Ortadoğu'da Cumartesi günü başlayan sıcak çatışma dalgası, küresel sivil havacılık rotalarında "kırmızı alarm" verilmesine neden oldu. İran, Irak ve İsrail hava sahalarının sivil uçuşlara tamamen veya kısmen kapatılması, özellikle Doğu-Batı hattında köprü görevi gören Türk Hava Yolları (THY) ve Pegasus için uçuş sürelerinin uzaması anlamına geliyor. Tahran, İsfahan ve Bağdat gibi kritik varış noktalarına uçuşlar askıya alınırken, transit uçuşlarda kullanılan alternatif rotalar yakıt tüketimini saniyeler içinde yukarı çekti.
Brent petrolde %5’lik sıçrama marjları zorluyor
Haber akışıyla birlikte Brent petrolün 84,20 dolar seviyesine fırlaması, havacılık sektörünün en büyük gider kalemi olan akaryakıt maliyetlerini doğrudan etkiledi. Analistler, jet yakıtı (kerosen) fiyatlarındaki artışın, operasyonel karlılık üzerinde %3 ila %5 bandında bir aşınma yaratabileceğini öngörüyor. Özellikle THY'nin geniş gövdeli uçaklarla yaptığı uzun menzilli uçuşlarda, rota uzaması ve birim yakıt maliyeti artışı, Pazartesi günü Borsa İstanbul'daki ulaştırma endeksi (XULAS) üzerinde satış baskısı oluşturabilir.
Alternatif rotalar ve operasyonel karmaşa
Hava sahası kısıtlamaları nedeniyle uçakların Kafkasya veya Mısır üzerinden dolaşarak rota çizmesi, uçuş sürelerini varış noktasına göre 45 ila 90 dakika arasında uzatıyor. Bu durum sadece yakıt maliyetini değil, aynı zamanda uçuş ekiplerinin mesai saatlerini ve bağlantılı uçuşların (transfer yolcu) planlamasını da bozuyor. Pegasus’un özellikle Sabiha Gökçen merkezli Ortadoğu uçuşlarındaki iptaller, kısa vadeli nakit akışını etkileyebilecek bir boyuta ulaştı.
Sigorta primlerinde jeopolitik artış beklentisi
Savaş riskinin tırmanması, sadece operasyonel maliyetleri değil, uçakların savaş bölgesi yakınından geçmesi durumunda ödenen sigorta primlerini de tetikleme riski taşıyor. Havacılık sektörü temsilcileri, 2026 yılı turizm sezonu öncesinde yaşanan bu krizin, rezervasyon iptallerinden ziyade maliyet yönetimi tarafında bir "stres testi" olacağını vurguluyor. Pazartesi sabahı piyasaların açılmasıyla birlikte havacılık hisselerindeki volatilite yakından takip edilecek.
Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.
