Bahreyn ve Kuveyt'teki ABD üsleri gece saatlerinde füze ve insansız hava aracı saldırısıyla sarsıldı. İran Devrim Muhafızları Ordusu, bu saldırıları ABD'nin İran kıyılarına yönelik operasyonlarına misilleme olarak üstlendiğini duyurdu ve saldırılar sürdüğü sürece bölgeden petrol ile doğalgaz ihracatına izin verilmeyeceği tehdidinde bulundu.

Piyasa tarafında etki hızlı hissedildi. Brent petrol, ABD ile İran arasındaki çatışmanın yeniden alevlenmesiyle 12 Temmuz'da yüzde 8'i aşan sıçrayışla 80 doların üzerine çıkmıştı; gün içinde yüzde 2'yi aşan ek yükselişle 85 doların üzerine tırmandı. Enerji piyasasındaki bu sert hareket, küresel petrol arzının önemli bölümünün geçtiği Hürmüz Boğazı'na yönelik yeni tehditlerle besleniyor.

İran neyi vurduğunu açıkladı

Devrim Muhafızları'nın açıklamasına göre Bahreyn'deki Şeyh İsa Üssü'nde uçak parçaları ve silah bulunan bazı depolar ile Kuveyt'teki Ali el-Salem Hava Üssü'nde yer alan MQ9 insansız hava aracı rampaları İHA'larla hedef alındı. Anadolu Ajansı ve uluslararası ajanslar, saldırıların Ürdün'deki bir üssü de kapsadığını aktardı. Bu bilgilerin tamamı Devrim Muhafızları'nın kendi beyanına dayanıyor ve bağımsız kaynaklarca doğrulanmış değil.

Petrol ve doğalgaz ihracatı neden kritik

Tehdidin ağırlığı coğrafyadan geliyor. Küresel petrol sevkiyatının yaklaşık beşte biri Hürmüz Boğazı'ndan geçiyor; bu koridorda yaşanacak kalıcı bir aksama, arz endişesini doğrudan fiyata taşıyor. Petrol ve doğalgazda büyük ölçüde ithalata bağımlı olan Türkiye açısından, enerji fiyatlarındaki her sert yükseliş ithalat faturası ve enflasyon üzerinde baskı anlamına geliyor. Piyasa oyuncuları, tırmanmanın seyrine göre risk priminin kalıcı olup olmayacağını izliyor.

Sırada ne var

Taraflar arasındaki mutabakat zaptının ve ateşkesin ihlal edildiği iddiaları karşılıklı sürüyor. ABD tarafı, Hürmüz Boğazı'nda ticari tankerlere yönelik saldırıları İran'a atfederek İran'ın petrol satış lisansını iptal ettiğini ve boğazda yeni önlemler alacağını açıklamıştı. Çatışmanın bundan sonraki yönü, hem bölgesel güvenlik hem de petrol fiyatlarının seyri açısından belirleyici olacak.

Mevcut en düşük emekli aylığı 20 bin lira olsa da, milyonlarca emeklinin kendi hesaplanan aylığı bu tutarın bile altında kalıyordu. TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda görüşülen düzenleme, en düşük emekli aylığını 23 bin 552 liraya yükselterek yaklaşık 5,1 milyon emekliyi doğrudan ilgilendiriyor.

AK Parti milletvekillerinin imzasını taşıyan torba teklif, ekonomi gündeminin ön sıralarına yerleşti. Teklifin sunumunu yapan AK Parti Samsun Milletvekili Ersan Aksu, artışın 2026'nın ilk altı ayında TÜİK'in açıkladığı yüzde 17,76'lık enflasyon oranına dayandığını belirtti.

Taban aylık 20 binden 23 bin 552 liraya çıkıyor

Düzenlemeyle taban aylık 3 bin 552 lira artmış olacak. Mevcut 20 bin liralık en düşük aylık uygulaması, kendi hesaplanan maaşı bu tutarın altında kalan emekliler için bir taban işlevi görüyordu; yeni tutar bu tabanı yukarı çekiyor.

Yeni tabandan kimler yararlanacak

Etki analizi raporuna göre Türkiye'de halen yaklaşık 17 milyon kişiye emekli aylığı veya gelir ödemesi yapılıyor. 2026 Haziran itibarıyla yaklaşık 4,9 milyon kişinin aylığı, mevcut en düşük tutar olan 20 bin liranın altında kalıyordu. Yeni düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle yaklaşık 5,1 milyon emeklinin artıştan yararlanması bekleniyor. Aksu, 2002'de yaklaşık 40 dolar düzeyindeki en düşük emekli aylığının son düzenlemeyle 500 dolar seviyesine ulaştığını da ifade etti.

Bütçeye maliyeti ve sonraki adım

En düşük emekli aylığının 23 bin 552 liraya çıkması, 2026'nın ikinci altı aylık döneminde merkezi bütçeye yaklaşık 79 milyar lira ek maliyet oluşturacak. Emekli maaşı düzenlemesinin yanı sıra PTT personel yapısı, turizm sektörüne SGK prim desteği ve Siber Güvenlik Başkanlığı kurulmasını da içeren torba teklifin görüşmeleri komisyonda sürüyor; metnin ardından Genel Kurul'a gelmesi bekleniyor.

Pazartesi gecesi ABD'nin İran'a yönelik yeni saldırı dalgasının haberi düştüğünde ilk tepki petrolde görüldü. Brent'in varil fiyatı saatler içinde 80 doların üzerine sıçradı, salı sabahı 85 doları aşarak son bir ayın zirvesine çıktı. Aynı jeopolitik dalga Borsa İstanbul'u ise ters yönden vurdu; endeks haftaya sert satışla başladı ve risk iştahı belirgin biçimde zayıfladı. İran gerilimi, petrol ve BIST arasındaki bu zincir, tek soruyu öne çıkarıyor: enerji fiyatındaki artış Türkiye piyasalarına nasıl yansıyor?

Petrol neden fırladı

Yükselişin arkasında ABD ile İran arasında yeniden sertleşen çatışma var. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, İran'a ait askeri hedeflere yönelik geniş çaplı saldırılar düzenlerken, Washington deniz ablukasını yeniden devreye soktu ve İran petrolünün satışına izin veren lisansı 17 Temmuz'da sona erecek şekilde iptal etti. Hürmüz Boğazı'nda arz güvenliği endişeleri, Birleşik Arap Emirlikleri'ne ait tankerlerin vurulması ve İran'ın Körfez kıyılarına saldırıları enerji piyasasındaki dalgalanmayı derinleştirdi. Brent, saat 19.00 sularında uluslararası vadeli piyasalarda yaklaşık yüzde 2,56 artışla 85,43 dolara çıkarak son bir ayın zirvesine yerleşti; önceki kapanış 83,30 dolardı. Gün içi bu seviyeler jeopolitik başlıklara göre hızla değişebiliyor. ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı'nın açık olduğunu ve açık kalacağını belirtti.

Zincir BIST'e nasıl ulaşıyor

Jeopolitik risk arttığında gelişen ülke varlıklarından çıkış hızlanır; Borsa İstanbul da bu risk iştahı zayıflamasından payını aldı ve pazartesi gününü yüzde 1,5'in üzerinde kayıpla tamamladı. Yükselen petrolün ikinci kanalı ise doğrudan Türkiye ekonomisine bağlı: ülke ham petrolde büyük ölçüde ithalata dayandığı için varil fiyatındaki her sıçrama cari açığı, enflasyonu ve kur tarafındaki baskıyı artırma potansiyeli taşıyor. Bu tablo genel endekse yük bindirirken, rafineri ve enerji tarafındaki şirketler için görece olumlu bir ayrışma da mümkün. ABD Merkez Bankası yetkililerinin olası ek sıkılaşma sinyali, küresel risk iştahını ayrıca sınırlıyor.

