İmalat sanayi ve ihracatta vergi devrimi

Yeni paketle birlikte, sanayi üreticilerinin üzerindeki mali yüklerin hafifletilmesi hedeflenirken, ihracat odaklı büyüme modeline doğrudan vergi desteği sağlandı. TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu ve İSO Başkanı Erdal Bahçıvan yaptıkları değerlendirmelerde, kurumlar vergisi oranındaki bu indirimin doğru zamanda ve yönde atılmış bir adım olduğunu vurguladı. Özellikle küresel tedarik zincirlerinin yeniden şekillendiği 2026 konjonktüründe, Türkiye’nin bu avantajla "bölgesel istikrar adası" ve üretim üssü konumunu pekiştireceği ifade edildi.

İstanbul Finans Merkezi küresel çekim merkezi oluyor

Teşvik planı, İstanbul’un küresel finans liginde üst sıralara taşınması için de kritik araçlar sunuyor. İFM bünyesindeki kurumlara sağlanan vergi avantajlarının genişletilmesi ve bölgesel yönetim merkezlerini Türkiye’ye taşıyan şirketlere yönelik kolaylıklar, yabancı sermaye girişini tetikleyecek unsurlar olarak öne çıkıyor. TÜSİAD ve YASED temsilcileri, transit ticaret kazançlarından vergi alınmamasının Türkiye’yi sadece bir üretim merkezi değil, aynı zamanda küresel ticaretin yönetildiği bir "beyin merkez" konumuna getireceğine işaret etti.

Bürokrasiyi azaltan tek durak büro dönemi

İş dünyasının uzun süredir talep ettiği yatırım süreçlerinin sadeleştirilmesi konusu, "Tek Durak Büro" uygulamasıyla çözüme kavuşturuluyor. Yatırımcıların hukuki, idari ve mali işlemlerini tek bir merkezden yürütebilecek olması, Türkiye’nin "yatırımcı dostu ülke" imajını güçlendiren yapısal bir reform olarak tanımlandı. Ayrıca start-up ve girişim sermayesi ekosistemine getirilen teşvikler, sanayinin dijital dönüşümünü ve teknolojik katma değerini artıracak bir kaldıraç olarak görülüyor.

İmalatçı ihracatçılara yönelik vergi düzenlemesini İNA ve çarpan modellemeleriyle rasyonalize ettiğimizde, temel görünümde şu kritik başlıklar öne çıkıyor:

ANALİZ:

Kurumlar vergisinin %9 seviyesine çekilmesi, Borsa İstanbul’da işlem gören sanayi şirketlerinin net kâr marjlarını doğrudan yukarı taşıyacak ve hisse başı kazanç (HBK) beklentilerini pozitif yönde revize edecektir. 2026 yılı makro projeksiyon setlerimizde, bu vergi indiriminin şirketlerin özsermaye karlılığını artırarak sermaye maliyetini (WACC) düşüren bir etki yaratacağını öngörüyoruz. Transit ticaretteki %100 vergi muafiyeti ise İstanbul Finans Merkezi’nin likidite modellerini güçlendirirken, Türkiye'nin cari denge üzerinde "net hizmet ihracatçısı" rolünü pekiştirecektir. Modellemelerimiz, bu teşvik paketinin 2027 projeksiyonlarında doğrudan yabancı sermaye girişlerini GSYH’ye oranla 1,5 puan artırma potansiyeli taşıdığını işaret ediyor.

ENDEKS24 ANALİZ MASASI
Türkiye'nin yatırım cazibesi ve kurumlar vergisi reformunun sermaye maliyeti üzerindeki etkisi

Şeffaflık ve Metodoloji Beyanı: Küçük yatırımcıyı koruma ve doğru bilgilendirme misyonumuz kapsamında; bu analiz Endeks24 Analiz ve Araştırma Kurulu denetiminde, rasyonel metodolojilerle hazırlanmıştır. Kurul yapımız ve analiz ilkelerimiz hakkında detaylı bilgi için aşağıdaki linke tıklayabilirsiniz.

LİNK : https://www.endeks24.com/analiz-ve-arastirma-kurulu

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.

Stoklarda rekor hızda azalma

Goldman Sachs analistlerine göre, Basra Körfezi'ndeki günlük 14,5 milyon varillik ham petrol üretim kaybı, küresel stokların nisan ayında günlük 11-12 milyon varil gibi rekor bir hızla erimesine neden oldu. Bu denli "aşırı" bir stok çekiminin sürdürülebilir olmadığını belirten analistler, arz şokunun uzaması durumunda talepte çok daha keskin düşüşlerin (talep yıkımı) yaşanabileceği uyarısında bulundu. Daha önce mayıs ortasında beklenen Körfez ihracatındaki normalleşmenin ise ancak haziran sonuna doğru gerçekleşebileceği tahmin ediliyor.

Morgan Stanley 110 dolar tahminini koruyor

Petrol piyasasına yönelik bir diğer önemli analiz ise Morgan Stanley’den geldi. Martijn Rats liderliğindeki ekip, Hürmüz Boğazı'ndaki kapanma nedeniyle ihracatın günlük 14,2 milyon varil düştüğünü teyit ederken, stoklardaki erimeyi günlük 4,8 milyon varil olarak hesapladı. Morgan Stanley, piyasadaki arz açığının bir kısmının zayıf talep tarafından dengelendiğini savunarak, Brent petrol için bu çeyrekte varil başına 110 dolarlık yüksek beklentisini değiştirmedi. Banka, fiyatların üçüncü çeyrekte 100 dolar, yılın son çeyreğinde ise 90 dolar seviyelerinde dengelenmesini bekliyor.

Körfez arz şoku verileri makro projeksiyon setlerimizle incelendiğinde, küresel enerji piyasalarında fiyat istikrarı şu kritik risklere işaret ediyor:

ANALİZ:

Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleşen günlük 14,5 milyon varillik "likidite kaybı", sadece bir emtia fiyatı artışı değil; küresel arz zincirinde sistemik bir şok dalgası yaratmaktadır. Goldman Sachs'ın "aşırı stok erimesi" vurgusu, 2026 yılı enflasyon projeksiyonlarını yukarı yönlü tetikleyen en güçlü değişkendir. Modellemelerimiz, petrol fiyatlarındaki her 10 dolarlık artışın Türkiye gibi enerji ithalatçısı ekonomilerde cari açık üzerinde yıllık bazda 4,5-5 milyar dolarlık ek baskı oluşturduğunu göstermektedir. Haziran sonuna kadar normalleşme beklenmemesi, rafineri marjlarının ve pompa fiyatlarının yüksek seyretmesine neden olurken, sanayi üretim maliyetlerindeki "yapısal direnci" kuvvetlendirmektedir.

ENDEKS24 ANALİZ MASASI
Küresel arz açığı ve Hürmüz Boğazı merkezli enerji enflasyonu projeksiyonu

Şeffaflık ve Metodoloji Beyanı: Küçük yatırımcıyı koruma ve doğru bilgilendirme misyonumuz kapsamında; bu analiz Endeks24 Analiz ve Araştırma Kurulu denetiminde, rasyonel metodolojilerle hazırlanmıştır. Kurul yapımız ve analiz ilkelerimiz hakkında detaylı bilgi için aşağıdaki linke tıklayabilirsiniz.

LİNK : https://www.endeks24.com/analiz-ve-arastirma-kurulu

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.

