Amerika Birleşik Devletleri, aylarca uyuşturucu kaçakçılığı ve iktidarda gayrimeşruiyetle suçladığı Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro’nun yakalandığını ve ülkeden çıkarıldığını açıkladı. Washington yönetiminin doğruladığı gelişme, OPEC toplantısı öncesinde petrol piyasaları ve küresel risk algısının nasıl şekilleneceğinin izleneceğine işaret etti.
ABD Başkanı Donald Trump, Truth Social üzerinden yaptığı açıklamada, Venezuela’ya yönelik büyük ölçekli bir askeri operasyon düzenlendiğini ve Maduro ile eşinin gözaltına alındığını duyurdu. Trump, daha sonra Florida’daki Mar-a-Lago’da düzenlenen basın toplantısında, Venezuela’nın geçici bir yönetim yapısı ile idare edileceğini ve sürece ilişkin ayrıntıların ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio tarafından yürütüleceğini belirtti.
Latin Amerika’da nadir görülen müdahale
Washington’un hamlesi, ABD’nin 1989 yılında Panama’da Manuel Noriega’yı devirmek amacıyla düzenlediği askeri operasyonun ardından Latin Amerika’ya yönelik en doğrudan müdahale olarak kayda geçti. Gelişme, küresel jeopolitik dengelerde ani bir tırmanış olarak değerlendiriliyor.
Aynı gün içerisinde ABD Başkanı Trump, İran’da güvenlik güçlerinin protestoculara ateş açması durumunda müdahale edilebileceği yönünde açıklamada bulundu. İran’da son günlerde başlayan ve can kayıplarına yol açan protestolar, ülke yönetimi açısından son yılların en ciddi iç güvenlik sorunlarından biri olarak görülüyor.
OPEC toplantısı öncesi enerji piyasaları
Venezuela ve Rusya’nın da dahil olduğu ham petrol ihracatçısı OPEC+ grubu, üretim politikalarını görüşmek üzere pazar günü toplanacak. Venezuela’daki gelişmeler, toplantı öncesinde petrol arzı ve fiyatlamalara yönelik beklentileri öne çıkardı.
Ekonomistler ve piyasa uzmanları, ABD’nin hamlesinin özellikle enerji piyasaları üzerinde etkili olabileceğine dikkat çekiyor. Harris Financial Group Yönetici Ortağı Jamie Cox, genel piyasa tepkisinin sınırlı kalabileceğini, ancak OPEC toplantısından çıkacak kararların petrol hisselerinde hareketlilik yaratabileceğini belirtti.
Uzman değerlendirmeleri
RBC Capital Markets Küresel Emtia Stratejisi Başkanı Helima Croft, Venezuela’daki petrol altyapısının uzun yıllardır ciddi bir gerileme yaşadığını hatırlatarak, rejim değişikliği sonrası yeniden yapılanma sürecinin büyük ölçekli ve karmaşık olacağına işaret etti.
Annex Wealth Management Baş Ekonomik Stratejisti Brian Jacobsen, gelişmenin yatırım perspektifinden bakıldığında Venezuela’nın büyük petrol rezervlerinin zaman içinde yeniden devreye girmesi ihtimalini gündeme getirdiğini ifade etti. Jacobsen, petrol piyasalarının kısa vadede arz beklentilerine duyarlı olabileceğini vurguladı.
Saltmarsh Economics Ekonomisti Marchel Alexandrovich ise Ukrayna, İran, Tayvan ve Venezuela başlıklarıyla birlikte küresel piyasalarda manşet riskinin önceki dönemlere kıyasla belirgin şekilde arttığını söyledi.
Fordham Global Foresight Kurucusu Tina Fordham, otoriter rejimler sonrası geçiş süreçlerinin tarihsel olarak dalgalı bir seyir izlediğini belirterek, Venezuela ve İran’daki gelişmelerin enerji piyasalarına uzun vadede yeni alanlar açabileceğini ifade etti.
