Euro bölgesinin ikinci büyük ekonomisi Fransa'da yükselen kamu borcu, bütçe açığı ve 2027 cumhurbaşkanlığı seçimi öncesindeki siyasi belirsizlik finans piyasalarında kaygıyı artırıyor. The Guardian'ın değerlendirmesine göre yatırımcılar, hükümetin bütçe açığını kontrol altına alabileceğine dair somut bir işaret bekliyor.
Fransa'nın kamu borcunun gayrisafi yurt içi hasılaya oranı 2025'te yüzde 115,6'ya, bütçe açığı ise yüzde 5,1'e ulaştı. Maliye Bakanı Roland Lescure, bu yıl yüzde 5,4'e çıkması beklenen açığı azaltma sözü verdi ancak bunun nasıl yapılacağını henüz açıklamadı. En büyük işveren örgütü Medef'in araştırmasına göre şirketlerin yüzde 82'si bir sonraki hükümetin ekonomi politikasının etkileri konusunda karamsar.
Tahvil faizi 2002'den bu yana zirvede
Mali baskı en açık biçimde tahvil piyasasında görülüyor. Fransa'nın 10 yıllık devlet tahvili faizi ekim başında yüzde 5 eşiğine dayanarak Temmuz 2002'den bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Faiz 6 Ekim'de enerji fiyatlarındaki gerilemeyle yüzde 4,75 dolayına indi. Japon yatırımcıların Fransız tahvillerinden çıkıp kendi ülkelerindeki daha yüksek getirili seçeneklere yönelmesi de Hazine üzerindeki baskıyı artırdı.
Bazı euro bölgesi maliye bakanları ve Avrupa Merkez Bankası (ECB) yetkilileri, Paris'e parlamentoda çoğunluk desteği alabilecek bir bütçe üzerinde uzlaşma çağrısı yaptı. Fransa Merkez Bankası Başkanı Emmanuel Moulin ise geçen hafta ülkenin ECB yardımına ihtiyaç duyduğu iddiasını "şu aşamada değil" diyerek reddetti.
Krugman: Kurtarma paketi çok maliyetli olur
Nobel ödüllü ekonomist Paul Krugman, Fransa'nın bir kurtarma paketine ihtiyaç duyması hâlinde bunun son derece maliyetli olacağını belirtti. Krugman, ülkenin "batmasına izin verilemeyecek kadar büyük" konumdan "kurtarılamayacak kadar büyük" konuma geçmiş olabileceği uyarısında bulundu. ECB desteğinin sıkı koşullara bağlanması, Fransa'nın koşulsuz yardım istemesi durumunda yeni bir anlaşmazlık doğurabilir.
Seçim öncesi parti programları da kaygıyı artırıyor. Aşırı sağın lideri Marine Le Pen, emeklilik yaşını yeniden 62'ye indirme vaadini yeni borçlanmayı sınırlayacak bir düzenleme için referandum önerisiyle birlikte savunuyor. Bağımsız ekonomist Dhaval Joshi, Fransa'nın İtalya, İspanya ve Yunanistan gibi zor kararlar almak zorunda kalacağını, asıl sorunun bu kararlar öncesinde ne kadar siyasi baskıyla karşılaşacağı olduğunu söyledi.
