ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Davos’ta düzenlenen Dünya Ekonomik Forumu’nda küresel enerji dengelerini sarsacak açıklamalarda bulundu. Trump yönetiminin Rusya’nın enerji gelirlerini tamamen kesme stratejisi kapsamında, Rus petrolü alan ülkelere uygulanması planlanan yüzde 500’lük gümrük vergisinin hukuki altyapısı netleşti. Bessent, Uluslararası Acil Ekonomik Yetkiler Yasası (IEEPA) çerçevesinde Başkan’ın bu yetkiye zaten sahip olduğunu vurguladı.
IEEPA yetkisi ve Senato süreci
Rusya’nın enerji kaynaklarına yönelik yüzde 500 vergi öngören yasa tasarısı 1 Nisan 2025 tarihinde Kongre’ye sunulmuştu. Ancak Hazine Bakanı Bessent, Trump’ın bu adımı atmak için yasalaşma sürecini beklemesine gerek olmadığını ifade etti. IEEPA, ABD Başkanı’na olağanüstü durumlarda ticari kısıtlamalar getirme konusunda geniş bir manevra alanı tanıyor. Senatör Graham’ın sunduğu desteğe rağmen, Beyaz Saray’ın doğrudan icra yetkisini kullanma eğilimi piyasalarda "hızlı müdahale" beklentisini artırdı.
Rusya’nın ihracat performansı zayıflıyor
2025 yılının son çeyreği itibarıyla Rusya’nın petrol ihracatı son beş yılın en düşük seviyelerine geriledi. Washington’daki yaptırım baskısı ve Ekim 2025’te devreye alınan yeni kısıtlamalar, Moskova’nın pazar payını daraltmaya devam ediyor. Buna karşın, bazı Avrupa ülkelerinin Rus petrolüne olan bağımlılığının sürmesi, yüzde 500’lük vergi tehdidini doğrudan bu başkentler üzerinde bir baskı unsuruna dönüştürüyor.
ANALİZ:
Endeks24 analistlerinin senaryo analizleri ve küresel arz-talep projeksiyonlarına göre, yüzde 500’lük bir gümrük vergisi Rus petrolünün marjinal maliyetini pazarın dışına itecek bir seviyeye taşımaktadır. IEEPA yetkisinin kullanımı, ticaret savaşlarının enerji ayağında 2026 yılı için en büyük volatilite kaynağı olarak değerlendirilmektedir.
Söz konusu hamle, sadece bir yaptırım değil, aynı zamanda küresel enerji rotalarının yeniden çizilmesi anlamına gelmektedir. Rus petrolüne bağımlı kalan rafinerilerin ham petrol tedarik maliyetlerinde yaşanacak olası %25-30 bandındaki artış, Avrupa enflasyon verileri üzerinde doğrudan baskı oluşturabilir. Endeks24 Analiz Masası, bu gelişmeyi "enerji korumacılığında uç nokta" olarak tanımlamakta ve stratejik petrol rezervlerindeki hareketliliği yakından izlemektedir.
Kısa vadeli görünümde petrol fiyatlarında Trump’ın açıklamalarıyla birlikte aşağı yönlü bir baskı ve yüksek volatilite beklenirken; uzun vadede arz güvenliği endişeleri fiyat tabanını yukarı çekebilir. Rusya’nın 2027 projeksiyonlarında Asya piyasasına olan zorunlu yönelimi, bölgedeki iskonto oranlarını daha da derinleştirebilir.
ENDEKS24 ANALİZ MASASI
Enerji jeopolitiği ve arz güvenliği analizi
Şeffaflık ve Metodoloji Beyanı: Küçük yatırımcıyı koruma ve doğru bilgilendirme misyonumuz kapsamında; bu analiz Endeks24 Analiz ve Araştırma Kurulu denetiminde, rasyonel metodolojilerle hazırlanmıştır. Kurul yapımız ve analiz ilkelerimiz hakkında detaylı bilgi için aşağıdaki linke tıklayabilirsiniz.
LİNK : https://www.endeks24.com/analiz-ve-arastirma-kurulu
Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.
