ABD Başkanı Donald Trump, faiz indirimi baskısını yumuşatırken zayıf dolar tercihinden de geri adım atabileceğinin sinyalini verdi. ABD Başkanı, Fed başkanlığına atadığı Kevin Warsh'a enflasyonla mücadelede bağımsız hareket alanı tanıyacağını açıkladı. Cuma günkü yemin töreninde Trump, Warsh'a "Bana bakma, kimseye bakma, sadece işini yap" ifadelerini kullandı. Yaklaşık yüzde 4 seyreden enflasyon ortamında faiz indirimi savunmanın güçleştiği kabul edilmiş oldu. Bu ton değişimi, hayat pahalılığının Başkan'ın onay oranlarını baskıladığı bir dönemde geldi. Selefi Jerome Powell'a yönelik faiz baskısının da yumuşadığı dikkat çekti.
Trump gün içinde düşük faiz isteğini yinelese de bunu enerji fiyatlarındaki düşüş şartına bağladı. Ancak piyasaya verilmek istenen mesaj çoktan iletilmişti.
Piyasa beklentisi ile ekonomist tahmini ayrışıyor
Burada manşette kaybolan kritik bir kopukluk var: piyasa fiyatlaması ile fon yöneticilerinin beklentisi ters yönde. Fed vadeli işlem piyasaları, mart ortasından bu yana 2026 için tüm faiz indirimi beklentilerini sildi. İki yıllık tahvil getirileri o tarihten beri politika faizinin üzerinde seyrediyor; vadeli piyasalar artık bir sonraki hamlenin faiz artırımı olabileceğini fiyatlıyor. Buna rağmen Bank of America'nın mayıs ortasındaki anketinde fon yöneticilerinin yaklaşık yüzde 50'si yıl sonuna kadar en az bir indirim bekliyordu. Bu fark, yatırımcıların Warsh'ın sonunda Trump'ın istediği yönde hareket edeceği inancını koruduğunu gösteriyor.
Şahin Fed, zayıf dolar hedefini sarsıyor
Trump'ın faizlerin düşmemesi gerektiğini gönülsüzce kabul etmesi, yönetimin başka bir önceliğini de tehdit ediyor: ABD sanayisini canlandırmak için doları zayıflatma hedefi. Warsh'a tanınan alan, dolar üzerinde faizlerden daha geniş etki yaratabilir. Warsh'ın 6,7 trilyon dolarlık Fed bilançosunu küçültme isteği zamanla sistemden dolar çekebilir; diğer merkez bankalarıyla swap hatlarına yönelik şüpheleri ise Fed'in küresel son kredi mercii rolünü tartışmaya açıyor.
Tartışmanın yapısal mı geçici mi olduğu belirsiz. Sürecin büyük ölçüde İran savaşının seyrine bağlı kalacağı, ancak barış anlaşması halinde bile birçok merkez bankacısının sıkılaşmayı savunduğu izleniyor. Yapay zekâ kaynaklı çip ve enerji arz darboğazlarının, petroldeki geçici düşüşe rağmen enflasyonu uzun süre besleyebileceği değerlendiriliyor.
Türkiye'ye dolaylı köprü
Buradaki dönüşüm Türkiye için de izlenmeye değer. Güçlü dolar patikasının teyidi, gelişen ülke para birimleri ve TL üzerinde baskı anlamına gelebilir; aynı zamanda Fed'in faiz indirimini ertelemesi, EM'lere yönelik risk iştahını sınırlayan bir unsur olarak değerlendiriliyor. Eski Fed üyesi Roger Ferguson, beş ardışık yıl yüzde 2 hedefin aşılmasının ardından kümülatif fiyat artışlarının yüzde 25'e yaklaştığını belirtti. Eski Bush danışmanı Glenn Hubbard ise doları sanayiyi canlandırma aracı olarak kullanmanın yanlış olduğunu, zayıf doların hayat pahalılığını artırdığını savundu.
