Yapay zeka yarışında liderlik dengesi değişiyor, ancak tek yönlü bir el değiştirme yaşanmıyor. Google'ın Gemini 3.5 Pro modelini Haziran hedefinden sonra hâlâ piyasaya sürememesi, en ileri model ve özellikle kodlama tarafında OpenAI ile Anthropic'e alan açtı. Buna karşın Google, Search, Android, Cloud ve büyük cihaz ortaklıkları sayesinde dağıtım üstünlüğünü koruyor. Gecikme, liderliğin bütünüyle kaybedildiğini değil, yarışın model kalitesinin yanında maliyet, ürünleşme ve güvenlik uyumuyla ölçüldüğünü gösteriyor.

Gecikme neden liderlik tartışmasını büyüttü

Alphabet'e bağlı Google, Gemini 3.5 Pro'yu Mayıs ayındaki I/O açılış konuşmasında Haziran için işaret etmişti. Google'ın resmi duyurusunda modelin şirket içinde kullanıldığı ve bir sonraki ay dağıtıma çıkacağı belirtilmişti. 16 Temmuz itibarıyla genel kullanıma açılan model ailesinde 3.5 Flash bulunurken, Pro için yeni bir kamuya açık tarih verilmedi.

Bloomberg News'un 10 mevcut ve eski çalışana dayandırdığı habere göre gecikme, özellikle kodlama yeteneklerini iyileştirme çabasından kaynaklanıyor. Haberde, Haziran sonunda eğitim verisinin güncellendiği ancak sonuçların beklentiyi karşılamadığı aktarıldı. Google ise 3.5 Pro, güncellenmiş bir Flash modeli ve başka sistemleri ortaklarla test ettiğini, aynı zamanda ABD hükümetiyle model testleri konusunda çalıştığını bildirdi.

Piyasanın tepkisi hızlı oldu. GOOGL hisseleri 16 Temmuz'da 21.57 TSİ itibarıyla yaklaşık 357,04 dolara gerilerken günlük kayıp yüzde 3,7'ye yaklaştı. Hareket, yatırımcıların yalnızca yeni modelin performansına değil, Google'ın verdiği ürün takvimini tutturma becerisine de fiyat biçtiğini gösterdi.

Rekabet artık tek bir ölçütle belirlenmiyor

Model yarışında en yüksek test puanı önemli, ancak tek başına ticari liderlik yaratmıyor. OpenAI 9 Temmuz'da GPT-5.6'yı kullanıma sundu. Anthropic ise Fable 5 ve Mythos 5'i 9 Haziran'da çıkardı, ABD'nin ihracat kontrolü kararı üzerine 12 Haziran'da erişimi durdurdu ve güvenlik güncellemelerinin ardından 1 Temmuz'da yeniden dağıtıma başladı. Böylece hız kadar kamu otoriteleriyle ön test, güvenlik katmanı ve erişim yönetimi de rekabetin parçasına dönüştü.

Google'ın dağıtım avantajı neden hâlâ güçlü

Google'ın en büyük savunma hattı, bir modeli milyarlarca kullanıcıya hızla taşıyabilen ürün ağı. Reuters'ın Şubat 2026 tarihli haberine göre Gemini uygulaması 2025'in son çeyreği sonunda 750 milyon aylık kullanıcıya, kurumsal sürüm ise 8 milyon ücretli lisansa ulaşmıştı. Ocak ayında duyurulan çok yıllı anlaşmayla Apple da yenilenen Siri için Gemini modellerini seçti. Bu anlaşma, iki milyardan fazla aktif cihazlık bir ekosisteme erişim kapısı açıyor.

Bu ölçek, Google'ın tek bir model gecikmesini daha küçük laboratuvarlara göre daha kolay absorbe etmesini sağlıyor. Şirket 3.5 Flash'ı Search, Gemini uygulaması ve geliştirici araçlarına dağıtarak kullanım verisi topluyor, maliyet avantajını öne çıkarıyor ve Pro modeli çıkmadan da ekosistemi hareketli tutuyor. Buna karşın geniş ürün portföyü, güvenlik incelemeleri ve farklı iş birimlerinin onayı, frontier modelin piyasaya çıkışını yavaşlatabilecek bir kurumsal yük oluşturuyor.

Liderlik dengesi hangi yönde değişiyor

Bugünkü tablo, en ileri model çıkarma hızında OpenAI ve Anthropic'in Google üzerinde baskı kurduğunu gösteriyor. Google'ın geçmişte sahip olduğu algısal üstünlük, Gemini 3.5 Pro'nun gecikmesiyle zayıfladı. Özellikle geliştiricilerin kodlama ajanlarında hangi modeli tercih ettiği, yüksek marjlı kurumsal iş yükleri açısından belirleyici olacak.

Buna rağmen liderlik bütünüyle el değiştirmiş değil. Model momentumu OpenAI ve Anthropic'e, dağıtım gücü Google'a, güvenlik ile düzenleyici uyum ise dönem dönem farklı şirketlere avantaj sağlıyor. Gemini 3.5 Pro'nun gerçek çıkış tarihi, kodlama performansı, fiyatlandırması ve Search ile Cloud'a entegrasyon hızı, yarışın bir sonraki aşamasını belirleyecek. Google bu dört başlıkta güçlü bir ürün çıkarırsa gecikme geçici bir takvim sorunu olarak kalabilir. Beklentilerin altında bir lansman ise model liderliğinin yanında geliştirici güvenini de rakiplere taşıyabilir.

Bloomberg'in personel görüşmelerine dayanan iç değerlendirmeleri Google tarafından ayrıntılı biçimde doğrulanmadı. Şirketin kamuya açık yanıtı, testlerin sürdüğü ve maliyet etkinliğinin korunmaya çalışıldığı yönünde. Bu nedenle mevcut veriler kesin bir lider ilan etmekten çok, rekabetin artık tek eksenli olmadığını ortaya koyuyor.

Tera Yatırım’ın 16 Temmuz 2026 tarihli Borsa İstanbul işlemlerinde, İdeal Data’nın kesinleşmiş gün sonu kayıtlarına giren 20 hisselik listede alış tarafı belirgin üstünlük kurdu. Endeks24’ün net TL sütunları üzerinden yaptığı hesapta listelenen alışlar 2,31 milyar TL, satışlar 754,3 milyon TL, aradaki fark ise 1,56 milyar TL alış yönünde oluştu. Veriler tek kurumun işlemlerini gösteriyor, piyasanın genel yönünü temsil etmiyor.

Borsa İstanbul’daki kurum işlemleri içinde alış tarafının en büyük kalemi 623,6 milyon TL net tutarla TEHOL oldu. CWENE ve DAPGM’nin eklenmesiyle ilk üç alış kalemi, listelenen net alış toplamının yüzde 52,0’sini oluşturdu.

Alış listesinde 10 hisse yer aldı

Alış tarafında TEHOL’u 315,98 milyon TL ile CWENE, 263,60 milyon TL ile DAPGM ve 211,15 milyon TL ile ALKLC izledi. İdeal Data ekranındaki 10 alış kaleminin tamamı aşağıdaki tabloda yer alıyor.

Satış tarafında ASTOR ilk sırada

Satış listesinde 196,17 milyon TL net tutarla ASTOR ilk sırada bulunurken, TCELL’de 167,47 milyon TL ve TOASO’da 72,59 milyon TL net satış kaydedildi. İlk üç satış kalemi, listelenen net satış toplamının yüzde 57,8’ine ulaştı.

Tek kurum akışı nasıl okunmalı?

Kurum işlem verisi, belirli bir seansta hangi paylarda alış veya satış ağırlığı oluştuğunu gösterir. Buna karşın tek bir aracı kurumun yönelimi piyasanın geneli için bağlayıcı değildir ve geçmiş akış gelecekteki fiyat performansını garanti etmez. Aynı hissede kurum akışı, fiyat hareketi ve hacim gibi birden fazla göstergenin aynı yöne işaret etmesi hâlinde sürü davranışı riski ayrıca izlenmelidir. Bu çerçeve bir alım ya da satım çağrısı değildir.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Matriks Haber'in 33 ekonomistle yaptığı ankette 32 katılımcı, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının 23 Temmuz toplantısında politika faizini yüzde 37'de bırakmasını bekledi. Bu dağılım, sabit faiz senaryosuna yüzde 96,97 katılım anlamına geliyor. Tek farklı tahmin ise 300 baz puan indirimle yüzde 34 oldu.

Sabit faiz beklentisi neden bu kadar güçlü

Anketin verdiği temel mesaj, piyasanın temmuz toplantısında doğrudan faiz indiriminden çok sıkı duruşun korunmasını beklediği yönünde. TCMB, mart, nisan ve haziran toplantılarında bir hafta vadeli repo faizini yüzde 37'de sabit tuttu. Haziran toplantısına ilişkin resmî toplantı özetinde enflasyon beklentileri ile fiyatlama davranışlarının risk unsuru olmaya devam ettiği ve kararların toplantı bazlı, ihtiyatlı biçimde alınacağı vurgulandı.

Bu çerçeve, faiz ve para politikası gündeminde erken ve güçlü bir indirim beklentisini sınırlıyor. Nitekim aynı gün yayımlanan CNBC-e anketinde de 18 kurumun tamamı politika faizinin yüzde 37'de tutulacağını öngördü. İki ayrı anketteki ortak yön, sabit faiz senaryosunun piyasa konsensüsü haline geldiğini gösteriyor.

Ankette tek indirim tahmini yüzde 34

Matriks Haber anketinde yalnızca bir ekonomist, TCMB'nin 300 baz puanlık indirimle politika faizini yüzde 34'e çekmesini bekledi. Temmuz ayı için medyan beklenti yüzde 37, ortalama beklenti yüzde 36,91 oldu. Beklenti aralığı yüzde 34 ile yüzde 37 arasında kaldı.

İlk faiz indirimi için eylül öne çıkıyor

Anketin ileriye dönük bölümünde ilk faiz indirimi için medyan ve ortalama beklenti eylül ayına işaret etti. Öne çıkan senaryo, eylülde 100 baz puanlık indirimle politika faizinin yüzde 36'ya çekilmesi oldu. Yılın kalanında indirim sayısına yanıt veren ekonomistlerin medyanı iki adımda oluştu.

2026 yıl sonu politika faizi için medyan beklenti yüzde 35, ortalama beklenti yüzde 34,65 olarak hesaplandı. On iki ay sonrası için medyan yüzde 30, 2027 yıl sonu için medyan yüzde 27 oldu. Aynı ankette 2026 sonu enflasyon medyanı yüzde 29, 2027 sonu enflasyon medyanı yüzde 22 seviyesinde gerçekleşti.

Karar kadar fonlama mesajı da izlenecek

Temmuz toplantısında politika faizinin sabit kalması, para politikasında hiçbir değişiklik olmayacağı anlamına gelmeyebilir. Piyasa, TCMB'nin gecelik fonlama kanalı ile haftalık repo ihaleleri arasındaki dengeye ilişkin vereceği mesajları da takip edecek. Bu nedenle 23 Temmuz karar metninde faiz oranlarının yanında likidite yönetimi ve fonlama yapısına ilişkin ifadeler belirleyici olacak.

