Pasifik Teknoloji payı (PATEK), 29 Haziran Borsa İstanbul seansını yüzde 9,96 yükselişle, tavana yakın bir seviyede ve 24,06 liradan tamamladı. Endeks24'ün Borsa İstanbul verisi üzerinde yaptığı tarama, payın aynı seansta hem sert yükselen hisseler hem de yüksek hacimli işlemler arasında yer aldığını ortaya koydu. Buna karşın yükselişi gerekçelendiren güncel bir şirket açıklaması yok. Bu tablo, hareketin bir haber akışından çok işlem tarafından sürüklendiğine işaret ediyor.

Seansta ne yaşandı

Pay, bir önceki kapanışına göre yüzde 9,96 değer kazanarak günü 24,06 liradan kapattı ve gün içinde tavana çok yaklaştı. Bu sıçrama, haziran boyunca süren yatay ve aşağı yönlü seyrin ardından geldi; pay ay içinde 25 lira civarından 22 liranın altına kadar gerilemişti. İşlem hacmi de gün boyunca yüksek seyretti. Ancak günlük ortalamaya göre hacmin kaç kat arttığını kesinleştiren bir veri olmadığı için bunu olağandışı, yüksek hacim olarak tanımlamak daha doğru.

Hareketi açıklayan bir bildirim var mı

Kısa yanıt, şu an için hayır. Şirketin Kamuyu Aydınlatma Platformu'ndaki en güncel bildirimleri, 3 Haziran'daki pay bazında devre kesici uygulaması ile mayıs ayına ait kurumsal yönetim ve genel bilgi formlarından oluşuyor. Bedelsiz sermaye artırımı ise 2025 Haziran'ına, yani yaklaşık bir yıl öncesine ait. Dolayısıyla 29 Haziran'daki yüzde 10'a yakın yükselişi doğrudan açıklayan güncel bir şirket gelişmesi bulunmuyor.

Teknik tablo ne söylüyor

Teknik göstergeler, gün içindeki sert yükselişi henüz teyit etmiş değil. Payın 14 günlük göreli güç endeksi (RSI) 53 ile nötr bölgede; yani aşırı alım sinyali vermiyor. MACD göstergesi hâlâ düşüş yönünde okunuyor ve ana eğilim yatay görünüyor. Fiyat, 20 ve 50 günlük ortalamalarının (sırasıyla 23,5 ve 23,1 lira) bir miktar üzerine çıkmış durumda. Bu da tek seanslık sıçramanın bir trend dönüşünden çok ani bir hareket olabileceğine işaret ediyor.

Yatırımcı neye dikkat etmeli

Fiyatın sert yükselmesi ve işlem hacminin aynı anda artması, piyasa profesyonellerinin pompalama riski olarak adlandırdığı kesişimi oluşturuyor. Bu, tek başına bir suçlama değil; açıklayıcı bir haberin yokluğunda temkinli olmayı gerektiren bir uyarı. Payın geçmişte tekrarlayan devre kesici uygulamalarına konu olması da oynaklığın yüksek olduğunu gösteriyor. Geçmiş fiyat hareketi gelecekteki performansı garanti etmez; haberle desteklenmeyen bu tür sert yükselişler hızla geri verilebilir.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Haftaya yükselişle giren Borsa İstanbul'un gösterge endeksi BIST 100, gün ilerledikçe güçlenen satıcılı seyrin etkisiyle sabahki kazançlarını geri verdi. Endeks, 29 Haziran Pazartesi seansını yüzde 0,64 düşüşle 14.183,21 puandan tamamladı. Pozitif açılışın ardından öğleden sonra ağırlığını koyan satıcılar, endeksi günün dip bölgesine yakın bir seviyeden kapanışa taşıdı.

Gün içinde ne oldu

Cuma gününü yüzde 0,10 yükselişle 14.274,02 puandan tamamlayan BIST 100, haftanın ilk işlem gününe yüzde 0,33 artışla 14.321,44 puandan başladı. Günün ilk yarısında satış baskısıyla yön değiştiren endeks, saat 13.00 itibarıyla yüzde 0,40 kayıpla 14.216,72 puana indi. Öğleden sonra kayıplarını derinleştiren endeks, kapanışa kadar belirgin bir toparlanma yakalayamadı.

Endeks gün içinde en yüksek 14.365,96, en düşük ise 14.113,89 puanı gördü. Yaklaşık 250 puana ulaşan bu bant, gün boyunca alıcı ve satıcılar arasındaki fiyatlama farkının belirginliğini yansıtıyor.

Küresel piyasalar ve jeopolitik fon

Yurt dışında haftaya karışık bir başlangıç hâkim oldu. Piyasa yorumlarına göre Orta Doğu'da hafta sonu yaşanan gelişmeler risk iştahını sınırladı; İran ile ABD arasında görüşmelerin yeniden başlatılmasına yönelik adımlara karşın bölgedeki belirsizliğin sürdüğü değerlendiriliyor. Bu ortamda yatırımcıların riskli varlıklara temkinli yaklaştığı ifade ediliyor.

Açığa satış yasağı kalktı

Borsa İstanbul'da açığa satış yasağının kaldırılmasıyla birlikte pay piyasasında emir/işlem oranının bugünden itibaren yeniden 5/1 olarak uygulanmasına karar verildi. Düzenleme, piyasa işleyişine ilişkin teknik bir adım niteliği taşıyor.

Teknik görünüm ve veri takvimi

Analistlere göre BIST 100'de 14.100 ve 14.000 puan destek, 14.300 ile 14.400 puan ise direnç bölgesi olarak öne çıkıyor. Uzmanlar yurt içinde ekonomik güven endeksinin; yurt dışında Euro Bölgesi ekonomik güven ve tüketici güven endeksleri ile ABD'de Dallas Fed imalat sanayi endeksinin takip edileceğini belirtiyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Vitrifiye seramik ve banyo ürünleri üreticisi İsvea Seramik ve Banyo Ürünleri Sanayi A.Ş., Sermaye Piyasası Kurulu onayının ardından halka arz takvimini açıkladı. SPK onaylı izahnameye göre Ece Holding bünyesindeki şirketin payları 1, 2 ve 3 Temmuz 2026 tarihlerinde sabit 20,90 lira fiyatla yatırımcıya sunulacak; planlanan halka arz büyüklüğü yaklaşık 1,4 milyar lira, halka açıklık oranı yüzde 23,93. Talep toplama, Halk Yatırım ve Ahlatcı Yatırım liderliğindeki konsorsiyum aracılığıyla yürütülecek.

Şirketin açıklamasına göre işlem kodu ISVEA olacak ve İsvea, ana faaliyet alanı tümüyle vitrifiye seramik ile banyo ürünleri olan, Borsa İstanbul'da işlem görecek ilk şirket konumunda olacak. Bu durum, yatırımcıya doğrudan bu dar alana ortak olma imkânı sunarken sektörün dalgalanmalarına da açık bir profil anlamına geliyor.

Halka arzın yapısı ve tahsisat nasıl belirlendi

İzahnameye göre şirketin mevcut 220 milyon liralık sermayesi 60 milyon lira artırılarak 280 milyon liraya çıkarılacak. Sermaye artırımı yoluyla ihraç edilecek 60 milyon lira nominal değerli payların yanı sıra, mevcut ortaklara ait 7 milyon lira nominal değerli pay da ortak satışı kapsamında sürece dahil edilecek. Toplam 67 milyon adet payın satılması planlanıyor.

Halka arz geliri nereye gidecek

Onaylanan Fon Kullanım Yeri Raporu'na göre şirket, halka arzdan elde edeceği net nakdi beş ana başlıkta kullanmayı planlıyor. Tutarlar kesin değil, izahnamede aralık olarak veriliyor.

Yatırımcıyı doğrudan ilgilendiren taahhütler

İzahnamede pay performansını korumaya dönük taahhütler de yer alıyor. Şirket ve mevcut ortaklar, halka arz sonrasındaki bir yıl boyunca yeni pay satışı yapmayacaklarını ve dolaşımdaki pay miktarını artırmayacaklarını taahhüt etti. Ayrıca payların borsada işlem görmeye başlamasından itibaren 30 gün boyunca, brüt halka arz gelirinin yüzde 20'sine kadar bir fonla fiyat istikrarı işlemi yürütülmesi planlanıyor. Bu mekanizmalar fiyat oynaklığını sınırlamayı amaçlasa da getiriyi garanti etmez.

