İran merkezli savaş ve artan bölgesel gerilimler, küresel ticaretin ana tedarik yollarında köklü bir değişimi tetikliyor. Dünya ekonomisinin en kritik güzergahlarından biri olan Körfez ve Süveyş hattındaki güvenlik risklerinin maksimum seviyeye çıkması, deniz ticaretindeki maliyetleri ve transit sürelerini hızla yukarı çekiyor. Hürmüz Boğazı'ndan geçen enerji akışının kesintiye uğrama tehlikesi, ülkeleri geleneksel deniz yolları yerine kara ve hibrit hatlara yönlendiriyor.
Bu stratejik dönüşümde Çin'den başlayarak Orta Asya, Hazar geçişi ve Kafkasya üzerinden Türkiye'ye uzanan Orta Koridor projesi, deniz yoluna göre iki kat daha hızlı ve hava yoluna göre dört kat daha ekonomik yapısıyla yeni dönemin ana rotası olarak öne çıkıyor.
Zengezur bağlantısı İran'ı devre dışı bırakıyor
Orta Koridor'un kesintisiz işlemesi için en kritik eksik halka olan Zengezur hattının açılması, bölgesel güç dengelerini yeniden şekillendiriyor. Mevcut durumda Azerbaycan ile Nahçıvan arasındaki bağlantının İran üzerinden sağlanması, Tahran merkezli krizlerde bu güzergahı son derece kırılgan hale getiriyor. Zengezur güzergahı, Ermenistan'ın güneyinden geçerek doğrudan kesintisiz bir enerji ve ticaret akışı sağlarken, İran'ı by-pass eden bir yapı kuruyor. Bu gelişme, Türkiye'yi sadece bir transit geçiş bölgesi olmaktan çıkarıp, limanları ve demiryolu altyapısıyla küresel ticaretin merkez ülkelerinden biri olma eşiğine getiriyor.