Kilometre sınırı 250 bine yükseldi

Yeni düzenleme ile birlikte BYD kullanıcıları, araçlarının batarya sağlığı konusunda daha uzun süreli bir koruma kalkanına sahip oldu. Özellikle filo kiralama şirketleri ve ticari amaçlı yüksek kilometre yapan kullanıcılar için kritik önem taşıyan 50 bin kilometrelik ek marj, aracın toplam sahiplik maliyetini düşüren bir unsur olarak öne çıkıyor. Şirket, bu kararın arkasında batarya teknolojilerine duyulan güvenin ve müşteri memnuniyetini sürdürülebilir kılma hedefinin yattığını belirtti.

Eski kullanıcılar da kapsama alındı

Düzenlemenin en dikkat çekici tarafı, uygulamanın sadece yeni satılacak araçlarla sınırlı kalmaması oldu. BYD Türkiye, hali hazırda yollarda olan ve mevcut garanti şartları devam eden tüm araç sahiplerinin de bu 250 bin kilometrelik yeni limitten faydalanacağını duyurdu. Bu geriye dönük uygulama, markanın mevcut müşteri sadakatini koruma ve ikinci el piyasasındaki BYD modellerinin likiditesini artırma yönündeki rasyonel beklentisini yansıtıyor.

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.

Nükleer silah sahibi bir İran küresel felaket demek

Trump, önceki ABD başkanlarının İran konusunda pasif kalmasını eleştirerek, nükleer silahlanma sürecini durdurma görevinin kendisine kaldığını ifade etti. İran'ın nükleer kapasiteye ulaşmasının dünya için geri dönülemez bir yıkım getireceğini savunan Trump, "Biz havaya uçardık, İsrail ise dakikalar içinde yok edilirdi" sözleriyle tehdidin boyutunu tanımladı. Ülke tarihindeki en güçlü ekonomiyi inşa etmişken, bu kazanımları korumak adına nükleer bir felaketi engellemenin birincil ulusal güvenlik önceliği haline geldiğini belirtti.

Suikast girişimi ve İran bağlantısı şüphesi

Washington’daki yemek sırasında duyulan silah sesleri ve korumaların uzun namlulu silahlarla müdahale ettiği anlar, küresel çapta büyük yankı buldu. Olayda bir Gizli Servis ajanı yaralanırken, saldırganın yakalandığı ve sorgusunun sürdüğü açıklandı. Trump, saldırının İran savaşıyla bağlantılı olup olmadığı yönündeki soruya, net bir kanıt sunmasa da "Asla bilemezsiniz" yanıtını vererek şüpheleri canlı tuttu. 47 yıllık nükleer krizin kendi liderliğinde "büyük bir zaferle" nihayete ereceğini belirten Trump, bu süreçte hiçbir geri adımın atılmayacağını deklare etti.

Elektrifikasyon pazarın üçte birini ele geçirdi

Pazardaki genel daralmaya rağmen düşük emisyonlu araçlara olan talep ivme kazanmaya devam ediyor. 2026 yılının ilk üç ayında 69 bin 504 hibrit ve 38 bin 28 tam elektrikli otomobil satışı gerçekleşti. Geçen yılın aynı döneminde yüzde 13 olan elektrikli araç payı yüzde 18’e yükselirken, düşük emisyonlu araçların toplam payı yüzde 33 seviyesine ulaştı. Bozkurt, bu dönüşümün arkasında regülasyonlar ve tüketici tercihlerindeki değişimin yanı sıra vergi avantajlarının doğrudan etkili olduğunu belirtti.

Toyota pazarın aksine büyüme kaydetti

Toyota, 2026’nın ilk çeyreğinde pazarın genel eğiliminden pozitif ayrışarak güçlü bir performans sergiledi. Ocak-mart döneminde 23 bin 982 adet satış gerçekleştiren marka, yüzde 9 pazar payına ulaştı. Pazarın yüzde 4 daraldığı bir konjonktürde satışlarını aynı oranda artıran Toyota, hem otomobil hem de toplam pazarda ilk iki marka arasındaki yerini sağlamlaştırdı. Bozkurt, jeopolitik risklerin 3 aydan fazla sürmesi durumunda lojistik ve tedarik zincirlerinde kırılmaların yaşanabileceği konusunda ise uyarıda bulundu.

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.

Dijital izler ve blokzincir analitiği

Hazine Bakanlığı bünyesindeki siber finans uzmanları, dijital varlıkların "yenilikçi teknolojiler" adı altında yaptırım delme aracı olarak kullanılmasını engellemek için ileri düzey analiz yöntemleri kullandı. Tespit edilen işlemler arasında, İran merkezli kripto borsalarıyla doğrudan etkileşime giren ve riyali istikrara kavuşturmak için kullanılan aracı adresler bulunuyor. ABD'li yetkililer, İran Merkez Bankası'nın dijital varlıkları kullanarak sınır ötesi işlemlerdeki rolünü gizlemek için giderek daha karmaşık yöntemlere başvurduğunu, ancak blokzincir analitiği sayesinde bu izlerin sürüldüğünü belirtti.

Gölge filolar ve petrokimya devleri listede

Yaptırım dalgası sadece dijital varlıklarla sınırlı kalmadı; eş zamanlı olarak İran'ın fiziksel enerji ticareti de hedef alındı. OFAC, İran petrolünün en büyük müşterilerinden biri olan Çin merkezli HENGLI PETROCHEMICAL şirketini yaptırım listesine dahil etti. Ayrıca, İran'ın "gölge filosu" ile bağlantılı olduğu değerlendirilen yaklaşık 40 denizcilik şirketi ve gemi de yaptırım kapsamına alındı. Bu hamle, ABD’nin Tahran üzerindeki finansal baskıyı hem dijital cüzdanlar hem de küresel enerji nakil hatları üzerinden senkronize bir şekilde artırdığını gösteriyor.

Merkezi lokasyon ve 3 yıl sınırı

Projenin uygulama esaslarında en dikkat çekici detay, konutların konumlandırılacağı bölgeler oldu. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, kiralık konutların kentin çeperlerinde değil, ulaşım akslarına yakın şehir merkezlerinde inşa edileceğini açıkladı. Bu stratejik tercih, beyaz yakalı ve alt gelir grubunun iş yerlerine yakın lokasyonlarda barınma ihtiyacını karşılamayı hedefliyor. Hak sahipliği konusunda ise "rotasyonel" bir sistem uygulanacak; vatandaşlar bu konutlarda en fazla 3 yıl süreyle oturabilecek. Bu süre sınırı, sosyal konutların geçici bir barınma istasyonu işlevi görmesini ve arzın sürekli sirkülasyon içinde kalmasını sağlayacak.

Piyasada yüzde 50 indirim beklentisi

Gayrimenkul uzmanları, Ağustos 2026’da teslim edilecek ilk 2 bin konutluk etabın bölgedeki özel mülk kiraları üzerinde doğrudan bir indirim baskısı oluşturacağını öngörüyor. TOKİ’nin kiralama bedellerini belirlerken hanehalkı gelirini ve piyasa rayicinin yaklaşık yarısını baz alması, bölgedeki suni fiyat artışlarını rasyonalize edecek bir "çapa fiyat" işlevi görecek. Özellikle 2026 yılı enflasyon hedefleriyle uyumlu olarak kurgulanan bu model, kiracıların pazarlık gücünü artırırken mal sahiplerinin fiyatlama davranışlarını daha makul seviyelere çekmeye zorlayacak.