Yarım asırlık İtalyan estetiği, beş fabrikalı üretim gücü

1962'de İtalya'da kurulan İsvea, 2013'te Ece Holding bünyesine katılarak Türkiye'deki modern üretim gücünü arkasına aldı. Şirketin paylaştığı bilgilere göre üretim toplam beş fabrikada sürüyor ve marka, 2026 Ocak-Mayıs dönemi ihracatçı birliği verilerine göre vitrifiye seramikte Türkiye'nin ikinci büyük ihracatçısı konumunda. ISVEA premium ve tasarım odaklı segmentte, Ece Banyo ise geniş kitlelere hitap eden erişilebilir segmentte konumlanıyor; bu çift markalı yapı, farklı tüketici beklentilerine aynı anda yanıt vererek pazar payını destekliyor. Şirket ayrıca EasyFix montaj ve WaterFall yıkama sistemleri gibi patentli teknolojilerini, su tasarrufu ve kolay kurulum tarafındaki güçlü yanları olarak öne çıkarıyor. Halka arzın tüm ayrıntıları için izahname yatırımcıya açık.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Hafta sonu yeniden alevlenen ABD ile İran gerilimi, iki tarafın saldırıları durdurup bu hafta yeniden masaya oturma sinyali vermesiyle yatırımcı cephesinde yerini temkinli bir rahatlamaya bıraktı. Reuters'ın aktardığına göre ABD vadeli işlemleri Pazartesi sabahı bu havayla yükseldi; teknoloji hisselerinin ağırlıkta olduğu Nasdaq 100 vadelileri yüzde 1'in üzerinde değer kazanarak yükselişe öncülük etti. Petrolün yönünü belirleyen Hormuz Boğazı'ndaki tansiyon ise enerjisinin büyük bölümünü ithal eden Türkiye açısından tablonun en kritik değişkeni olmayı sürdürüyor.

Vadelileri yukarı taşıyan ne oldu

ABD ile İran arasında perşembe günü Hormuz Boğazı çevresinde başlayıp hafta sonu karşılıklı saldırılarla tırmanan gerilim, Reuters'a konuşan bir ABD'li yetkilinin iki tarafın ateşi keseceğini ve görüşmelere döneceğini belirtmesiyle yön değiştirdi. Axios'un haberine göre ABD ve İranlı yetkililer Salı günü Doha'da bir araya gelecek. Bu ayın başında varılan geçici uzlaşının ayakta kalabileceği beklentisi, cuma günü sert satışların yaşandığı Wall Street'te alıcıları yeniden devreye soktu.

ABD doğu saatiyle 05.00 (Türkiye saatiyle yaklaşık 12.00) sularında üç ana endeksin vadelileri de artıda işlem görüyordu.

Ateşkes kırılgan, risk hâlâ masada

Diplomasi yatırımcıları sakinleştirse de bölgedeki sert söylem ve ara ara yaşanan çatışmalar, petrol fiyatlarını yukarı çekebilecek daha geniş bir tırmanış riskini canlı tutuyor. Capital.com analisti Kyle Rodda'ya göre tarafların yeni müzakere turu öncesinde saldırıları durduracağı yönündeki açıklamalar piyasayı açılış öncesinde belirgin biçimde toparladı; Trump yönetiminin petrol fiyatını aşağı çekme çabası da bir anlaşmaya varılacağı beklentisini destekliyor. Öte yandan geçen hafta teknoloji hisselerinden çıkışın yarattığı satış dalgası hâlâ hafızalarda. S&P 500 yaklaşık yüzde 2, Nasdaq Bileşik Endeksi yüzde 4,6 değer kaybetmiş, Nvidia ve Alphabet ise yüzde 8'in üzerinde gerilemişti.

Petrol ve Hormuz Türkiye için neden kritik

Petrol cephesinde tablo iki yönlü. Brent petrol Pazartesi günü yeniden tırmanan risk primiyle yaklaşık yüzde 0,7 artsa da, geçen hafta yüzde 10'u aşan düşüşle dört ayın en düşük seviyelerine inmişti; Hormuz'da gemi trafiğinin hızlanması ve Körfez arzının toparlanması fiyatları aşağı çekmişti. Enerjisinin büyük bölümünü ithal eden Türkiye için düşük petrol, enflasyon ve cari açık baskısını hafifleten bir gelişme. Ancak Hormuz'daki kırılgan denge, bu rahatlamanın ne kadar kalıcı olacağını belirsiz kılıyor.

Gözler bu hafta istihdam verisi ve Fed'de

Yatırımcılar bu hafta ABD'nin haziran ayı istihdam raporunu ve ISM imalat verisini izleyecek. Piyasa beklentisine göre Federal Rezerv, enflasyonu kontrol altında tutmak için bu yıl en az bir faiz adımı daha atabilir; bu beklenti dolar ve gelişen piyasa para birimleri açısından yakından takip ediliyor. Teknoloji tarafında ise Elon Musk'ın uzay şirketi SpaceX'in 7 Temmuz'da Nasdaq 100 endeksine ekleneceği, Apple'ın da yükselen bellek maliyetleri nedeniyle iPad ve MacBook fiyatlarını artırdığı haberleri gündemdeki yerini koruyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Altınay Savunma Teknolojileri (ALTNY) payları, 29 Haziran günü yeni bir yukarı dalga yakaladı. Hisse saat 11.21 sularında, önceki kapanışa göre yüzde 6,29 artışla 16,73 liraya yükseldi ve gün içinde 16,89 lirayı gördü. Ne var ki bu bir zirve değil; pay son bir yılda 24,02 liraya kadar çıkmıştı ve şu anki seviye o tepenin belirgin biçimde altında. Endeks24'ün incelemesi, yükselişi açıklayan güncel bir şirket açıklaması da bulunmadığını gösteriyor.

Yıllık zirvenin belirgin altında

Altınay payı son bir yılda 14,21 lira ile 24,02 lira arasında işlem gördü. 29 Haziran'daki yükseliş, hisseyi son üç haftanın dar bandının (yaklaşık 15,15 ile 16,89 lira) üst tarafına taşıdı. Ancak yıllık aralık içinde bakıldığında fiyat hâlâ alt çeyrekte kalıyor. Yani bugünkü hareket, daha çok düşüş eğiliminin içinde bir toparlanma görünümünde.

Yükselişi açıklayan şirket haberi yok

Sert hareketlerde ilk bakılan yer, şirketten gelen bir gelişmedir. Altınay tarafında ise KAP'a yansıyan güncel bir özel durum açıklaması bulunmuyor; son bildirimler esas sözleşme, kayıtlı sermaye tavanı işlemleri, bağımsız denetim ve genel kurul gibi idari başlıklardan oluşuyor. Yeni bir sözleşme, ihale ya da kurumsal işlem görünmüyor. İşlem hacmi de gün içinde olağan bandında kaldı; bu hareketi bir hacim patlaması olarak tanımlamak doğru olmaz.

Savunmaya ilgi, gergin bir jeopolitik zeminde

Altınay'ın yükselişiyle eş zamanlı olarak, savunma sanayii hisselerine yönelik genel ilgi, bölgedeki yüksek jeopolitik gerilim ortamında canlı kalmayı sürdürüyor. Uluslararası haber ajanslarının aktardığına göre, ABD ile İran arasında 17 Haziran'da imzalanan ateşkes mutabakatı kırılgan seyrini koruyor. ABD'nin, Hürmüz Boğazı'nda bir tankere yönelik saldırının ardından 27 Haziran'da İran'daki askeri hedefleri vurduğu, İran'ın da Bahreyn ve Kuveyt'e karşılık verdiği bildirildi. Karşılıklı sertleşen açıklamalara rağmen tarafların teknik görüşmeleri sürdürdüğü ifade ediliyor.

Bu tür dönemlerde savunma temalı paylar yatırımcı ilgisini daha çok çekebiliyor. Bununla birlikte, Altınay'ın bu seanstaki hareketini doğrudan bu gelişmelere bağlamak, eldeki veriyle desteklenen bir çıkarım olmaz. Şirketten konuya ilişkin bir açıklama gelmedi; sektör havası bir zemin oluştursa da, tek bir seansın hareketinin nedenini kesin biçimde ortaya koymuyor.

Yatırımcı neye dikkat etmeli

Burada iki nokta öne çıkıyor. Birincisi değerleme: hissenin fiyat kazanç (F/K) oranı 132 dolayında; bu, Borsa İstanbul ortalamasının oldukça üzerinde ve beklentilerin fiyata önden yüklenmiş olabileceğine işaret ediyor. İkincisi, hareketin somut bir habere değil sektör temasına dayanması. Uzmanlara göre tema bazlı ve katalizörsüz yükselişlerde, sürü davranışıyla alınan pozisyonlar ilginin azaldığı anlarda hızlı geri çekilmelere açık olabiliyor. İzlenmesi gereken, şirketten hareketi destekleyen bir açıklamanın gelip gelmeyeceği ve fiyatın bu seviyeyi koruyup koruyamayacağı.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Zorlu Enerji Elektrik Üretim (ZOREN) payları, 29 Haziran sabahı belirgin bir alıcı ilgisiyle karşılaştı. Endeks24'ün Borsa İstanbul verisi üzerinde yaptığı tarama, hissenin saat 11.00 sularında önceki kapanışa göre yaklaşık yüzde 8,4 yükselerek 3,09 lira seviyesini gördüğünü ortaya koydu. Asıl dikkat çeken unsur fiyat değil hacimdi; gün içi işlem hacmi, son haftaların sakin seanslarının yaklaşık altı ila yedi katına ulaştı. Buna karşın hareketi açıklayan güncel bir Kamuyu Aydınlatma Platformu (KAP) bildirimi bulunmuyor.

