Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın kayıt dışı ekonomiyle mücadele kapsamında geçen yıl başlattığı ve 2026 yılında derinleştirdiği denetim seferberliği, bütçe gelirlerinde tarihi bir sapmaya yol açtı. Şubat 2026 sonu itibarıyla kesinleşen para cezaları, yılın tamamı için öngörülen 348 milyar liralık hedefin yaklaşık üç katına ulaştı. Kamu gelirleri içerisinde ceza kalemlerinin payı, vergi aslı gelirlerine oranla daha hızlı bir büyüme sergileyerek bütçe dengesinde yeni bir dönemi işaret etti.
Yapay zeka ve fiziki denetimlerin çarpan etkisi
Bakanlığın devreye aldığı yapay zeka destekli veri tarama sistemleri ile eş zamanlı yürütülen fiziki denetimler, özellikle belge düzenine uymama ve fiş kesmeme gibi eylemlere yönelik cezaların rekor kırmasını sağladı. "Diğer vergi cezaları" başlığı altında toplanan özel usulsüzlük cezaları, 41,9 milyar liralık yıllık projeksiyonun tam 14 katı olan 603 milyar liraya yükseldi. Vergi cezaları kalemi ise yıllık 146 milyar liralık hedefe karşın iki ayda 637 milyar lira seviyesini görerek beklentileri %436 oranında geçti.
MTV hedefi şubat ayında tamamlandı
Bütçenin Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) kaleminde de benzer bir ivme gözlendi. 138 milyar liralık yıllık gelir hedefi, Şubat ayı sonu itibarıyla %105 oranında gerçekleşerek yılın ilk çeyreği bitmeden yakalandı. Öte yandan, 27 Şubat 2026’da yürürlüğe giren ve 160 bin liraya kadar ulaşan yeni trafik cezalarının bütçeye yansımasının Mart ayı verilerinde görülmesi bekleniyor. Karayolları Trafik Kanunu’nda yapılan değişikliklerin ardından kesilen yüksek tutarlı cezalar, para cezası kalemindeki yukarı yönlü baskıyı önümüzdeki aylarda daha da güçlendirecek.