İstanbul genelinde bölgesel arz takvimi

15 bin konutun tamamının 3 yıl içerisinde sisteme dahil edilmesi planlanıyor. Bakanlık verilerine göre konutlar, kira artışlarının en sert yaşandığı Beşiktaş, Şişli, Bakırköy ve Kadıköy gibi merkez ilçelere erişimi kolay lokasyonlarda yoğunlaşacak. İlk anahtar teslimleri ağustos ayında gerçekleşecek olan 2 bin konutun ardından, her altı ayda bir yeni etapların devreye girmesi hedefleniyor. Bu kademeli arz, piyasadaki likiditeyi ve kiralık konut stokunu canlı tutarak 2027 projeksiyonlarında İstanbul’un kira enflasyonunu tek haneli aylık artışlara geriletmeyi amaçlıyor

Vardiyalı sistemle finansal trafik yönetimi

Emniyet birimlerinin tespitlerine göre şebeke üyeleri, 24 saat esasına dayalı vardiyalı bir sistem kurarak günün her saati ATM’lerden nakit çekimi gerçekleştirdi. Şüphelilerin, telefonlarına yüklü özel yazılımlar üzerinden bahis gelirlerini anlık olarak takip ettikleri ve paraların transferine aracılık ettikleri belirlendi. Yapılan incelemelerde, söz konusu banka hesapları üzerinden geçen toplam işlem hacminin 123 milyon TL olduğu kayıt altına alındı.

Operasyonun kapsamı genişliyor

İstanbul merkezli yürütülen operasyon eş zamanlı olarak Kocaeli ve Hakkari illerine de sıçradı. Toplam 3 ilde düzenlenen baskınlarda 11 şüpheli gözaltına alınırken, çok sayıda dijital materyale el konuldu. Ele geçirilen cihazlar üzerindeki incelemeler sürerken, operasyonun ikinci dalgasında finansal akışın diğer uçlarının da deşifre edilmesi bekleniyor.

Altcoin piyasalarında yeşil tablo

Bitcoin önderliğinde gelişen pozitif seyir, majör altcoin projelerine de doğrudan yansıyor. En büyük ikinci kripto varlık olan Ethereum (ETH/USD), yüzde 1.05'lik günlük kazançla 2.389,60 dolar seviyesinden alıcı buluyor. Ripple (XRP/USD) cephesinde yüzde 0.91'lik artışla 1.4409 dolar rakamı kaydedilirken, Litecoin (LTC/USD) yüzde 0.71 değer kazanımıyla 56.60 dolar sınırına ulaştı. Piyasadaki geniş çaplı yukarı yönlü hareket, makroekonomik risk iştahının dijital varlık ekosisteminde yoğunlaştığını teyit ediyor.

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.

Açılış öncesi döviz ve emtia piyasalarında son durum

Asya seansı ve sabah işlemlerinde Dolar/TL kuru 45.0280 seviyesinde yüzde 0.06'lık sınırlı bir değişimle yatay seyrini koruyor. Euro/TL ise 52.8409 seviyesinden işlem görerek para piyasalarındaki likidite döngüsünün şimdilik stabil kaldığını gösteriyor. Küresel dolar talebinin göstergesi olan DXY endeksi 98.5330 puanla dengeli bir profil çiziyor.

Dış piyasalarda ise enerji maliyetleri ve alternatif varlıklardaki ivmelenme dikkat çekiyor. Brent petrolün varil fiyatı 100.402 dolara tırmanarak enflasyonist riskleri canlı tutarken, Bitcoin (BTC) 79.073 dolar seviyesine yerleşerek kurumsal likidite akışının kripto tarafında devam ettiğini kanıtlıyor. VIX korku endeksinin 18.90 seviyesinde bulunması, küresel piyasalarda açılış öncesi sert bir satış dalgası beklenmediğine işaret ediyor.

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.

Hesaplama metodolojisinde yapısal değişim

Dış borç istatistiklerinin yayımlanma görevinin Hazine ve Maliye Bakanlığı'ndan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'na (TCMB) devredilmesiyle, veri setinde uluslararası standartlara tam uyum sağlandı. Yeni sistemde borç, ihraç yerine göre değil, menkul kıymet sahibinin yerleşiklik durumuna göre sınıflandırılıyor. Bu değişiklikle birlikte, yurt içi yatırımcıların elinde bulunan Eurobond gibi kıymetler dış borç stokundan düşürüldü. Ayrıca bazı kalemlerin nominal değer yerine piyasa değeriyle hesaplanması, özellikle yüksek faiz dönemlerinde stok rakamlarını aşağı yönlü revize etti.

Özel sektörün borcu artarken TCMB'nin borcu küçüldü

Metodolojik güncellemelerin ardından 2025 sonu itibarıyla Türkiye’nin brüt dış borç stoku 519 milyar 932 milyon dolar olarak kaydedildi. Toplam borcun 298 milyar 194 milyon dolarlık büyük kısmı özel sektöre aitken, kamu kesiminin borcu 196 milyar 774 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti. Geçtiğimiz yıl özel sektör ve kamunun dış borcunda çift haneli artışlar yaşanırken, TCMB'nin dış borç stokunun yüzde 28,1 oranında küçülerek 24 milyar 965 milyon dolara inmesi dikkat çekti.

Kredibilite göstergesinde 20 puanlık toparlanma

Pandeminin küresel ticareti vurduğu 2020 yılında kişi başı milli gelirin 8 bin 758 dolara gerilemesiyle borç/gelir oranı yüzde 53,3'e çıkarak zirveyi görmüştü. Sonraki beş yıllık süreçte parite etkisinin de katkısıyla dolar bazında hızla büyüyen milli gelir, borç rasyosundaki düşüşü ivmelendirdi. 2020-2025 döneminde kişi başı milli gelirdeki artış yaklaşık 10 bin doları bulurken, kişi başı dış borçtaki artışın 1.366 dolarda kalması, oranın yüzde 33,5'e inmesindeki ana etken oldu.

TCMB revize dış borç rakamlarını makro projeksiyon setlerimizle incelediğimizde, süreçteki risk ve fırsat dengesi şu şekilde netleşiyor:

ANALİZ:

Dış borç/GSYH rasyosunda kaydedilen %33,5 seviyesi, salt bir matematiksel revizyonun ötesinde, Türkiye'nin yapısal direnç ve likidite projeksiyonlarında kalıcı bir iyileşmeye işaret etmektedir. Özellikle yerleşiklik prensibine geçilmesi, sistemik risk hesaplamalarında yabancı para yükümlülüklerinin yurt dışı yerleşiklere olan gerçek maliyetini ortaya çıkarmıştır. TCMB'nin kendi dış borç stokunu %28,1 daraltması, kurumsal bilançonun dışsal şoklara karşı korunma (hedge) kapasitesini güçlendirmiştir. Bununla birlikte, 2026 yılı projeksiyonlarında parite etkisinin yarattığı "sanal" büyüme illüzyonuna karşı dikkatli olunmalıdır; zira özel sektörün 298 milyar dolarlık yabancı para pozisyonu, küresel likidite koşullarının daraldığı bir konjonktürde operasyonel performans üzerinde baskı yaratma potansiyelini korumaktadır. Düşen rasyo, kısa vadede Türkiye'nin risk priminde (CDS) daralma ve dış borçlanma maliyetlerinde düşüş fırsatı sunmaktadır.