Pay, 26 Haziran kapanışındaki 2,85 liradan açılışla birlikte hızla yukarı yöneldi ve gün içinde 3,12 liraya kadar çıktı. Yükselişin kendisi tek başına olağan dışı değil; Borsa İstanbul'da günlük yüzde 8 ve üzeri hareketler sık görülüyor. Bu hareketi ayrıştıran, fiyatın yanında gelen işlem hacmi oldu.

Hacim olağan seviyenin çok üzerinde

Endeks24'ün günlük veri üzerindeki incelemesi, Zorlu Enerji'de son sakin seanslarda günlük işlem hacminin yaklaşık 25 ila 40 milyon lot bandında seyrettiğini gösteriyor. 29 Haziran seansında ise hacim, saat 11.00 sularında 200 milyon lotu aşarak yaklaşık 216 milyon lota ulaştı. Bu, son dönemin olağan günlük hacminin yaklaşık altı ila yedi katına denk geliyor.

Hareket tek günle de sınırlı değil. 26 Haziran seansında da hisse 266 milyon lotluk yüksek bir hacimle işlem görmüş, fiyat gün içi dipten toparlanmıştı. İki seans üst üste gelen bu yoğun el değiştirme, payı 2,73 liradan 3,09 liraya taşıdı.

Fiyatı doğrulayan bir açıklama yok

Bu tür sert ve hacimli hareketlerin arkasında genellikle şirketten gelen bir gelişme aranır: bir sözleşme, yatırım kararı, sermaye işlemi ya da finansal sonuç. Zorlu Enerji tarafında ise KAP'a yansıyan güncel bir özel durum açıklaması bulunmuyor. Şirketin son bildirimleri, borçlanma araçlarına ilişkin rutin faiz ve itfa duyuruları ile 22 Haziran tarihli genel nitelikli bir açıklamadan oluşuyor. Kurumsal işlem tarafında da yeni bir bedelli, bedelsiz sermaye artırımı ya da pay geri alımı görünmüyor.

Yatırımcı neye dikkat etmeli

Fiyatın ve hacmin aynı anda yükselmesi, piyasada pompa riski olarak anılan örüntüye işaret edebilir. Bu, tek başına bir suçlama ya da kesin teşhis değil; ancak açıklayıcı bir haberin yokluğunda, hareketin kalıcı mı yoksa kısa süreli mi olduğunu ayırt etmeyi zorlaştırır. Uzmanlara göre özellikle düşük fiyatlı ve yüksek hacimli paylarda sürü davranışıyla girilen pozisyonlar, hızlı geri dönüşlerde zarara açık hale gelebiliyor.

İzlenmesi gereken iki şey var: hareketi destekleyen somut bir gelişmenin gelip gelmeyeceği ve yüksek hacmin önümüzdeki seanslarda sürüp sürmeyeceği. Şirketten konuya ilişkin bir açıklama gelmesi halinde tablo netleşecek. O zamana kadar elde yalnızca fiyat ve hacim verisi bulunuyor; bu da hareketin nedenini değil, yalnızca büyüklüğünü gösteriyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Çin'in geçtiğimiz hafta açıkladığı yeni beş yıllık enerji planı, ilk bakışta birbiriyle çelişen iki hedefi yan yana koyuyor. Ülke 2030'a kadar elektrik üretiminin yarısını fosil yakıt dışı kaynaklardan sağlamayı planlarken, kömür üretimini de tarihi zirvesine yakın bir düzeyde tutmayı sürdürüyor. Pekin'in bu tercihinin tek bir gerekçesi var, o da enerji güvenliği. Geniş yerli kömür rezervleri ve güçlü madencilik altyapısı, ithal ham petrol ile sıvılaştırılmış doğal gaza bağımlılığa karşı bir tampon olarak görülüyor.

Elektrikte fosil dışına geçiş hızlanıyor

Dünyanın en büyük enerji tüketicisi Çin, 2030'a kadar elektriğin yüzde 50'sini fosil yakıt dışındaki kaynaklardan üretmeyi hedefliyor. Bu oran, 2025 için belirlenen yüzde 42,3'lük hedefin üzerine çıkıyor. Plan, rüzgâr ve güneşin kurulu güç içindeki payını yüzde 50'nin üzerine, yani 2.700 gigavata taşımayı öngörüyor; geçen yıl sonunda bu pay yüzde 47 düzeyindeydi.

Son yıllarda güneş ve rüzgâr kapasitesindeki artışların resmi hedefleri aşması nedeniyle, yeni hedeflerin görece ihtiyatlı kaldığı yönünde değerlendirmeler de var. Bağımsız analizlere göre Çin, yenilenebilir kapasiteyi planın öngördüğünden daha hızlı büyütme eğiliminde.

Kömür rekora yakın kalmaya devam ediyor

Yenilenebilir yatırımlarındaki artışa karşın Çin'in kömüre bağımlılığı sürüyor. Kömür üretimi 2026'nın ilk beş ayında yıllık bazda yüzde 0,3 gerileyerek 1,98 milyar tona indi. Bu sınırlı düşüşün temel nedeni, 22 Mayıs'ta Şansi eyaletindeki maden kazasında 82 kişinin yaşamını yitirmesinin ardından artırılan güvenlik denetimleri oldu.

Üretimin yılın ikinci yarısında yeniden hızlanması ve 2026 toplamının, geçen yıl kaydedilen 4,823 milyar tonluk rekora yaklaşması bekleniyor. Çin'in kömür üretimi 2000 yılındaki 1,38 milyar tondan bu yana yaklaşık üç katına çıktı. Yeni plan kömür için net bir üretim ya da tüketim hedefi koymazken, tüketimin 2030'a kadar zirve yapacağı yönündeki önceki taahhüdü yineledi.

Kömür artık kimya sanayisine kayıyor

Yenilenebilir enerjinin elektrikteki payı büyürken, kömürün asıl yeni kullanım alanı olarak kimya sanayisi öne çıkıyor. Kömürün kimyasal üretime dönüştürülmesi amacıyla kullanılan miktarın, 2005'teki yaklaşık 20 milyon tondan bu yıl 320 ila 380 milyon tona çıkması bekleniyor. Bu kömürün büyük bölümü metanol üretiminde kullanılıyor; amonyak ve olefin gibi petrokimya ürünleri de kömürden elde ediliyor.

Bu kayışın çevresel bir maliyeti var. Kimyasalların kömürden üretilmesi, ham petrolden üretime kıyasla daha fazla karbon salımına yol açıyor; sektörün halihazırda Çin'in toplam sera gazı salımının yüzde 5 ila 7'sinden sorumlu olduğu belirtiliyor.

Petrol talebi ve piyasalar açısından tablo

Planın arka planında Çin'in petrol talebindeki yapısal değişim yer alıyor. Ülkenin ham petrol ithalatı 2025'te günlük 11,6 milyon varille rekor kırmıştı; ancak 2026'da gerilemesi bekleniyor. ABD ile İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a yönelik saldırılarının ardından Hürmüz Boğazı'nın fiilen kapanması ve fiyatların yükselmesiyle, mayısta Çin'in ithalatı günlük 7,79 milyon varile, sekiz yılın en düşük seviyesine geriledi. Ulaşımda elektrifikasyonun hızlanması, ülkenin ham petrol talebinin zirveye ulaşmış olabileceği değerlendirmelerini güçlendiriyor.

Bu tablonun küresel piyasalara yansıması, Türkiye gibi enerji ithalatçısı ülkeleri de doğrudan ilgilendiriyor. JPMorgan ve Reuters'a göre, Hürmüz fiilen kapalıyken petrol fiyatlarının beklenenden ölçülü bir bantta kalmasında Çin'in azalan alımı belirleyici rol oynuyor. Petrol talebinin gerilemesi petrokimyada nafta arzını da düşürdüğü için, Çin'in plastik ve imalat sanayisi için kritik ürünlerde giderek daha fazla kömüre yönelmesi bekleniyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Emekli maaşını bankaya taşıyan ya da taahhüdünü yenileyen milyonlarca kişi için bankalar bu dönem 30 bin lirayı aşan promosyon rakamları duyuruyor. Gelgelelim bu rakamların neredeyse tamamında bir kelime geçiyor: varan. Duyurulan en yüksek tutar, ancak en yüksek maaş dilimi, kredi kartı harcaması, fatura talimatı ve sigorta gibi şartların üst üste gelmesiyle ulaşılan bir toplam. Ek koşul aranmadan ödenen ana nakit ise çoğu bankada 12 ila 15 bin lira bandında kalıyor. Haziran kampanyalarının bir bölümü ay sonunda kapanırken, Temmuz maaş zammı öncesi tabloyu doğru okumak emeklinin cebini doğrudan ilgilendiriyor.

