Orman yakma suçunda müebbet hapis her kasten çıkarılan yangında uygulanmıyor. 6831 sayılı Orman Kanunu'nun 110'uncu maddesine göre bu en ağır ceza, devletin güvenliğine karşı suç işlemek amacıyla kurulmuş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde devlet ormanının yakılması halinde veriliyor. Bu durumda müebbet hapse ek olarak 20 bin günden 25 bin güne kadar adli para cezasına hükmediliyor. Bireysel olarak kasten orman yakma ise ayrı bir suç tipi ve cezası 10 yıldan az olmamak üzere hapisle başlıyor.
Müebbet hapis için hangi üç koşul aranıyor?
Bu ayrım, Bakanlığın yangın döneminde yaptığı uyarıların doğru anlaşılması açısından önem taşıyor. “Kasten orman yakma” ile “örgüt faaliyeti kapsamında devlet ormanı yakma” aynı ceza başlığında değerlendirilmiyor. Müebbet hapis yalnızca kanunda ayrıntılı biçimde tanımlanan örgütlü suç halinde söz konusu oluyor.
Bireysel olarak kasten orman yakmanın cezası ne?
Bir kişinin örgüt bağlantısı olmadan kasten orman yakması halinde ceza 10 yıldan az olmamak üzere hapis ve 1.000 günden 10 bin güne kadar adli para cezası. Yangına müdahaleyi geciktirmek veya yangının söndürülmesini zorlaştırmak amacıyla, buna elverişli yer, zaman ya da koşullarda suç işlenirse verilecek ceza yarı oranında artırılıyor.
İhmal, yasak fiil ve kasıt nasıl ayrılıyor?
Ormanlık alanda yasak yerde ateş yakmak, yakılan ateşi tamamen söndürmeden alanı terk etmek, sönmemiş sigara izmariti veya yangına yol açabilecek madde bırakmak ile ormana 4 kilometre mesafede izinsiz anız ya da bitki örtüsü yakmak için 1 yıldan 3 yıla kadar hapis ve adli para cezası öngörülüyor. Bu davranışların fiilen orman yangınına neden olması halinde ise dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılık nedeniyle 3 yıldan 10 yıla kadar hapis gündeme geliyor.
| Fiil | Temel ceza | Önemli ayrıntı |
|---|---|---|
| Yasak ateş, izmarit, atık veya izinsiz anız yakma | 1 yıldan 3 yıla kadar hapis ve adli para cezası | Orman Kanunu'nun 76'ncı maddesindeki yasak fiiller esas alınıyor. |
| İhmal sonucu orman yangını | 3 yıldan 10 yıla kadar hapis | Söndürme çabası veya zararın azlığı dikkate alınarak ceza yarısına kadar indirilebiliyor. |
| Kasten orman yakma | 10 yıldan az olmamak üzere hapis | 1.000 günden 10 bin güne kadar adli para cezası da uygulanıyor. |
| Örgüt faaliyeti kapsamında devlet ormanı yakma | Müebbet hapis | 20 bin günden 25 bin güne kadar adli para cezası da veriliyor. |
Her kasten orman yangını müebbet hapisle cezalandırılmaz. Müebbet hükmü, kanunda özel olarak tanımlanan örgütlü eylem ve devlet ormanı koşullarına bağlıdır.
Yangında ölüm veya yaralanma olursa ne olur?
Orman Kanunu, yangın suçunun işlenmesi sırasında ölüm veya yaralanma meydana gelmesi halinde bu sonuçlardan dolayı ayrıca ceza verilmesini öngörüyor. Bu nedenle fail yalnızca orman yakma suçundan değil, olayın yol açtığı ölüm veya yaralanma bakımından da ayrı bir ceza sorumluluğuyla karşılaşabiliyor.
Kanunun güncel metnine Orman Genel Müdürlüğü belgesinden ulaşılabiliyor. Somut olayda suç vasfı, deliller ve ceza miktarı mahkeme tarafından belirleniyor.