Takip edilecek eşikler

Kısa vadede yön, jeopolitik başlıkların seyrine bağlı kalacak. Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmeler, OFAC'ın 17 Temmuz'da devreye girecek lisans iptali ve olası yeni saldırılar petroldeki oynaklığı canlı tutabilir. Brent tarafında öne çıkan seviyeler aşağıdaki gibi.

Türkiye, Çin'in ardından dünyada en çok Schengen vizesi başvurusu yapan ülke; buna karşın vatandaşlar kısa süreli vizeler yüzünden yıl içinde iki üç kez konsolosluk kapısına gidiyor. Bu tabloyu belirli gruplar için hafifletecek yeni bir formül masada. NTV'nin aktardığına göre, "güvenilir başvuru sahibi" kriteriyle bazı meslek gruplarına önce iki, ardından beş yıllık uzun süreli vize verilmesi planlanıyor; kimlerin kapsama gireceğini belirleyecek teknik çalışma bu hafta başlıyor.

İki yıldan beş yıla uzanan kademe

Formülün ayrıntılarını aktaran NTV Brüksel Temsilcisi Güldener Sonumut, ilk teknik çalışmanın bu grupların hangi ölçütlerle belirleneceğine odaklanacağını belirtti. Düzenlemenin arkasında hem Türkiye'nin hem de Avrupa Birliği'nin iradesi bulunuyor. Vize gündemindeki bu hareketlilik, kısa süreli vizelerin yarattığı tekrar eden başvuru ve konsolosluk iş yükünü azaltmayı amaçlıyor.

Kimler yararlanacak

Sonumut'un aktardığı "güvenilir kişiler" ağırlıklı olarak iş ve akademi dünyasından. Öne çıkan gruplar arasında Borsa İstanbul'da (eski adıyla İMKB) işlem gören şirketlerin sahipleri, İstanbul, Ankara ve İzmir sanayi odalarına üye kişiler, Avrupa'da araştırma yapan uzmanlar, akademisyenler ve öğrenciler yer alıyor. İlk adımda bu kitlelerin nasıl tespit edileceği çalışılacak. Endeks24 okuru açısından bu, sık seyahat eden şirket sahibi ve ihracatçı için her seyahatte yeniden vize alma zorunluluğunun bir süreliğine ortadan kalkması anlamına gelebilir.

Bu formül sıfırdan doğmuyor. Avrupa Komisyonu, 15 Temmuz 2025'te seyahat geçmişi düzenli ve iyi niyetli Türk başvuru sahipleri için kademeli bir sistem başlatmıştı; kurallara uygun kullanıldıkça altı aylık, bir, üç ve beş yıllık çok girişli vizelere uzanan bir merdiven. "Güvenilir başvuru sahibi" formülü, belirli meslek gruplarına bu merdiveni hızlandıran bir kulvar olarak konumlanıyor. 2024'te Türkiye'de yaklaşık 1,1 milyon Schengen vizesi verildi; başvuru sayısındaki artışla birlikte ret oranlarındaki yükseliş de uzun süreli vize talebini öne çıkarıyor.

Vize serbestisine giden yolda geçici çözüm

Türkiye, vizesiz seyahat hakkı bulunmayan tek aday ülke konumunda. Avrupa Birliği, vize serbestisi diyaloğunda kalan kriterlerin tamamlanması için masaya yeniden oturmaya hazır olduğunu belirtiyor. Yeni formül, bu uzun soluklu sürecin sonucu beklenirken ortaya çıkan mağduriyeti geçici olarak azaltmayı hedefliyor.

Türkiye'de telefonundan yemek ve market siparişi veren milyonlarca kullanıcının önündeki uygulamalardan üçü tek bir şirkete bağlanabilir. Uber'in, Yemeksepeti'nin sahibi Alman Delivery Hero'yu satın almak için ileri aşama görüşmeler yürüttüğü Bloomberg tarafından bugün duyuruldu. Anlaşma sonuçlanırsa Uber, halihazırda kontrol ettiği Trendyol Go ve Getir'in teslimat operasyonuna Yemeksepeti'ni de ekleyerek yerel yemek ve hızlı teslimat pazarının açık ara en büyük oyuncusu haline gelebilir.

Uber payını aylardır büyütüyordu

Bloomberg'in konuya yakın kaynaklara dayandırdığı habere göre Uber, anlaşmayı bu hafta içinde sonuçlandırmayı hedefliyor. Olası işlemin, Delivery Hero'nun son işlemlerdeki yaklaşık 36 euroluk fiyatının belirgin üzerinde bir değerleme taşıyacağı öne sürülüyor. Şirket mayıs ayında Delivery Hero hissedarlarına hisse başına 33 euro, yani yaklaşık 10 ila 11 milyar euroluk bir teklif iletmiş, teklifi Delivery Hero yönetimi doğrulamıştı.

Uber bu noktaya bir gecede gelmedi. Nisandan bu yana Delivery Hero'daki payını kademeli büyüttü; ekonomik payı yüzde 37 dolayına, oy hakları ise Alman hukukunda zorunlu teklif eşiği olan yüzde 30'un hemen altına, yüzde 24,99'a çıktı. Süreçte Delivery Hero'nun uzun yıllık genel müdürü Niklas Oestberg, büyük hissedarların stratejik inceleme baskısı sonrası görevinden ayrıldı.

Rekabet Kurumu için kritik eşik

Uber, Türkiye'de yemek ve hızlı teslimat alanına hızlı giriş yaptı. 2024'te Trendyol'un yemek ve market kolu Trendyol Go'nun yüzde 85 hissesini, 2025'te ise Getir'in teslimat operasyonunu devraldı. Yemeksepeti'nin de dolaylı biçimde eklenmesi, pazardaki üç güçlü markanın aynı sahibe geçmesi anlamına gelir. Böyle bir yoğunlaşmanın Rekabet Kurumu incelemesine takılması olası görünüyor; kurul, tüketici fiyatları ve restoran komisyonları üzerindeki etkiyi değerlendirebilir.

Engel yalnızca Türkiye ile sınırlı değil. Delivery Hero'nun yaklaşık 65 ülkedeki varlığı nedeniyle satın almanın çok sayıda ülkede rekabet onayından geçmesi, temel senaryoda 12 ila 18 ayı bulabilir. Uber'in, onay sürecini kolaylaştırmak için çakışan bölgelerdeki bazı varlıklara alıcı aradığı da bildirildi. Bu nedenle anlaşma tamamlansa bile Yemeksepeti'nin Uber bünyesinde kalacağı kesin değil; ABD'li rakip DoorDash'in özellikle Yemeksepeti'nin de yer aldığı Orta Doğu operasyonlarıyla ilgilendiği daha önce gündeme gelmişti.

Anlaşma nasıl bu noktaya geldi

Saat ve Saat Sanayi'nin payları, 16 Temmuz 2026'da Borsa İstanbul Yıldız Pazar'da işlem görmeye başlamasıyla birlikte tek hamlede sekiz farklı BIST endeksine dahil edilecek. Kamuyu Aydınlatma Platformu'nda (KAP) yayımlanan açıklamaya göre şirket, işlem gördüğü ilk günden itibaren BIST Tüm'den BIST Perakende Ticaret'e uzanan geniş bir endeks setinde yer alacak.