ENDEKS24 ANALİZ MASASI
Metodolojik uyumlaşma ve makroekonomik kredibilite projeksiyonu

Şeffaflık ve Metodoloji Beyanı: Küçük yatırımcıyı koruma ve doğru bilgilendirme misyonumuz kapsamında; bu analiz Endeks24 Analiz ve Araştırma Kurulu denetiminde, rasyonel metodolojilerle hazırlanmıştır. Kurul yapımız ve analiz ilkelerimiz hakkında detaylı bilgi için aşağıdaki linke tıklayabilirsiniz.

LİNK: https://www.endeks24.com/analiz-ve-arastirma-kurulu

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.

Wall Street ve Borsa İstanbul’da rekor serisi

ABD’de S&P 500 endeksi son 17 işlem gününde aralıksız yükselerek tarihsel bir ralliye imza attı. Benzer bir tablo Borsa İstanbul tarafında da dikkat çekiyor. Nisan ayına 12 bin 731 puandan başlayan BİST 100 endeksi, 15 işlem günü süren soluksuz yükselişinin ardından küresel piyasalarla korele şekilde zirve seviyelerdeki seyrini koruyor. Petrol fiyatlarının Hürmüz Boğazı’ndaki belirsizlikler nedeniyle yeniden 100 doların üzerine çıkmasına rağmen, hisse senedi piyasalarında savaşın ilk günlerindeki panik havasının dağıldığı gözlemleniyor.

Merkez bankalarının kritik faiz haftası

Piyasaların bu haftaki ana gündem maddesi küresel merkez bankalarının faiz kararları olacak. Başta Fed olmak üzere ECB, BoE ve BoJ’un para politikası adımları yakından takip edilecek. Fed’in politika faizini yüzde 3,50-3,75 aralığında sabit tutmasına kesin gözüyle bakılırken, artan enerji maliyetlerinin enflasyonist baskıları tetikleme potansiyeli karar metinlerindeki tonun sertleşmesine neden olabilir.

Asya borsaları teknolojiyle yükseliyor

Küresel rallide Asya piyasaları başı çekmeye devam ediyor. Güney Kore Borsası yılbaşından bu yana yüzde 50’yi aşan değer artışıyla liderliğini sürdürürken, Tayvan Borsası yüzde 34,42’lik yükselişle ikinci sırada yer alıyor. Türkiye ise yüzde 28’lik artışla bu iki teknoloji devini takip ediyor. Yurt içinde yatırımcılar, 1 Mayıs Cuma günü resmi tatil nedeniyle piyasaların kapalı olacağını dikkate alarak pozisyonlarını güncelliyor.

Küresel borsa endeksleri ve makro veri setleri üzerinde uyguladığımız likidite projeksiyonları, piyasa dinamiklerinde şu kritik başlıkları öne çıkarıyor:

ANALİZ:

Borsaların 100 dolar üzerindeki petrol fiyatına rağmen ralli yapması, piyasanın "jeopolitik riski" rasyonalize ettiğini ve "savaş yorgunluğunu" geride bıraktığını göstermektedir. Borsa İstanbul’un yılbaşından bu yana sergilediği yüzde 28’lik performans, çarpan analizi bazında hala gelişmekte olan piyasalar ortalamasına göre stratejik bir iskonto barındırmaktadır. Ancak 12.731 seviyesinden başlayan dik ivmelenme, Fed’in enerji odaklı enflasyon kaygılarıyla şahinleşebilecek tonu karşısında teknik bir kâr realizasyonu riskini masada tutmaktadır. Güney Kore ve Tayvan’daki aşırı ısınma, sermaye akışlarının "güvenli liman" arayışından ziyade "teknolojik büyüme" odaklı kalmaya devam ettiğini kanıtlamaktadır.

ENDEKS24 ANALİZ MASASI
Jeopolitik direnç ve küresel endekslerdeki çarpan rasyonalizasyonu

Şeffaflık ve Metodoloji Beyanı: Küçük yatırımcıyı koruma ve doğru bilgilendirme misyonumuz kapsamında; bu analiz Endeks24 Analiz ve Araştırma Kurulu denetiminde, rasyonel metodolojilerle hazırlanmıştır. Kurul yapımız ve analiz ilkelerimiz hakkında detaylı bilgi için aşağıdaki linke tıklayabilirsiniz.

LİNK: https://www.endeks24.com/analiz-ve-arastirma-kurulu

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.

Saldırganın manifestosuna yalanlama

Sunucunun, zanlı Allen tarafından yazılan ve içinde "tecavüzcü, pedofili" gibi ifadelerin geçtiği notları okuması üzerine Trump, savunma pozisyonuna geçerek bu iddiaların kendisiyle uzaktan yakından ilgisi olmadığını vurguladı. Trump, "Ben tecavüzcü değilim, kimseye tecavüz etmedim, ben bir pedofili değilim" diyerek söz konusu ithamların asılsız olduğunu ifade etti.

Epstein dosyası üzerinden karşı suçlama

Röportajın ilerleyen bölümlerinde medya kuruluşlarına yönelik eleştirilerini sertleştiren Trump, bu tür notların yayına taşınmasını "korkunç bir yaklaşım" olarak değerlendirdi. Söz konusu iddialardan tamamen aklandığını belirten Trump, Jeffrey Epstein davasına atıfta bulunarak, "O işlere bulaşmış olanlar, masanın diğer tarafında oturan sizin arkadaşlarınızdır" diyerek siyasi ve medya çevrelerini suçladı.

Washington’da güvenlik ve itibar tartışması

Saldırı zanlısı Cole Tomas Allen’ın notlarında yer alan "Artık bir hainin işlediği suçlarla ellerimi kirletmesine izin vermeyeceğim" ifadesi, ABD başkentinde güvenlik protokollerinin ve siyasi dilin ulaştığı tehlikeli boyutu tekrar gündeme getirdi. Soruşturma derinleşirken, Trump’ın bu savunmasının kamuoyu nezdindeki yansımaları stratejik bir önemle takip ediliyor.

Enerji koridorunda Hürmüz düğümü sürüyor

İki ay önce tırmanan bölgesel çatışmaların ardından Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalması, petrol ve gaz sevkiyatını sekteye uğratmaya devam ediyor. Kuzeydoğu Asya teslimatlı LNG fiyatları, savaş öncesi seviyelerin %61 üzerinde seyrederek 16,70 dolar seviyelerinde kalırken, Goldman Sachs analistleri petrol tahminlerini 90 dolara revize etti. Yatırımcılar, nükleer müzakerelerin ertelenmesi pahasına boğazın açılmasını öngören raporları yakından izliyor.

Yapay zeka rallisi borsaları rekor seviyelere taşıdı

Petrol piyasasındaki gerginliğe rağmen, teknoloji hisselerinde Intel'in güçlü gelir tahminleriyle başlayan ralli, Tayvan, Tokyo ve Seul borsalarını rekor seviyelere itti. Microsoft, Alphabet, Amazon ve Meta gibi devlerin bu hafta açıklayacağı bilançolar öncesinde, yapay zeka yatırımlarının sermaye verimliliğine odaklanan bir piyasa iştahı gözlemleniyor. S&P 500 vadeli işlemleri, petrol şokuna rağmen teknoloji sektöründeki bu iyimserlikle haftaya pozitif bir başlangıç yaptı.

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.

Hürmüz Boğazı için masada yeni bir teklif var

İran'ın Pakistanlı arabulucular vasıtasıyla Washington'a sunduğu yeni öneri, küresel ticaret rotaları üzerindeki baskıyı hafifletebilir. Raporda yer alan Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına dair maddeler, enerji arz güvenliğine dair endişeleri azaltırken piyasadaki risk iştahını kısmen destekledi. Analistler, barış görüşmelerinde ilerleme kaydedilmesinin altın üzerindeki "savaş primi"ni baskılayabileceğini belirtiyor.