Anket sonucu güçlü bir beklenti birliğine işaret etse de nihai karar TCMB Para Politikası Kuruluna ait. Enflasyonun ana eğilimi, beklentiler, kur gelişmeleri ve likidite koşulları karar gününe kadar değerlendirmede etkili olmaya devam edecek.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Uluslararası Para Fonu, Orta Doğu'daki savaşın Euro Bölgesi'nde büyümeyi yavaşlatırken enflasyonu yeniden yukarı ittiğini bildirdi. IMF'nin 16 Temmuz 2026 tarihli değerlendirmesine göre bölge ekonomisinin büyümesi 2025'teki yüzde 1,4'ten 2026'da yüzde 0,9'a gerileyecek, manşet enflasyon ise yüzde 2,1'den yüzde 2,9'a çıkacak. Kurum, enerji arzındaki aksamanın görünümün en büyük belirsizlik kaynağı olduğunu vurguladı.

Savaş büyüme tahminini aşağı çekti

IMF İcra Direktörleri Kurulu, 13 Temmuz'da tamamlanan 2026 ortak Euro Bölgesi politikaları istişaresinin sonuçlarını 16 Temmuz'da yayımladı. IMF'nin resmî açıklamasına göre 2026 büyüme tahmini savaş öncesindeki öngörünün 0,5 puan, 2027 tahmini ise 0,2 puan altında bulunuyor.

Fon, ekonomik faaliyetteki kaybı üç kanalla açıklıyor. Enerji arzındaki bozulma maliyetleri artırıyor, belirsizlik hane halkı ve şirket güvenini zayıflatıyor, sıkılaşan finansal koşullar ise tüketim ve yatırımı baskılıyor. Bu bileşim, 2026'da büyümenin yüzde 1'in altına inmesine yol açarken 2027 için öngörülen yüzde 1,2'lik toparlanmayı da sınırlı bırakıyor.

Enflasyon yüzde 2,9'a çıkacak

IMF, Euro Bölgesi'nde manşet enflasyonun 2025'teki yüzde 2,1 seviyesinden 2026'da yüzde 2,9'a yükselmesini bekliyor. Enflasyonun 2027'de yüzde 2,3'e gerileyeceği tahmin edilse de fiyat artışlarının hedefin üzerinde kalma riski para politikasının hareket alanını daraltıyor.

Düşük büyüme ile yükselen enflasyonun aynı döneme denk gelmesi, küresel ekonomi gündeminde Euro Bölgesi için temel risk başlığına dönüştü. IMF'nin değerlendirmesi, enerji şokunun kalıcılaşması halinde enflasyon beklentilerinin bozulabileceğine, güven kaybı veya finansal stresin ise talebi daha fazla zayıflatabileceğine işaret ediyor.

Enerji arzı en büyük belirsizlik

Fon, küresel enerji arzının normalleşme hızını görünümün en büyük belirsizlik kaynağı olarak tanımladı. Arzın beklenenden yavaş toparlanması büyümeyi daha da düşürürken enflasyonu yukarı taşıyabilir. Ukrayna'daki savaşın şiddetlenmesi ile tarife ve ticaret politikalarında yeniden oluşabilecek kesintiler de ekonomik faaliyeti daha uzun süre baskılayabilecek riskler arasında sıralandı.

Finansal istikrar tarafında ise zayıf görünümün riskleri artırdığı belirtildi. IMF, küresel ölçekte sert bir riskten kaçış dalgasının varlık fiyatları üzerinden servet kaybını büyütebileceğini, kaldıraçlı banka dışı finansal kuruluşlardaki bilanço stresinin bankalara ve temel fonlama piyasalarına yayılabileceğini kaydetti.

IMF'den hedefli destek ve mali disiplin çağrısı

IMF, para politikasının enflasyon beklentilerini çıpalamaya odaklanmasını, maliye politikasının ise ekonomik faaliyetteki zararı ihtiyatlı biçimde sınırlamasını istedi. Kurula göre mali destek öncelikle otomatik dengeleyicilere dayanmalı, ilave önlemler geçici, hedefli ve fiyat sinyallerini koruyacak şekilde tasarlanmalı.

Yüksek borçlu ülkelerde yapısal mali konsolidasyonun sürdürülmesi gerektiğini belirten Fon, orta vadeli büyüme için enerji güvenliğinin güçlendirilmesini, Avrupa tek pazarının derinleştirilmesini ve sınır ötesi engellerin azaltılmasını öne çıkardı. IMF'nin çerçevesi, kısa vadede şokun maliyetini hafifletirken geniş kapsamlı desteklerle enflasyonu beslememe dengesine dayanıyor.

Seansın ilk dakikalarında artıda kalan bankacılık hisseleri, gün içinde yönünü aşağı çevirdi. BIST 100 endeksi 16 Temmuz 2026 seansını yüzde 1,22 yükselişle 14.251,29 puanda tamamlarken BIST Banka endeksi yüzde 0,15 geriledi. Ayrışmayı açıklayan en somut haber akışı, Bank of America'nın özel Türk bankalarına yönelik tavsiyelerini düşürmesi oldu.

Borsa İstanbul'daki sektör rotasyonu, günün yükselişinin bankalara yayılmadığını gösterdi. Holding endeksi yüzde 2,37, kimya, petrol ve plastik endeksi yüzde 3,90 değer kazanırken bankacılık endeksi kapanışa kadar negatif bölgede kaldı. Böylece BIST 100 ile bankacılık endeksi arasındaki günlük performans farkı 1,37 yüzde puana ulaştı.

Ayrışmayı BofA raporu belirginleştirdi

Bank of America, 16 Temmuz sabahı yayımlanan değerlendirmesinde özel Türk bankaları için tavsiyesini "Al" seviyesinden "Nötr" seviyesine çekti. Bloomberg HT'nin aktardığı rapora göre kurum, enflasyondaki katılığın ve faiz indirim sürecinin beklenenden yavaş ilerlemesinin bankaların değer yaratma takvimini ötelediğini savundu.

Raporda Akbank, Garanti BBVA, Yapı Kredi ve İş Bankası için hem tavsiyeler hem hedef fiyatlar aşağı çekildi. BofA'nın temel gerekçesi, bankaların özkaynak kârlılığının enflasyonun üzerine çıkmasının daha uzun sürebileceği görüşüydü. Bu değerlendirme, doğrudan banka hisselerinin kârlılık ve yeniden değerleme beklentisini hedef aldığı için gün içindeki satış baskısının en güçlü açıklayıcılarından biri oldu. Bununla birlikte tek bir kurum raporu, sektördeki bütün fiyat hareketini tek başına açıklamaz.

Yükseliş banka dışı hisselerden geldi

BIST 100'ün yüzde 1,22 yükselmesine karşın bankaların gerilemesi, endeks hareketinin geniş tabanlı bir finans sektörü rallisinden kaynaklanmadığını ortaya koydu. Holding ve sanayi ağırlıklı hisselere gelen alımlar, banka hisselerindeki zayıflığı dengeledi. Holding endeksi ile bankacılık endeksi arasındaki fark 2,52 yüzde puana çıktı.

Bu tablo, BIST 100'deki pozitif kapanışın bütün büyük sektörlerin aynı yönde hareket ettiği anlamına gelmediğini de gösteriyor. Endeksin banka dışı ağırlıkları güçlü kaldığı için BIST 100, bankacılık endeksindeki kayba rağmen günün en yüksek seviyesine yakın kapandı.

Gün içi kaybın çoğu kapanışta geri alındı

Bankacılık endeksi gün içinde yüzde 2'ye yaklaşan kayıp gördükten sonra kapanışa doğru toparlandı. Bu hareket, BofA raporunun ardından oluşan ilk baskının seansın son bölümünde kısmen karşılandığına işaret etti. Bankaların eksi bölgede kalması yine de sektörün BIST 100 yükselişine katılamadığını değiştirmedi.

Banka hisselerinde hangi göstergeler izlenecek

Bankacılık hisselerinin yeniden endeksin önüne geçebilmesi için faiz indirim patikasına ilişkin beklentilerin, enflasyondaki düşüşün ve bankaların reel özkaynak kârlılığı görünümünün birlikte iyileşmesi gerekiyor. BofA raporundaki vurgu da yalnız bugünkü fiyat hareketine değil, bu üç başlığın beklenenden daha yavaş ilerlemesine dayanıyor.

Kısa vadede bankacılık endeksinin gün içi diplerden toparlanması satışların tek yönlü olmadığını gösterdi. Buna karşın BIST 100'deki yükselişin banka hisselerine yayılmaması, yatırımcıların sektör bazında daha seçici kaldığına işaret ediyor. Banka dışı hisselerdeki alım iştahı korunurken bankaların performansı, faiz ve enflasyon beklentilerindeki yeni sinyallere daha duyarlı olabilir.

Kaynak: Anadolu Ajansı, Foreks verilerini aktaran Bloomberg HT ve Bloomberg HT'nin BofA raporu aktarımı. Gün sonu kotasyonları 16 Temmuz 2026, 18.05 TSİ itibarıyladır.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Beş operasyonel başlık, Suriye ile Almanya arasında doğrudan uçuşların başlayabilmesi için yeni yol haritasını oluşturacak. Suriye Dışişleri Bakanlığının açıklamasına göre 16 Temmuz 2026'da Şam'da imzalanan sivil havacılık anlaşması; taşıyıcıların belirlenmesi, trafik hakları ve sefer sıklıkları, işletme izinleri ile teknik ve güvenlik şartlarının tamamlanmasını öngörüyor. Anlaşma, Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani ile Almanya Dışişleri Bakanlığı Devlet Sekreteri Géza Andreas von Geyr'in temasları ve ilk Suriye-Almanya Ortak Komitesi toplantısının ardından imzalandı.

SANA'nın haberine göre anlaşmayı Suriye adına Sivil Havacılık ve Hava Ulaştırma Genel Kurumu Başkan Yardımcısı Samih el-Arabi, Almanya adına von Geyr imzaladı. Metin, 30 Mart 2026'da Berlin'de imzalanan ortak niyet beyanının ardından hava hizmetleri için hukuki ve düzenleyici çerçeveyi kuruyor.

Anlaşma doğrudan uçuşlar için çerçeve kuruyor

Suriye-Almanya sivil havacılık anlaşması, iki ülke arasında seferlerin hemen başladığı anlamına gelmiyor. Tarafların önce operasyonel prosedürleri tamamlaması, uçuş yapacak hava yolu şirketlerini belirlemesi ve trafik haklarıyla sefer sıklıklarını karara bağlaması gerekiyor.

İşletme izinleri ve teknik onayların ardından doğrudan seferlerin başlatılması hedefleniyor. Açıklamada hangi hava yolu şirketlerinin görevlendirileceği, ilk uçuşun tarihi veya haftalık sefer sayısı hakkında takvim verilmedi.

Uçuşlardan önce beş aşama tamamlanacak

16 Temmuz tarihli anlaşma, daha önce görüşme düzeyinde kalan süreci resmî bir uygulama planına dönüştürdü. Uçuşların başlayabilmesi için iki ülkenin sivil havacılık otoriteleri arasında aşağıdaki beş başlığın sonuçlandırılması bekleniyor.

Ortak komite ekonomik işbirliğini genişletecek

İlk Suriye-Almanya Ortak Komitesi toplantısına enerji, ekonomi, ulaştırma, maliye ve içişleri kurumlarının yanı sıra merkez bankası ve sivil havacılık yetkilileri katıldı. Komitenin ekonomik işbirliği gündemi; sanayi, ticaret, kalkınma ve yeniden imar başlıklarını da kapsayacak.