Sekiz endekse birden giriyor

KAP açıklamasına göre şirket paylarının dahil edileceği endeksler, geniş kapsamlı ana endekslerden sektör ve katılım endekslerine kadar uzanıyor. Bu adım, halka arz sonrası endekslere giriş sürecinin izlenen bir parçası ve payın endeks bazlı takibini de beraberinde getiriyor.

Endeks hesabında hangi veriler esas

Endeks hesaplamalarında şirketin 660 milyon 388 bin 991 adet payı ile yüzde 10 fiili dolaşımdaki pay oranı esas alınacak. Fiili dolaşımdaki pay oranı, bir hissenin ilgili endeks içindeki ağırlığının belirlenmesinde kullanılan temel ölçütlerden biri; oran yükseldikçe payın endeksteki etkisi de artıyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

İki yıllık TL devlet tahvili tutan bir yatırımcı, kur riskine karşı sandığından çok daha geniş bir tampona sahip. Citi Research'ün hesabına göre, bu tahvilin dolar cinsi Eurobond'un gerisinde kalıp zarar etmesi için liranın yılda ortalama yüzde 33 değer kaybetmesi gerekiyor; oysa piyasanın fiyatladığı yıllık kayıp yüzde 17,8 düzeyinde. Yani tahvil, beklenen değer kaybının neredeyse iki katı oranında koruma sunuyor.

Zarar için lira yüzde kaç düşmeli

Citi Research ekonomistleri İlker Domaç ve Gültekin Işıklar'ın hesabına göre, iki yıllık bir TL tahvilinin Türkiye'nin dolar cinsi Eurobond performansının gerisinde kalması, yani yatırımcıya zarar ettirmesi için liranın yıllık ortalama yüzde 33 civarında değer kaybetmesi ve 2028 yılının ortalarında dolar karşısında yaklaşık 82 seviyesine inmesi gerekiyor. Hâlihazırda beklenen yıllık değer kaybının yüzde 17,8, son bir yılda gerçekleşen kaybın ise yüzde 17,0 olduğu düşünüldüğünde, tahvilin sunduğu tampon beklenen kaybın neredeyse iki katına ulaşıyor. Döviz ve tahvil tarafındaki dengeler, bu marjı yatırımcı için belirleyici kılıyor.

Primi yukarıda tutan ne: peso problemi

Raporda, bu geniş korumanın arkasında kontrollü kur politikasının yarattığı "peso problemi" olduğu vurgulanıyor. Kontrollü rejimin kısa vadeli patikası oldukça öngörülebilir olsa da, Citi'ye göre piyasanın asıl fiyatladığı şey kurun günlük oynaklığı değil; rejimin ne kadar kalıcı olduğu ve olası ani bir düzeltmenin riski. Reel kur düzeltmesinin kademeli olarak ötelenmesi, yatırımcılarda ani bir kırılmaya karşı ek tazminat talebi doğuruyor ve bu da primi yukarıda tutuyor.

Kur riski primi 2010'dan bu yana en yüksek

Citi, kur riski primini (CRP) iki yıllık TL tahvil getirisi ile dolar cinsi Eurobond getirileri arasındaki farkı ayrıştırarak hesaplıyor. 2010-17 döneminde ortalama yüzde 1 dolayında seyreden bu prim, 2021-23 arasındaki düşük faiz politikası döneminde negatife dönmüştü. Politika normalleşmesiyle yeniden hızla inşa edilen prim, haziran itibarıyla yüzde 12,6'ya ulaşarak 2010'dan bu yana görülen en yüksek değerlerden biri oldu; rapora göre 2018 kur şokunda bile prim mevcut seviyenin ancak yarısına, yaklaşık yüzde 7'ye yaklaşabilmişti. Citi, primin kalıcı olarak daralması için dezenflasyon sürecinin tam olarak yerleşmesi ve kontrollü kur rejiminden çıkışa yönelik güvenilir bir stratejinin ortaya konması gerektiğini belirtiyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Tera Yatırım'ın Borsa İstanbul'daki dünkü işlemleri iki uçta netleşti. Kurum aynı seansta en büyük net alımını havacılıkta, en büyük net satışını ise bankacılıkta yaptı: Türk Hava Yolları'nda net 108 milyon liralık alım öne çıkarken, Yapı Kredi'de net 133 milyon liralık satış tabloya damga vurdu. Bunlar Tera terminalinden okunan, kesinleşmemiş ve tek bir kurumun tercihini gösteren hareketlerdir, piyasanın genel yönünü değil.

Alım tarafında havacılık ilk sırada

Tera'nın net alım listesinin zirvesinde, net 107,8 milyon lira ile Türk Hava Yolları var; kurumun bu paydaki ortalama işlem maliyeti 326,29 lira olarak görünüyor. Listeyi net 54,3 milyon lira ile BİM, 32,3 milyon lira ile TEHOL ve 20,8 milyon lira ile Kardemir izliyor. CW Enerji'de net alım 14,0 milyon liraya ulaşırken, İş Bankası ve Aselsan da daha küçük tutarlarla alım tarafında yer aldı. Bu tablo, Borsa İstanbul'daki kurumsal takas hareketlerinin tek bir seansta nasıl belirli adlara yoğunlaşabildiğini gösteriyor.

Satış listesinin başında Yapı Kredi var

Satış tarafında ölçek daha da belirgin: Yapı Kredi'de net 133,4 milyon liralık satış, günün en büyük tek yönlü hareketi oldu ve alım tarafındaki en yüksek kalemi bile aştı. Onu net 25,5 milyon lira ile Gübretaş ve 18,7 milyon lira ile Tüpraş takip etti. Aşağıda kurumun dünkü seansta en çok net alım yaptığı beş pay ile en çok net satış yaptığı beş pay, ortak ölçekte iki liste halinde yer alıyor.

Takas verisi, bir kurumun belirli bir seansta hangi paylarda ağırlığını artırdığını gösterir; ancak tek kurumun yönelimi piyasanın yönü için bağlayıcı bir sinyal değildir. Geçmiş akış, gelecekteki fiyatı garanti etmez. Aynı paya birden çok göstergenin işaret ettiği durumlarda ise yakınsama ve sürü davranışı riski artar; bu bir uyarıdır, alım çağrısı değil.

Bankalarda yön tek değil

Dikkat çeken ayrıntı, kurumun banka hisselerinde tek yönlü davranmaması. Tera, satış tarafında Yapı Kredi'nin yanı sıra Albaraka Türk'ü de listeye koyarken, alım tarafında İş Bankası'nda net alıcı konumundaydı. Bu, bankalardan topyekûn çıkıştan çok, banka içinde seçici bir ayrışmaya işaret ediyor. Benzer biçimde satış listesinde Tüpraş ve Gübretaş gibi enerji ve gübre adları öne çıkarken, alım tarafı havacılık ve perakendede yoğunlaştı.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Fed'in yılın ilk yarısında güvercin beklentilerden şahin bir çizgiye kayması, ABD dolarını küresel çapta güçlü tuttu. Altı büyük para birimi karşısındaki dolar endeksi, ilk yarıyı yaklaşık yüzde 3 artışla 101,2 seviyesinde kapattı ve ikinci yarıya da yükselişle girdi. Doları besleyen üç etken öne çıktı: Orta Doğu kaynaklı enflasyon riski, güvenli liman talebi ve yeni Fed Başkanı Kevin Warsh'un sıkı duruşu.