Varan kelimesi neyi gizliyor

Bankaların duyurularında öne çıkan büyük rakam, genellikle tek bir ödeme değil. İçinde koşulsuz ödenen ana promosyon, kredi kartıyla belirli tutarda harcama karşılığı gelen ek ödül, iki yeni fatura ödeme talimatı verilmesi şartına bağlı ikinci bir ödül ve sigorta poliçesi gibi kalemler bulunuyor. Manşetteki tutara ulaşmak için emeklinin bu şartları aynı anda yerine getirmesi, üstelik maaşının en yüksek dilimde olması gerekiyor. Aksi halde eline geçen para, duyurulan sayının belirgin biçimde altında kalıyor.

ING örneğinde toplamda 32 bin liraya varan promosyondan söz ediliyor. Bunun ek koşul aranmayan bölümü ise maaş tutarına göre 15 bin liraya kadar. Aradaki fark, kredi kartı ve fatura talimatı gibi adımlarla kazanılan ödüllerden oluşuyor. Bu adımları yapmayacak bir emekli için iki rakam arasındaki boşluk olduğu gibi kalıyor.

Hangi banka koşulsuz ne veriyor

Aşağıdaki tablo, öne çıkan beş bankada duyurulan en yüksek toplam ile ek koşul aranmadan ödenen ana nakdi karşılaştırıyor. Tutarlar en yüksek maaş dilimi için geçerli; alt dilimlerde rakamlar daha da düşüyor.

Kamu bankaları tabloda daha sade duruyor. Ziraat Bankası ve Halkbank, ek ödül kampanyaları olmadan maaş dilimine göre 12 bin liraya kadar ödüyor. Akbank ise 100 bin liraya varan fayda başlığını kullanıyor; ancak bu rakamın büyük bölümü nakit değil, kart harcamasına bağlı avantajlardan oluşuyor. Bankanın koşulsuz nakit tarafı 15 bin lira.

Emekli neye dikkat etmeli

Banka seçerken yalnızca duyurulan en yüksek rakama bakmak yanıltıcı olabiliyor. Maaş diliminizin hangi tutara denk geldiğini, ek ödüllerin hangi şartlara bağlandığını ve bu şartlar bozulduğunda ödülün geri alınıp alınmayacağını sözleşmede görmek gerekiyor. Promosyonun büyük bölümü kredi kartı harcaması ya da fatura talimatı şartına bağlıysa, bu adımları atmayacak bir emekli için o tutar kâğıt üzerinde kalıyor.

Bir diğer nokta taahhüt süresi. Promosyon genellikle maaşı üç yıl boyunca aynı bankadan alma sözü karşılığında ödeniyor. Süre dolmadan banka değiştiren emekli, kalınan süreye düşen kısmı koruyabiliyor, gerisini iade ediyor. Haziran ayında başvuru penceresi kapanan kampanyalar bulunduğu için, tarih ve şartların bankanın resmi duyurusundan teyit edilmesi önem taşıyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Avrupa Birliği'nin doğal gaz depoları, kış sezonu öncesinde 2011'den bu yana en düşük doluluk seviyesine yöneliyor. Enerji araştırma şirketi Wood Mackenzie'nin tahminlerine göre depolar ekim sonunda yalnızca yüzde 76 dolulukla kışa girecek; bu, en az 2011'den bu yana görülen en zayıf kış hazırlığı. Türkiye açısından kritik nokta ise şu: ülke, doğal gaz ithalatının önemli bir bölümünü Avrupa'nın gösterge fiyatı TTF'ye endeksli spot piyasadan karşılıyor. Avrupa'nın depo doldurma yarışı fiyatı yukarı iterse, maliyet baskısı doğrudan Türkiye'ye de yansıyabilir.

Depolar neden 14 yılın en düşüğünde

Gas Infrastructure Europe verileri, depoların dolum sezonuna yüzde 28 gibi düşük bir seviyeden başladığını, mevcut doluluğun ise yaklaşık yüzde 48 olduğunu gösteriyor. Normal yıllarda bahar sonrası hızla yükselmesi gereken doluluk eğrisi bu yıl geride kaldı. Bunun arkasında, ABD ile İran arasındaki gerginliğin ardından Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) sevkiyatlarındaki aksama bulunuyor. Dünya LNG ticaretinin yaklaşık beşte biri bu boğazdan geçiyor; Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri'ndeki üretim düşüşü de küresel arzı baskıladı.

Türkiye neden bu denklemin içinde

Türkiye, doğal gaz arzının büyük kısmını uzun vadeli boru hattı ve LNG sözleşmeleriyle güvence altına alsa da alımının bir bölümünü spot piyasadan yapıyor. TEPAV Enerji ve İklim Çalışmaları Merkezi Direktörü Dr. Mühdan Sağlam, Türkiye'nin geçen yılki ithalatının yaklaşık yüzde 20'sini spot piyasadan karşıladığını ve uzun vadeli sözleşmelerin bir bölümünün de TTF fiyatlarına endeksli olduğunu belirtiyor. Bu yapı, Avrupa'daki her sert fiyat dalgalanmasının Türkiye'nin ithalat maliyetine bir kanaldan ulaşması anlamına geliyor.

Kış öncesi fiyat riski ne kadar

Avrupa'da gösterge doğal gaz fiyatı şu sıralar megavatsaat başına yaklaşık 41 avro seviyesinde işlem görüyor. Bu rakam, 2022'de Rusya-Ukrayna savaşının ardından görülen 342 avroluk tarihi zirvenin oldukça altında. Ancak fiyatın görece sakin seyri, kışın da bu seviyede kalacağı anlamına gelmiyor. Morgan Stanley, TTF'nin üçüncü çeyrekte yaklaşık 50 avro, dördüncü çeyrekte ise yaklaşık 60 avro olabileceğini öngörüyor. Argus Media analisti Natasha Fielding, yaz aylarının depo doldurma açısından kritik olduğunu, LNG arzındaki sıkıntı sürerse Avrupa'nın kışa daha düşük stoklarla gireceğini söylüyor.

Uzmanlara göre düşük stoklar soğuk bir kışla birleşirse fiyatlarda sert yükseliş ihtimali artıyor. Böyle bir senaryoda baskı yalnızca Avrupa ile sınırlı kalmaz; spot alıma ve TTF endeksine bağlı kaldığı ölçüde Türkiye'nin ithalat faturası da bundan payını alır. BOTAŞ'ın olası tarife kararları ise bu maliyetin tüketiciye ne ölçüde yansıyacağını belirleyecek.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Borsa İstanbul'a açılmak için sıraya giren şirketlerin listesi her geçen hafta uzuyor. Sermaye Piyasası Kurulu verilerine göre halka arz onayı bekleyen şirket sayısı 142'ye ulaştı ve bu başvuruların en eskisi Ekim 2023'e kadar geri gidiyor. Orta Doğu'daki savaşın ardından sağlanan ateşkesle birlikte kurul onay temposunu hızlandırdı, tarihinde ilk kez tek bültende beş halka arza birden yeşil ışık yaktı. Yeni onay alan bu şirketler 29 Haziran ile 3 Temmuz arasında talep toplamaya başlıyor.

Onay temposu neden hızlandı

Bu yıla hızlı giren halka arz trafiği, Orta Doğu'da tırmanan savaşın küresel hisse piyasalarında yarattığı tedirginlikle bir süre yavaşladı. Ateşkesin ardından Sermaye Piyasası Kurulu süreci yeniden açtı ve 24 Haziran tarihli bülteninde, kurum tarihinde ilk kez beş halka arz başvurusunu aynı bültende onayladı. SPK verilerine göre bu yıl tamamlanan halka arz sayısı 17'ye ulaştı; son onayla birlikte işlem sırasına giren şirket sayısı 22'yi buldu.

Bu hafta hangi şirketler talep topluyor

Yeni onay alan beş şirket farklı sektörlerden geliyor: ilaçta Orzaks, turizm ve filo kiralamada Ekim Turizm, hazır giyimde Soho Giyim, seramikte İsvea ve gıdada Golda Gıda. Beş halka arzın toplam büyüklüğü yaklaşık 12,2 milyar lira. Listenin en büyüğü, Intercity markasıyla bilinen Ekim Turizm; en küçüğü ise Golda Gıda. Kesin talep toplama tarihleri, onaylı izahnamelerin Kamuyu Aydınlatma Platformu'nda yayımlanmasıyla netleşecek.

