ABD Başkanı Donald Trump’ın "İran'da büyük çaplı savaş operasyonları başlattık" açıklamasıyla birlikte dünya yeni bir güne jeopolitik şokla uyandı. Başkent Tahran başta olmak üzere İsfahan, Kum, Kerec ve Kirmanşah gibi stratejik şehirler eş zamanlı olarak hedef alındı. ABD ve İsrail ordusunun ortak yürüttüğü harekatta, İran’ın nükleer tesisleri ve uzun menzilli füze kapasitesinin öncelikli hedef olduğu bildirildi. Operasyonun başlamasıyla birlikte İran hava sahası sivil uçuşlara tamamen kapatıldı.
İran'dan İsrail'e balistik füze yağmuru
Saldırılara yanıt gecikmedi. İran Meclisi Ulusal Güvenlik Konseyi Başkanı İbrahim Azizi'nin "Savaşı siz başlattınız ama bitişi sizin elinizde olmayacak" açıklamasının ardından, İran topraklarından İsrail'e yönelik onlarca balistik füze ateşlendi. İsrail ordusu, hava savunma sistemlerinin devrede olduğunu belirtirken, halka sığınaklara girmeleri yönünde acil uyarılar yayımladı. Ülke genelinde olağanüstü hal ilan edilirken, karşılıklı saldırı dalgalarının devam ettiği bildiriliyor.
Trump'tan operasyonun gerekçesine dair açıklama
ABD Başkanı Trump, paylaştığı video kaydında müzakerelerin gidişatından memnun olmadığını vurgulayarak, İran rejiminden gelen acil tehditleri ortadan kaldırmak için bu adımı attıklarını duyurdu. Trump, operasyonun temel amacının İran’ın nükleer silah elde etmesini engellemek ve ABD personelini savunmak olduğunu belirtti. Beyaz Saray kaynakları, bunun "küçük bir saldırı" olmadığını ve operasyonun geniş kapsamlı bir stratejiyle devam edeceğini teyit etti.
Tahran'da hastaneler alarm durumunda
Saldırıların merkez üssü olan Tahran'da patlama sesleri kesilmezken, İran Sağlık Bakanlığı tüm hastanelerin alarm durumuna geçtiğini açıkladı. Bölgeye çok sayıda ambulans sevk edilirken, okullar ikinci bir duyuruya kadar tatil edildi. İran medyası, Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan’ın sağlık durumunun iyi olduğunu ve güvenli bir bölgeden süreci yönettiğini duyurdu. Bölgedeki askeri hareketlilik, küresel enerji arz güvenliği üzerindeki baskıyı artırıyor.
Bölgesel risk değişimini küresel piyasa hassasiyetleriyle rasyonalize eden modellerimiz, tabloda şu stratejik alanları işaret ediyor:
ANALİZ:
Ortadoğu'da başlayan bu "açık savaş" evresi, 2026 yılı küresel makroekonomik dengelerini tamamen sarsacak bir sistemik risk barındırıyor. Petrol fiyatlarının saniyeler içinde %5'in üzerinde prim yapması, Hürmüz Boğazı'nın olası bir kapanma senaryosunu fiyatlamaya başladığını gösteriyor. Likidite modellerimiz, yatırımcıların riskli varlıklardan (hisse senedi ve kripto paralar) hızla çıkarak ons altın ve ABD tahvilleri gibi geleneksel güvenli limanlara sığındığını işaret ediyor. Türkiye gibi enerji ithalatçısı ülkeler için artan petrol maliyetleri ve yükselen ülke risk primi (CDS), Mart ayı enflasyon projeksiyonlarını yukarı yönlü revize etmeyi zorunlu kılıyor.
ENDEKS24 ANALİZİ
Ortadoğu savaş senaryosu ve küresel enerji arz güvenliği
Şeffaflık ve Metodoloji Beyanı: Küçük yatırımcıyı koruma ve doğru bilgilendirme misyonumuz kapsamında; bu analiz Endeks24 Analiz ve Araştırma Kurulu denetiminde, rasyonel metodolojilerle hazırlanmıştır. Kurul yapımız ve analiz ilkelerimiz hakkında detaylı bilgi için aşağıdaki linke tıklayabilirsiniz.
Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.