Suriye Dışişleri Bakanlığı Uluslararası İşbirliği İdaresi Müdürü Kuteyba Kadiş, Almanya'daki Suriyelilerin ülkenin yeniden inşasına ve ekonomik toparlanmasına sağlayabileceği katkının komitede ele alınacağını belirtti. Kadiş, zorla geri gönderme yaklaşımının bulunmadığını ve dönüşlerin gönüllü, güvenli, sürdürülebilir ve onurlu olması konusunda tarafların mutabık kaldığını söyledi.

Kadiş'in verdiği bilgiye göre Almanya, 2025 yılında Suriye'deki insani ve kalkınma projelerine 200 milyon avroyu aşan destek sağladı. Alman hükümeti de Mart 2025'te Suriyelilere yönelik toplam 300 milyon avroluk yeni yardım taahhüdü açıklamıştı.

Lübnan merkezli El-Mesire televizyonuna konuşan İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, İran'a yönelik herhangi bir saldırının kesin ve doğrudan karşılık göreceğini söyledi. Bekayi, İran Silahlı Kuvvetlerinin her türlü senaryoya hazır olduğunu vurgularken diplomasi sürecine verilen desteğin sürdüğünü, karşılıklılık ilkesinden ise vazgeçilmediğini belirtti.

Silahlı kuvvetlerin hazırlığına vurgu yaptı

Bekayi, ülkesine karşı düzenlenebilecek olası bir saldırının cevapsız kalmayacağını ifade etti. Sözcünün açıklamasında karşılığın niteliği için “kesin ve doğrudan” ifadesi kullanıldı. İran Silahlı Kuvvetlerinin muhtemel senaryolara hazır olduğunu söyleyen Bekayi, İran halkının da ülkenin savunulmasına tüm gücüyle destek vereceğini dile getirdi.

Açıklama yalnızca askeri hazırlık mesajıyla sınırlı kalmadı. Bekayi, silahlı kuvvetlerin diplomasi sürecini desteklediğini de söyledi. Böylece Tahran yönetimi, savunma kapasitesine ilişkin uyarısını müzakere ve diplomasi vurgusuyla aynı açıklamada bir araya getirdi.

İran'ın mesajında üç başlık öne çıktı

ABD ile mutabakatta karşılıklılık mesajı

Bekayi, ABD ile mutabakat zaptına ilişkin değerlendirmesinde İran'ın başlangıçtan bu yana tutumunun açık olduğunu söyledi. Sözcü, Tahran'ın yaklaşımını “taahhüde karşı taahhüt” sözleriyle tanımladı. Bu ifade, İran'ın kendi yükümlülüklerini karşı tarafın adımlarına bağlı ve eş zamanlı bir süreç olarak gördüğünü ortaya koyuyor.

ABD ile İran arasındaki mutabakat sürecinde yaptırımlar, güvenlik düzenlemeleri ve bölgesel ateşkes başlıklarına ilişkin görüş ayrılıkları gündemdeki yerini koruyor. Bekayi'nin son açıklaması, Tahran'ın diplomasi seçeneğini tamamen dışlamadığını, ancak güvenlik tehdidi olarak değerlendirdiği bir adım karşısında askeri yanıt vereceğini açık biçimde ifade etti.

Kaynak: İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi'nin El-Mesire televizyonuna açıklaması; ABD ile İran arasındaki mutabakat sürecine ilişkin açık kaynak derlemeleri.

Standart altın gün içinde 6 milyon 107 bin 500 liraya kadar yükseldi, ancak seansı günün en düşük seviyesi olan 6 milyon 40 bin lirada tamamladı. Borsa İstanbul Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar Piyasası verilerine göre 16 Temmuz 2026 kapanışında kilogram fiyatı yüzde 0,9 geriledi. Salı günkü 6 milyon 94 bin liralık kapanışa göre kayıp 54 bin lira oldu.

Kapanış günün en düşük seviyesinde oluştu

Standart altının kilogram fiyatında gün içi bant 6 milyon 40 bin lira ile 6 milyon 107 bin 500 lira arasında oluştu. Böylece en düşük ve en yüksek fiyat arasındaki fark 67 bin 500 liraya ulaştı. Ağırlıklı ortalama fiyat 6 milyon 92 bin 965,89 lira olurken kapanış, bu seviyenin yaklaşık yüzde 0,87 altında kaldı. Kıymetli maden piyasasındaki hareket, gün içinde yukarı yönlü denemelerin satışlarla karşılandığını gösterdi.

Altın işlemlerinde hacim 10,87 milyar liraya ulaştı

KMKTP'de altında toplam işlem hacmi 10 milyar 870 milyon 232 bin 393,33 lira, işlem miktarı 1.785,03 kilogram ve işlem adedi 134 olarak kaydedildi. Tüm metallerdeki toplam hacim ise 10 milyar 881 milyon 826 bin 187,74 lira oldu. Bu verilere göre altın işlemleri, tüm metal hacminin yaklaşık yüzde 99,9'unu oluşturdu.

Günün en fazla işlem yapan kurumları Ahlatcı Döviz ve Kıymetli Madenler, Dünya Katılım Bankası, Uğuras Kıymetli Madenler, NMGlobal Kıymetli Madenler ve Ahlatcı Metal Rafineri olarak sıralandı. İşlem hacminin büyük bölümü standart altın tarafında yoğunlaşırken kapanış fiyatının ağırlıklı ortalamanın altında kalması gün sonundaki satış baskısını öne çıkardı.

Dolar bazında ons altın 3.990 dolardan kapandı

Dolar bazında standart altının ons fiyatı gün içinde 3.990 dolar ile 4.091 dolar arasında işlem gördü. Kapanış 3.990 dolar, ağırlıklı ortalama ise 4.043,92 dolar olarak gerçekleşti. TL ve dolar bazındaki kapanışların her ikisi de günün en düşük seviyesine eşitlendi.

Kaynak: Borsa İstanbul KMKTP kapanış verileri · 16 Temmuz 2026

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

ŞA-RA Enerji İnşaat Ticaret ve Sanayi AŞ, 17 Temmuz 2026 Cuma günü Borsa İstanbul'da işlem görmeye başlayacak. Borsa İstanbul'un KAP açıklamasına göre paylar Yıldız Pazar'da yer alırken şirket aynı tarihte BIST Tüm, BIST Tüm-100, BIST Yıldız, BIST Halka Arz, BIST Sınai, BIST Sınai Ağırlık Sınırlamalı, BIST Metal Eşya Makina ve BIST Adana endekslerine girecek. Endeks hesaplamalarında 444,5 milyon adet pay ve yüzde 20 fiili dolaşım oranı esas alınacak. Bu iki veri, hesaplamaya konu yaklaşık 88,9 milyon paya karşılık geliyor.

Şirketin halka arz sürecinin ardından işlem başlangıcına ilişkin KAP bildiriminde, halka arz edilen 89 milyon lira nominal değerli payın 70 lira baz fiyatla ve sürekli işlem yöntemiyle alım satıma açılacağı belirtildi. İlgili sırada uygulanacak maksimum emir değeri 1 milyon lira olarak açıklandı.

Sekiz endeks aynı gün devreye girecek

Dahil edilecek endeksler, şirketi genel piyasa kapsamı, işlem gördüğü pazar, halka arz statüsü, sanayi sınıflandırması, alt sektör ve bölgesel sınıflandırma başlıklarında izlenebilir hale getirecek. BIST Tüm ve BIST Tüm-100 geniş piyasa kapsamını, BIST Yıldız pazar sınıfını, BIST Halka Arz ise yeni kote edilen şirketler grubunu temsil ediyor.

Endeks hesabında yüzde 20 oranı kullanılacak

Borsa İstanbul, endeks hesaplamalarında şirketin toplam pay sayısını 444.500.000, fiili dolaşımdaki pay oranını ise yüzde 20 olarak dikkate alacağını bildirdi. Bu parametrelerin çarpımı 88.900.000 adet paya ulaşıyor. Açıklanan oran, endekslerde kullanılacak fiili dolaşım tabanını gösteriyor; şirketin her endeksteki nihai ağırlığı ise ilgili endeksin kendi hesaplama kuralları ve diğer bileşenlerin piyasa değerleriyle birlikte oluşacak.

İlk işlem gününün çerçevesi belli oldu

ŞA-RA Enerji payları 17 Temmuz'da SARAE.E koduyla Yıldız Pazar'da işleme açılacak. Baz fiyat 70 lira, işlem yöntemi sürekli işlem, maksimum emir değeri ise 1 milyon lira olacak. Endekslere dahil edilme kararı, payların hangi gösterge sepetlerinde izleneceğini belirliyor; tek başına fiyat performansı veya alım talebi garantisi oluşturmuyor.

Kaynak: Borsa İstanbul'un KAP duyuruları. Endeks hesaplamasına ilişkin 88,9 milyon pay değeri, açıklanan 444,5 milyon pay ile yüzde 20 fiili dolaşım oranının çarpımından hesaplandı.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Orman yakma suçunda müebbet hapis her kasten çıkarılan yangında uygulanmıyor. 6831 sayılı Orman Kanunu'nun 110'uncu maddesine göre bu en ağır ceza, devletin güvenliğine karşı suç işlemek amacıyla kurulmuş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde devlet ormanının yakılması halinde veriliyor. Bu durumda müebbet hapse ek olarak 20 bin günden 25 bin güne kadar adli para cezasına hükmediliyor. Bireysel olarak kasten orman yakma ise ayrı bir suç tipi ve cezası 10 yıldan az olmamak üzere hapisle başlıyor.

Müebbet hapis için hangi üç koşul aranıyor?

Bu ayrım, Bakanlığın yangın döneminde yaptığı uyarıların doğru anlaşılması açısından önem taşıyor. “Kasten orman yakma” ile “örgüt faaliyeti kapsamında devlet ormanı yakma” aynı ceza başlığında değerlendirilmiyor. Müebbet hapis yalnızca kanunda ayrıntılı biçimde tanımlanan örgütlü suç halinde söz konusu oluyor.

Bireysel olarak kasten orman yakmanın cezası ne?

Bir kişinin örgüt bağlantısı olmadan kasten orman yakması halinde ceza 10 yıldan az olmamak üzere hapis ve 1.000 günden 10 bin güne kadar adli para cezası. Yangına müdahaleyi geciktirmek veya yangının söndürülmesini zorlaştırmak amacıyla, buna elverişli yer, zaman ya da koşullarda suç işlenirse verilecek ceza yarı oranında artırılıyor.

İhmal, yasak fiil ve kasıt nasıl ayrılıyor?

Ormanlık alanda yasak yerde ateş yakmak, yakılan ateşi tamamen söndürmeden alanı terk etmek, sönmemiş sigara izmariti veya yangına yol açabilecek madde bırakmak ile ormana 4 kilometre mesafede izinsiz anız ya da bitki örtüsü yakmak için 1 yıldan 3 yıla kadar hapis ve adli para cezası öngörülüyor. Bu davranışların fiilen orman yangınına neden olması halinde ise dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılık nedeniyle 3 yıldan 10 yıla kadar hapis gündeme geliyor.

Yangında ölüm veya yaralanma olursa ne olur?