Derin kuyruk yatırımcı için ne anlama geliyor

Onay temposunun artması ve sırada yüzlerce şirketin bulunması, önümüzdeki dönemde Borsa İstanbul'a çok sayıda yeni hissenin geleceğine işaret ediyor. Piyasa beklentisine göre arzın bu kadar yoğunlaşması, yatırımcının her halka arza aynı iştahla yaklaşmak yerine şirketleri tek tek değerlendirdiği daha seçici bir döneme kapı aralıyor. Kurulun bu hafta iki şirkete izahnamelerindeki eksiklikler nedeniyle idari para cezası kesmesi de denetimin sıkılaştığını gösteriyor. Halka arzlarda payların bir bölümünün şirket kasasına değil mevcut ortaklara gitmesi ise, yatırımcının toplanan kaynağın nereye aktığına bakması gereken bir başka başlık.

Altın, yeni haftaya satıcılı başladı. Ons spot altın saat 08.01 itibarıyla yaklaşık yüzde 0,6 değer kaybederek 4.062,89 dolara geriledi, ağustos vadeli ABD altın kontratları ise yüzde 0,5 düşüşle 4.077,50 dolardan işlem gördü. Gerilemenin arkasında iki etken öne çıkıyor. ABD ile İran arasında Körfez'de yeniden tırmanan gerilim petrol fiyatlarını yukarı taşırken, Fed'in faiz artırımına gideceği beklentileri de güçlendi. Altın böylece aylık bazda art arda dördüncü kez değer kaybetmeye hazırlanıyor.

Altın neden geriledi

Yükselen petrol fiyatları enflasyonu körükleyerek merkez bankalarının faiz artırma ihtimalini güçlendiriyor. Altın enflasyona karşı geleneksel bir korunma aracı sayılsa da, faizlerin yükseldiği dönemlerde getiri üretmeyen bir varlık olarak cazibesini yitirebiliyor. KCM Trade Baş Piyasa Analisti Tim Waterer, hafta sonu ABD ile İran'ın yeniden karşılıklı askeri saldırılar düzenlediğini, bunun petrolün düşük seviyelerde kalıcılığına dair soru işaretlerini artırdığını söyledi. Waterer'a göre bu tablo, enflasyon ve faiz görünümüne ilişkin belirsizlikleri de besliyor.

Körfez'de tırmanan gerilim

Petrol fiyatları, İran'ın pazar günü erken saatlerde Kuveyt ve Bahreyn'deki ABD askeri noktalarına füze ve insansız hava araçlarıyla düzenlediği saldırının ardından yükseldi. Saldırı, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran yönetimini, savaşın sona erdirilmesine yönelik anlaşmaya uymaması halinde sert biçimde tehdit etmesinin hemen ardından geldi. Öte yandan Axios'un haberine göre Tahran ile Washington, Körfez'deki son çatışmaları durdurma ve Hürmüz Boğazı'na ilişkin anlaşmazlıkta müzakereleri yeniden başlatma konusunda uzlaştı. Bu uzlaşı, taraflarca resmi olarak teyit edilmiş bir adım olarak henüz doğrulanmış değil.

Fed beklentileri sertleşiyor

Piyasalar, CME FedWatch verilerine göre Fed'in bu yıl üç kez faiz artırmasını bekliyor, aralık ayındaki yeni bir artışın olasılığı ise yaklaşık yüzde 80 olarak fiyatlanıyor. Yatırımcılar şimdi para politikası görünümüne dair daha net sinyaller almak için bu hafta açıklanacak haziran ayı ADP özel sektör istihdam verisi ile tarım dışı istihdam rakamlarına odaklanıyor.

Diğer değerli metaller

Değerli metallerde görünüm karışıktı. Spot gümüş yüzde 1,2 düşüşle ons başına 58,47 dolara geriledi. Platin yüzde 0,2 yükselişle 1.617,15 dolara, paladyum ise yüzde 0,4 artışla 1.213,60 dolara çıktı.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

ABD doları, hafta başında hafif geri çekilmesine karşın haziran ayını son bir yılın en güçlü performansıyla kapatmaya hazırlanıyor. Doları yukarı taşıyan iki ana etken, Fed'in faiz artırımına kapı aralayan şahin duruşu ve Körfez'deki kırılgan ateşkesin petrol fiyatlarını canlı tutması oldu. Dolar endeksi 29 Haziran'da yaklaşık 101,3 ile bir yılı aşkın sürenin en yüksek bölgesinde işlem görürken, yatırımcılar bu hafta açıklanacak ABD istihdam verisini bekliyor.

Doların gücünü ne besliyor

Doları öne çıkaran asıl gelişme, Fed'in para politikasındaki sertleşme. 22 Mayıs'ta Jerome Powell'ın yerine göreve başlayan yeni Fed Başkanı Kevin Warsh, fiyat istikrarına güçlü vurgu yaparak beklenenden şahin bir çizgi izledi. 17 Haziran toplantısında politika faizi yüzde 3,50 ile 3,75 aralığında sabit tutulurken, üyelerin projeksiyonları yıl içinde faiz indirimi değil artırımı işaret etti. Piyasalar artık bu yıl için üç faiz artırımı fiyatlıyor; ilk artırımın eylülde gelmesi olasılığı yaklaşık yüzde 60 olarak ölçülüyor.

İran ile yaşanan çatışmanın enerji fiyatlarını yukarı itmesi, ABD'de mayıs ayı tüketici enflasyonunu yüzde 4,2 ile son üç yılın zirvesine taşıdı. Yüksek enflasyon Fed'in indirim alanını daralttı, bu da yüksek faiz beklentisiyle dolara talep yarattı. Teknoloji hisseleri öncülüğünde küresel borsalarda görülen satış dalgası, güvenli liman arayışını güçlendirerek dolara ek destek verdi.

Para birimleri dolar karşısında nerede

Euro, geçen hafta dolar karşısında 13 ayın en düşük seviyesini gördükten sonra 29 Haziran'da yaklaşık 1,1387 dolarda yatay seyretti; ortak para haziranı yaklaşık yüzde 2,3 kayıpla kapatmaya hazırlanıyor. Sterlin 1,3198 dolara gerilerken aylık kaybı yüzde 2'ye yaklaştı. Risk iştahına duyarlı para birimleri daha sert düştü; Avustralya doları haziranda yaklaşık yüzde 4,1, Yeni Zelanda doları ise yaklaşık yüzde 5,9 değer kaybetti. Japon yeni de 161,75 ile yaklaşık 40 yılın en zayıf bölgesine yakın kaldı.

Güçlü dolar Türkiye için ne anlama geliyor

Yükselen dolar ve yüksek faiz beklentisi, Türk lirası dahil gelişmekte olan ülke para birimleri üzerinde baskı oluşturabiliyor. Güçlü dolar, ithalat ve enerji faturasını pahalandırarak enflasyon görünümünü zorlarken, BIST'e yönelen yabancı akışını da etkileyebiliyor. Endeks24'ün döviz verilerine göre dolar/TL, 26 Haziran kapanışında 46,66 lira düzeyindeydi. Analistler, küresel dolar gücünün gelişen piyasalar için temkinli bir zemin oluşturduğunu belirtiyor.

Gözler istihdam verisi ve Sintra'da

Piyasaların bu haftaki ana gündemi, ABD tarım dışı istihdam verisi ile işsizlik oranı. Söz konusu veriler, iş gücü piyasasının gücü ve Fed'in faiz patikası için yeni ipuçları taşıyor. Avrupa Merkez Bankası'nın Sintra'daki yıllık forumu da yakından izleniyor; Başkan Christine Lagarde pazartesi açılış konuşmasını yaparken, Warsh çarşamba günü kritik bir para politikası panelinde söz alacak. Piyasa beklentisine göre güçlü bir iş gücü piyasası, yüksek faiz ve güçlü dolar için zemin hazırlamayı sürdürüyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Beyaz Saray Muhabirleri Derneği Yemeği'nde 25 Nisan'da yaşanan suikast girişiminin ardından FBI, soruşturmadan çıkan devasa dijital delil yığınını yapay zeka destekli bir platformla taradı. Dijital adli bilişim şirketi Exterro, federal soruşturmacıların olay ile şüpheli hakkında suçlamaların yöneltilmesi arasındaki yoğun 48 saatte kendi FTK Suite yazılımını kullandığını teknoloji sitesi Axios'a doğruladı. Şirket, FBI'ın aracı tam olarak nasıl kullandığını paylaşmadı; ancak yöneticilere göre platform genellikle el konulan cihazlardaki mesajları, sosyal medya hesaplarını ve dosyayla bağlantılı diğer dijital izleri taramak için kullanılıyor.

Sistem tam olarak ne yapıyor

Exterro'ya göre FBI'ın kullandığı FTK Suite, kurum içinde (on-premises) çalışan bir platform olarak tasarlandı. Soruşturmaya ait tüm dijital deliller tek bir veri havuzunda toplanıyor ve yetkili kullanıcılar bunları aynı anda inceleyebiliyor. Platform esas olarak, toplanan büyük hacimli dijital delilin işlenmesi ve düzenlenmesi için geliştirildi.

