Hafta sonu ABD ile İran arasında yeniden alevlenen çatışma, yeni haftaya girilirken piyasaları dolara yöneltti. Doların altı para birimlik sepet karşısındaki gücünü ölçen endeks 101,13'e çıkarak 8 Temmuz'dan bu yana en yüksek seviyesine ulaştı; Brent petrol de varil başına yüzde 4,1 artışla 79,11 dolara sıçradı. Yükselen enerji fiyatları enflasyon endişesini büyütürken yatırımcılar güvenli liman arayışıyla dolara döndü.
Tahran, pazar günü Körfez'deki ABD tesislerini hedef aldığını ve hayati önem taşıyan Hürmüz Boğazı'nı ulaşıma yeniden kapattığını duyurdu. Enerji arzına dönük bu tedirginlik, döviz piyasasındaki hareketliliğin ana itici gücü oldu; ham petroldeki sıçrama doğrudan doları besledi.
Dolar neden yükseliyor
Doların yükselişinde iki etken öne çıkıyor. İlki, jeopolitik risk arttığında yatırımcıların yöneldiği güvenli liman talebi; ikincisi, petroldeki artışın körüklediği enflasyon beklentisiyle ABD Merkez Bankası'nın faizi daha uzun süre yüksek tutabileceği hesabı. Serbest piyasada dolar gün içinde yaklaşık 47,00 liradan işlem görürken, küresel sepet karşısındaki güç de haftaya yükselişle başladı.
Doların gücü tek bir para biriminde değil, geniş bir cephede hissedildi. Japon yeni dolar karşısında yüzde 0,2 gerilerken euro, sterlin ve Okyanusya para birimleri de değer kaybetti.
Fed faiz artışına mı yöneliyor
Petrol kaynaklı enflasyon riski, piyasanın Fed'e yönelik beklentisini sertleştirdi. CME Group'un FedWatch aracına göre merkez bankasının Aralık toplantısında iki veya daha fazla faiz artışına gitme olasılığı, Cuma günü yüzde 47,6 iken yüzde 50,9'a yükseldi. Bu hafta açıklanacak tüketici enflasyonu ve üretici fiyatları verileriyle Fed Başkanı Kevin Warsh'ın Kongre'deki ifadesi, yön arayışında belirleyici olacak. IG piyasa analisti Tony Sycamore, enerji fiyatları buradan yükselmeyi sürdürürse faiz artışlarının öne çekilmesine dair endişelerin yeniden canlanabileceğini belirtti.
Dolar geçen çatışmanın açık ara kazananıydı. Ama bu kez çok daha güçlü bir yerden başlıyor ve Fed'e ilişkin yeniden fiyatlama zaten büyük ölçüde yapıldı.
Para birimi cephesinde Japonya Merkez Bankası da gündemde. Konuya yakın kaynaklara göre banka, 2026 mali yılı büyüme tahminini yukarı yönlü güncelleyebilir; zayıf yen ve güçlü yapay zeka talebinden kaynaklanan maliyet baskısı, enflasyonun hedefi aşma riskini canlı tutuyor.
Türk yatırımcı için ne anlama geliyor
Enerji ithalatında dışa bağımlı Türkiye için petroldeki her sıçrama, ithal enflasyon kanalıyla maliyetlere doğrudan yansıyor. Güçlenen dolar ile pahalılaşan enerjinin birlikte hareketi, kur ve fiyat baskısını aynı anda besleyebilecek bir denklem oluşturuyor. Risk iştahındaki azalma kripto tarafına da yansıdı: bitcoin yüzde 2,1 düşüşle 62.790 dolara, ether yüzde 2,3 gerilemeyle 1.779 dolara indi.
Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.