Fed güvercinden şahine döndü

Fed, yılın ilk yarısında ocak, mart, nisan ve haziran toplantılarında politika faizini beklentiler doğrultusunda yüzde 3,5-3,75 aralığında sabit tuttu. Haziran toplantısına başkanlık ederek görevine başlayan Warsh, yüzde 2 enflasyon hedefini gözden geçirmek için bir neden görmediğini vurguladı. 28 Şubat'ta ABD ile İsrail'in İran'ı hedef almasıyla başlayan Orta Doğu'daki çatışma ortamı, Hürmüz Boğazı üzerinden petrol arzını ve dolayısıyla enflasyon risklerini tetikledi; bu da merkez bankalarına yönelik güvercin beklentileri şahin bir çizgiye taşıdı.

Bugün küresel para piyasalarındaki fiyatlamalarda Fed'in yıl sonuna kadar bir faiz artışı yapacağına kesin gözüyle bakılıyor; 2027 için de bir artış daha masada. Faizin uzun süre yüksek kalacağı beklentisi, doların diğer para birimleri karşısındaki yükselişini hızlandırdı.

Dolar endeksi mayıs 2025'ten beri zirvede

Yıla 98,2 seviyesinden başlayan endeks, 24 Haziran'da 101,8'e çıkarak Mayıs 2025'ten sonraki en yüksek seviyeyi test etti; ardından Orta Doğu'daki tansiyonun inişli çıkışlı seyrine paralel olarak 100 civarındaki duruşunu korudu. İkinci yarıya yükselişle giren endeks, geçen haftayı yüzde 0,1 artışla 100,9 seviyesinde tamamladı.

Pariteler 40 yılın uçlarını test etti

Doların güçlü seyri çapraz kurlara da yansıdı. Dolar/yen paritesi 29 Haziran'da 161,95'e çıkarak Temmuz 1986'dan bu yana en yüksek düzeyi, yani son 40 yılın zirvesini gördü. Avro/dolar paritesi ise 24 Haziran'da 1,13 ile Mayıs 2025'ten beri en düşük seviyeye inerek ilk yarıyı 1,1422'de kapattı. Piyasa fiyatlamalarında ECB'nin de yıl sonuna kadar bir faiz artışı yapacağına kesin gözüyle bakılıyor, ikinci artış ihtimali masada tutuluyor.

Merkez Bankası'nın toplam rezervleri, ocak sonundaki tarihi zirvesinden hâlâ yaklaşık 55 milyar dolar uzakta; ancak son iki haftadır yükseliyor. Matriks'in TCMB verilerinden yaptığı hesaplamaya göre rezervler, 10 Temmuz ile biten haftada yaklaşık 3,6 milyar dolar artarak 163,3 milyar dolara çıktı ve mayıs ayından bu yana en yüksek düzeyine ulaştı.

İki haftada 14 milyar dolarlık toparlanma

Rezervler, 26 Haziran haftasında 149,2 milyar dolara kadar gerileyerek son ayların dibini görmüştü. Bu seviyeden sonra 3 Temmuz haftasında yaklaşık 10,7 milyar dolar, 10 Temmuz haftasında ise yaklaşık 3,6 milyar dolar eklendi. Böylece iki hafta içinde toplam yaklaşık 14,1 milyar dolarlık bir toparlanma yaşandı ve rezervler, 22 Mayıs'tan bu yana ilk kez 160 milyar doların üzerine yerleşti.

Zirveden bu yana dalgalı bir seyir

Rezervler, 30 Ocak 2026 haftasında 218,2 milyar dolarla tarihi zirvesini görmüş, ardından dalgalı ancak aşağı yönlü bir seyir izlemişti. Mayısın ikinci yarısında 160 milyar dolar civarında seyreden toplam rezervler, sonraki dört haftada yaklaşık 11 milyar dolar erimişti. Temmuzda başlayan yükseliş, döviz piyasasındaki dalgalanma içinde bu inişin yönünü değiştirdi.

Resmi rakamlar 16 Temmuz'da açıklanacak

Buradaki tüm veriler, resmi açıklama öncesinde TCMB serilerinden yapılan hesaplamalara dayanıyor ve kesinleşmemiş tahmin niteliği taşıyor. Merkez Bankası, haftalık rezerv rakamlarını 16 Temmuz Perşembe günü saat 14.30'da resmi olarak açıklayacak. Kesin rakam, hesaplanan yaklaşık değerlerden sapabilir.

Türkiye'nin göç mıknatısı sayılan İstanbul, 2025'te 329 bin 912 kişilik göç aldı; aynı yıl 371 bin 258 kişiyi başka illere uğurladı. Böylece kent, aldığından 41 bin 346 kişi fazlasını dışarı verdi. TÜİK'in yeni yayımladığı iç göç istatistikleri, yıl boyunca iller arasında toplam 2 milyon 475 bin 19 kişinin yer değiştirdiğini ortaya koydu.

İstanbul hem birinci hem kaybeden

İstanbul, hem en çok göç alan hem de en çok göç veren il olarak iki listenin de zirvesinde. Ankara her iki sıralamada ikinci sırada (176 bin 833 alan, 145 bin 661 veren), İzmir üçüncü (106 bin 83 alan, 98 bin 728 veren). Ancak büyük üçlü içinde dengeyi eksiye çeviren tek il İstanbul: Ankara yıl içinde net 31 bin, İzmir net 7 bin kişi kazanırken İstanbul 41 binden fazla kişiyi net olarak yitirdi. Kentin bu konumu, ülkenin göç ve nüfus gündemindeki sessiz bir dönüşümün ilk işareti.

Tablonun diğer ucunda küçük iller yer alıyor. Ardahan, 4 bin 914 kişiyle en az göç alan, 5 bin 916 kişiyle de en az göç veren il oldu; onu Bayburt ve Tunceli izledi. Bu illerde hareketliliğin düşük kalması, nüfusun görece durağan yapısını yansıtıyor.

Göç oranı 2008'den bu yana geriledi

İller arası göç eden nüfusun oranı, 2008'de yüzde 3,18 iken inişli çıkışlı bir seyirle 2025'te yüzde 2,87'ye indi. Yıl içinde göç edenlerin yüzde 52,5'ini kadınlar, yüzde 47,5'ini erkekler oluşturdu. Kadınların bu hareketlilikte erkeklerin önünde olması, göçün aile ve hane temelli yapısına dair bir ipucu veriyor.

En hareketli yaş 20-24, sürükleyici neden eğitim

Yaş gruplarına bakıldığında en yoğun hareket 20-24 yaş grubunda yaşandı: 480 bin 185 kişi bu yaşlarda il değiştirdi. Grubun başlıca göç nedeni eğitim oldu; 179 bin 612 kişi eğitim, 75 bin 591 kişi işe başlamak, 42 bin 391 kişi ise daha iyi konut ve yaşam koşulları için taşındı.

Genel tabloda en sık göç nedeni, hanedeki fertlerden birine bağımlı göç oldu (564 bin 114 kişi). Bunu 510 bin 226 kişiyle daha iyi konut ve yaşam koşulları, 406 bin 144 kişiyle eğitim izledi. Neden dağılımı cinsiyete göre ayrışıyor: erkeklerde en önemli sebep 253 bin 93 kişiyle konut ve yaşam koşulları iken, kadınlarda 334 bin 900 kişiyle hane bağımlısı göç öne çıktı.

Borsa İstanbul'da temmuz ortasına gelinirken BIST 100 hisselerinin büyük bölümü aylık işlem bandının dibine yapıştı. Allbatross Yatırım'ın 14 Temmuz tarihli dip-zirve taramasına göre 20 hissenin fiyatı, son 30 günün en düşük seviyesinin yüzde 1'inden daha yakınında; OTKAR ve BERA ise aylık dibinin tam üzerinde, dibe uzaklıkları yüzde sıfır. Listeye ağırlığını bankalar, holdingler ve sanayi devleri koydu.