Orman Kanunu, yangın suçunun işlenmesi sırasında ölüm veya yaralanma meydana gelmesi halinde bu sonuçlardan dolayı ayrıca ceza verilmesini öngörüyor. Bu nedenle fail yalnızca orman yakma suçundan değil, olayın yol açtığı ölüm veya yaralanma bakımından da ayrı bir ceza sorumluluğuyla karşılaşabiliyor.

Kanunun güncel metnine Orman Genel Müdürlüğü belgesinden ulaşılabiliyor. Somut olayda suç vasfı, deliller ve ceza miktarı mahkeme tarafından belirleniyor.

Türkiye genelinde 1 Temmuz'da yaygınlaştırılan Depozitosu Olan Ambalajlar sistemi, yaklaşık iki haftada 30 milyonun üzerinde plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajını geri dönüşüm zincirine aldı. TÜÇA Başkanı Nurullah Öztürk'ün CNBC-e'ye verdiği bilgiye göre yıl sonu hedefi 4 milyarın üzerinde ambalaj. İlk sonuçlar vatandaş ilgisinin güçlü olduğunu gösterirken, iade makinelerinde günlük 200 adet sınırının başkalarına ait bilgilerle aşılması yeni bir önlemi gündeme getirdi. 17 Temmuz'dan itibaren TCKN ve cep telefonu girişi geçici olarak kısıtlanacak, işlemlerin yalnızca DOA uygulamasındaki QR kod üzerinden yapılması planlanıyor.

DOA'nın ilk iki haftalık bilançosu

Türkiye'nin 81 ili ve 973 ilçesinde yürütülen sistemde ilk beş günde 7,6 milyon, ilk 10 günde ise 18 milyon 775 bin 861 ambalaj toplandı. Öztürk'ün son açıklamasıyla toplamın yaklaşık iki haftada 30 milyon eşiğini geçtiği bildirildi. Böylece 10 günlük verinin ardından dört gün civarında 11 milyonun üzerinde ilave ambalaj sisteme girmiş oldu.

Sistem kapsamında uygun her ambalaj için 1 lira teşvik bedeli DOA uygulamasındaki dijital cüzdana aktarılıyor. Uygulama 1 Temmuz'da ülke geneline yayılırken market, bakkal, büfe, otel, restoran ve kafelerin de iade zincirine katılması öngörüldü. Sistemin işleyişine ilişkin resmi çerçeve Bakanlığın DOA açıklamasında yer alıyor.

30 milyon, 4 milyarlık hedefin ne kadarına denk geliyor?

Endeks24'ün açıklanan rakamlar üzerinden yaptığı hesaplamaya göre 30 milyon ambalaj, 4 milyarlık yıl sonu hedefinin yaklaşık yüzde 0,75'ine karşılık geliyor. Türkiye'de yıllık yaklaşık 25 milyar içecek ambalajı piyasaya sürüldüğü kabul edildiğinde ilk iki haftalık toplama, yıllık hacmin yaklaşık yüzde 0,12'si düzeyinde.

QR kod kısıtlaması neden geliyor?

TÜÇA, makinelerin uzun süre tek kullanıcı tarafından meşgul edilmesini önlemek için kişi başı günlük limiti 200 ambalaj olarak uyguluyor. Ancak bazı kullanıcıların 1.500-2.000 ambalajla geldiği, yakınlarının TCKN ve cep telefonu numaralarını kullanarak limiti aşmaya çalıştığı tespit edildi.

Öztürk'ün açıklamasına göre TCKN ve cep telefonu numarasıyla giriş 17 Temmuz'dan itibaren belirli bir süre için kısıtlanacak. Yaklaşık iki aylık dönemde makineye yalnızca DOA mobil uygulamasında oluşturulan kişisel QR kodla giriş yapılması planlanıyor. Önlemin amacı günlük sınırı kaldırmak değil, aynı kullanıcının farklı kimlik bilgileriyle arka arkaya işlem açmasını zorlaştırmak.

50 bin iade noktası için yol haritası

TÜÇA'nın planına göre sistemin yaklaşık iki yıllık yaygınlaşma döneminin sonunda en az 50 bin iade noktasına ulaşılacak. Bunun yaklaşık 10 bini depozito iade makinesi, 40 binden fazlası ise manuel el terminalleriyle çalışan noktalardan oluşacak. Temmuz sonundan itibaren geleneksel bakkallar ve manuel iade noktalarının da DOA uygulamasındaki “İade Noktası Bul” haritasında gösterilmesi hedefleniyor.

15 milyar liralık yatırım ikiye katlanacak

Öztürk, sistem için bugüne kadar 15 milyar liranın üzerinde yatırım yapıldığını, benzer büyüklükte ilave yatırım planlandığını söyledi. Finansmanın genel bütçeden değil, geliştirilmiş üretici sorumluluğu kapsamında içecek üreticilerinden sağlandığını belirtti. Sistemin tam ölçeğe ulaşmasıyla ithal ham madde ihtiyacının ve cari açık üzerindeki baskının azalacağı, yatırımın yaklaşık iki yılda kendini amorti edeceği öngörülüyor.

Yıl sonu için 4 milyarın üzerinde ambalaj toplama hedefi korunurken otel, restoran ve kafaların Depozito Bilgi Yönetim Sistemi'ne kaydolması isteniyor. Kurum, bu işletmelerin depozitolu ambalajları çöpe göndermek yerine yetkili operatörlere teslim etmesinin toplama hacmini önemli ölçüde artıracağını değerlendiriyor.

Otomobillerde Özel Tüketim Vergisi hesaplanırken dikkate alınabilecek ölçütlere çekiş sistemi de ekleniyor. TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda kabul edilen önerge, ÖTV Kanunu'ndaki oran farklılaştırma yetkisini 4x4, 4x2 ve benzeri çekiş özelliklerini kapsayacak biçimde genişletiyor. Düzenleme bugün için herhangi bir otomobilin vergi oranını değiştirmiyor. Teklifin Genel Kurulda kabul edilmesi, Resmî Gazete'de yayımlanması ve çekiş sistemine göre farklı oran uygulanacaksa ayrıca Cumhurbaşkanı kararı alınması gerekiyor.

Düzenleme, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 12'nci maddesinde yer alan “motor silindir hacmi” ifadesinden sonra “çekiş sistemi” ibaresinin eklenmesini öngörüyor. Böylece otomotiv piyasasındaki vergi kararlarında motor hacminin yanında aracın gücü hangi tekerleklere aktardığı da farklılaştırma ölçütlerinden biri olabilecek.

Çekiş sistemi düzenlemesi ne getiriyor?

Komisyon tutanağında düzenlemenin, ÖTV belirlenirken 4x4 ve 4x2 araçların farklılaştırılabilmesine imkan vereceği belirtildi. Aynı açıklamada bunun zorunlu ve kendiliğinden uygulanacak bir değişiklik olmadığı da vurgulandı. Madde belirli bir ülkenin araçlarına yönelik değil, ÖTV Kanunu kapsamındaki genel yetki düzenlemesi olarak kabul edildi.

4x4 araçların vergisi hemen artacak mı?

Hayır. Komisyon kabulü tek başına mevcut ÖTV oranlarını değiştirmiyor. 4x4 araçlara daha yüksek, 4x2 araçlara daha düşük oran uygulanacağı yönünde kesinleşmiş bir karar da bulunmuyor. Çekiş sistemi yalnızca kullanılabilecek yeni bir farklılaştırma ölçütü haline geliyor. Oranların yönü, kapsamı ve yürürlük tarihi ancak daha sonra yayımlanabilecek Cumhurbaşkanı kararıyla netleşebilir.

Teklif hangi aşamada?

2/3764 esas numaralı torba teklif, Plan ve Bütçe Komisyonunda çekiş sistemi maddesi eklenerek kabul edildi. Teklifin yasalaşması için TBMM Genel Kurulunda görüşülüp kabul edilmesi ve Cumhurbaşkanı tarafından yayımlanması gerekiyor. Komisyon metnindeki yürürlük hükmüne göre düzenleme, teklif mevcut haliyle yasalaşırsa yayım tarihinde yürürlüğe girecek.

Araç alacaklar neyi takip etmeli?

Otomobil almayı planlayanlar açısından ilk izlenecek başlık, Genel Kurul görüşmelerinde maddenin korunup korunmayacağı olacak. İkinci aşamada Resmî Gazete'deki kanun metni, ardından çekiş sistemine dayalı bir oran kararı yayımlanıp yayımlanmadığı kontrol edilmeli. Bugünkü komisyon kararı üzerinden belirli bir 4x4 veya 4x2 modelin fiyatının kesin olarak artacağını ya da düşeceğini söylemek mümkün değil.

Komisyonda kabul edilen maddenin tam metni ve görüşme ayrıntıları TBMM komisyon tutanağında yer alıyor.

Emekli olduktan sonra çalışmaya başlayan herkesin aylığı kesilmiyor. Belirleyici olan yalnızca emeklilik tarihi değil, ilk defa sigortalı olunan tarih ve yeni çalışmanın niteliği. İlk sigortalılığı 1 Ekim 2008'den önce başlayanlar, özel sektörde 4/a kapsamında çalışırken çoğunlukla emekli aylığını almaya devam edip Sosyal Güvenlik Destek Primi sistemine tabi olabiliyor. Bu tarihten sonra ilk kez sigortalı olanların aylığı ise yeniden çalışmaya başladıklarında, tarımsal faaliyet istisnası dışında, takip eden ödeme döneminde kesiliyor.

SGDP nedir, emekli aylığından mı kesilir?

Sosyal Güvenlik Destek Primi, yaşlılık aylığı kesilmeden hizmet akdiyle çalışmaya devam eden belirli emekliler için uygulanan prim sistemidir. SGK'nın 2026 prim tablosuna göre 4/a kapsamındaki toplam SGDP oranı prime esas kazancın yüzde 32,25'idir. Bunun yüzde 7,5'i çalışan, yüzde 24,75'i işveren payıdır. Bildirim ve ödeme işveren tarafından yapılır. Çalışan payı ücret bordrosunda yer alır, emekli aylığından ayrıca SGDP kesintisi yapılmaz.

Bu ayrıntı, sosyal güvenlik düzenlemelerini takip edenler açısından önemli. Eski bilgilendirme metinlerinde yüzde 32 oranı görülebilse de SGK'nın güncel işveren prim oranları tablosunda kısa vadeli sigorta kolları payıyla birlikte toplam oran yüzde 32,25 olarak gösteriliyor.

İlk sigortalılık tarihine göre hangi kural uygulanıyor?

1 Ekim 2008 ve sonrasında ilk kez sigortalı olanların yeniden çalışması halinde kısa vadeli sigorta, uzun vadeli sigorta ve genel sağlık sigortası primleri normal çalışanlarda olduğu gibi ödenir. Çalışma sona erdiğinde aylık yeniden bağlanır ve yeni hizmet süreleri de hesaplamaya katılır. Bu grupta emekli aylığı ile SGDP'li çalışma birlikte yürütülmez.

SGDP oranı 2026'da kaç?

SGDP ödenen çalışma süreleri yeni bir emeklilik süresi gibi aylığa eklenmez. Bu primler malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları bakımından sigortalılık süresi sayılmaz, hizmet birleştirmesinde dikkate alınmaz ve toplu ödeme olarak iade edilmez. Buna karşın 4/a kapsamında çalışan emekliler iş kazası ve meslek hastalığı sigortası yardımlarından yararlanabilir.

