Azerbaycan'ın Hazar Denizi'ndeki Abşeron gaz-kondensat sahasının tam saha geliştirmesi için nihai yatırım kararı 26 Eylül 2026'da Bakü'de belgelendi. Operatör TotalEnergies'in açıklamasına göre 2029'da devreye alınması beklenen projeyle sahanın yıllık gaz üretim kapasitesi 1,5 milyar metreküpten 6,0 milyar metreküpe çıkacak, gaz iç piyasanın yanı sıra Türkiye'ye de ihraç edilecek.
Kararı, projede yüzde 35 payla operatör olan TotalEnergies, yüzde 35 paya sahip SOCAR ve yüzde 30 paylı ADNOC iştiraki XRG birlikte aldı. Azerbaycan Cumhurbaşkanlığının açıklamasına göre karar belgesi, Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in katıldığı 2. Azerbaycan Uluslararası Yatırım Forumu belge değişim töreninde SOCAR Başkanı Rövşen Necef, TotalEnergies Arama ve Üretim Başkanı Nicolas Terraz ile ADNOC/XRG İcra Ofisi Direktörü Omar Al Suwaidi tarafından değişildi.
Saha kapasitesi dört katına çıkıyor
Abşeron'un ilk fazı 2023'te yıllık 1,5 milyar metreküp gaz ve günlük 12.000 varil kondensat kapasitesiyle üretime başlamıştı. Tam saha geliştirmeyle toplam kapasite yıllık 6,0 milyar metreküp gaz ve günlük 47.000 varil kondensata yükselecek. Endeks24'ün şirket verilerinden yaptığı hesaba göre bu, yıllık 4,5 milyar metreküplük ek gaz ve mevcut kapasitenin dört katı anlamına geliyor. Kondensattaki artış yaklaşık 3,9 kat.
TotalEnergies, sahanın yaklaşık 140 milyar metreküp geri kazanılabilir gaz rezervi taşıdığını bildiriyor. Bakü'nün yaklaşık 100 kilometre güneydoğusundaki sahada gaz 4 deniz altı kuyusundan üretilecek, deniz altı boru hattıyla karaya taşınacak ve tamamen elektrikle çalışan yeni bir kara tesisinde işlenecek. Şirket, projenin kapsam 1 ve 2 emisyon yoğunluğunun varil petrol eşdeğeri başına 4 kilogram CO2 eşdeğerinin altında kaldığını açıkladı.
Türkiye'ye ihracat ikinci fazla başlıyor
Şirket açıklamasına göre ilk fazda üretilen gaz yalnız Azerbaycan iç piyasasını besliyor. Tam saha geliştirmeyle birlikte gaz, Azerbaycan'ı Avrupa gaz piyasasına bağlayan mevcut altyapı üzerinden Türkiye'ye ihraç edilecek. Proje yeni bir ihracat hattı öngörmüyor, ek arz mevcut şebekeye verilecek.
Haziran başında Bakü Enerji Haftası'nda yapılan SOCAR, TotalEnergies ve XRG görüşmesine ilişkin SOCAR açıklamasında da sahadan Türkiye'ye uzun vadeli gaz arzı için BOTAŞ'ın taraf olduğu anlaşmaya değinildiği aktarılmıştı.
Forumda Avrupa'nın gaz şirketleriyle de belge imzalandı
Aynı törende SOCAR'ın enerji alanındaki diğer belgeleri de değişildi. SOCAR ile ExxonMobil, Orta Kura havzasında konvansiyonel olmayan hidrokarbon kaynaklarının aranması, geliştirilmesi ve üretimi için üretim paylaşım anlaşması imzaladı. Alman SEFE ile doğal gaz, LNG, enerji güvenliği, altyapı ve arama-üretim projelerinde işbirliği mutabakatı, yine Alman VNG ile stratejik işbirliği anlaşması imzalandı.
Listede SOCAR'ın ABD'li Comstock Resources ile stratejik ortaklık çerçeve anlaşması ve Apollo ile arama-üretim projelerine yatırım mutabakatı da yer aldı. Cumhurbaşkanlığının yayımladığı belge listesinde, forumda imzalanan anlaşmaların toplam tutarına ilişkin bir rakam bulunmuyor.