Tarama, her hissenin son 30 günlük fiyat bandındaki yerini iki ölçüyle veriyor: dibe uzaklık, güncel fiyatın aylık en düşüğün ne kadar üstünde olduğunu; zirveye uzaklık ise aynı dönemin en yükseğine göre ne kadar geride kaldığını gösteriyor. Borsa İstanbul'daki genel görünüm, dibe uzaklık cephesinde belirgin bir sıkışmaya işaret ediyor: değeri yüzde 1'in altında kalan 20 isim, fiyatın adeta ay tabanına oturduğu anlamına geliyor.

Hangi hisseler ay dibine yapıştı

Aylık dibine en çok yapışan isimler arasında ağır toplar dikkat çekiyor. Otokar (OTKAR) ve Bera Holding (BERA) yüzde sıfır dibe uzaklıkla tam ay tabanında; Gübre Fabrikaları (GUBRF) yüzde 0,18, Halkbank (HALKB) yüzde 0,20, Türkiye Sınai Kalkınma Bankası (TSKB) yüzde 0,18, Ülker (ULKER) yüzde 0,42 ve Sabancı Holding (SAHOL) yüzde 0,51 ile dibin hemen üzerinde işlem gördü. Garanti (GARAN) yüzde 0,88, Akbank (AKBNK) yüzde 1,12 ile listenin bir üst basamağında yer aldı.

Zirve tarafındaki tablo da bu sıkışmayı doğruluyor. Taramadaki hisseler içinde aylık en yükseğine dokunan tek isim ODINE oldu; zirveye uzaklığı yüzde sıfır. Onun dışında endeksin tamamı, son 30 günde gördüğü tepe seviyenin gerisinde kaldı.

Ağır toplar neden tabana yakın

Bankacılık tarafında tablo tek yönlü değil. Büyük özel ve kamu bankaları dibe yapışmışken Şekerbank (SKBNK) yüzde 32 dibe uzaklıkla aynı dönemde tabanından belirgin biçimde ayrıştı. Aşağıdaki ısı ızgarası, aylık dibine en yakın 12 hissenin dibe uzaklık oranını gösteriyor; renk koyulaştıkça fiyat ay tabanına o kadar yapışık.

Dipten ayrışan isimler ise sayıca az. RALYH'nin yüzde 51,16'lık dibe uzaklığını Destek Faktoring (DSTKF) yüzde 33,49, ODINE yüzde 32,84 ve Şekerbank yüzde 32 izledi. Bu isimlerin çoğu, endeksin ağırlıklı büyük hisselerinden değil; küçük ve orta ölçekli paylar.

Zirveden en çok uzaklaşan hangi hisse

Zirveye uzaklık ölçüsünde en dikkat çekici isim BALSU oldu. Şirketin fiyatı, son 30 günün en yükseğinin yüzde 31,42 altında işlem gördü. Onu OBAMS yüzde 30,92 ve MIATK yüzde 30,74 ile izledi. Bu üç isim, aylık tepe seviyesinden en sert geri çekilen paylar olarak öne çıktı.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Bir şişe suyun fiyatı rafta yeni bir eşiğe taşındı: en uygun markaların 500 mililitrelik şişesi 6,95 liraya, litre fiyatı 13,9 liraya çıktı. Artışın arkasında depozito katılım payının güncellenmesi ve plastik şişe maliyetindeki yükseliş var. Ticaret Bakanlığı, haksız fiyat artışlarına karşı ambalajlı su ve içeceklerde üretici, tedarikçi ve satış noktalarına yönelik denetim başlattı.

Su fiyatları neden bu kadar arttı

Zammın temelinde iki etken var. Ticaret Bakanlığı'nın açıklamasına göre plastik, cam ve metal ambalajlı içeceklerde uygulanan depozito katılım payı güncellendi; sektör kaynakları ise asıl yükün plastik şişe maliyetinden geldiğini söylüyor. Depozito güncellemesinin ardından raf fiyatlarının maliyetlerle uyumlu olup olmadığını denetlemek üzere Ankara Ticaret İl Müdürlüğü ekipleri bir zincir markette faturaları incelemeye başladı. Esnaf ise fiyatların daha da artabileceğini öne sürüyor. Fiyatlardaki bu hareket, ekonomi gündemine oturan bir tartışmaya dönüştü.

Rafta tablo ambalaja göre sertçe değişiyor. Bazı markalar 1 litrelik pet şişe suyu 22 ile 40 lira arasında satarken, premium şişeler 50 liraya ulaştı. En hesaplı seçenek damacanada kalıyor: 5 litrelik damacana suları markasına göre 36,5 liradan 75 liraya kadar çıksa da, litre başı maliyet en ucuz sularda 7,30 liraya iniyor, en pahalılarda 15 liraya dayanıyor.

İç fiyat rafta, ihracat cent hesabında

Bu iki rakam aynı türden değil: ihracat birim fiyatı toptan ve büyük hacimli satışları yansıtır, raf fiyatı ise perakende marjını, nakliyeyi ve ambalajı içerir. Yine de aradaki uçurum dikkat çekici düzeyde.

Türkiye suyu dışarıya kaça satıyor

TÜİK Dış Ticaret İstatistikleri'ne göre yılın ilk beş ayında katkısız tabii mineral su ihracatı 26 milyon litre oldu ve 4,1 milyon dolar gelir getirdi; litre fiyatı ortalama 15 cent olarak hesaplandı. En çok su alan ülke İngiltere: 17,8 milyon litreyle litresi 12 centten, yani güncel kurla yaklaşık 5,85 liradan gönderildi. Almanya'ya litre 16 cente ihraç edildi. Karbonatlı suda tablo farklı; Almanya'ya soda litresi 74 cente, Ürdün'e 82 cente satıldı.

Türkiye Gıda ve İçecek Sanayii Dernekleri Federasyonu verilerine göre ilk beş ayda toplam ambalajlı su ihracatı 122,3 milyon dolara ulaştı ve sade su ihracatı yüzde 10,1 arttı. Sade su ithalatı ise yüzde 57,3 azalarak 665 bin dolara indi.

Altın almayı ya da elindekini satmayı düşünenler için gün, bölünmüş bir tabloyla başladı. Uluslararası piyasada ons altın günün ilk işlemlerinde 3.983 dolara kadar gerileyerek son iki haftanın en düşük seviyesini görürken, Türk lirası cinsinden çeyrek altın 9.991 liraya, yani 10 bin liranın eşiğine dayandı. Gram altın da 6.072 liradan güne başladı. Dolar bazındaki düşüşe karşın yurt içi fiyatların yüksek kalmasının arkasında büyük ölçüde kur etkisi bulunuyor.

Çeyrek altın bugün ne kadar

Çeyrek altının satış fiyatı 9.991 liraya çıkarak 10 bin liralık psikolojik eşiğin hemen altına yerleşti. Gram altın 6.072 lirada işlem görürken yarım altın 19.964 lira, tam altın ise 39.880 lira seviyesinde bulunuyor. Ons dolar bazında gerilese de altının lira karşılığı yüksek seyrini koruyor; bu ayrışmanın nedeni, altın piyasasındaki hareketliliğin yanında dolar/TL kurundaki seviye.

Ons altın neden düşüyor

Baskının kaynağı yurt dışında. Orta Doğu'da tırmanan jeopolitik gerilimler ve petrol fiyatlarının yeniden varil başına 80 doların üzerine çıkması, yatırımcıları altında kâr satışına yöneltti. Ons altın günün ilk işlemlerinde 3.983 dolara kadar geriledi ve son iki haftanın en düşük seviyelerini test etti. Gün açılışında ise ons 4.017 dolar seviyesindeydi. Yurt içinde etkisi ise kur nedeniyle sınırlı kaldı.