Sistemdeki yapay zeka asistanına doğal dille komut verilebiliyor. Axios'a sunulan tanıtımda örnek olarak "köpek bulunan tüm fotoğrafları bul" ya da "şüphelinin yer aldığı tüm fotoğraf ve videoları göster" gibi sorgular gösterildi. Asistana "belirli bir kişi şu tarih ve saatte bu konumda mıydı" türünden sorular da yöneltilebiliyor.

İnsan denetimi neden öne çıkarılıyor

Exterro, yapay zeka modellerini müşteri verileriyle eğitmediğini vurguluyor; delillerin nihai değerlendirilmesi ve suçlama kararlarının tamamen soruşturmayı yürüten yetkililerin sorumluluğunda olduğunu belirtiyor. Behl'e göre platform, internete ya da bulut sistemlerine erişimi olmayan en güvenlikli tesislerde bile çalışabilecek biçimde tasarlandı ve veriler hiçbir zaman müşterinin tesisinden dışarı çıkmıyor. Şirket, müşterileri arasında çok sayıda kolluk kuvvetinin yanı sıra Fortune 100 listesindeki yaklaşık 40 şirketin bulunduğunu söylüyor.

Suikast girişiminde ne yaşandı

Olay, 25 Nisan akşamı Washington'daki Hilton otelinde düzenlenen geleneksel yemekte gerçekleşti. Adalet Bakanlığı'na göre California eyaletinin Torrance kentinden 31 yaşındaki Cole Tomas Allen, güvenlik noktasına silahla yüklenerek Başkan Donald Trump'a suikast girişiminde bulundu. Bir Gizli Servis görevlisi göğsünden vuruldu ancak çelik yeleği sayesinde ciddi yara almadı; Allen olay yerinde gözaltına alındı ve başkana suikast girişimi dahil üç suçlamayla yargı önüne çıkarıldı.

Asıl tartışma nereye kaydı

Yapay zeka soruşturmaları hızlandırırken mahkemeler farklı bir sorunla karşı karşıya kalıyor: sunulan dijital delilin yapay zekayla üretilmediğinin ya da değiştirilmediğinin kanıtlanması. Bu olay da bunun canlı bir örneğini verdi. Suikast girişiminin yapay zekayla "iyileştirilmiş" sahte güvenlik kamerası görüntüleri sosyal medyada yayılarak kafa karışıklığı yarattı. Exterro'nun platformunda olası deepfake içerikleri tespit etmeye yönelik ayrı bir aracın bulunması da bu nedenle önem taşıyor.

Yapay zeka, dijital delillerin incelenmesinde standart araçlardan biri haline geliyor. Soru artık kolluk kuvvetlerinin bu araçları kullanıp kullanmayacağı değil; yapay zeka destekli bulguların mahkemede nasıl doğrulanacağı ve hukuken nasıl savunulacağı.

Körfez borsaları, ABD ile İran arasında yeniden alevlenen çatışmanın yatırımcı güvenini sarsmasıyla pazar gününü karışık bir tabloyla kapattı. İran'ın sabahın erken saatlerinde Kuveyt ve Bahreyn'deki ABD askeri üslerine füze ve insansız hava aracı saldırısı düzenlemesi, yeni varılan kırılgan ateşkesi riske atarken bölge piyasalarında seçici alımlarla satış baskısı aynı günde bir araya geldi. En sert kayıp yüzde 2,1 ile Mısır'da görülürken, Suudi petrol devi Aramco günü yükselişle tamamladı.

Körfez borsaları nasıl kapandı

Suudi Arabistan'ın gösterge endeksi TASI, ülkenin aktif büyüklük açısından en büyük bankası Saudi National Bank hisselerindeki yüzde 1,2 ve ACWA Power'daki yüzde 3'lük gerilemenin etkisiyle yüzde 0,2 düştü. Buna karşın Saudi Aramco hisseleri yüzde 1,8 değer kazanarak sekiz işlem günü süren kayıp serisini sonlandırdı. Katar'da gösterge endeks QSI ise Körfez'in en büyük bankası Qatar National Bank'taki yüzde 0,7'lik yükselişin desteğiyle yüzde 0,1 yukarı kapandı.

Mısır'da satış baskısı ağır bastı

Körfez dışında Mısır'ın gösterge endeksi EGX30, endeksteki hisselerin büyük bölümünde görülen satışlarla yüzde 2,1 geriledi; Commercial International Bank yüzde 2 değer kaybetti. Bahreyn endeksi BAX yüzde 0,3 ve Umman MSX30 yüzde 1,2 yükselirken, Kuveyt BKP yüzde 0,1 düşüşle kapandı.

Mısır Bakanlar Kurulu, özelleştirme programı kapsamında devlete ait dört şirkete ön halka arz onayı verildiğini açıkladı. Suudi Arabistan tarafında ise enerji gündemini sarsan bir kaza yaşandı: Resmi haber ajansının aktardığına göre Aramco'ya ait bir helikopter, ülkenin doğusundaki Ras Tanura'da düştü ve kazada 14 kişi hayatını kaybetti. Terminal, dört aylık aranın ardından yalnızca birkaç gün önce yeniden ham petrol yüklemesine başlamıştı; kazanın nedeni soruşturuluyor.

Gözler petrol ve Hürmüz'de

Bölgedeki tırmanış, petrol arzı ve Hürmüz Boğazı'ndaki geçiş güvenliği üzerindeki endişeyi canlı tutuyor. İran'ın hafta sonu boyunca artan saldırıları, İsrail'in Lübnan'da İran destekli Hizbullah hedeflerini vurması ve ABD'nin İran'a yönelik yeni hava saldırıları, ateşkesin ne ölçüde kalıcı olacağına dair soru işaretlerini büyüttü. Yatırımcılar bu tablonun petrol fiyatları ve risk iştahı üzerindeki etkisini yakından izliyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Kamunun üç katılım bankasını tek çatı altında toplama kararı, Türkiye'de faizsiz bankacılığın haritasını yeniden çizecek bir adım olarak görülüyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 5 Haziran'da duyurduğu ve 2026'nın son çeyreğinde tamamlanması beklenen birleşme tamamlandığında, Ziraat Katılım, Vakıf Katılım ve Halk Katılım tek bir markada toplanarak ülkenin en büyük katılım bankasını oluşturacak. Ölçek beklentisi tabloyu olumlu kılarken, sürecin nasıl yürütüleceğine dair belirsizlikler de masada.

Birleşmenin getireceği ölçek ile bu ölçeği güvenceye alacak yürütme, sürecin iki ayrı yüzünü oluşturuyor. Bir yanda sektörün en büyük katılım bankasını yaratacak bir büyüklük, diğer yanda henüz netleşmemiş bir yol haritası bulunuyor.

Yeni yapı sektörde nereye oturuyor

Türkiye'de katılım bankacılığı, toplam bankacılık varlıklarının yaklaşık yüzde 9,5'ini oluşturuyor; kamu sermayeli katılım bankalarının payı ise yüzde 4,3 düzeyinde. Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings'in 25 Haziran'daki değerlendirmesine göre birleşme potasındaki üç banka, 2026 mart sonu itibarıyla toplam sektörde yaklaşık yüzde 3,4, katılım bankacılığı segmentinde ise yaklaşık yüzde 36 paya sahip. Bu da yeni yapıyı tek başına segmentin en büyük oyuncusu konumuna taşıyor.

Fitch, elde edilecek ölçeğin yeni kurumu daha güçlü bir pazar gücüne ve kredi değerliliğine taşıyabileceğini belirtti. Kuruluşa göre güçlü iç sermaye üretimi ve büyüme iştahı, katılım bankacılığı segmentinin 2026'nın ikinci yarısında da pazar payı kazanmasını destekleyecek. Bu büyüme, kamu katılım bankalarının notlarındaki olası devlet desteği görüşünü de pekiştiren bir etken.

Açık kalan sorular neler

Fitch, birleşmenin kredi notları üzerindeki nihai etkisinin sürecin operasyonel yürütülmesine, yeni kurumun iş stratejisine ve sermaye yapısının sağlamlığına bağlı olacağını vurguladı. Kuruluş, birleşme sonrası için herhangi bir sermaye artırımı planından haberdar olmadığını da kaydetti. Üç bankadan Halk Katılım'ın henüz faaliyete geçmemiş olması, entegrasyonun bilançolardan çok kurumsal yapı tarafında ilerleyeceğine işaret ediyor.