Kamu, tarım ve yurt dışı borçlanmasında durum farklı mı?

Kamu kurumlarında yeniden göreve başlayan emekliler için 5335 sayılı Kanun uyarınca genel kural, aylığın kestirilmeden çalışılamamasıdır. Bu kişiler SGDP yerine normal sigortalılık hükümlerine tabi olur. Kanunda açıkça istisna tanınan görevler bu genel kuralın dışında kalabilir.

Kendi adına ve hesabına tarımsal faaliyette bulunan emeklilerin aylıkları kesilmez ve bu kişiler hakkında SGDP hükümleri uygulanmaz. Yurt dışı hizmetlerini borçlanarak aylık bağlananların Türkiye'de sigortalı çalışmaya başlamaları halinde ise 19 Haziran 2012'den bu yana SGDP kapsamında çalışma imkanı bulunuyor.

Harp malulleri, vazife malulleri ve özel kanun kapsamındaki bazı aylık sahipleri için ayrı hükümler uygulanıyor. Bu nedenle aylığın türü, ilk sigortalılık tarihi ve yeni işin 4/a, 4/b veya kamu statüsünde olması kişisel dosyada ayrıca kontrol edilmeli.

SGK'nın ayrıntılı uygulama çerçevesine emeklilik sonrası çalışma açıklamasından ulaşılabiliyor. Çalışmaya başlamadan önce SGK hizmet dökümü, aylık türü ve işveren statüsünün sosyal güvenlik merkezi veya uzman aracılığıyla teyit edilmesi olası aylık kesintisi ve prim hatalarını önleyebilir.

Bank of America'nın 15 Temmuz 2026 tarihli Ideal Data kurum işlem ekranında net alım tarafında MGROS 163,2 milyon TL, EKIM 139,2 milyon TL ve BIMAS 121,8 milyon TL ile öne çıktı. Net satış tarafında YKBNK 287,9 milyon TL, ASTOR 273 milyon TL ve ASELS 253,9 milyon TL ile ilk üç sırayı aldı. Ekranlar kurumun bütün işlemlerini değil, en yüksek net alım ve satış tutarına sahip ilk 10 hisseyi gösteriyor.

Endeks24'ün ekranlardaki Net TL sütunu üzerinden yaptığı hesaplamaya göre ilk 10 net satış tutarının mutlak toplamı, ilk 10 net alım toplamının yaklaşık 1,71 katına çıktı. Bu hesap yalnızca görüntülenen 20 satırı kapsıyor. Bank of America'nın diğer hisselerdeki işlemleri ve kurumun toplam seans bakiyesi bu veriden çıkarılamaz. Borsa İstanbul'daki kurum işlemleri tek başına piyasanın yönünü gösteren bağlayıcı bir sinyal değildir.

Alımda MGROS, satışta YKBNK ilk sırada

Ideal Data ekranında en yüksek net alım 163 milyon 239 bin 507 TL ile MGROS'ta görüldü. En yüksek net satış ise 287 milyon 871 bin 473 TL ile YKBNK'ta yer aldı. İlk üç net alımın toplamı 424,2 milyon TL, ilk üç net satışın mutlak toplamı 814,7 milyon TL olarak hesaplandı.

Bank of America'nın en çok aldığı 10 hisse

Net alım listesinde MGROS'u EKIM ve BIMAS izledi. İlk 10'daki net alım tutarlarının toplamı 821 milyon 475 bin 384 TL oldu. Aşağıdaki Toplam ve Maliyet değerleri Ideal Data ekranındaki gösterimle aynen aktarıldı.

Bank of America'nın en çok sattığı 10 hisse

Net satış listesinde YKBNK, ASTOR ve ASELS ilk üç sırada yer aldı. YKBNK, ISCTR, AKBNK, GARAN, VAKBN ve HALKB olmak üzere altı banka hissesi satış listesindeydi. Bu altı hissenin net satış tutarlarının mutlak toplamı 804,7 milyon TL ile ilk 10 satış toplamının yüzde 57,2'sine ulaştı.

Kurum işlem verisi nasıl okunmalı

Kurum işlem ekranı, belirli bir aracı kurumun görüntülenen kesitte hangi hisselerde net alım veya net satış tarafında kaldığını gösterir. Tek kurumun yönelimi piyasanın tamamı için bağlayıcı değildir ve geçmiş işlem akışı gelecekteki fiyat performansını garanti etmez. Maliyet sütunu da tek başına destek, direnç ya da hedef fiyat olarak yorumlanmamalıdır.

Türkiye'nin sınır ötesi elektrik ticaretinde ihracat, 15 Temmuz 2026'da ithalatın üzerine çıktı. Türkiye Elektrik İletim AŞ verilerine göre 9 bin 12 megavatsaat elektrik ihraç edilirken 6 bin 587 megavatsaat ithal edildi. Endeks24'ün bu rakamlar üzerinden yaptığı hesap, günlük net ihracatın 2 bin 425 megavatsaate, ihracatın ithalata oranının ise yaklaşık 1,37'ye ulaştığını gösterdi.

Toplam sınır ötesi elektrik ticareti 15 bin 599 megavatsaat oldu. İhracat bu hacmin yüzde 57,8'ini, ithalat ise yüzde 42,2'sini oluşturdu. Böylece ihracat miktarı ithalattan yüzde 36,8 daha yüksek gerçekleşti. Bu görünüm, Türkiye'nin enerji piyasasındaki günlük akışlarda net ihracatçı bir gün yaşandığını ortaya koydu.

Üretim tüketimin üzerinde kaldı

Aynı gün Türkiye'de 1 milyon 64 bin 543 megavatsaat elektrik üretildi. Tüketim 1 milyon 61 bin 815 megavatsaat olarak kayıtlara geçti. Üretim, tüketimi 2 bin 728 megavatsaat aşarken bu fark toplam tüketimin yaklaşık yüzde 0,26'sına karşılık geldi.

Üretim ile tüketim arasındaki 2 bin 728 megavatsaatlik fark, net dış ticaretteki 2 bin 425 megavatsaatlik fazla ile aynı büyüklükte değil. Aradaki 303 megavatsaatlik farkın hangi sistem kalemlerinden kaynaklandığı, sağlanan günlük veri özetinde ayrıca belirtilmedi.

Elektrik ticaretinde ihracatın payı yüzde 57,8

Elektrik üretiminde en yüksek pay yüzde 21,2 ile barajlı hidroelektrik santrallerine ait oldu. İthal kömür santralleri yüzde 19,1, güneş enerjisi santralleri yüzde 17,7 pay aldı. İlk üç kaynak birlikte günlük üretimin yüzde 58'ini karşıladı.

Tüketim akşam saatlerinde zirve yaptı

Saatlik tüketimde günün en yüksek seviyesi 48 bin 948 megavatsaatle saat 21.00'de görüldü. En düşük tüketim ise 36 bin 238 megavatsaatle saat 07.00'de kaydedildi. İki seviye arasındaki fark 12 bin 710 megavatsaat oldu. Akşam zirvesi sabahın en düşük tüketiminden yaklaşık yüzde 35,1 daha yüksekti.

Günlük veriler, üretim ve tüketimin birbirine yakın seyrettiğini, dış ticarette ise ihracatın belirgin biçimde öne çıktığını gösterdi. Üretim kaynaklarının dağılımında hidroelektrik ilk sırayı alırken güneş enerjisi de yüzde 17,7 ile üçüncü büyük kaynak oldu.

NYDIG, Bitcoin'in 2025-2026 dönemindeki düşüşünün 2014, 2018 ve 2022'deki dört yıllık düzeltme döngülerine giderek daha fazla benzediğini bildirdi. Kuruma göre geçmiş ayı piyasalarının süre ve derinliği daha ılımlı bir yüzde 70 kayıp varsayımıyla tekrar ederse Bitcoin, 2026'nın başlarında değil, ekim başına doğru 38-39 bin dolar aralığında bir dip riskiyle karşılaşabilir. NYDIG bu hesabı baz tahmin olarak değil, tarihsel örüntüye dayalı bir senaryo olarak tanımlıyor.

Bitcoin, 16 Temmuz 2026 sabahında yapılan piyasa veri sorgusunda 65 bin dolar eşiğinin hemen altında görünüyordu. Veri sağlayıcısı gerçek kotasyon saatini ayrıca göstermediği için bu seviye anlık fiyat olarak etiketlenmedi. Buna karşın kripto para piyasasındaki son görünüm, NYDIG'nin döngü senaryosunu yeniden yatırımcı gündemine taşıdı.

38 bin dolar senaryosu nasıl hesaplandı

NYDIG'nin 10 Temmuz tarihli ikinci çeyrek değerlendirmesine göre Bitcoin, 6 Ekim 2025'te gördüğü yaklaşık 126 bin dolarlık tarihi zirveden 1 Temmuz 2026'daki 57.717,55 dolarlık döngü dibine kadar yüzde 54,3 geriledi. Düşüş 268 güne ulaştı. Kurum, önceki iki büyük döngü düzeltmesinin 363 ve 376 gün sürdüğünü, dip derinliklerinin ise yüzde 84,3 ve yüzde 77,6 olduğunu hatırlattı.

Bu hesap, Bitcoin'in mutlaka 38 bin dolara ineceği anlamına gelmiyor. Senaryo, düşüşün yüzde 70'e ulaşması ve zamanlamanın önceki döngülere yaklaşması koşuluna bağlı. Mevcut düzeltme daha sığ kalabilir, kurumsal talep yeniden güçlenebilir veya makro koşullar fiyat patikasını değiştirebilir. Bu nedenle 38-39 bin dolar aralığı kesin hedef değil, aşağı yönlü riskin ölçüldüğü bir stres testi olarak okunmalı.

ETF çıkışları toparlanmayı neden zorlaştırıyor

NYDIG, fiyat döngüsünden bağımsız olarak spot talebin de zayıf kaldığına dikkat çekti. ABD'de işlem gören spot Bitcoin ETF'leri 2026'nın ikinci çeyreğinde toplam 4,9 milyar dolarlık net çıkış kaydetti. Aynı dönemde stablecoin piyasa değeri mayıs sonundaki yaklaşık 322 milyar dolardan 311 milyar dolara geriledi. Yaklaşık 11 milyar dolarlık daralma, piyasaya yeniden girebilecek dolar likiditesinin de azaldığını gösteriyor.

Kurumun değerlendirmesinde, kalıcı bir toparlanmanın yalnızca vadeli işlemlerde kaldıraç artışıyla değil, spot ETF girişleri ve stablecoin arzındaki büyümeyle teyit edilmesi gerektiği belirtildi. Fon akımları düzelmeden görülecek yükselişlerin kısa pozisyon kapatma veya geçici pozisyon değişiminden kaynaklanma ihtimali daha yüksek kabul ediliyor.

Enflasyon rahatladı, sıkı para riski bitmedi

ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu verilerine göre tüketici fiyatları haziranda aylık yüzde 0,4 gerilerken yıllık enflasyon yüzde 3,5 oldu. Gıda ve enerji hariç çekirdek enflasyon yıllık yüzde 2,6'ya indi. Daha düşük enflasyon riskli varlıklar için destekleyici olsa da Fed'in temmuz tarihli Para Politikası Raporu, yıl başından bu yana Hazine tahvili getirilerinin ve piyasanın beklediği faiz patikasının yükseldiğini kaydetti.