İşte 14 Temmuz güncel altın satış fiyatları

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Petrol fiyatları salı günü dört haftanın en yüksek seviyesine çıktı, ancak yükselişin arkasındaki tablo tek yönlü değil. ABD'nin İran gemilerine yönelik deniz ablukasını yeniden uygulamaya koyması ve iki ülkenin Hürmüz Boğazı çevresindeki saldırılarını artırması, enerji arzına ilişkin belirsizliği tırmandırdı. Brent ham petrol vadelileri TSİ 07.40 itibarıyla yüzde 1,8 artışla varil başına yaklaşık 84,80 dolara yükseldi; ABD West Texas türü ham petrol ise yüzde 2,2 kazançla 79,84 dolara çıktı. Buna karşın boğaz tamamen kapanmış değil ve piyasa, günün erken saatlerindeki 2 doları aşan kazancın bir bölümünü geri verdi.

Petrol fiyatları neden yükseliyor

Yükselişin çekirdeğinde jeopolitik risk primi var. ABD ordusu pazartesi gecesi İran'a karşı art arda üçüncü kez hava saldırısı düzenledi; Başkan Donald Trump İran gemilerine yönelik ablukayı yeniden başlatırken Hürmüz Boğazı'nın korunması karşılığında yüzde 20 ücret önerdi. Brent, önceki seansta yüzde 9,6 yükselerek Mayıs 2020'den bu yana en güçlü günlük artışını kaydetmişti. Fiyatlar, iki ülkenin 17 Haziran'da savaşı sona erdiren mutabakat zaptını imzalamasından bu yana en yüksek düzeyine ulaştı ve enerji piyasasındaki belirsizlik yeniden gündemin üst sırasına oturdu.

Hürmüz Boğazı'nda tanker trafiği neyi gösteriyor

Fiziksel akıştaki her aksama fiyatın yeni değişkeni. Birleşik Arap Emirlikleri Savunma Bakanlığı, saldırılar sırasında BAE'ye ait iki tankerin Umman karasularında, boğazın güney geçiş şeridinde İran füzeleriyle vurulduğunu, olayda bir Hint mürettebat üyesinin öldüğünü ve sekiz kişinin yaralandığını açıkladı. Deniz taşımacılığı verileri de boğazdan geçen tanker sayısının son 24 saatte iki ayın en düşük seviyesine gerilediğini gösterdi. Yemen'deki Husiler ise Suudi Arabistan'ı bir havalimanını bombalamakla suçladıktan sonra ülkeye füze saldırısı düzenledi.

Jeopolitik risk primi kalıcı mı

Analistler iki senaryoya işaret ediyor. Phillip Nova analisti Priyanka Sachdeva, tanker trafiğinde belirgin bir tıkanma ya da ihracat akışlarında kesinti yaşanması halinde fiyatların yeni bir yükseliş dalgası görebileceğini, askeri gerilime rağmen sevkiyat sürerse mevcut risk priminin zamanla azalabileceğini belirtti. Gabelli Funds portföy yöneticisi Simon Wong ise Husilerin Suudi Arabistan'ın Kızıldeniz'deki ham petrol ürünlerine yönelmesinin bölgedeki akışları daha da belirsiz kılabileceğini değerlendirdi. Reuters öncü anketi ise ABD'de ham petrol stoklarının geçen hafta gerilediğine, benzin ve distilat stoklarının artmış olabileceğine işaret ediyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Bank of America'nın Borsa İstanbul'daki takas hareketleri, 13 Temmuz seansında iki karşıt yöne ayrıldı. Endeks24'ün BIST takas verisi üzerinde yaptığı tarama, kurumun alım tarafında en çok İş Bankası (ISCTR) ve Ereğli Demir Çelik (EREGL) paylarına yöneldiğini, satış tarafında ise ağırlığı Aselsan (ASELS) ve Türk Hava Yolları (THYAO) hisselerine verdiğini ortaya koydu. Kurumun tek seanstaki en büyük net satışı Aselsan'da 1,68 milyar lirayı buldu. Bu rakamlar tek bir kurumun yönelimini gösterir, piyasanın genelini değil.

BofA dün en çok hangi hisseleri sattı

Satış listesinin en üstünde savunma ve havacılık paylarındaki çıkış var. Aselsan'da net 1,68 milyar, Türk Hava Yolları'nda 1,01 milyar liralık satış görülürken bu iki hisse tek başına, listelenen ilk on alımın toplamından daha büyük bir çıkışa işaret etti. Astor Enerji (ASTOR) ve Türk Traktör (TRALT) de 800 milyon liraya yakın net satışla listede öne çıktı.

Alım tarafında hangi hisseler öne çıktı

Kurumun alımı bankacılık, sanayi ve perakendeye dağıldı. İş Bankası'nda 546,2 milyon, Ereğli'de 510,6 milyon liralık net alım öne çıkarken Bim (BIMAS) ve Koç Holding (KCHOL) de listenin üst sıralarında yer aldı. Aynı sektörde zıt yön dikkat çekti: Halkbank (HALKB) alım tarafındayken Akbank (AKBNK) satış tarafında kaldı. Borsa İstanbul'daki yabancı takas hareketlerini izleyenler için tablo, seçici bir konumlanmaya işaret ediyor.

İşte alınan ve satılan hisselerin tam listesi

Takas verisi neyi gösterir, neyi göstermez

Takas verisi, bir kurumun belirli bir seansta hangi paylarda ağırlığını artırdığını gösterir; ancak tek kurumun yönelimi piyasanın yönü için bağlayıcı bir sinyal değildir. Geçmiş takas akışı gelecekteki fiyatı garanti etmez. Aynı paya birden çok göstergenin işaret ettiği durumlarda yakınsama ve sürü davranışı riski artar; bu bir uyarıdır, alım çağrısı değildir. Buradaki rakamlar tek seansa ve tek kuruma aittir.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Türk firmalarının Mısır'daki yatırımları yaklaşık 4 milyar dolara ulaştı. Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Mısır Milli Günü resepsiyonundaki konuşmasında, bu yatırımların 100 binden fazla istihdam oluşturduğunu belirtti. Bolat, iki ülke arasındaki ikili ticaret hacminin 2025'te 8 milyar dolara ulaştığını, hedefin ise yıllık 15 milyar dolar olduğunu vurguladı.

Türk yatırımı Mısır'da ne kadar

Bolat, karşılıklı yatırımların ekonomik ilişkilerin güçlü sütunlarından biri olduğunu belirtti. Türk firmalarının Mısır'daki yatırımlarının yaklaşık 4 milyar dolara ulaştığını tahmin ettiklerini ve bu yatırımların 100 binden fazla istihdam oluşturduğunu söyledi. Bakan ayrıca Mısır'ın, Türkiye'nin Afrika kıtasındaki en büyük ticaret ortağı olmayı sürdürdüğünü kaydetti.

15 milyar dolar hedefine nasıl ulaşılacak

Bolat, hedefe ulaşmada iki ülke arasındaki Serbest Ticaret Anlaşması'nın sağladığı zeminden daha etkin yararlanılmasının, teknik ve idari engellerin azaltılmasının ve firmalar arasındaki doğrudan temasların artırılmasının önemli olduğunu söyledi. Bakan, Yüksek Düzeyli Ticaret İstişare Mekanizması'nın üçüncü toplantısını bu yıl Türkiye'de düzenlemek için hazırlık yaptıklarını aktardı. Dış ticaret gündemindeki bu adım, enerji ve yenilenebilir enerji, savunma sanayisi, lojistik, tarım ve dijital teknolojiler gibi alanlarda ortak projelere de kapı aralıyor.

