Letonya'da cumartesi günü yapılan genel seçimi Başbakan Andris Kulbergs'in merkezci ve Ukrayna yanlısı Birleşik Liste partisi açık farkla kazandı. Sonuç, ülkenin 1991'de bağımsızlığını yeniden kazanmasından bu yana bir partinin elde ettiği en büyük seçim zaferi oldu.

Oyların yüzde 97'si sayılmışken Birleşik Liste yüzde 35,3 ile ilk sırada yer aldı. Bu oran 100 sandalyeli parlamentoda 42 sandalyeye karşılık geliyor. Ülkedeki Rus azınlığın oylarına talip olan popülist Önce Letonya yüzde 13,1 ile ikinci, Rusya yanlısı Egemen Güç yüzde 11,7 ile üçüncü, Ulusal İttifak yüzde 8,9 ile dördüncü oldu. Seçime katılım yüzde 51,8'de kaldı, 2022'de bu oran yüzde 59,4'tü.

Sandıkların kapanmasının ardından Letonya kamu yayıncısı LSM'nin açıkladığı sandık çıkış anketi de Birleşik Liste'yi yüzde 35,6 ile birinci göstermişti. Ankette Önce Letonya ile İlericiler yüzde 11,3'er, açıkça Rusya yanlısı çizgideki Egemen Güç ise yüzde 10,8 ile yer almıştı.

Kulbergs: Böyle bir sonuç beklemiyordum

Kulbergs, sandık çıkış anketinin ardından partisinin Riga'daki genel merkezinde yaptığı açıklamada, "Olağanüstü iyi. Böyle bir sonuç beklemiyordum" dedi. Başbakanlık görevini sürdürmeyi umduğunu söyleyen Kulbergs, Önce Letonya ile birlikte hükümet kurmak istemediğini belirtti.

Kulbergs'in görevde kalması ve Ukrayna yanlısı bir koalisyon kurması bekleniyor. Siyaset bilimci Roberts Kits'e göre Birleşik Liste, milliyetçi Ulusal İttifak ya da liberal İlericiler ile parlamentoda çoğunluğu sağlayabilecek durumda. Kits, temsilini artıran Rusya yanlısı partilerin hükümet politikasını etkilemesinin beklenmediğini söyledi.

Kulbergs seçim gecesi Ukrayna'ya desteğin süreceğini ve Moskova'ya karşı sert çizginin korunacağını belirtti. Başbakan, "Rusya ile her türlü ekonomik bağ bizi zayıflatır. Evet, biraz fazladan para getirebilir ama bu Rusya'nın istismar edebileceği bir zaaftır" dedi.

Seçim Rusya endişesinin gölgesinde yapıldı

Seçmen sandığa, Rusya'dan gelebilecek olası bir saldırganlığa ilişkin uyarıların sürdüğü bir ortamda gitti. Baltık ülkeleri aylardır Rusya'nın Ukrayna'ya desteği zayıflatmak için Avrupa genelinde sabotaj, siber saldırı ve diğer hibrit eylemlere başvurduğunu söylüyor. Batılı yetkililer ise Rusya'nın NATO'ya doğrudan bir saldırı başlatabilecek durumda olduğu yönündeki kaygıları yersiz buluyor. Moskova suçlamaları asılsız olarak niteliyor.

47 yaşındaki iş insanı ve amatör ralli pilotu Kulbergs, mayıs ayında göreve geldi. Önceki koalisyon, rotasından sapan askerî insansız hava araçlarının fark edilmeden Letonya hava sahasına girdiği olayları ele alış biçimi nedeniyle dağılmıştı. İnsansız hava araçları Ukrayna'ya aitti, yetkililer ise rotadan sapmalarından Rusya'yı sorumlu tuttu.

Kulbergs kampanyasında insansız hava araçlarına karşı savunma kapasitesinin artırılacağı ve savunma harcamalarının gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 5'i düzeyinde tutulacağı sözünü verdi. Bu oran NATO içindeki en yüksek düzeylerden biri. Kremlin yanlısı rakipleri ise Ukrayna'ya yardımın durdurulmasını ve hayat pahalılığına odaklanılmasını savundu.

1,9 milyon nüfuslu Letonya, AB ve NATO üyesi. Ülkenin doğusunda Rusya ve Belarus, kuzeyinde Estonya, güneyinde Litvanya bulunuyor.