İzmir Büyükşehir Belediyesi iştiraki İZPA tarafından hazırlanan “Mercek İzmir – İyi Olma Hali: İzmir’de Barınma Hakkı Politika Notu” başlıklı rapor yayımlandı. Araştırma sonuçları, barınma maliyetlerinin kentteki yaşam kalitesini belirleyen en temel sorun haline geldiğini ortaya koydu.
Verilere göre İzmir, konut harcamalarında İstanbul’un ardından Türkiye’nin en pahalı ikinci ili konumuna yükseldi. Kentin 11 merkez ilçesinde 100 metrekarelik bir konutun ortalama kirası 25 bin TL barajını geçti. Bu rakam, bilimsel olarak kabul edilen "uygun fiyatlı barınma" kriterinin yaklaşık iki katı seviyesinde seyrediyor.
Barınma krizi sosyal adaleti tehdit ediyor
Raporda, hane halkı gelirinin yüzde 30’unu aşan kira harcamalarının barınma hakkını ortadan kaldırdığı vurgulandı. Özellikle dar gelirli vatandaşlar için kira giderleri asgari ücret seviyelerini çoktan geride bıraktı. Konutun sadece bir barınak değil; erişilebilir, güvenli ve dayanıklı olması gerektiği raporun ana çıktıları arasında yer aldı.
11 merkez ilçede rekor artış oranları
2018-2025 dönemini kapsayan 7 yıllık süreçte İzmir genelinde kiralar ortalama 20 kat artış gösterdi. Artışın en yoğun hissedildiği bölgeler Narlıdere, Güzelbahçe, Karşıyaka ve Balçova olarak kayıtlara geçti. Bu ilçelerdeki kira bedelleri, kentin sosyal dokusunu ve yerleşim pratiklerini kökten değiştiren bir seviyeye ulaştı.
Erişilebilir konut kriteri iki kat aşıldı
İZPA uzmanları, barınma krizinin sosyal içerme ve yaşam kalitesi üzerinde yarattığı tahribata dikkat çekti. Mevcut kira bedellerinin hane halkı bütçesindeki payı arttıkça, bireylerin diğer temel ihtiyaçlarından feragat etmek zorunda kaldığı belirtildi. Krizin çözümü için kamusal politikaların önemi raporun sonuç kısmında altı çizilen unsurlardan biri oldu.