Bolat, Türkiye ile Mısır arasındaki işbirliğinin Afrika, Orta Doğu ve üçüncü ülke pazarlarına da uzanabileceğini, iki ülke arasındaki diyaloğun bölgesel istikrara katkı sağlayacağını değerlendirdi.

Bu haber, Ticaret Bakanı Ömer Bolat'ın açıklamasında yer alan dış ticaret ve yatırım verilerinin aktarımıdır.

ABD Merkez Bankası (Fed) Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller, New York'ta yaptığı konuşmada para politikası için uyarıda bulundu. Waller, bu hafta açıklanacak çekirdek enflasyon verisinin yine yüksek gelmesi durumunda, yakın vadede sıkılaştırmanın gündeme gelebileceğini belirtti. Reel ekonominin iyi durumda olduğunu, ancak enflasyon tarafında bir yol ayrımında bulunduklarını vurguladı.

Waller neden yol ayrımından söz ediyor

Waller'a göre ABD ekonomisinin reel tarafı güçlü: gümrük vergileri kaynaklı yüksek mal maliyetlerine ve Orta Doğu'daki çatışmaların yol açtığı enerji fiyatı artışlarına rağmen hanehalkı ve işletme harcamaları dirençli seyrediyor, istihdam ise Fed'in hedefine yakın. Asıl belirsizlik enflasyon tarafında. Waller, çekirdek enflasyonun ocak ayında yükselişe geçtiğini, enerji ve emtia tedarikindeki aksaklıklarla bu artışın hızlandığını söyledi. Ona göre kritik soru, bu yükselişin süreceği mi yoksa yüzde 2 hedefe doğru bir dönüş mü başlayacağı.

Olası bir sıkılaştırma piyasaları nasıl etkiler

Waller, aşırı sıkılaştırmanın resesyon riskini doğurabileceğini, buna karşın 2021 ve 2022'deki gibi geç kalmanın da hata olacağını belirterek atılacak adımın gelecek verilere bağlı olduğunu söyledi. Fed'in olası bir sıkılaştırması, doların güçlenmesi kanalıyla gelişen piyasalara sermaye akışını, dolayısıyla Türk lirası ve Borsa İstanbul'daki fiyatlamaları da dolaylı olarak etkileyebilir; bu nedenle veri Türkiyeli yatırımcılar açısından da yakından izleniyor.

Waller, yarın açıklanacak enflasyon verilerinin para politikasının izleyeceği yolu belirlemek adına inceleyeceği verilerden biri olacağını, doğru adımın gelen verilere göre şekilleneceğini ifade etti.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

İmalat sanayicisi için finansmana erişimde yeni bir adım geliyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Kabine Toplantısı sonrası açıklamasında, Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi (YTAK) programının bütçesinin 750 milyar liraya çıkarıldığını ve 250 milyar liralık yeni bir finansman programının devreye alındığını, böylece imalat sanayi için toplam 1 trilyon liralık uygun koşullu kredinin önünün açıldığını duyurdu.

Kredi paketi neler içeriyor

Paket iki ayaktan oluşuyor. Kriterleri Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından ilan edilecek YTAK programının bütçesi 750 milyar liraya genişletiliyor; program yalnızca yeni yatırımları değil, işletme sermayesi ihtiyacını da kapsıyor. İkinci ayakta ise 250 milyar liralık yeni bir finansman programı yer alıyor. Erdoğan'ın açıklamasına göre hükümet, program paydaşı bankaların sunduğu kredilerde 12 puanlık maliyeti üstleniyor; krediler 6 ay anapara ödemesiz ve 36 aya kadar vadeli olacak.

Sanayici için ne değişecek

Uygulama, sanayicinin piyasa koşullarından daha düşük maliyetle finansmana ulaşmasını hedefliyor. 12 puanlık faiz desteği ve anapara ödemesiz dönem, özellikle nakit akışı ve işletme sermayesi baskısı altındaki üreticiye alan açabilir. Erdoğan, ekonomi gündemindeki bu adımın üretimin yavaşlamaması, sanayinin rekabet gücünün korunması ve ihracatın artırılması amacını taşıdığını belirtti.

Erdoğan, imalat sektörüne yönelik daha önce hayata geçirilen adımları da hatırlattı. Bunlar arasında kurumlar vergisi oranının imalatta yüzde 12,5'e indirilmesi, günlük 5 milyar liraya yükseltilen reeskont kredileri ve İstihdam Koruma Programı kapsamında istihdam başına aylık 3 bin 500 liralık destek yer alıyor. Erdoğan, bu programla yaklaşık 900 bin istihdamın korunduğunu ifade etti.

Bu haber, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıklamasında yer alan ekonomik adımların aktarımıdır. Program kriterleri Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından ilan edilecektir.

ABD Adalet Bakanlığı geçen ay onay verse de, Kaliforniya öncülüğündeki 12 eyalet, Paramount'un (PSKY) Warner Bros. Discovery'yi (WBD) 110 milyar dolara satın almasını engellemek için dava açtı. Eyaletler, birleşmenin film dağıtımı ve kablolu televizyonda rekabeti azaltacağını, sinema salonları ile izleyicilere zarar vereceğini ileri sürüyor.

Eyaletler neyi iddia ediyor

Dava, birleşmenin Paramount'a ABD ekranlarında gösterilen filmlerin dağıtımında önemli bir pazar gücü vereceğini savunuyor. Başsavcılığa göre iki şirket sinema salonlarında en iyi vizyon tarihleri ve ekranlar için rekabet ediyor; bu rekabet ortadan kalkarsa salonlar ve izleyiciler daha yüksek fiyatlarla karşılaşabilir. Ücretli televizyon tarafında ise CNN, MTV, HGTV, Cartoon Network ve Nickelodeon gibi kanalların tek çatı altında toplanması endişe konusu ediliyor. Reuters'ın haberine göre eyaletler, iddialarını Paramount'un pazar payına dayandırıyor.

Anlaşma engellenebilir mi

Eyaletlerin iddiaları hakkında kararın aylar sürmesi bekleniyor; bu gecikme Paramount'a yüz milyonlarca dolarlık maliyet yükleyebilir. Eyaletler, yasal süreç tamamlanana kadar anlaşmanın kapanmasının ertelenmesini istedi, aksi halde kapanışı durduran bir mahkeme emri talep edeceklerini açıkladı. Paramount ise geçmişte bu tür davaların siyasi motivasyonlu olduğunu savunmuştu.

Eyaletlerin davada öne sürdüğü paylara göre birleşik şirket, ABD sinema dağıtımının ve temel kablo kanalları pazarının önemli bir bölümünü kontrol edecek:

Anlaşma; oyuncular, yazarlar ve sinema salonu sahipleri arasında da tepki çekmiş, birleşmenin daha az film üretimine yol açabileceği endişesi dile getirilmişti. Paramount ise anlaşmanın 6 milyar dolarlık tasarrufla daha fazla içerik üretmesine imkân vereceğini, birleşik stüdyoların yılda 30 film çıkaracağını savunuyor. Süreç, Türkiye dahil dünyada içerik tüketen izleyiciler ve küresel medya hisselerini izleyen yatırımcılar açısından da yakından takip ediliyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Dünya genelinde insansız savaş uçağı projelerinin büyük bölümü hava-yer odaklı geliştirilirken, hiçbir insansız hava aracı bugüne kadar operasyonel hava-hava atış kabiliyeti gösterememişti. KIZILELMA’nın testi, bu alanda ilk kez fiili bir başarı sağlanması nedeniyle kritik önem taşıyor.

