Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından nisan ayı İktisadi Yönelim Anketi sonuçları açıklandı. İmalat sanayiinde faaliyet gösteren 1.752 iş yerinin yanıtlarıyla oluşturulan veriler, reel sektördeki iyimserliğin yerini kötümserliğe bıraktığını ortaya koydu. Şubat ayında 104,1 puan ile son 29 ayın zirvesini gören endeks, mart ayındaki sert düşüşün ardından nisan ayında da gerilemesini sürdürerek 98,6 seviyesine yerleşti. Son iki aylık toplam kayıp 5,5 puana ulaştı.
Endeksteki bu düşüşte; gelecek üç aydaki ihracat sipariş miktarı, toplam üretim hacmi ve istihdam beklentilerindeki zayıflama temel belirleyici oldu. Özellikle küresel jeopolitik gerginliklerin ve Hürmüz Boğazı eksenli lojistik darboğazların, ihracat odaklı çalışan sanayicinin öngörülebilirliğini kısıtladığı gözleniyor.
Kapasite kullanımı durağan seyrediyor
İmalat sanayi genelinde mevsimsel etkilerden arındırılmış kapasite kullanım oranı (KKO), nisan ayında bir önceki aya göre değişim göstermeyerek yüzde 74,0 seviyesinde kaldı. Sektörel bazda incelendiğinde, tütün ürünleri yüzde 85 ile en yüksek kapasiteye ulaşırken, deri ve içecek sektörleri listenin sonunda yer aldı. Motorlu kara taşıtları sektörü ise 3,2 puanlık artışla nisan ayında kapasitesini en fazla artıran alan olarak dikkat çekti.
Maliyet artış beklentileri ÜFE tahminlerini yükseltti
Sanayicinin üretimini kısıtlayan en önemli faktör %12,8 ile "talep yetersizliği" olarak kaydedilirken, hammadde ve ekipman tedarikindeki aksaklıklar bu tabloyu destekledi. Gelecek on iki aylık dönem sonu itibarıyla yıllık ÜFE beklentisi, bir önceki aya göre 0,8 puan artarak yüzde 31,9 seviyesine çıktı. Bu artış, sanayicinin hem birim maliyetlerde hem de satış fiyatlarında yukarı yönlü baskının devam edeceğine dair beklentisini teyit ediyor.
TCMB rakamlarını makro projeksiyon setlerimizle incelediğimizde, süreçteki risk ve fırsat dengesi şu şekilde netleşiyor:
ANALİZ:
Reel Kesim Güven Endeksi'nin (RKGE) 100 eşiğinin altına sarkması, sanayide "bekle-gör" stratejisinden "korumacı daralma" evresine geçildiğini rasyonalize ediyor. Özellikle son üç aydaki ihracat siparişlerindeki ivme kaybı, Hürmüz Boğazı'ndaki lojistik maliyetlerin birim fiyatlar üzerindeki yapısal direncini yansıtıyor.
Modellemelerimiz, sabit sermaye yatırım harcamalarındaki sınırlı artış isteğine rağmen, istihdam ve üretim hacmi beklentilerindeki zayıflamanın 2026 yılı üçüncü çeyreğinde büyüme kompozisyonunu baskılayabileceğine işaret ediyor. ÜFE beklentisindeki yükseliş, maliyet enflasyonunun henüz baz etkisiyle kırılmadığını ve likidite modellerinin sıkı kalmaya devam edeceğini öngörmemize neden oluyor. Bu tablo, imalat sanayinde operasyonel performansın korunması için iç pazar talebinin kritik bir denge unsuru haline geleceği bir dönemi işaret ediyor.
ENDEKS24 ANALİZ MASASI
Nisan ayı reel kesim dinamikleri ve sanayi güven projeksiyonuŞeffaflık ve Metodoloji Beyanı: Küçük yatırımcıyı koruma ve doğru bilgilendirme misyonumuz kapsamında; bu analiz Endeks24 Analiz ve Araştırma Kurulu denetiminde, rasyonel metodolojilerle hazırlanmıştır. Kurul yapımız ve analiz ilkelerimiz hakkında detaylı bilgi için aşağıdaki linke tıklayabilirsiniz.
Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.
