Portekiz'den Almanya'ya kadar uzanan, serin iklimiyle bilinen Paris'te bile termometreleri 40 dereceye taşıyan sıcak hava dalgasının arkasında "Omega blokajı" adı verilen bir atmosfer sistemi var. Meteoroloji Mühendisi Adil Tek'e göre bu sistem aynı anda iki iş yapıyor: Avrupa'yı kavururken, bulunduğu konum sayesinde Türkiye'yi aşırı sıcaklardan koruyor.
Omega blokajı, atmosferde Yunan harfi omega biçiminde kilitlenen kararlı bir yüksek basınç sistemidir. Bu yüksek basınç Avrupa'nın üzerine oturup yerinde sabitlendiğinde sıcak havayı altına hapseder ve günlerce yerinden kımıldamaz. Tek'in aktarımına göre sistemin şu anki konumu, Türkiye'de aşırı yüksek sıcaklıkların oluşmasını engelliyor; Avrupa'da etkili olan yüksek basınç, yurdun orta ve doğu kesimlerine serin hava ve yağış geçişleri olarak yansıyor.
Omega blokajı nedir, Avrupa neden kavruluyor
Sistemin adını, atmosferdeki şeklinden alıyor. Yüksek basınç bir kubbe gibi yerleşip iki yanındaki alçak basınç alanlarıyla birlikte omega harfini andıran bir desen oluşturuyor. Bu desen kilitlendiğinde hava akışı durağanlaşıyor, bulutlar dağılıyor ve güneş gün boyu zemini ısıtıyor. Sonuç, Avrupa'nın batısında günlerce süren ve normalde serin geçen şehirleri bile etkisi altına alan bir sıcak hava dalgası oluyor.
İstanbul'u serin tutan ne
Tek, megakentin bu tablonun dışında kalmasını boğaz koridoru boyunca esen poyraza bağlıyor. Bu rüzgar şehri rahatlatıyor; sıcaklıklar güney ilçelerde zaman zaman 30 dereceye çıksa da İstanbul genelinde 27-28 derece, geceleri ise 20 derece dolayında seyrediyor. Tek, geçen yıl ülke genelinde ve İstanbul'da yaşanan uzun süreli, yoğun sıcak hava dalgalarının bu sene büyük ölçüde beklenmediğinin de altını çiziyor.
Avrupa'yı kavuran yüksek basınç, aynı anda Türkiye'nin orta ve doğusunda serin hava ve yağış geçişleri olarak kendini gösteriyor.
Meteoroloji Mühendisi Adil TekSıcaklar ne zaman ve nereye kayacak
Bu dengenin kalıcı olmadığını belirten Tek, Omega blokajının temmuz başı itibarıyla Avrupa'nın orta ve doğu kesimlerine kaymaya başlayacağını öngörüyor. Sistemin yer değiştirmesiyle etkinin Türkiye'nin batısına yöneleceğini, ay başından itibaren özellikle Trakya'da ve Ege'de sıcaklıkların yükseleceğini söylüyor. Edirne, Kırklareli, Tekirdağ ve Çanakkale ile İzmir, Manisa ve Aydın hattında termometrelerin 40 dereceye kadar çıkabileceğini ifade eden Tek, yaz koşullarının bu yıl eylül ve ekim aylarına kadar uzayabileceğini belirtiyor.