Fed, 17 Haziran toplantısında politika faizini yüzde 3,50-3,75 aralığında sabit tuttu. Bu tablo Bitcoin açısından iki yönlü bir gerilim yaratıyor: enflasyondaki yavaşlama likidite beklentisini desteklerken yüksek reel faiz ve tahvil getirileri faiz üretmeyen varlıkların yükseliş alanını sınırlıyor.

38 bin dolar riskinde hangi sinyaller izlenecek

NYDIG'nin senaryosunda üç gösterge belirleyici: spot Bitcoin ETF akımlarının kalıcı biçimde pozitife dönmesi, stablecoin arzının yeniden büyümesi ve yükselişin kaldıraç yerine gerçek spot taleple desteklenmesi. Bu göstergelerde iyileşme, dört yıllık döngünün daha sığ bir düzeltmeyle tamamlanma olasılığını artırabilir. Zayıflığın sürmesi ise 38-39 bin dolarlık stres senaryosunu piyasa gündeminde tutar.

Kurumun tam değerlendirmesi NYDIG araştırma notunda yer alıyor. Rapordaki tarihsel kıyas, gelecekteki fiyat hareketini garanti etmiyor ve tek başına alım ya da satım sinyali oluşturmuyor.

Zamanaşımına uğrayarak Yatırımcı Tazmin Merkezi'ne devredilen hisse, yatırım fonu, borçlanma aracı ve nakitler hak sahibinin başvurusuyla geri alınabilecek. SPK'nın 16 Temmuz 2026 tarihli düzenlemesi, iade başvurularında e-Devlet'i temel kanal haline getirdi. Ancak dijital başvuru ekranı ve uygulama rehberi yayımlanana kadar mevcut yöntem sürecek. Bu nedenle yatırımcıların bugün e-Devlet'ten sorgulama yapması, ardından YTM'nin güncel başvuru formunu kullanarak belgelerini posta veya kargoyla iletmesi gerekiyor.

Düzenleme, sermaye piyasası mevzuatındaki yeni başvuru dönemini başlatırken geçiş hükmüyle önemli bir ayrım yaptı. Yönetmelik yayımlandığı gün yürürlüğe girdi, fakat SPK'nın başvuru usul ve esasları açıklanana kadar eski başvuru biçimi uygulanmaya devam edecek. Mevcut başvurular ve postaya verilmiş fakat YTM'ye henüz ulaşmamış dosyalar da eski usule göre sonuçlandırılacak.

Unutulan yatırım hesabı önce nereden sorgulanacak?

İlk adım e-Devlet'teki Yatırımcı Tazmin Merkezi hizmetlerinden sorgulama yapmak. Portalda gerçek kişiler, mirasçılar ve tüzel kişiler için ayrı hizmetler bulunuyor. Kullanıcılar hem zamanaşımına uğramış hem de yakın dönemde zamanaşımına uğrayacak emanet ve alacaklarını görebiliyor.

Sorgulama sonucu çıkması, paranın veya yatırım aracının kendiliğinden hesaba aktarılacağı anlamına gelmiyor. Hak sahibinin ayrıca iade talebinde bulunması, kimliğini ve varlığın aktarılacağı hesabı bildirmesi gerekiyor. Mevcut e-Devlet sayfasında iade başvurusu değil, sorgulama hizmetleri listeleniyor.

Geçiş döneminde başvuru nasıl yapılacak?

YTM'nin halen yayımdaki zamanaşımı iade başvuru sayfası, başvuru formunun eksiksiz doldurulup çıktısının alınmasını, imzalanmasını ve zorunlu ekleriyle birlikte YTM'ye gönderilmesini istiyor. Kurumun bilgilendirmesinde posta, kargo veya elden teslim seçenekleri yer alıyor. Yönetmelikteki geçiş hükmü nedeniyle elektronik başvuru ekranı açılana kadar bu yöntemin izlenmesi gerekiyor.

Hangi varlıklar hangi hesaba iade edilecek?

Yeni 28'inci maddeye göre sermaye piyasası araçları, Takasbank ve MKK nezdindeki hesaplarda bulunan bakiyeler üzerinden iade edilecek. Nakit varlıklar ise YTM hesabında oluşup dağıtılan nema ile birlikte hak sahibine ödenecek. Böylece iade, zamanaşımına uğradığı tarihteki eski nominal tutara değil, YTM nezdinde izlenen mevcut hak ve bakiyeye dayanacak.

YTM, başvuruyu aldıktan sonra hak sahipliğini kontrol edebilir ve yatırım kuruluşundan veya başvurandan ek belge isteyebilir. Mevcut prosedürde YTM talimatından sonra Takasbank'ın aktarımı izleyen ayın 15'ine kadar yapması öngörülüyor. Dosyanın eksik veya hatalı olması inceleme süresini uzatabiliyor.

Zamanaşımı hangi tarihten başlıyor?

YTM'nin açıklamasına göre genel zamanaşımı süresi 10 yıl. Süre, hesap sahibinin yatırım kuruluşuna yaptığı son talep, son işlem veya verdiği son yazılı talimat tarihinden itibaren işliyor. Nakit, pay, yatırım fonu, borçlanma aracı ile bunlara bağlı faiz ve kâr payları bu kapsamda değerlendiriliyor.

YTM varlıklarına yönelik koruma da güçlendirildi

Yönetmelik yalnızca başvuru yöntemini değiştirmedi. YTM'nin malvarlığının amacı dışında kullanılamayacağı, teminat gösterilemeyeceği, kamu alacakları için dahi haczedilemeyeceği, rehnedilemeyeceği ve iflas masasına dahil edilemeyeceği hükme bağlandı. YTM'ye emaneten devredilen varlıklara ilişkin haciz, tedbir ve benzeri adli veya idari taleplerin uygulanması Takasbank'a verildi.

Türkiye ile Yunanistan arasında tek bir “ucuz tatil” kazananı yok. Temmuz 2026 fiyatlarıyla dört ücretli kişinin organize plaj günü Atina'da yiyecek ve içecekle birlikte 100 euroyu aşarken, Çeşme'de temel plaj kullanımı kişi başı 1.500-2.000 TL'den başlıyor. 15 Temmuz Avrupa Merkez Bankası referans kuruyla bu, dört kişi için yaklaşık 112-149 euroya karşılık geliyor. Yiyecek ve içeceğin harcama limitine dahil olduğu bazı Çeşme işletmelerinde aynı grup için maliyet 149 eurodan başlayıp 224 euroya kadar çıkıyor.

Endeks24'ün tatil maliyetlerindeki güncel tablo için yaptığı kıyas, aynı hizmet düzeyini esas alıyor: organize plaja erişim, dört kişilik şezlong ve şemsiye kullanımı ile temel yiyecek-içecek harcaması. Çocuk indirimleri, özel sıra, loca, otopark, alkol ve ulaşım maliyetleri temel sepete alınmadı.

Aynı plaj günü hangi ülkede daha ucuz?

Organize plaj ölçeğinde Atina ile Çeşme aynı fiyat bandında buluşuyor, ancak Çeşme'nin bazı işletmeleri daha pahalıya çıkıyor. Atina'da yerel fiyat derlemeleri giriş ücretini kişi başı 8-12 euro, iki şezlong ve bir şemsiyeden oluşan seti 15-40 euro aralığında veriyor. Dört kişi için iki set varsayıldığında yalnızca giriş ve plaj ekipmanı 62-128 euro tutuyor. Yiyecek ve içecek eklendiğinde toplamın 100 euroyu aşması bu nedenle şaşırtıcı değil.

Çeşme'de Fun Beach için bildirilen 2026 tarifesi hafta içi kişi başı 1.500 TL, hafta sonu 2.000 TL. Dört kişi için 6.000-8.000 TL'lik giriş toplamı 112-149 euro ediyor. Ücrete temel plaj kullanımı ve bir içecek dahil edilirken diğer yiyecek-içecek harcamaları ayrıca yapılıyor. Bu nedenle tam günlük sepet, özellikle hafta sonunda Atina'daki 100 euro eşiğinin üzerine çıkabiliyor.

Harcama limiti kıyası nasıl değiştiriyor?

Çeşme'de birçok işletme giriş ücreti yerine kişi başı minimum harcama uyguluyor. Fly-Inn için bildirilen 2.000 TL'lik kişi başı limit, dört kişide 8.000 TL veya yaklaşık 149 euro. Bu tutar yiyecek ve içecek tüketiminde kullanılabildiği için Atina'daki giriş, ekipman ve tüketimden oluşan sepete daha yakın bir karşılaştırma sağlıyor.

Sole Mare örneğinde kişi başı minimum harcama hafta içi 2.500 TL, hafta sonu 3.000 TL. Şezlong, şemsiye ve havlu bu limite dahil. Dört ücretli kişi için toplam 10.000-12.000 TL, yani 186-224 euroya ulaşıyor. Dokuz yaş ve altındaki çocukların ücretsiz olması aile toplamını düşürebilir; bu nedenle aynı işletmede iki yetişkin ve iki küçük çocuk ile dört yetişkinin maliyeti aynı değil.

Halk plajında denklem tersine dönebiliyor

Ücretsiz halk plajları iki ülkede de maliyeti sert biçimde düşürüyor. Atina'da yüksek organize plaj fiyatları nedeniyle birçok kişi ekipmanını ve yiyeceğini yanında getiriyor. Buna rağmen güneş koruyucu ürünler, kahve, börek, meyve ve temel ihtiyaçlardan oluşan yerel “plaj sepeti” yaklaşık 48 euro olarak hesaplanıyor; ulaşım, yakıt ve plaj ekipmanı bu tutara dahil değil.

Çeşme Belediyesi, Ilıca Halk Plajı'na girişin ücretsiz olduğunu belirtiyor. Ancak şezlong, şemsiye, yiyecek, otopark ve ulaşım için ülke genelinde tek bir tarife bulunmuyor. Kendi ekipmanını ve yiyeceğini getiren ziyaretçi, organize plaj sepetinin çok altında kalabilir. Aynı durum Atina'daki ücretsiz plajlar için de geçerli.

“Yunanistan daha ucuz” algısı neden eksik kalıyor?

Son yıllarda Türkiye'nin turistik merkezlerindeki yüksek restoran, konaklama ve beach club fiyatları Yunanistan'ın bütçe dostu olduğu algısını güçlendirdi. Ancak Atina'daki 2026 plaj tarifeleri, bu yargının ülke, şehir ve hizmet türü ayrımı yapılmadan kullanılamayacağını gösteriyor. Yunanistan İstatistik Kurumu verilerine göre ülkede yıllık tüketici enflasyonu Haziran 2026'da yüzde 4,4'e çıktı; yerel halkın plaj harcamalarında hissettiği baskı da arttı.

Sağlıklı tatil kıyası aynı tarihte, benzer sahil niteliğinde ve aynı hizmet düzeyinde yapılmalı. Atina şehir plajını Bodrum'daki lüks bir beach club ile, ücretsiz bir Yunan adası plajını Çeşme'deki özel işletmeyle karşılaştırmak yanıltıcı olur. Temmuz 2026 verilerinin verdiği en dürüst yanıt şu: Organize plajda iki ülke arasında otomatik bir ucuzluk üstünlüğü yok; işletme tercihi ve hizmet paketi ülke farkından daha belirleyici olabiliyor.