Türkiye Sigorta modeli yön gösteriyor

Birleşme, kamu iştiraklerinde daha önce uygulanan bir şablonu hatırlatıyor. Ziraat Sigorta, Halk Sigorta ve Güneş Sigorta 2020 yılında birleştirilerek Türkiye Sigorta adıyla faaliyete başlamıştı. Aynı mantığın katılım bankacılığında daha büyük ölçekli ve etkin bir oyuncu yaratması hedefleniyor. Erdoğan, 5 Haziran'da İstanbul Finans Merkezi'ndeki 3. Dünya İslam Ekonomi Zirvesi'nde, üç bankanın güçlerini birleştirmesiyle sektörde yeni bir sinerji doğacağını söylemişti. Yeni yapının adının ilerleyen dönemde açıklanması bekleniyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Volkswagen, Çinli üreticilerin sertleşen rekabeti, ABD'nin ithalat tarifeleri ve Avrupa'da zayıflayan talep arasında sıkışırken, devin en büyük hissedarlarından Aşağı Saksonya'nın Başbakanı Olaf Lies dikkat çeken bir öneri getirdi. Lies'e göre şirketin Çin'de geliştirip ürettiği bazı modeller Almanya'da üretilirse fabrikaların kapasite kullanımı dengelenebilir ve istihdam korunabilir. Öneri, Alman otomotiv devinin Almanya'daki dört fabrikayı kapatmayı ve işten çıkarmaları 100 bine kadar artırmayı değerlendirdiği yönündeki haberlerin hemen ardından gündeme geldi.

Lies, hafta sonu yayımlanan ve Alman haber ajansı DPA'ya verdiği röportajda, mevcut tesislerin yeterince doluluğa ulaşamadığını, oysa şirketin Çinli ortaklarıyla geliştirdiği modellerin bulunduğunu vurguladı. Merkez sol çizgideki SPD'nin üyesi olan politikacı, aynı zamanda Volkswagen'in denetim kurulunda Aşağı Saksonya'yı temsil ediyor.

Çin'de üret, Almanya'da koru önerisi

Lies'in çerçevesi üretimi Almanya'dan kaçırmak değil, tam tersine mevcut tesislere ek ürün ve ek doluluk getirmek üzerine kurulu. Başbakan, "Şu anda Çin'de ürettiğimiz araçları burada da üretseydik fabrikalarımızın kapasite kullanımını istikrara kavuşturabilirdik" sözleriyle, tesislerde yeni geliştirme ve inovasyon fırsatlarının da doğabileceğini söyledi. Volkswagen 42 yıldır Çin'de faaliyet gösteriyor ve iyi dönemlerde bu pazarda yılda yaklaşık 3 milyon araç üretiyor.

Volkswagen'i köşeye sıkıştıran ne?

Şirket bir süredir Çinli rakiplerin yükselen rekabeti, ABD'nin ithalat tarifeleri ve Avrupa'da gerileyen talep nedeniyle baskı altında. Volkswagen daha önce bu gelişmelerin mevcut iş modelini sürdürülemez hale getirdiğini açıklamıştı. Şirket, yeniden yapılanma için bir gelecek planı üzerinde çalışıldığını ve amacın kendisini daha verimli ve yalın bir yapıya kavuşturmak olduğunu doğruladı; ayrıntıları ise açık bıraktı.

Volkswagen'in genel merkezinin bulunduğu Aşağı Saksonya, şirketteki oy haklarının yüzde 20'sine sahip ve denetim kurulunda çalışan temsilcileriyle birlikte çoğunluğu elinde tutuyor; kritik kararlarda veto hakkı da bulunuyor. Lies, fabrika kapatmalarını sözde kolay çözüm olarak gören hiçbir yaklaşımı onaylamayacaklarını açıkça belirtti.

Süreç nasıl gelişti

Porsche'ye ilişkin değerlendirme de aynı mantığı taşıyor: Leipzig'deki tesisin doluluğunu artırmak. Lies ise teknolojik gelişmelere kapanmanın yanlış olduğunu, XPeng ve SAIC gibi ortaklıklar sayesinde Volkswagen'in geliştirme açığını hızla kapattığını savundu.

Avrupa otomotivindeki bu sarsıntı, kıtaya yüksek hacimli araç ihraç eden Türkiye açısından da yakından izleniyor. Çinli üreticilerin Avrupa'ya açılımı ve kıtada üretim üssü arayışı, Türkiye'nin ihracat pazarını ve yerli sektörün rekabet koşullarını doğrudan ilgilendiriyor; BYD'nin Türkiye'deki yatırım planı ise belirsizliğini koruyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Dünya genelinde insansız savaş uçağı projelerinin büyük bölümü hava-yer odaklı geliştirilirken, hiçbir insansız hava aracı bugüne kadar operasyonel hava-hava atış kabiliyeti gösterememişti. KIZILELMA’nın testi, bu alanda ilk kez fiili bir başarı sağlanması nedeniyle kritik önem taşıyor.

F-16’larla müşterek uçuş gerçekleştirildi

Merzifon 5. Ana Jet Üssü’nden kalkan 5 adet F-16 savaş uçağı, test kapsamında KIZILELMA ile Sinop semalarında ortak uçuş icra etti. İnsanlı-insansız müşterek harekât senaryosunu sergileyen uçuşta Bayraktar AKINCI TİHA da bölgede görev alarak süreci havadan kayıt altına aldı.

Senaryo gereği fırlatılan yüksek hızlı jet motorlu hedef uçak, ASELSAN tarafından geliştirilen MURAD AESA radarıyla tespit edildi. Radarın hassas işaretlemesinin ardından KIZILELMA, kanat altında taşıdığı TÜBİTAK SAGE üretimi GÖKDOĞAN Görüş Ötesi Hava-Hava Füzesi’ni ateşledi. Milli füze hedefi tam isabetle vurdu ve platformun havadan havaya taarruz kabiliyeti doğrulandı.

Tüm görev zinciri milli sistemlerle tamamlandı

Türk havacılığında ilk kez milli bir uçağın, milli bir hava-hava füzesini, yine milli bir radarın güdümlemesiyle hedefe angaje olduğu bir görev icra edildi. Böylece hava-hava görev zincirinin tüm aşamaları yerli sistemlerle tamamlanmış oldu.

Testi Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Ziya Cemal Kadıoğlu, Muharip Hava Kuvveti Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol ve Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar havadan takip etti. TÜBİTAK SAGE Enstitü Müdürü Kemal Topalömer ve ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci de test heyetinde yer aldı.

Düşük radar izi ve gelişmiş sensör altyapısı

Düşük radar kesit alanına sahip KIZILELMA, gelişmiş sensörleriyle hedefleri uzun menzilden tespit edebiliyor. Bu konseptin hava muharebelerine yeni bir boyut kazandırması bekleniyor. Platformda MURAD AESA Radarı ve TOYGUN Elektro-Optik Hedefleme Sistemi gibi ileri teknoloji sistemlerin entegrasyonu tamamlandı. Daha önce TOLUN ve TEBER-82 mühimmatlarıyla yapılan testlerde tam isabet sağlamıştı.

Baykar, 2003’ten bu yana tüm projelerini öz kaynaklarıyla yürütürken, 2023 ve 2024’te 1,8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Şirket, savunma ve havacılık sektöründe üst üste dört yıl ihracat lideri oldu ve küresel SİHA pazarında Türkiye'nin konumunu güçlendirdi.

Papa Leo, camiye girişte ayakkabılarını çıkararak saygı gösterisinde bulundu. İstanbul müftüsü ve caminin imamı tarafından karşılanan Papa, yaklaşık 20 dakika boyunca yapıyı gezdi. Rehberlik eden müezzinlerle sohbet eden Leo’nun, ziyaret boyunca oldukça rahat ve samimi bir görüntü çizdiği gözlendi. Papa’nın temaslarında dikkat çeken noktalardan biri de Ayasofya’ya yer verilmemesiydi.

2014 yılında Türkiye’ye gelen Papa Francis yapıyı ziyaret etmiş ve Ayasofya’nın yeniden camiye çevrilmesi konusunda üzüntüsünü dile getirmişti. Bu kez Vatikan, Leo’nun Ayasofya’ya gitmeme kararına ilişkin bir açıklama yapmadı. Cami turu sırasında Papa’ya dua edip etmek istemediği de soruldu.

Müezzin Askin Musa Tunca, Leo’nun sadece ziyarette bulunmayı tercih ettiğini aktardı. Vatikan ise ziyareti “düşünme ve dinleme ruhuyla, oradaki inanca duyulan derin saygıyla” gerçekleştiğini duyurdu.

Bu ziyaret, Papa Leo’nun göreve geldikten sonraki ilk yurtdışı seyahati olması nedeniyle dünya basını tarafından yakından izleniyor. Papa, Türkiye programının ilk gününde Orta Doğu’daki Hristiyan liderlerle bir araya gelmiş ve konuşmasında din adına kullanılan şiddeti kınamıştı.

Operasyonlar eş zamanlı olarak gerçekleştirildi

Bakan Yerlikaya, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada operasyonların Cumhuriyet Başsavcılıkları ve Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Başkanlığı koordinesinde yürütüldüğünü belirtti. İl Emniyet Müdürlükleri KOM Şube Müdürlükleri tarafından gerçekleştirilen operasyonlar, 81 ilde eş zamanlı olarak yapıldı.

