Yıllardır ithalat kısıtlamaları ve güçlü fiziki talep nedeniyle dünya fiyatlarının üzerinde kalan Türkiye altın piyasasında makas tersine döndü. yurt dışında 6.708 TL olan gram altın Türkiye’de 6.680 TL’den satıldı. Böylece fark gramda 28 TL’ye, kilogramda eksi 300 dolara ulaştı.
Likidite sıkışıklığı fiyat dengesini değiştirdi
İstanbul Mücevherciler Kuyumcular ve Sarraflar Derneği Başkan Yardımcısı Mehmet Ali Yıldırımtürk, tersine dönen makasta likidite sıkışıklığının belirleyici olduğunu söyledi. Yıldırımtürk’e göre yüksek faiz TL enstrümanlarının cazibesini korurken, nakit ihtiyacı artan yatırımcıların altınlarının bir bölümünü satması iç piyasadaki arzı artırdı. Yeni alımların sınırlı kalması da geçmişte Türkiye lehine prim üreten fiyat yapısını zayıflattı.
Bugünkü tablo, birkaç yıl önceki fiyatlamanın tam tersine işaret ediyor. Endeks24 arşivinde Mart 2024’te iç ve dış altın makasının 5 bin doları aştığı dönemde ithalat kotası ve yüksek yerel primin piyasa üzerindeki etkileri öne çıkmıştı.
Gram altında 28 TL’lik ters makas oluştu
İç talepteki çözülme yalnız kilogram bazındaki farkı değil, perakende gram altın fiyatını da aşağı çekti. Aynı fiyatlama anında yurt dışı karşılığı 6.708 TL olarak hesaplanırken Türkiye’de gram altın 6.680 TL’den işlem gördü.
Fiyatlamadaki ayrışma piyasanın kendi içinde yeni bir fark da yarattı. Yıldırımtürk, yurt dışında veya İstanbul Altın Borsası’nda değerlendirilecek ürünlerde sertifikalı standart altına yönelimin arttığını, standart ve standart dışı altın arasında kilogram başına yaklaşık 1.000 dolarlık yeni bir makas oluştuğunu belirtti.
Düğün sezonu takı satışlarını toparlayamadı
Düğün sezonu da kuyumcu tarafında beklenen hareketi yaratmadı. İTO Kuyumculuk Meslek Komitesi Meclis Üyesi Ömer Dinçel, geçen yıla göre takı satışlarının yarıdan fazla düştüğünü, yatırım amaçlı ürünlerdeki kaybın ise daha sınırlı kaldığını söyledi. Yıldırımtürk, sektörde yaklaşık yüzde 20’lik boşalma yaşandığını ve nakit akışı bozulan bazı esnafın birbirinden 20 bin TL düzeyinde borç istediğini aktardı.
Negatif makas ihracatçıya kısa süreli avantaj sağlıyor
Mücevher İhracatçıları Birliği Başkanı Mustafa Özcan’a göre Türkiye’de altının uluslararası piyasadan ucuz hale gelmesi stok satışlarında ve yolcu beraberinde ihracatta kısa vadeli avantaj yaratıyor. Ancak siparişin alınması ile ürünün gönderilmesi arasında yaklaşık 45 gün bulunan siparişli üretimde, fiyat farkının yön değiştirmesi maliyet ve kâr marjı hesaplarını zorlaştırıyor.
Yıldırımtürk negatif farkın kalıcı olmayabileceğini düşünüyor. Yeni altın girişinin sınırlı kalması ve talebin yeniden canlanması halinde eylül-ekim döneminde kilogram başına 500, 1.000 veya 1.500 dolarlık pozitif fark oluşabileceğini öngördü. Dubai üzerinden altın girişinin durmuş olması da arz tarafındaki risklerden biri olarak gösterildi.
