Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara ve SDG liderliği arasında Ocak 2026 itibarıyla sağlanan kapsamlı uzlaşı, bölgedeki jeopolitik ve ekonomik denklemi kökten değiştirdi. Resmi kaynaklarca doğrulanan 14 maddelik protokole göre, Deyrizor ve Rakka vilayetleri tüm idari ve askeri yapılarıyla derhal merkezi hükümete devrediliyor. Anlaşma, Fırat Nehri'nin doğusundaki askeri birliklerin çekilmesini ve tüm sivil kurumların Suriye devlet mekanizmasına entegre edilmesini içeriyor.
Enerji sahaları ve sınır hatlarında tam kontrol
Ekonomik açıdan kritik öneme sahip olan petrol ve doğal gaz sahalarının işletmesi tamamen Şam yönetimine geçiyor. Suriye hükümetinin tüm sınır geçiş noktalarını kontrol altına alacağı belirtilirken, kaynakların korunması için düzenli ordu birlikleri bölgeye sevk ediliyor. Haseke vilayetinde sivil kurumların entegrasyonu için merkezi bir vali ataması yapılacak olması, devlet otoritesinin ülkenin kuzeydoğusunda yeniden tesis edildiğinin en somut göstergesi olarak kabul ediliyor.
Güvenlik yapısında bireysel entegrasyon modeli
Anlaşmanın güvenlik mimarisine göre, SDG bünyesindeki askeri ve güvenlik personeli, Suriye Savunma ve İçişleri Bakanlıkları bünyesine "bireysel" olarak dahil edilecek. Bu süreçte askeri rütbeler ve mali haklar devlet garantisi altına alınırken, SDG liderliği Suriyeli olmayan PKK unsurlarının ve yabancı liderlerin sınır dışı edilmesini taahhüt etti. Ayrıca, DEAŞ mahkumlarının bulunduğu kampların yönetimi ve güvenliği de tamamen Suriye hükümetine devrediliyor.
Bölgesel denge ve Türkiye sınırı analizi
2019 yılındaki Barış Pınarı Harekâtı ile tesis edilen 30 kilometre derinlikteki güvenlik hattı, mevcut uzlaşmanın Türkiye lehine veya aleyine sonuçlarını belirleyecek ana unsur olmayı sürdürüyor. Şam yönetiminin egemenlik alanını Irak sınırına kadar genişletmesi, Türkiye’nin güney sınırındaki terör koridoru endişelerini yeni bir evreye taşıyor. SDG/PKK unsurlarının Kürt havzalarına itilerek Türkiye sınırına yaslanma ihtimali, Ankara’nın operasyonel hazırlıklarını ve stratejik takibini güncel tutmasını gerektiriyor.
ANALİZ :
Endeks24 analistlerinin çarpan analizi ve bölgesel risk modellemelerine göre, Suriye’deki bu yeni statüko küresel enerji arz güvenliğinden ziyade bölgesel istikrar fiyatlaması üzerinde etkili olacaktır. Suriye’nin üniter yapısının kağıt üzerinde yeniden tesisi, orta vadede Türk savunma sanayii harcamaları ve sınır güvenliği maliyetleri üzerinde belirleyici bir baskı unsuru oluşturabilir. Şam’ın PKK unsurlarının sınır dışı edilmesi taahhüdünü ne ölçüde gerçekleştireceği, BİST 100 endeksindeki jeopolitik risk priminin aşağı yönlü revize edilmesi için kritik eşik olarak izleniyor. Süreç, Endeks24 tarafından risk ve fırsat dengesi kapsamında yakından değerlendirilmektedir.
ENDEKS24 ANALİZ MASASI
Fırat’ın Doğusunda Yeni Statüko ve Enerji Arz Güvenliği
Yasal Uyarı: Haberdeki analiz, ENDEKS24 analistlerinin rasyonel veri ve metodolojik projeksiyonlarına dayanmaktadır. Yatırım danışmanlığı kapsamında olmayıp, jeopolitik gelişmelerin ekonomik etkilerini analiz etme amacı taşır. Bu rapor, ENDEKS24 analistlerinin rasyonel veri ve metodolojik projeksiyonlarına dayanmaktadır. Yatırım danışmanlığı kapsamında olmayıp, jeopolitik gelişmelerin ekonomik etkilerini analiz etme amacı taşır.
