldi. Gemi takip verilerine göre hareketlerin büyük bölümü su yolunun kuzeyindeki İran onaylı rota üzerinde toplanırken, ABD destekli Umman koridorunda geçişler dibe indi. Bu, haziran ortasındaki ateşkesten bu yana görülen en zayıf tablo.
Çarşamba günü boğazdan her iki yönde yalnızca 14 emtia taşıyıcısı geçti; bu, geçici barış anlaşmasından bu yana kaydedilen en düşük seviye.
Boğazda tam olarak ne yaşandı
Trafikteki çöküş, İran'ın gemilere yönelik bir dizi saldırısının ABD saldırılarını tetiklemesinin ardından geldi. Başkan Donald Trump'ın İran ile ateşkesin sona erdiğini açıklamasıyla tansiyon yeniden yükseldi. Perşembe günü boğazda hareket neredeyse tamamen dururken, gemi kümelenmelerinin oluştuğu gözlendi. Bu kümelenmeler, navigasyon sistemlerinde elektronik müdahale, yani sinyal karıştırma işareti olarak değerlendirildi. Enerji arz güvenliğindeki bu kırılganlık, boğazın kısa sürede tam kapasite açılacağına dair beklentileri zayıflattı.
Boğazdan kaç gemi geçiyor
Rakamlar düşüşün boyutunu net gösteriyor. Kpler ve gemi takip verilerine göre, ABD ve İran'ın boğazı yeniden açmaya yönelik geçici anlaşmaya varmasından sonraki üç haftada emtia gemilerinin günlük ortalama geçiş sayısı 34 olmuştu. Günlük trafik 24 Haziran'da 59 ile zirve yapmıştı. Çarşamba günü bu sayının 14'e inmesi, ateşkes döneminin ortalamasının yarısının bile altında bir seviyeye işaret ediyor.
Enerji akışı için ne anlama geliyor
Hürmüz, küresel petrol arzının yaklaşık beşte birinin taşındığı bir darboğaz. Bu nedenle boğazdaki her yavaşlama, enerji piyasalarında arz güvenliği endişesini doğrudan besliyor. Sigorta tarafında da baskı görünür durumda: bazı savaş riski sigortacıları denizcilik şirketlerine geçişleri geçici olarak durdurma tavsiyesinde bulunurken, diğerleri poliçe şartlarını yeniden değerlendirmeye başladı. Tanker işletmecilerinin önümüzdeki dönemde daha temkinli hareket etmesi bekleniyor; bu da trafiğin normale dönmesinin zaman alabileceğine işaret ediyor.