Türkiye'de en büyük kupür olan 200 TL, Haziran 2026 itibarıyla tedavüldeki banknotların toplam değerinin yüzde 88,72'sini oluşturdu. TCMB verilerine göre toplam emisyon tutarı yaklaşık 928,4 milyar liraya, 200 TL'lik banknotların toplam değeri ise 823,6 milyar liraya ulaştı. Buna karşılık 50 TL ve altındaki kupürlerin toplam payı yüzde 3,13'e geriledi. Veriler, yüksek enflasyonun nakit kullanımında yarattığı yapısal dönüşümü gösterirken önemli bir ayrımı da ortaya koyuyor: Yüzde 88,72, banknot adedini değil toplam parasal değeri ifade ediyor.

200 TL neden toplam banknot değerine hâkim oldu?

Fiyat düzeyinin uzun süre yüksek hızla artması, aynı alışverişi yapmak için daha fazla nominal para kullanılmasına yol açtı. Nakit ödemelerin pratik biçimde sürdürülebilmesi için yüksek kupürlü banknot talebi büyürken, küçük kupürlerin ödeme gücü giderek azaldı. Bu dönüşüm, Türkiye ekonomisindeki enflasyon ve alım gücü tartışmasının cüzdandaki en görünür sonuçlarından biri oldu.

TCMB'nin kupür dağılımı verileri, 200 TL'nin payındaki yükselişin diğer kupürlerden alan kazandığını gösteriyor. Haziran 2025'te yüzde 85,30 olan 200 TL payı bir yılda 3,42 puan arttı. Aynı dönemde 100 TL'nin payı yüzde 11,17'den yüzde 8,16'ya geriledi.

Küçük kupürlerin payı yüzde 3,13'e indi

50 TL ve altındaki dört kupürün toplam emisyon tutarındaki payı Haziran 2025'te yüzde 3,53 iken Haziran 2026'da yüzde 3,13'e düştü. 100 ve 200 TL'lik banknotların toplam payı ise yüzde 96,88'e çıktı. Büyük kupür grubunun toplam payı yalnızca sınırlı yükselirken, grubun kendi içinde 200 TL'nin 100 TL'den pay aldığı görülüyor.

Bu tablo küçük banknotların tamamen dolaşımdan kalktığı anlamına gelmiyor. 5, 10, 20 ve 50 TL'lik kupürler işlem görmeye devam ediyor. Ancak toplam parasal değer içindeki ağırlıkları hızla azalıyor. Adet bazında dağılım farklı olduğu için, “Her 10 banknotun 9'u 200 TL” sonucu bu veriden çıkarılamaz.

200 TL'nin payı 17 yılda nasıl değişti?

200 TL, Ocak 2009'da dolaşıma girdiğinde toplam banknot değerinin yaklaşık yüzde 5,5'ini oluşturuyordu. Payı Ocak 2021'de yüzde 40,55'e, Ocak 2024'te yüzde 70,20'ye yükseldi. Haziran 2026'da ulaşılan yüzde 88,72, nominal para yapısının en büyük kupür çevresinde yoğunlaştığını gösteriyor.

2009'daki 200 TL bugün ne kadar ediyor?

TÜFE üzerinden yapılan hesaplamaya göre Ocak 2009'da 200 TL ile alınabilen mal ve hizmet sepeti için Haziran 2026'da yaklaşık 5.143 TL gerekiyor. Başka bir ifadeyle aynı sepet için yaklaşık 25,7 adet 200 TL'lik banknota ihtiyaç duyuluyor. Bugünkü 200 TL'nin Ocak 2009 fiyatlarıyla satın alma gücü ise yaklaşık 7,78 TL seviyesinde.

Bu kıyas, belirli bir ürünün fiyatını değil TÜFE sepetindeki ortalama fiyat değişimini gösterir. Hanehalklarının gerçek deneyimi, kira, gıda, ulaşım ve eğitim gibi harcama kalemlerinin bütçedeki ağırlığına göre farklılaşabilir.

Daha büyük banknot çıkarılacak mı?

TCMB Başkanı Fatih Karahan'ın Kasım 2025'te kamuoyuna yansıyan değerlendirmesinde, nakit kullanımına ilişkin teknik ihtiyacın izlendiği, diğer taraftan nakit kullanımındaki azalmanın kayıt dışı işlemlerin kayıt içine geçişine katkısından memnuniyet duyulduğu belirtilmişti. Bu açıklama, o tarihte 500 veya 1.000 TL'lik banknot için açık bir hazırlık sinyali verilmediğini gösteriyor.

Bununla birlikte kupür kararı yalnızca enflasyon oranına bakılarak verilmiyor. ATM kaset kapasitesi, nakit taşıma ve sayım maliyeti, ödeme alışkanlıkları, sahtecilik riski ve kartlı ödemelerin yaygınlığı birlikte değerlendiriliyor. 200 TL'nin toplam tutardaki payının yüzde 90 sınırına yaklaşması, daha büyük kupür tartışmasını canlı tutacak olsa da bu veri tek başına yeni banknot kararı anlamına gelmiyor.

SpaceX hissesi 15 Temmuz'da 132,15 dolara kadar gerileyip günü 135,27 dolardan tamamlayarak 135 dolarlık halka arz fiyatına geri döndü. Düşüşün arkasında şirketin roket veya Starlink faaliyetlerinde tek bir yeni kırılmadan çok, ilk günlerde fiyatı yukarı taşıyan kıt hisse arzının etkisini yitirmesi, 49 katlık ileriye dönük gelir çarpanı, geçen yılki yaklaşık 5 milyar dolarlık net zarar ve Ağustos başında piyasaya çıkabilecek büyük hisse miktarı bulunuyor. Hisse, halka arz sonrasındaki rekor kapanışına göre yüzde 33 aşağıda olsa da SpaceX yaklaşık 1,8 trilyon dolarlık piyasa değerini koruyor.

İlk yükselişi sınırlı hisse arzı büyüttü

SpaceX, 11 Haziran'da 555,6 milyon A sınıfı hisseyi 135 dolardan fiyatladı. Şirketin halka arz duyurusuna göre hisseler 12 Haziran'da SPCX koduyla Nasdaq'ta işlem görmeye başladı. Aracı kurumların ek satış hakkını tamamen kullanmasıyla toplam satış 638,9 milyon hisseye, şirkete sağlanan brüt gelir ise yaklaşık 85,7 milyar dolara ulaştı.

Buna rağmen borsada serbestçe işlem gören payların şirket sermayesindeki oranı yüzde 5'in altında kaldı. halka arz piyasasındaki bu sınırlı arz, yatırımcıların az sayıdaki hisse için rekabet etmesine ve SpaceX'in ilk işlem gününün ardından yaklaşık 2,1 trilyon dolar değerlemeye ulaşmasına yardım etti. İlk heyecan azaldıkça bu kıtlık primi de çözülmeye başladı.

Yüksek değerleme fiyatı 135 dolara çekti

SpaceX, satış dalgasından sonra bile beklenen gelirinin yaklaşık 49 katıyla fiyatlanıyor. Reuters'ın aktardığı LSEG verilerinde Tesla için yakın dönemde görülen gelir çarpanı 15 seviyesindeydi. Starlink'in kârlı internet işi, devlet kurumlarıyla yürütülen fırlatma sözleşmeleri ve Elon Musk'ın yatırımcı ilgisini canlı tutma becerisi bu primi destekliyor. Buna karşın şirketin geçen yıl yaklaşık 5 milyar dolar net zarar açıklaması, büyümenin ne zaman istikrarlı nakit üretimine dönüşeceği sorusunu açık bırakıyor.

İlk halka arz fiyatının altına sarkma aynı zamanda psikolojik bir eşik. Hisseyi ilk günlerde 150 doların üzerindeki fiyatlardan alan yatırımcılar zarara geçti. İlk 30 günlük dönemde görülebilen aracı kurum istikrar işlemlerinin etkisinin azalmasıyla, fiyat şirketin bilançosu ve gelecekteki hisse arzı üzerinden daha doğrudan sınanıyor. Bu süreç yeni halka arzlarda olağan olsa da SpaceX'in büyüklüğü ve bireysel yatırımcı ilgisi oynaklığı artırıyor.

Ağustostaki hisse arzı neden baskı yaratıyor?

SpaceX'in ilk çeyrek raporunun ardından ikinci işlem gününde genel çalışanlar ile bazı erken yatırımcıların 911,5 milyon hisseyi satmasına izin verilecek. Bu payların 15 Temmuz fiyatıyla değeri yaklaşık 123 milyar dolar. Rakam, halen Nasdaq'ta işlem gören yaklaşık 86 milyar dolarlık pay büyüklüğünü aşıyor. Hak sahiplerinin tamamının satış yapması beklenmese bile, bu ihtimal fiyat üzerinde arz baskısı yaratıyor.

Şirket hissesi ilk bilanço tarihine kadar art arda 10 işlem gününün en az beşinde 175,50 doların üzerinde kalırsa 455,8 milyon hisse daha satışa uygun hale gelebilecek. Hissenin 135 dolar çevresine gerilemesi nedeniyle bu koşul şu aşamada karşılanmış değil. Kısıtlamaların 8 Aralık'a kadar kademeli çözülmesi, potansiyel işlem görebilir pay oranını yüzde 40'a çıkarabilir. Elon Musk'ın hisseleri dahil kalan yüzde 60'lık bölümün 2027 ortasına kadar kilitli kalması planlanıyor.

İlk bilanço hangi sorulara yanıt verecek?

SpaceX ilk halka açık bilançosunun tarihini henüz açıklamadı. Analistlerin Ağustos başında beklediği raporda Starlink'in abone büyümesi ve kârlılığı, fırlatma gelirleri, sermaye harcamaları, borçluluk ve nakit tüketimi izlenecek. Bu göstergeler, yüksek gelir çarpanının operasyonel büyümeyle desteklenip desteklenmediğini ortaya koyacak.

Reuters'ın 2010'dan bu yana 50 büyük ABD halka arzını kapsayan incelemesinde, ilk iki ayda halka arz fiyatının altına düşen 21 şirketin başlangıçtan sonraki medyan getirisi yüzde 61 oldu. Aynı eşiğin altına inmeyen 29 şirkette medyan kazanç yüzde 112'ye ulaştı. Bu tarihsel fark SpaceX için kesin bir fiyat tahmini değil. Yine de erken dönemde IPO fiyatının kaybedilmesinin, gelecekteki performans açısından yatırımcıların dikkatle izlediği bir risk sinyali olduğunu gösteriyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Dünya genelinde insansız savaş uçağı projelerinin büyük bölümü hava-yer odaklı geliştirilirken, hiçbir insansız hava aracı bugüne kadar operasyonel hava-hava atış kabiliyeti gösterememişti. KIZILELMA’nın testi, bu alanda ilk kez fiili bir başarı sağlanması nedeniyle kritik önem taşıyor.

F-16’larla müşterek uçuş gerçekleştirildi

Merzifon 5. Ana Jet Üssü’nden kalkan 5 adet F-16 savaş uçağı, test kapsamında KIZILELMA ile Sinop semalarında ortak uçuş icra etti. İnsanlı-insansız müşterek harekât senaryosunu sergileyen uçuşta Bayraktar AKINCI TİHA da bölgede görev alarak süreci havadan kayıt altına aldı.