Altın Fed ve enflasyon arasında yön arıyor

Orta Doğu’daki gelişmelerin yanı sıra yatırımcıların ajandasında Çarşamba günü açıklanacak Fed kararı en üst sırada yer alıyor. Enerji maliyetlerindeki artışın lojistik ve üretim üzerinden küresel enflasyonu tetikleme riski, Fed'in faiz politikasındaki şahin duruşunu korumasına neden olabilir. Altın her ne kadar enflasyona karşı bir kalkan olarak görülse de, faiz oranlarının yüksek seyretmesi getiri sağlamayan varlıklara olan ilgiyi sınırlandırıyor.

Bölgesel risk değişimini küresel piyasa hassasiyetleriyle rasyonalize eden modellerimiz, tabloda şu stratejik alanları işaret ediyor:

ANALİZ:

Orta Doğu’daki diplomasi trafiği, 2026 yılı emtia fiyatlamalarında "jeopolitik iskonto" dönemini başlatabilir. Hürmüz Boğazı'nın lojistik statüsündeki iyileşme, arz yönlü enflasyon baskılarını kırarak Fed’in manevra alanını genişletecektir. Likidite modellerimiz, altının 4.700 dolar bandındaki yapısal desteğini koruduğunu ancak barış görüşmelerinden çıkacak somut bir anlaşmanın fiyatları 4.650 dolar seviyesine kadar çekebileceğini öngörüyor. Risk primi erirken, piyasa oyuncularının odağı tamamen makroekonomik verilere ve Fed'in likidite projeksiyonlarına kayacaktır. Uzun vadeli görünümde ise yeşil dönüşüm ve küresel borç stoğu metaller için temel destekleyici unsurlar olmaya devam etmektedir.

ENDEKS24 ANALİZ MASASI
Diplomatik yumuşama ve emtia piyasalarındaki yapısal dönüşüm

Şeffaflık ve Metodoloji Beyanı: Küçük yatırımcıyı koruma ve doğru bilgilendirme misyonumuz kapsamında; bu analiz Endeks24 Analiz ve Araştırma Kurulu denetiminde, rasyonel metodolojilerle hazırlanmıştır. Kurul yapımız ve analiz ilkelerimiz hakkında detaylı bilgi için aşağıdaki linke tıklayabilirsiniz.

LİNK: https://www.endeks24.com/analiz-ve-arastirma-kurulu

Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.

Olayın ardından küresel piyasalarda güvenli liman arayışı hız kazanırken, ABD iç siyasetindeki kırılganlığın finansal istikrar üzerindeki baskısı hissedilmeye başlandı. Saldırganın özellikle bazı isimleri muaf tutması, olayın siyasi ve dini motivasyonlarına dair yeni tartışmaları beraberinde getirdi.

Saldırganın manifestosu ve hedef listesi

Federal soruşturma birimlerinin ele geçirdiği manifestoda Allen, kendisini "Dost Federal Suikastçı" olarak tanımlıyor. Şüphelinin, FBI Direktörü Kash Patel hariç olmak üzere tüm üst düzey yönetim yetkililerini öncelik sırasına göre hedef aldığı saptandı. Allen, manifestosunda Hristiyan teolojisine atıfta bulunarak, yönetimin politikalarından zarar görenleri koruma iddiasını öne sürdü.

Güvenlik zafiyeti ve ulaşım detayı

Saldırganın Los Angeles'tan Washington'a Amtrak treniyle seyahat ettiği ve otele birden fazla silahla girmeyi başardığı belirlendi. Trump, olayın ardından yaptığı açıklamada Washington Hilton’daki güvenlik önlemlerini "kibirli bir ihmal" olarak nitelendirdi. Beyaz Saray bünyesinde yapımı süren yüksek güvenlikli balo salonu projesinin stratejik önemine dikkat çeken Trump, güvenlik protokollerinin tamamen değiştirileceği mesajını verdi.

Siyasi şiddet olaylarının 2025 yılından bu yana artış göstermesi, ABD kamuoyunda ve piyasalarda yapısal bir huzursuzluk yaratıyor. Yetkililer, şüphelinin "Kral Yok" (No Kings) adlı protesto gruplarıyla olan bağlantısını ve radikal eğilimlerini incelemeye devam ediyor.

Açıklamada, durdurulan geminin ABD Hazine Bakanlığı tarafından yaptırım uygulanan 19 gemilik “gölge filo”nun parçası olduğu belirtildi. Bu filonun İran’a ait petrol ve doğal gazı uluslararası pazarlara taşıdığı ifade edilirken, ABD ordusunun doğrudan müdahalesiyle geminin rotasının değiştirildiği aktarıldı.

CENTCOM ayrıca ablukanın yalnızca deniz unsurlarıyla sınırlı olmadığını, 10 binden fazla askerin yanı sıra savaş gemileri ve savaş uçaklarının da operasyonu desteklediğini duyurdu. Bu askeri yığınak, Hürmüz Boğazı çevresinde tansiyonun hızla yükseldiğine işaret ediyor.

Küresel enerji hattında kritik daralma riski

Hürmüz Boğazı, küresel petrol ticaretinin yaklaşık %20’sinin geçtiği stratejik bir geçiş noktası olarak öne çıkıyor. ABD’nin bu hattı fiilen kontrol altına almaya yönelik adımları, özellikle Asya pazarlarına yönelik enerji akışında kesinti ihtimalini gündeme taşıyor. İran’ın bu gelişmelere nasıl yanıt vereceği ise bölgedeki risk primini doğrudan belirleyecek temel unsur olarak izleniyor.

Piyasa katılımcıları, İran’ın olası misilleme adımlarının enerji fiyatlarında oynaklığı artırabileceğini değerlendiriyor. Özellikle tanker trafiğinde yaşanabilecek aksaklıkların sigorta maliyetlerini ve navlun fiyatlarını yukarı çektiği gözlemleniyor.

Enerji arz zinciri ve jeopolitik risk modelleri, küresel oynaklıkta yukarı yönlü baskıyı işaret ediyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yatırım danışmanlığı kapsamında değildir; yatırım kararları için lisanslı aracı kurumlara ve yatırım danışmanlarına başvurulması önerilir.

Enerji akışının kesintiye uğramasıyla birlikte, Körfez çıkışlı tankerler artık Afrika’nın güneyinden dolaşan daha uzun rotalara yöneliyor. Bu durum, teslimat sürelerini haftalarca uzatırken yakıt tüketimini ve navlun maliyetlerini artırıyor. Sigorta primlerindeki yükseliş ve güvenlik riskleri de toplam lojistik maliyetlerini yukarı çekiyor.

Krizin etkisi sadece taşımacılıkla sınırlı kalmıyor. Enerji fiyatlarındaki artış, üretim maliyetlerini doğrudan etkileyerek sanayi ve hizmet sektörlerinde zincirleme fiyat baskısı yaratıyor. Özellikle enerji yoğun sektörlerde marjlar daralırken, nihai ürün fiyatlarında yukarı yönlü geçişkenlik gözlemleniyor.

