Borsada VBTS tedbirli pay sayısı 40'tan 10'a indi

Borsa İstanbul'un Volatilite Bazlı Tedbir Sistemi (VBTS) kapsamında tedbir uyguladığı pay sayısı 12 Ekim Pazartesi seansına 10 olarak giriyor. Endeks24'ün Borsa İstanbul'un Kamuyu Aydınlatma Platformu'nda (KAP) yayımladığı duyurulardan derlediği listeye göre 9 Ekim Cuma seansında 15 payda tedbir vardı, beş payda süre aynı günün seans sonunda doldu. Tedbirli pay sayısı 16 Eylül'de 40'tı.

Kalan 10 payın tamamında tedbir, sistemin ilk kademesi olan açığa satış ve kredili işlem yasağı. Brüt takas, emir paketi ya da tek fiyat tedbiri uygulanan pay kalmadı. Bu kademelerdeki son tedbir Euro Trend Yatırım Ortaklığı paylarındaki emir paketiydi ve 9 Ekim'de sona erdi.

Yeni tedbir duyurulmazsa liste hafta içinde kısalacak. Martı GYO ve Yükselen Çelik'te süre 13 Ekim, Çates Elektrik, Çitlekçi Mağazacılık ve Selçuk Ecza Deposu'nda 14 Ekim, Ahes GYO ve Kuzugrup GYO'da 15 Ekim seans sonunda doluyor. 16 Ekim'de listede üç pay kalıyor: CEO Event Medya, Uşak Seramik ve DMR Unlu Mamuller.

Borsa bültenine göre listedeki 10 payın hiçbiri açığa satış yapılabilen paylar arasında değil. Borsa İstanbul duyurularında, Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) 5 Aralık 2024 tarihli kararı uyarınca açığa satışın yalnızca BIST 50 paylarında yapılabildiği hatırlatılıyor. Bu nedenle listedeki paylarda tedbirin uygulamadaki karşılığı kredili işlem yasağı.

9 Ekim'de beş payda tedbir bitti

Anel Elektrik, Armada Gıda, Doğanlar Mobilya ve Karsan Otomotiv paylarında açığa satış ve kredili işlem yasağı 9 Ekim seans sonunda doldu. Euro Trend Yatırım Ortaklığı paylarında 11 Eylül'den beri uygulanan emir paketi ile önceki kademelerden gelen brüt takas ve açığa satış ve kredili işlem yasağı da aynı gün bitti. Beş pay 12 Ekim'den itibaren VBTS tedbiri olmadan işlem görecek. Borsa İstanbul'un ekim başında dokuz payda süresi dolan tedbirleri de yenilenmemişti.

İki haftadır yeni tedbir duyurusu yok

Borsa İstanbul, VBTS kapsamındaki son duyurusunu 25 Eylül'de DMR Unlu Mamuller için yayımladı. 28 Eylül ile 9 Ekim arasındaki 10 işlem gününde KAP'ta yeni bir VBTS duyurusu yer almadı. 23 Haziran'dan bu yana yayımlanan 64 duyuruda, iki duyuru arasında geçen en uzun süre daha önce dört işlem günüydü. Duyuru sayısı temmuzda 22, ağustosta 18, eylülde 15 oldu.

Tedbirli pay sayısı ağustosta 21 ile 29 arasında seyretti, eylülün ilk yarısında arttı ve 16 Eylül'de 40'a ulaştı. Sayı 2 Ekim'de 26'ya, 8 Ekim'de 15'e indi. 15, temmuz sonundan bu yana görülen en düşük sayı. Her tedbir bir ay süreyle uygulandığı için eylül ortasında alınan kararların süresi ekim ortasında art arda doluyor. Yeni duyuru gelmediğinde liste kendiliğinden kısalıyor.

Sistem, fiyatı aşırı oynak seyreden paylarda devreye giriyor. Duyuru gelmemesi, bu dönemde sistemin koşullarını karşılayan pay olmadığı anlamına gelebilir. Borsa İstanbul duyuruları hangi payların değerlendirildiğini göstermediği için aranın nedeni bu veriden okunamıyor.

Taban serisindeki 15 hissede VBTS tedbiri yok

Borsada en az 10 seanstır günü tabanda kapatan 15 hissenin hiçbirinde 12 Ekim itibarıyla VBTS tedbiri bulunmuyor. Bu hisselerin dokuzunda temmuzdan bu yana en az bir kez VBTS tedbiri uygulandı: Anel Elektrik, Birleşim Grup Enerji, Destek Finans Faktoring, Gündoğdu Gıda, Kuyaş Yatırım, Odine Solutions, Özata Denizcilik, Peker GYO ve Tera Yatırım Teknoloji Holding. Destek Finans Faktoring ve Peker GYO'da yasak 1 Ekim'de, Odine Solutions ve Özata Denizcilik'te 2 Ekim'de, Birleşim Grup Enerji'de 7 Ekim'de, Anel Elektrik'te 9 Ekim'de sona erdi.

VBTS tedbirleri duyuruda yazan bitiş tarihine kadar uygulanıyor. Tedbirin kalkması payın daha az riskli hale geldiğini göstermez, yalnızca sürenin dolduğunu gösterir.

Pazar kuralından gelen brüt takas ve tek fiyat bu listede yok

Liste yalnızca VBTS tedbirlerini kapsıyor. Borsa İstanbul duyurularında, VBTS tedbirlerinin payın işlem gördüğü pazarın kurallarından ayrı değerlendirildiği belirtiliyor. Borsa İstanbul'un 9 Ekim tarihli günlük bültenine göre 88 pay brüt takasla, 42 pay tek fiyat yöntemiyle işlem gördü. Brüt takas işareti taşıyan 88 payın hiçbiri Yıldız Pazar'da ya da Ana Pazar'da değil.

Yakın İzleme Pazarı'ndaki 20 payın tamamı tek fiyat yöntemiyle ve brüt takasla işlem görüyor. Eylül başından bu yana üç pay bu pazara alındı: Alves Kablo 10 Eylül'de, Uşak Seramik 1 Ekim'de, Tera Yatırım 2 Ekim'de. Uşak Seramik'te Yakın İzleme Pazarı kuralları ile VBTS kapsamındaki açığa satış ve kredili işlem yasağı birlikte uygulanıyor.

Tedbir, payın işleme kapatıldığı anlamına gelmez. Pay işlem görmeyi sürdürür, alım satımın koşulları değişir.