Petrol fiyatları pazartesi günü Hürmüz Boğazı çevresindeki ABD-İran geriliminin deniz taşımacılığına yansımasıyla yükselişini sürdürdü. TSİ 07.58’den önce doğrulanabilen son Reuters kotasyonunda Brent 96,80 dolara çıkarak yüzde 0,54, ABD tipi WTI ise 92,14 dolara yükselerek yüzde 0,72 değer kazandı. Piyasa, karşılıklı gemi saldırılarının Orta Doğu’dan petrol akışını daha uzun süre sınırlamasını fiyatlıyor.
Brent geçen haftayı yüzde 7,8, WTI ise yaklaşık yüzde 10 yükselişle tamamladı. Kpler verilerine göre Hürmüz Boğazı’ndan geçen emtia gemilerinin son 10 gündeki günlük ortalaması 10’a geriledi; bu seviye mayıstan bu yana en düşük düzey olurken cuma günü 10 günlük ortalama 15’in üzerindeydi.
Hürmüz’de alternatif kapasite sınırlı
Uluslararası Enerji Ajansı verilerine göre Hürmüz’den 2025’te günde ortalama 20 milyon varil ham petrol ve petrol ürünü geçti; bu miktar dünya deniz yoluyla petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 25’ine karşılık geldi. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri üzerinden kullanılabilecek alternatif ham petrol hatlarının kapasitesi 3,5-5,5 milyon varil/gün düzeyinde.
Endeks24 hesabına göre alternatif hatların üst sınırı, Hürmüz’ün 2025 petrol akışının yüzde 27,5’ine denk geliyor. Bu oran, boğaz trafiğinde kalıcı bir daralmanın boru hatlarıyla bütünüyle telafi edilmesinin mümkün olmadığını gösteriyor.
Karşılıklı saldırılar deniz riskini artırdı
ABD Merkez Komutanlığı, 5 Eylül’de üç İran ham petrol tankerini vurduğunu açıkladı. Bunlardan birinin İran’ın başlıca petrol ihracat merkezlerinden Kharg Adası açıklarında olduğu bildirildi. İran Devrim Muhafızları da Hürmüz’de yetkisiz rota kullandığını belirttiği üç tankeri ve başka bölgelerde üç ABD aracını hedef aldığını duyurdu.
İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Muhsin Rızai, Hürmüz Boğazı dışında yeni bir kısıtlı bölgenin önümüzdeki günlerde ilan edileceğini söyledi. Yeni deniz kısıtlaması, gemi geçişlerindeki toparlanmanın hızına ilişkin belirsizliği artırıyor.
OPEC+ ekim üretim politikasını değiştirmedi
OPEC+ içinde ek gönüllü kesinti uygulayan yedi ülke 6 Eylül toplantısında, eylül için gereken üretim düzeyini ekimde de koruma kararı aldı. Grup bir sonraki aylık toplantısını 4 Ekim’de yapacak. Bu karar, kısa vadede fiyatlamanın yeni üretim artışından çok Hürmüz’deki fiziksel akışa duyarlı kalmasına yol açıyor.