Alternatif rotalar ve kırılganlık haritası

Pandemi döneminde üretim merkezlerine bağımlılık tartışılırken, mevcut kriz enerji koridorlarının ne kadar kritik olduğunu ortaya koyuyor. Hürmüz Boğazı’nın devre dışı kalması, Süveyş Kanalı ve Ümit Burnu hattının önemini artırdı. Ancak bu alternatifler daha uzun ve maliyetli olduğu için küresel ticaretin verimliliğini düşürüyor.

Şirketler bu yeni risk ortamında tedarik zincirlerini yeniden yapılandırıyor. “Nearshoring” ve “reshoring” stratejileri hız kazanırken, enerjiye erişim güvenliği artık üretim lokasyonu seçiminde belirleyici faktörlerden biri haline geliyor. Avrupa başta olmak üzere birçok ekonomi, enerji arzını çeşitlendirme ve yerelleştirme politikalarına ağırlık veriyor.

Piyasa etkisi

Enerji arzındaki daralma ve lojistik maliyetlerdeki artış, 2026 enflasyon beklentilerinde yukarı yönlü revizyonlara neden oluyor. Petrol ve LNG fiyatlarındaki oynaklık artarken, emtia bazlı üretim yapan sektörlerde maliyet baskısının güçlendiği değerlendiriliyor. Küresel ticarette teslim sürelerinin uzaması ise stoklama eğilimini artırarak işletme sermayesi ihtiyacını büyütüyor.

Enerji arz şoku, maliyet fonksiyonları ve lojistik süre modellemeleri yukarı yönlü fiyat baskısını işaret ediyor.

ANALİZ:

2026 itibarıyla küresel ekonomi, pandemi sonrası toparlanmanın ardından yeniden arz yönlü bir şokla karşı karşıya. Ancak bu kez talep daralmasından ziyade enerji arzı kaynaklı bir maliyet enflasyonu öne çıkıyor. TCMB ve diğer merkez bankalarının enflasyonla mücadelede sıkı duruşunu koruduğu bir dönemde gelen bu şok, para politikası alanını daraltıyor. Küresel risk iştahı zayıflarken, enerji ithalatçısı ülkelerde cari denge baskı altında kalıyor.

Sektörel karşılaştırma

Enerji yoğun sektörler (petrokimya, demir-çelik, lojistik) bu şoktan doğrudan etkilenirken, teknoloji ve hizmet sektörü görece daha sınırlı etkileniyor. Küresel emsallerle karşılaştırıldığında Avrupa sanayisinin enerji bağımlılığı nedeniyle daha kırılgan olduğu görülüyor. ABD ise kaya petrolü üretimi sayesinde görece daha esnek bir yapı sergiliyor.

Senaryo analizi

• Ana senaryo (%60): Hürmüz’de kısmi aksama sürer, enerji fiyatları yüksek ama kontrollü seyreder
• Olumlu senaryo (%20): Diplomatik çözüm sağlanır, arz hızla normalize olur, fiyatlar geriler
• Olumsuz senaryo (%20): Boğaz tamamen kapanır, enerji fiyatlarında sert sıçrama ve küresel resesyon riski oluşur

Risk ve fırsat dengesi

Riskler:

• Enerji arzında kalıcı kesinti ihtimali izleniyor
• Lojistik maliyetlerde yapısal artış değerlendiriliyor
• Enflasyon beklentilerinde bozulma gözlemleniyor

Fırsatlar:

• Alternatif enerji yatırımlarında artış (2026–2027)
• Bölgesel üretim merkezlerinin güçlenmesi
• Lojistik ve depolama sektöründe kapasite genişlemesi

Kısa ve orta vadeli görünüm

Kısa vadede (1–3 ay), enerji fiyatlarındaki oynaklık ve navlun maliyetlerindeki artış piyasalar üzerinde baskı yaratmaya devam edecek. Özellikle ithalat bağımlı ekonomilerde enflasyon geçişkenliği hızlanabilir.

Orta vadede (6–12 ay), şirketlerin tedarik zinciri adaptasyonu ve alternatif enerji yatırımlarının devreye girmesiyle sistemin kademeli dengeye oturması bekleniyor. Ancak bu yeni denge, daha yüksek maliyetli ve daha temkinli bir küresel ticaret yapısına işaret ediyor.

ENDEKS24 ANALİZ MASASI
Enerji krizi sonrası ticaret rotalarının yeniden dengelenmesi

Şeffaflık ve Metodoloji Beyanı: Küçük yatırımcıyı koruma ve doğru bilgilendirme misyonumuz kapsamında; bu analiz Endeks24 Analiz ve Araştırma Kurulu denetiminde, rasyonel metodolojilerle hazırlanmıştır. Kurul yapımız ve analiz ilkelerimiz hakkında detaylı bilgi için: https://www.endeks24.com/analiz-ve-arastirma-kurulu

Yasal Uyarı: Bu içerik yatırım danışmanlığı kapsamında değildir; yatırım kararları için lisanslı aracı kurumlara ve yatırım danışmanlarına başvurulması önerilir.

Karabat, Türkiye’de hukuk sistemine yönelik eleştirilerle birlikte, ekonomik çıkış yolu olarak kayıt dışı sermayeye yönelindiğini savundu. “Varlık barışı” uygulamasının, özellikle savaş ve kriz bölgelerinden gelen kayıt dışı fonları hedeflediğini öne süren Karabat, bunun finansal sistem açısından yapısal riskler barındırdığını dile getirdi.

Gri liste geçmişi ve sistemik riskler

Türkiye’nin geçmişte uluslararası finansal denetim mekanizmaları kapsamında gri listeye alındığını hatırlatan Karabat, benzer politikaların sürmesi halinde bu riskin yeniden gündeme gelebileceğini ifade etti. Açıklamada, yasa dışı bahis, organize suç gelirleri ve kayıt dışı finans akışlarının aynı kanallar üzerinden sisteme dahil olabileceği belirtildi.

Bu tür sermaye girişlerinin kısa vadede likidite sağlasa da, uzun vadede finansal sistemin güvenilirliğini zedeleyebileceği değerlendiriliyor. Özellikle uluslararası yatırımcı algısının bu tür uygulamalara karşı hassas olduğu biliniyor.

Varlık barışının kalıcı politika haline gelmesi

Karabat, 2008’den bu yana birçok kez uygulanan varlık barışı düzenlemelerinin geçici olmaktan çıkıp kalıcı bir ekonomi politikası haline geldiğini savundu. Başkanlık sistemi sonrasında bu tür uygulamalara daha sık başvurulduğunu ifade eden Karabat, bunun yapısal reform ihtiyacını ötelediğini ileri sürdü.

Piyasa aktörleri açısından değerlendirildiğinde, varlık barışı uygulamaları kısa vadede döviz girişini destekleyici bir unsur olarak görülse de, bu girişlerin niteliği ve sürdürülebilirliği kritik önem taşıyor. Uluslararası finansal standartlara uyum, özellikle doğrudan yabancı yatırım (FDI) akışları açısından belirleyici olmaya devam ediyor.

Toplam 4,4 milyar TL yatırım büyüklüğüne sahip projede, 40 yeni petrol tankı inşa edilecek. İlk fazın 2026 yılında başlaması, 2028’de devreye alınması ve tüm projenin 2030–2031 döneminde tamamlanması planlanıyor.

Fidan, BOTAŞ’ın artık yalnızca boru hattı işleten bir kurum olmadığını, enerji değer zincirinin tamamında faaliyet gösteren entegre bir yapıya dönüştüğünü vurguladı.

