ABD Başkanı Donald Trump, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’den Rusya’nın dizel altyapısına ve rafinerilerine yönelik saldırıları durdurmasını istedi. Trump, saldırıların küresel yakıt sıkıntısını artırdığını savunurken, ABD’de ortalama dizel fiyatının ilk kez galon başına 6 doların üzerine çıkması enerji arzına ilişkin kaygıları güçlendirdi.
Trump, İrlanda’daki temasları sırasında gazetecilere yaptığı açıklamada Zelenskiy ile konuyu görüştüklerini söyledi ve Ukrayna’nın başka hedeflere yönelebileceğini belirtti. Reuters ve Associated Press’in aktardığı açıklamada Trump, Rus dizel altyapısına yönelik saldırıların durmasını isterken mevcut küresel sıkışmanın Rusya-Ukrayna savaşındaki gelişmelerle bağlantılı olduğunu savundu.
Ukrayna son aylarda Rusya’daki petrol rafinerilerine uzun menzilli insansız hava araçlarıyla saldırılar düzenledi. Bu saldırılar Rusya’nın yakıt üretiminde kayıplara ve bazı bölgelerde benzin ile dizel sıkıntılarına yol açtı. Kiev ise Rus enerji altyapısını, Moskova’nın Ukrayna’daki enerji tesislerine yönelik saldırılarına karşı meşru askeri hedefler arasında görüyor.
Dizel piyasasında arz baskısı büyüdü
ABD’de ulusal ortalama dizel fiyatı 10 Eylül’de ilk kez galon başına 6 doların üzerine çıktı. Dizel; kara taşımacılığı, tarım, demiryolu ve deniz taşımacılığında yaygın kullanıldığı için fiyat artışı, enerji maliyetlerinin daha geniş ekonomik faaliyetlere aktarılması açısından yakından izleniyor.
Endeks24’te 13 Ağustos’ta yayımlanan dizel arzındaki rafineri baskısına ilişkin haberde ABD distilat stoklarının beş yıllık mevsimsel ortalamanın yaklaşık yüzde 12 altında olduğu ve rafinerilerin yüksek kapasite kullanımında çalıştığı aktarılmıştı. Son saldırılar bu kırılgan zemine yeni bir arz riski ekledi.
Rusya üretim tahminini aşağı çekti
Reuters’ın 1 Eylül tarihli özel haberinde Rusya’nın 2026 petrol üretim tahminini 17 yılın en düşük düzeyine çektiği, 2026 ve 2027 yakıt ihracatı görünümünü de savaşın etkileri nedeniyle aşağı yönlü revize ettiği bildirildi. Taslak tahminlerin eylül sonunda kesinleşmesi bekleniyor.
Trump’ın çağrısı, Ukrayna’nın Rus enerji altyapısına yönelik saldırılarının askeri etkisi ile küresel yakıt arzı üzerindeki ekonomik etkisinin aynı anda tartışıldığı bir dönemde geldi. Washington’ın çağrısının Kiev’in hedefleme politikasında değişikliğe yol açıp açmayacağı ise henüz açıklanmış değil.