Senaryo gereği fırlatılan yüksek hızlı jet motorlu hedef uçak, ASELSAN tarafından geliştirilen MURAD AESA radarıyla tespit edildi. Radarın hassas işaretlemesinin ardından KIZILELMA, kanat altında taşıdığı TÜBİTAK SAGE üretimi GÖKDOĞAN Görüş Ötesi Hava-Hava Füzesi’ni ateşledi. Milli füze hedefi tam isabetle vurdu ve platformun havadan havaya taarruz kabiliyeti doğrulandı.

Tüm görev zinciri milli sistemlerle tamamlandı

Türk havacılığında ilk kez milli bir uçağın, milli bir hava-hava füzesini, yine milli bir radarın güdümlemesiyle hedefe angaje olduğu bir görev icra edildi. Böylece hava-hava görev zincirinin tüm aşamaları yerli sistemlerle tamamlanmış oldu.

Testi Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Ziya Cemal Kadıoğlu, Muharip Hava Kuvveti Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol ve Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar havadan takip etti. TÜBİTAK SAGE Enstitü Müdürü Kemal Topalömer ve ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci de test heyetinde yer aldı.

Düşük radar izi ve gelişmiş sensör altyapısı

Düşük radar kesit alanına sahip KIZILELMA, gelişmiş sensörleriyle hedefleri uzun menzilden tespit edebiliyor. Bu konseptin hava muharebelerine yeni bir boyut kazandırması bekleniyor. Platformda MURAD AESA Radarı ve TOYGUN Elektro-Optik Hedefleme Sistemi gibi ileri teknoloji sistemlerin entegrasyonu tamamlandı. Daha önce TOLUN ve TEBER-82 mühimmatlarıyla yapılan testlerde tam isabet sağlamıştı.

Baykar, 2003’ten bu yana tüm projelerini öz kaynaklarıyla yürütürken, 2023 ve 2024’te 1,8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Şirket, savunma ve havacılık sektöründe üst üste dört yıl ihracat lideri oldu ve küresel SİHA pazarında Türkiye'nin konumunu güçlendirdi.

Operasyonlar eş zamanlı olarak gerçekleştirildi

Bakan Yerlikaya, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada operasyonların Cumhuriyet Başsavcılıkları ve Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Başkanlığı koordinesinde yürütüldüğünü belirtti. İl Emniyet Müdürlükleri KOM Şube Müdürlükleri tarafından gerçekleştirilen operasyonlar, 81 ilde eş zamanlı olarak yapıldı.

13 yasa dışı imalathane deşifre edildi

Yerlikaya, yapılan aramalarda 13 yasa dışı alkollü içki imalathanesinin ortaya çıkarıldığını bildirdi. Ele geçirilen sahte içkilerin ve etil alkolün, halk sağlığını tehdit eden ürünlerin piyasaya sürülmesini engellemek amacıyla imha edileceği belirtildi.

“Bu ürünler ölümcül bir tuzaktır”

Bakan Yerlikaya, açıklamasında sahte içki üretiminin yalnızca bir suç değil, aynı zamanda toplum sağlığını tehdit eden ölümcül bir tuzak olduğunu vurguladı. “Bu ürünleri piyasaya sürenler vatandaşlarımızın sağlığını ve hayatını hiçe saymaktadır” ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara uyarı: Şüpheli durumları bildirin

Yerlikaya, vatandaşlara çağrıda bulunarak şüpheli durumların 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirilmesini istedi. “Biz gereğini yaparız” mesajıyla açıklamasını tamamlayan Bakan Yerlikaya, sahte içkiyle mücadelenin kararlılıkla süreceğini ifade etti.

KALKAN DİHA'nın Test Başarısı

Keşif ve istihbarat görevleri için geliştirilen Bayraktar KALKAN DİHA, 40'ıncı uçuş testini de başarıyla tamamladı. Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, uçuş testinin başarılı anlarını içeren bir video yayımladı.

Selçuk Bayraktar'ın Paylaşımı

Selçuk Bayraktar, Nisan ayında gerçekleştirilen VTOL Uçuş Testi kapsamında KALKAN DİHA'nın 14 bin 500 feet irtifaya çıktığını ve 70 saatlik başarılı uçuş süresini geride bıraktığını belirtmişti. KALKAN DİHA, Taktik İHA sınıfında yer alarak, başarılı testleriyle dikkat çekiyor.

Taktik İHA Sınıfında Güçlü Performans

Testlerine hız kesmeden devam eden KALKAN DİHA, taktik İHA sınıfında bir hava aracı olarak önemli görevler üstlenmeye devam ediyor. Yüksek irtifa ve uzun uçuş süreleriyle dikkat çeken KALKAN DİHA, milli savunma sanayiine önemli katkılar sağlıyor.

Robotik Yarışmalarında Büyük Heyecan

2024 RoboCup Çin Açık, Pazar günü Fujian Eyaleti Jinjiang Şehri'nde düzenlenen ve 3.500'den fazla robot meraklısının becerilerini sergilediği büyük bir etkinlik ile sona erdi. Üç gün süren etkinlik, Çin Otomasyon Derneği ve diğer prestijli kurumlar tarafından ortaklaşa düzenlendi. Yarışmada toplam 42 takım şampiyon olurken, 42 takım ikinci ve 38 takım üçüncü oldu.

Geniş Katılım ve Yüksek Rekabet

Yarışmaya Tsinghua Üniversitesi, Zhejiang Üniversitesi ve Ulusal Savunma Teknolojisi Üniversitesi'nin de aralarında bulunduğu 136 üniversiteden toplam 456 takım katıldı. Ayrıca, ilk ve orta okullardan da 262 takım yarışmada yer aldı. Bu geniş katılım, yarışmanın ne kadar popüler ve rekabetçi olduğunu gösteriyor.

Birinci Sınıf İnsan Kaynakları ve İşbirliği Vurgusu

Çin Bilimler Akademisi akademisyeni ve Xi'an Jiaotong Üniversitesi Bilgi ve İletişim Mühendisliği Bölümü profesörü Guan Xiaohong, yarışmanın önemini şu sözlerle vurguladı: "Birinci sınıf yenilikçi insan kaynaklarını geliştirmek, Çin'deki yüksek öğrenimin önemli bir misyonudur. Bu robot yarışması, katılımcı ekiplerimizin kapsamlı yeteneklerini geliştirir ve endüstri, akademi ve araştırma enstitüleri arasındaki işbirliğini teşvik etmek için mükemmel bir köprü görevi görür."

Tarihsel Bir Perspektif

Yarışma, ilk kez düzenlendiği 1999 yılından bu yana Pekin ve Şangay gibi şehirlerde 26 kez başarıyla gerçekleştirildi. Her yıl artan katılım ve ilgi ile, RoboCup Çin Açık, robotik alanındaki en prestijli etkinliklerden biri haline geldi.

Futbol Sahasında Robotlar

Yarışma boyunca, robotlar farklı kategorilerde yarıştı. Özellikle futbol maçlarındaki çeşitli robotlar büyük ilgi gördü. Katılımcılar, robotlarının becerilerini ve stratejilerini sergileyerek izleyicilere unutulmaz anlar yaşattı.

Devam Eden Maçlar ve Gelecek Vizyonu

Yarışma süresince çeşitli robot maçları devam etti. Yarışmanın organizatörleri, gelecekte daha büyük ve daha yenilikçi yarışmalar düzenlemeyi hedeflediklerini belirtti. RoboCup Çin Açık, her yıl daha fazla katılımcı ve izleyici çekerek, robot teknolojilerinin gelişimine önemli katkılar sağlıyor.

OpenAI'nin yeni GPT-4o modeli matematik öğretebilir, şakalar yapabilir; bu, gelişen teknolojiye hükmetme yarışında önde kalmak için yaptığı son hamle. 

Ukrayna'nın Karşı Saldırıları

Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığı ise, son 24 saat içinde Rus ordusuyla onlarca çatışmaya girdiklerini duyurdu. Ukrayna Hava Kuvvetleri'nin Rus hava savunma füze sistemlerine ve diğer askeri hedeflere yönelik bir dizi saldırı düzenlediği açıklandı.

AB'den Ukrayna'ya Destek Önerileri

Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilecek gelirleri Ukrayna'ya askeri yardım sağlamak için kullanmaları gerektiğini öne sürdü. AB dış politika sorumlusu Josep Borrell, bu fonların yüzde 90'ının askeri yardım için kullanılmasını teklif etti.

Rusya'nın Cevabı ve Uyarıları

Kremlin sözcüsü Dmitry Peskov, Rusya'nın AB'nin dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirleri Ukrayna'ya silah sağlamak için kullanma planlarına karşı tüm yasal mekanizmaları kullanacağını ve ilerleme halinde misilleme yapacağını açıkladı. Bu durum, Ukrayna krizinin uluslararası boyutunu daha da karmaşık hale getiriyor.

Sosyal medya platformlarında paylaşılan görüntüler, elektrikli aracın yoğun siyah dumanlar eşliğinde alevler içinde olduğunu gösteriyor. Waymo, araçta hiçbir sürücünün bulunmadığını ve yaralanma olmadığını belirtti; ayrıca yerel güvenlik güçleriyle olaya müdahale konusunda iş birliği yaptıklarını ifade etti.

San Francisco İtfaiye Departmanı, olayın detaylarını araştırdı ve bulgularını polise iletti. İtfaiye yetkilileri, sosyal medyada aracın yanmış hali ve içerisindeki havai fişeklerin yangına neden olduğuna dair görselleri paylaştı. San Francisco Polis Departmanı ise konuyla ilgili herhangi bir açıklama yapmadı.

Güvenlik Görüntüleri ve Toplumun Tepkisi

Güvenlik kameralarının kaydettiği görüntüler, saldırganın Bae'ye defalarca taşla vurduğunu gösteriyor. Bu saldırı, toplumda siyasi olarak derin bölünmelere dair endişeleri artırdı. Bazı vatandaşlar, Güney Kore'nin Amerika Birleşik Devletleri'ndeki siyasi kutuplaşmadan daha kötü bir durumda olduğunu ifade ediyor.

Saldırının Sonrası ve Kamuoyunun Tepkisi

Ofis çalışanı Yum Dong-hyun gibi vatandaşlar, siyasi nefret ve öfke nedeniyle gerçekleşen bu tür saldırılara karşı cezaların artırılması gerektiğini belirtiyor. Bae'ye saldıran 15 yaşındaki saldırgan olay yerinde tutuklandı ve Bae hastaneye kaldırıldı.

Siyasi Terörizm ve Güvenlik Endişeleri

Saldırı, muhalefet lideri Lee Jae-myung'un boynundan bıçaklanmasının ardından yaşanan ikinci büyük siyasi şiddet olayı. Myongji Üniversitesi'nden siyaset bilimi profesörü Shin Yul, Güney Korelilerin siyasete kişisel bağlılık üzerinden yaklaştığını, bu durumun siyasi terörizme yol açabileceğini söylüyor. Ülkede silah bulundurma üzerindeki katı kısıtlamalara rağmen siyasi liderler sıklıkla yakın güvenlik koruması altında değiller.