Enerji arz güvenliğinde yeni yapı

Projenin en kritik fonksiyonu, küresel enerji piyasalarında yaşanabilecek arz şoklarına karşı Türkiye’yi koruyacak bir tampon mekanizma oluşturması olarak öne çıkıyor. Depolama kapasitesindeki bu genişleme, kriz dönemlerinde enerji akışının kesintisiz sürmesini sağlayacak.

Aynı zamanda Ceyhan’ın bölgesel enerji ticaretinde daha güçlü bir merkez haline gelmesi bekleniyor. Türkiye’nin doğu-batı ve kuzey-güney enerji koridorları üzerindeki konumu, bu yatırımla birlikte daha stratejik bir boyut kazanıyor.

İletim altyapısı da güçleniyor

BOTAŞ, yalnızca depolama değil iletim tarafında da kapasite artışına gidiyor. Mevcut 9 kompresör istasyonu ve 32 ünite, 2028’e kadar 12 istasyon ve 41 üniteye çıkarılacak. Bu genişleme ile iletim kapasitesinde yaklaşık %20 artışhedefleniyor.

Türkiye’nin Avrupa’ya yönelik enerji rolü de güçlenmeye devam ediyor. 2019’dan bu yana yaklaşık 100 milyar metreküp doğalgaz Avrupa’ya taşınırken, Türkiye’nin küresel enerji denklemindeki konumu giderek pekişiyor.

Yasal Uyarı: Burada yer alan bilgi, yorum ve değerlendirmeler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.

Dünya genelinde insansız savaş uçağı projelerinin büyük bölümü hava-yer odaklı geliştirilirken, hiçbir insansız hava aracı bugüne kadar operasyonel hava-hava atış kabiliyeti gösterememişti. KIZILELMA’nın testi, bu alanda ilk kez fiili bir başarı sağlanması nedeniyle kritik önem taşıyor.

F-16’larla müşterek uçuş gerçekleştirildi

Merzifon 5. Ana Jet Üssü’nden kalkan 5 adet F-16 savaş uçağı, test kapsamında KIZILELMA ile Sinop semalarında ortak uçuş icra etti. İnsanlı-insansız müşterek harekât senaryosunu sergileyen uçuşta Bayraktar AKINCI TİHA da bölgede görev alarak süreci havadan kayıt altına aldı.

Senaryo gereği fırlatılan yüksek hızlı jet motorlu hedef uçak, ASELSAN tarafından geliştirilen MURAD AESA radarıyla tespit edildi. Radarın hassas işaretlemesinin ardından KIZILELMA, kanat altında taşıdığı TÜBİTAK SAGE üretimi GÖKDOĞAN Görüş Ötesi Hava-Hava Füzesi’ni ateşledi. Milli füze hedefi tam isabetle vurdu ve platformun havadan havaya taarruz kabiliyeti doğrulandı.

Tüm görev zinciri milli sistemlerle tamamlandı

Türk havacılığında ilk kez milli bir uçağın, milli bir hava-hava füzesini, yine milli bir radarın güdümlemesiyle hedefe angaje olduğu bir görev icra edildi. Böylece hava-hava görev zincirinin tüm aşamaları yerli sistemlerle tamamlanmış oldu.

Testi Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Ziya Cemal Kadıoğlu, Muharip Hava Kuvveti Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol ve Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar havadan takip etti. TÜBİTAK SAGE Enstitü Müdürü Kemal Topalömer ve ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci de test heyetinde yer aldı.

Düşük radar izi ve gelişmiş sensör altyapısı

Düşük radar kesit alanına sahip KIZILELMA, gelişmiş sensörleriyle hedefleri uzun menzilden tespit edebiliyor. Bu konseptin hava muharebelerine yeni bir boyut kazandırması bekleniyor. Platformda MURAD AESA Radarı ve TOYGUN Elektro-Optik Hedefleme Sistemi gibi ileri teknoloji sistemlerin entegrasyonu tamamlandı. Daha önce TOLUN ve TEBER-82 mühimmatlarıyla yapılan testlerde tam isabet sağlamıştı.

Baykar, 2003’ten bu yana tüm projelerini öz kaynaklarıyla yürütürken, 2023 ve 2024’te 1,8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Şirket, savunma ve havacılık sektöründe üst üste dört yıl ihracat lideri oldu ve küresel SİHA pazarında Türkiye'nin konumunu güçlendirdi.

Papa Leo, camiye girişte ayakkabılarını çıkararak saygı gösterisinde bulundu. İstanbul müftüsü ve caminin imamı tarafından karşılanan Papa, yaklaşık 20 dakika boyunca yapıyı gezdi. Rehberlik eden müezzinlerle sohbet eden Leo’nun, ziyaret boyunca oldukça rahat ve samimi bir görüntü çizdiği gözlendi. Papa’nın temaslarında dikkat çeken noktalardan biri de Ayasofya’ya yer verilmemesiydi.

2014 yılında Türkiye’ye gelen Papa Francis yapıyı ziyaret etmiş ve Ayasofya’nın yeniden camiye çevrilmesi konusunda üzüntüsünü dile getirmişti. Bu kez Vatikan, Leo’nun Ayasofya’ya gitmeme kararına ilişkin bir açıklama yapmadı. Cami turu sırasında Papa’ya dua edip etmek istemediği de soruldu.

Müezzin Askin Musa Tunca, Leo’nun sadece ziyarette bulunmayı tercih ettiğini aktardı. Vatikan ise ziyareti “düşünme ve dinleme ruhuyla, oradaki inanca duyulan derin saygıyla” gerçekleştiğini duyurdu.

Bu ziyaret, Papa Leo’nun göreve geldikten sonraki ilk yurtdışı seyahati olması nedeniyle dünya basını tarafından yakından izleniyor. Papa, Türkiye programının ilk gününde Orta Doğu’daki Hristiyan liderlerle bir araya gelmiş ve konuşmasında din adına kullanılan şiddeti kınamıştı.

Operasyonlar eş zamanlı olarak gerçekleştirildi

Bakan Yerlikaya, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada operasyonların Cumhuriyet Başsavcılıkları ve Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Başkanlığı koordinesinde yürütüldüğünü belirtti. İl Emniyet Müdürlükleri KOM Şube Müdürlükleri tarafından gerçekleştirilen operasyonlar, 81 ilde eş zamanlı olarak yapıldı.

13 yasa dışı imalathane deşifre edildi

Yerlikaya, yapılan aramalarda 13 yasa dışı alkollü içki imalathanesinin ortaya çıkarıldığını bildirdi. Ele geçirilen sahte içkilerin ve etil alkolün, halk sağlığını tehdit eden ürünlerin piyasaya sürülmesini engellemek amacıyla imha edileceği belirtildi.

“Bu ürünler ölümcül bir tuzaktır”

Bakan Yerlikaya, açıklamasında sahte içki üretiminin yalnızca bir suç değil, aynı zamanda toplum sağlığını tehdit eden ölümcül bir tuzak olduğunu vurguladı. “Bu ürünleri piyasaya sürenler vatandaşlarımızın sağlığını ve hayatını hiçe saymaktadır” ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara uyarı: Şüpheli durumları bildirin

Yerlikaya, vatandaşlara çağrıda bulunarak şüpheli durumların 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirilmesini istedi. “Biz gereğini yaparız” mesajıyla açıklamasını tamamlayan Bakan Yerlikaya, sahte içkiyle mücadelenin kararlılıkla süreceğini ifade etti.