13 yasa dışı imalathane deşifre edildi

Yerlikaya, yapılan aramalarda 13 yasa dışı alkollü içki imalathanesinin ortaya çıkarıldığını bildirdi. Ele geçirilen sahte içkilerin ve etil alkolün, halk sağlığını tehdit eden ürünlerin piyasaya sürülmesini engellemek amacıyla imha edileceği belirtildi.

“Bu ürünler ölümcül bir tuzaktır”

Bakan Yerlikaya, açıklamasında sahte içki üretiminin yalnızca bir suç değil, aynı zamanda toplum sağlığını tehdit eden ölümcül bir tuzak olduğunu vurguladı. “Bu ürünleri piyasaya sürenler vatandaşlarımızın sağlığını ve hayatını hiçe saymaktadır” ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara uyarı: Şüpheli durumları bildirin

Yerlikaya, vatandaşlara çağrıda bulunarak şüpheli durumların 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirilmesini istedi. “Biz gereğini yaparız” mesajıyla açıklamasını tamamlayan Bakan Yerlikaya, sahte içkiyle mücadelenin kararlılıkla süreceğini ifade etti.

KALKAN DİHA'nın Test Başarısı

Keşif ve istihbarat görevleri için geliştirilen Bayraktar KALKAN DİHA, 40'ıncı uçuş testini de başarıyla tamamladı. Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, uçuş testinin başarılı anlarını içeren bir video yayımladı.

Selçuk Bayraktar'ın Paylaşımı

Selçuk Bayraktar, Nisan ayında gerçekleştirilen VTOL Uçuş Testi kapsamında KALKAN DİHA'nın 14 bin 500 feet irtifaya çıktığını ve 70 saatlik başarılı uçuş süresini geride bıraktığını belirtmişti. KALKAN DİHA, Taktik İHA sınıfında yer alarak, başarılı testleriyle dikkat çekiyor.

Taktik İHA Sınıfında Güçlü Performans

Testlerine hız kesmeden devam eden KALKAN DİHA, taktik İHA sınıfında bir hava aracı olarak önemli görevler üstlenmeye devam ediyor. Yüksek irtifa ve uzun uçuş süreleriyle dikkat çeken KALKAN DİHA, milli savunma sanayiine önemli katkılar sağlıyor.

Robotik Yarışmalarında Büyük Heyecan

2024 RoboCup Çin Açık, Pazar günü Fujian Eyaleti Jinjiang Şehri'nde düzenlenen ve 3.500'den fazla robot meraklısının becerilerini sergilediği büyük bir etkinlik ile sona erdi. Üç gün süren etkinlik, Çin Otomasyon Derneği ve diğer prestijli kurumlar tarafından ortaklaşa düzenlendi. Yarışmada toplam 42 takım şampiyon olurken, 42 takım ikinci ve 38 takım üçüncü oldu.

Geniş Katılım ve Yüksek Rekabet

Yarışmaya Tsinghua Üniversitesi, Zhejiang Üniversitesi ve Ulusal Savunma Teknolojisi Üniversitesi'nin de aralarında bulunduğu 136 üniversiteden toplam 456 takım katıldı. Ayrıca, ilk ve orta okullardan da 262 takım yarışmada yer aldı. Bu geniş katılım, yarışmanın ne kadar popüler ve rekabetçi olduğunu gösteriyor.

Birinci Sınıf İnsan Kaynakları ve İşbirliği Vurgusu

Çin Bilimler Akademisi akademisyeni ve Xi'an Jiaotong Üniversitesi Bilgi ve İletişim Mühendisliği Bölümü profesörü Guan Xiaohong, yarışmanın önemini şu sözlerle vurguladı: "Birinci sınıf yenilikçi insan kaynaklarını geliştirmek, Çin'deki yüksek öğrenimin önemli bir misyonudur. Bu robot yarışması, katılımcı ekiplerimizin kapsamlı yeteneklerini geliştirir ve endüstri, akademi ve araştırma enstitüleri arasındaki işbirliğini teşvik etmek için mükemmel bir köprü görevi görür."

Tarihsel Bir Perspektif

Yarışma, ilk kez düzenlendiği 1999 yılından bu yana Pekin ve Şangay gibi şehirlerde 26 kez başarıyla gerçekleştirildi. Her yıl artan katılım ve ilgi ile, RoboCup Çin Açık, robotik alanındaki en prestijli etkinliklerden biri haline geldi.

Futbol Sahasında Robotlar

Yarışma boyunca, robotlar farklı kategorilerde yarıştı. Özellikle futbol maçlarındaki çeşitli robotlar büyük ilgi gördü. Katılımcılar, robotlarının becerilerini ve stratejilerini sergileyerek izleyicilere unutulmaz anlar yaşattı.

Devam Eden Maçlar ve Gelecek Vizyonu

Yarışma süresince çeşitli robot maçları devam etti. Yarışmanın organizatörleri, gelecekte daha büyük ve daha yenilikçi yarışmalar düzenlemeyi hedeflediklerini belirtti. RoboCup Çin Açık, her yıl daha fazla katılımcı ve izleyici çekerek, robot teknolojilerinin gelişimine önemli katkılar sağlıyor.

OpenAI'nin yeni GPT-4o modeli matematik öğretebilir, şakalar yapabilir; bu, gelişen teknolojiye hükmetme yarışında önde kalmak için yaptığı son hamle. 

Ukrayna'nın Karşı Saldırıları

Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığı ise, son 24 saat içinde Rus ordusuyla onlarca çatışmaya girdiklerini duyurdu. Ukrayna Hava Kuvvetleri'nin Rus hava savunma füze sistemlerine ve diğer askeri hedeflere yönelik bir dizi saldırı düzenlediği açıklandı.

AB'den Ukrayna'ya Destek Önerileri

Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilecek gelirleri Ukrayna'ya askeri yardım sağlamak için kullanmaları gerektiğini öne sürdü. AB dış politika sorumlusu Josep Borrell, bu fonların yüzde 90'ının askeri yardım için kullanılmasını teklif etti.

Rusya'nın Cevabı ve Uyarıları

Kremlin sözcüsü Dmitry Peskov, Rusya'nın AB'nin dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirleri Ukrayna'ya silah sağlamak için kullanma planlarına karşı tüm yasal mekanizmaları kullanacağını ve ilerleme halinde misilleme yapacağını açıkladı. Bu durum, Ukrayna krizinin uluslararası boyutunu daha da karmaşık hale getiriyor.

Sosyal medya platformlarında paylaşılan görüntüler, elektrikli aracın yoğun siyah dumanlar eşliğinde alevler içinde olduğunu gösteriyor. Waymo, araçta hiçbir sürücünün bulunmadığını ve yaralanma olmadığını belirtti; ayrıca yerel güvenlik güçleriyle olaya müdahale konusunda iş birliği yaptıklarını ifade etti.

San Francisco İtfaiye Departmanı, olayın detaylarını araştırdı ve bulgularını polise iletti. İtfaiye yetkilileri, sosyal medyada aracın yanmış hali ve içerisindeki havai fişeklerin yangına neden olduğuna dair görselleri paylaştı. San Francisco Polis Departmanı ise konuyla ilgili herhangi bir açıklama yapmadı.

Güvenlik Görüntüleri ve Toplumun Tepkisi

Güvenlik kameralarının kaydettiği görüntüler, saldırganın Bae'ye defalarca taşla vurduğunu gösteriyor. Bu saldırı, toplumda siyasi olarak derin bölünmelere dair endişeleri artırdı. Bazı vatandaşlar, Güney Kore'nin Amerika Birleşik Devletleri'ndeki siyasi kutuplaşmadan daha kötü bir durumda olduğunu ifade ediyor.

Saldırının Sonrası ve Kamuoyunun Tepkisi

Ofis çalışanı Yum Dong-hyun gibi vatandaşlar, siyasi nefret ve öfke nedeniyle gerçekleşen bu tür saldırılara karşı cezaların artırılması gerektiğini belirtiyor. Bae'ye saldıran 15 yaşındaki saldırgan olay yerinde tutuklandı ve Bae hastaneye kaldırıldı.

Siyasi Terörizm ve Güvenlik Endişeleri

Saldırı, muhalefet lideri Lee Jae-myung'un boynundan bıçaklanmasının ardından yaşanan ikinci büyük siyasi şiddet olayı. Myongji Üniversitesi'nden siyaset bilimi profesörü Shin Yul, Güney Korelilerin siyasete kişisel bağlılık üzerinden yaklaştığını, bu durumun siyasi terörizme yol açabileceğini söylüyor. Ülkede silah bulundurma üzerindeki katı kısıtlamalara rağmen siyasi liderler sıklıkla yakın güvenlik koruması altında değiller.