KALKAN DİHA'nın Test Başarısı

Keşif ve istihbarat görevleri için geliştirilen Bayraktar KALKAN DİHA, 40'ıncı uçuş testini de başarıyla tamamladı. Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, uçuş testinin başarılı anlarını içeren bir video yayımladı.

Selçuk Bayraktar'ın Paylaşımı

Selçuk Bayraktar, Nisan ayında gerçekleştirilen VTOL Uçuş Testi kapsamında KALKAN DİHA'nın 14 bin 500 feet irtifaya çıktığını ve 70 saatlik başarılı uçuş süresini geride bıraktığını belirtmişti. KALKAN DİHA, Taktik İHA sınıfında yer alarak, başarılı testleriyle dikkat çekiyor.

Taktik İHA Sınıfında Güçlü Performans

Testlerine hız kesmeden devam eden KALKAN DİHA, taktik İHA sınıfında bir hava aracı olarak önemli görevler üstlenmeye devam ediyor. Yüksek irtifa ve uzun uçuş süreleriyle dikkat çeken KALKAN DİHA, milli savunma sanayiine önemli katkılar sağlıyor.

Robotik Yarışmalarında Büyük Heyecan

2024 RoboCup Çin Açık, Pazar günü Fujian Eyaleti Jinjiang Şehri'nde düzenlenen ve 3.500'den fazla robot meraklısının becerilerini sergilediği büyük bir etkinlik ile sona erdi. Üç gün süren etkinlik, Çin Otomasyon Derneği ve diğer prestijli kurumlar tarafından ortaklaşa düzenlendi. Yarışmada toplam 42 takım şampiyon olurken, 42 takım ikinci ve 38 takım üçüncü oldu.

Geniş Katılım ve Yüksek Rekabet

Yarışmaya Tsinghua Üniversitesi, Zhejiang Üniversitesi ve Ulusal Savunma Teknolojisi Üniversitesi'nin de aralarında bulunduğu 136 üniversiteden toplam 456 takım katıldı. Ayrıca, ilk ve orta okullardan da 262 takım yarışmada yer aldı. Bu geniş katılım, yarışmanın ne kadar popüler ve rekabetçi olduğunu gösteriyor.

Birinci Sınıf İnsan Kaynakları ve İşbirliği Vurgusu

Çin Bilimler Akademisi akademisyeni ve Xi'an Jiaotong Üniversitesi Bilgi ve İletişim Mühendisliği Bölümü profesörü Guan Xiaohong, yarışmanın önemini şu sözlerle vurguladı: "Birinci sınıf yenilikçi insan kaynaklarını geliştirmek, Çin'deki yüksek öğrenimin önemli bir misyonudur. Bu robot yarışması, katılımcı ekiplerimizin kapsamlı yeteneklerini geliştirir ve endüstri, akademi ve araştırma enstitüleri arasındaki işbirliğini teşvik etmek için mükemmel bir köprü görevi görür."

Tarihsel Bir Perspektif

Yarışma, ilk kez düzenlendiği 1999 yılından bu yana Pekin ve Şangay gibi şehirlerde 26 kez başarıyla gerçekleştirildi. Her yıl artan katılım ve ilgi ile, RoboCup Çin Açık, robotik alanındaki en prestijli etkinliklerden biri haline geldi.

Futbol Sahasında Robotlar

Yarışma boyunca, robotlar farklı kategorilerde yarıştı. Özellikle futbol maçlarındaki çeşitli robotlar büyük ilgi gördü. Katılımcılar, robotlarının becerilerini ve stratejilerini sergileyerek izleyicilere unutulmaz anlar yaşattı.

Devam Eden Maçlar ve Gelecek Vizyonu

Yarışma süresince çeşitli robot maçları devam etti. Yarışmanın organizatörleri, gelecekte daha büyük ve daha yenilikçi yarışmalar düzenlemeyi hedeflediklerini belirtti. RoboCup Çin Açık, her yıl daha fazla katılımcı ve izleyici çekerek, robot teknolojilerinin gelişimine önemli katkılar sağlıyor.

OpenAI'nin yeni GPT-4o modeli matematik öğretebilir, şakalar yapabilir; bu, gelişen teknolojiye hükmetme yarışında önde kalmak için yaptığı son hamle. 

Ukrayna'nın Karşı Saldırıları

Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığı ise, son 24 saat içinde Rus ordusuyla onlarca çatışmaya girdiklerini duyurdu. Ukrayna Hava Kuvvetleri'nin Rus hava savunma füze sistemlerine ve diğer askeri hedeflere yönelik bir dizi saldırı düzenlediği açıklandı.

AB'den Ukrayna'ya Destek Önerileri

Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilecek gelirleri Ukrayna'ya askeri yardım sağlamak için kullanmaları gerektiğini öne sürdü. AB dış politika sorumlusu Josep Borrell, bu fonların yüzde 90'ının askeri yardım için kullanılmasını teklif etti.

Rusya'nın Cevabı ve Uyarıları

Kremlin sözcüsü Dmitry Peskov, Rusya'nın AB'nin dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirleri Ukrayna'ya silah sağlamak için kullanma planlarına karşı tüm yasal mekanizmaları kullanacağını ve ilerleme halinde misilleme yapacağını açıkladı. Bu durum, Ukrayna krizinin uluslararası boyutunu daha da karmaşık hale getiriyor.

Sosyal medya platformlarında paylaşılan görüntüler, elektrikli aracın yoğun siyah dumanlar eşliğinde alevler içinde olduğunu gösteriyor. Waymo, araçta hiçbir sürücünün bulunmadığını ve yaralanma olmadığını belirtti; ayrıca yerel güvenlik güçleriyle olaya müdahale konusunda iş birliği yaptıklarını ifade etti.

San Francisco İtfaiye Departmanı, olayın detaylarını araştırdı ve bulgularını polise iletti. İtfaiye yetkilileri, sosyal medyada aracın yanmış hali ve içerisindeki havai fişeklerin yangına neden olduğuna dair görselleri paylaştı. San Francisco Polis Departmanı ise konuyla ilgili herhangi bir açıklama yapmadı.

Güvenlik Görüntüleri ve Toplumun Tepkisi

Güvenlik kameralarının kaydettiği görüntüler, saldırganın Bae'ye defalarca taşla vurduğunu gösteriyor. Bu saldırı, toplumda siyasi olarak derin bölünmelere dair endişeleri artırdı. Bazı vatandaşlar, Güney Kore'nin Amerika Birleşik Devletleri'ndeki siyasi kutuplaşmadan daha kötü bir durumda olduğunu ifade ediyor.

Saldırının Sonrası ve Kamuoyunun Tepkisi

Ofis çalışanı Yum Dong-hyun gibi vatandaşlar, siyasi nefret ve öfke nedeniyle gerçekleşen bu tür saldırılara karşı cezaların artırılması gerektiğini belirtiyor. Bae'ye saldıran 15 yaşındaki saldırgan olay yerinde tutuklandı ve Bae hastaneye kaldırıldı.

Siyasi Terörizm ve Güvenlik Endişeleri

Saldırı, muhalefet lideri Lee Jae-myung'un boynundan bıçaklanmasının ardından yaşanan ikinci büyük siyasi şiddet olayı. Myongji Üniversitesi'nden siyaset bilimi profesörü Shin Yul, Güney Korelilerin siyasete kişisel bağlılık üzerinden yaklaştığını, bu durumun siyasi terörizme yol açabileceğini söylüyor. Ülkede silah bulundurma üzerindeki katı kısıtlamalara rağmen siyasi liderler sıklıkla yakın güvenlik koruması altında değiller.