F-16’larla müşterek uçuş gerçekleştirildi

Merzifon 5. Ana Jet Üssü’nden kalkan 5 adet F-16 savaş uçağı, test kapsamında KIZILELMA ile Sinop semalarında ortak uçuş icra etti. İnsanlı-insansız müşterek harekât senaryosunu sergileyen uçuşta Bayraktar AKINCI TİHA da bölgede görev alarak süreci havadan kayıt altına aldı.

Senaryo gereği fırlatılan yüksek hızlı jet motorlu hedef uçak, ASELSAN tarafından geliştirilen MURAD AESA radarıyla tespit edildi. Radarın hassas işaretlemesinin ardından KIZILELMA, kanat altında taşıdığı TÜBİTAK SAGE üretimi GÖKDOĞAN Görüş Ötesi Hava-Hava Füzesi’ni ateşledi. Milli füze hedefi tam isabetle vurdu ve platformun havadan havaya taarruz kabiliyeti doğrulandı.

Tüm görev zinciri milli sistemlerle tamamlandı

Türk havacılığında ilk kez milli bir uçağın, milli bir hava-hava füzesini, yine milli bir radarın güdümlemesiyle hedefe angaje olduğu bir görev icra edildi. Böylece hava-hava görev zincirinin tüm aşamaları yerli sistemlerle tamamlanmış oldu.

Testi Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Ziya Cemal Kadıoğlu, Muharip Hava Kuvveti Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol ve Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar havadan takip etti. TÜBİTAK SAGE Enstitü Müdürü Kemal Topalömer ve ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci de test heyetinde yer aldı.

Düşük radar izi ve gelişmiş sensör altyapısı

Düşük radar kesit alanına sahip KIZILELMA, gelişmiş sensörleriyle hedefleri uzun menzilden tespit edebiliyor. Bu konseptin hava muharebelerine yeni bir boyut kazandırması bekleniyor. Platformda MURAD AESA Radarı ve TOYGUN Elektro-Optik Hedefleme Sistemi gibi ileri teknoloji sistemlerin entegrasyonu tamamlandı. Daha önce TOLUN ve TEBER-82 mühimmatlarıyla yapılan testlerde tam isabet sağlamıştı.

Baykar, 2003’ten bu yana tüm projelerini öz kaynaklarıyla yürütürken, 2023 ve 2024’te 1,8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Şirket, savunma ve havacılık sektöründe üst üste dört yıl ihracat lideri oldu ve küresel SİHA pazarında Türkiye'nin konumunu güçlendirdi.

Operasyonlar eş zamanlı olarak gerçekleştirildi

Bakan Yerlikaya, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada operasyonların Cumhuriyet Başsavcılıkları ve Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Başkanlığı koordinesinde yürütüldüğünü belirtti. İl Emniyet Müdürlükleri KOM Şube Müdürlükleri tarafından gerçekleştirilen operasyonlar, 81 ilde eş zamanlı olarak yapıldı.

13 yasa dışı imalathane deşifre edildi

Yerlikaya, yapılan aramalarda 13 yasa dışı alkollü içki imalathanesinin ortaya çıkarıldığını bildirdi. Ele geçirilen sahte içkilerin ve etil alkolün, halk sağlığını tehdit eden ürünlerin piyasaya sürülmesini engellemek amacıyla imha edileceği belirtildi.

“Bu ürünler ölümcül bir tuzaktır”

Bakan Yerlikaya, açıklamasında sahte içki üretiminin yalnızca bir suç değil, aynı zamanda toplum sağlığını tehdit eden ölümcül bir tuzak olduğunu vurguladı. “Bu ürünleri piyasaya sürenler vatandaşlarımızın sağlığını ve hayatını hiçe saymaktadır” ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara uyarı: Şüpheli durumları bildirin

Yerlikaya, vatandaşlara çağrıda bulunarak şüpheli durumların 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirilmesini istedi. “Biz gereğini yaparız” mesajıyla açıklamasını tamamlayan Bakan Yerlikaya, sahte içkiyle mücadelenin kararlılıkla süreceğini ifade etti.

KALKAN DİHA'nın Test Başarısı

Keşif ve istihbarat görevleri için geliştirilen Bayraktar KALKAN DİHA, 40'ıncı uçuş testini de başarıyla tamamladı. Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, uçuş testinin başarılı anlarını içeren bir video yayımladı.

Selçuk Bayraktar'ın Paylaşımı

Selçuk Bayraktar, Nisan ayında gerçekleştirilen VTOL Uçuş Testi kapsamında KALKAN DİHA'nın 14 bin 500 feet irtifaya çıktığını ve 70 saatlik başarılı uçuş süresini geride bıraktığını belirtmişti. KALKAN DİHA, Taktik İHA sınıfında yer alarak, başarılı testleriyle dikkat çekiyor.

Taktik İHA Sınıfında Güçlü Performans

Testlerine hız kesmeden devam eden KALKAN DİHA, taktik İHA sınıfında bir hava aracı olarak önemli görevler üstlenmeye devam ediyor. Yüksek irtifa ve uzun uçuş süreleriyle dikkat çeken KALKAN DİHA, milli savunma sanayiine önemli katkılar sağlıyor.

Robotik Yarışmalarında Büyük Heyecan

2024 RoboCup Çin Açık, Pazar günü Fujian Eyaleti Jinjiang Şehri'nde düzenlenen ve 3.500'den fazla robot meraklısının becerilerini sergilediği büyük bir etkinlik ile sona erdi. Üç gün süren etkinlik, Çin Otomasyon Derneği ve diğer prestijli kurumlar tarafından ortaklaşa düzenlendi. Yarışmada toplam 42 takım şampiyon olurken, 42 takım ikinci ve 38 takım üçüncü oldu.

Geniş Katılım ve Yüksek Rekabet

Yarışmaya Tsinghua Üniversitesi, Zhejiang Üniversitesi ve Ulusal Savunma Teknolojisi Üniversitesi'nin de aralarında bulunduğu 136 üniversiteden toplam 456 takım katıldı. Ayrıca, ilk ve orta okullardan da 262 takım yarışmada yer aldı. Bu geniş katılım, yarışmanın ne kadar popüler ve rekabetçi olduğunu gösteriyor.

Birinci Sınıf İnsan Kaynakları ve İşbirliği Vurgusu

Çin Bilimler Akademisi akademisyeni ve Xi'an Jiaotong Üniversitesi Bilgi ve İletişim Mühendisliği Bölümü profesörü Guan Xiaohong, yarışmanın önemini şu sözlerle vurguladı: "Birinci sınıf yenilikçi insan kaynaklarını geliştirmek, Çin'deki yüksek öğrenimin önemli bir misyonudur. Bu robot yarışması, katılımcı ekiplerimizin kapsamlı yeteneklerini geliştirir ve endüstri, akademi ve araştırma enstitüleri arasındaki işbirliğini teşvik etmek için mükemmel bir köprü görevi görür."

Tarihsel Bir Perspektif

Yarışma, ilk kez düzenlendiği 1999 yılından bu yana Pekin ve Şangay gibi şehirlerde 26 kez başarıyla gerçekleştirildi. Her yıl artan katılım ve ilgi ile, RoboCup Çin Açık, robotik alanındaki en prestijli etkinliklerden biri haline geldi.

Futbol Sahasında Robotlar

Yarışma boyunca, robotlar farklı kategorilerde yarıştı. Özellikle futbol maçlarındaki çeşitli robotlar büyük ilgi gördü. Katılımcılar, robotlarının becerilerini ve stratejilerini sergileyerek izleyicilere unutulmaz anlar yaşattı.

Devam Eden Maçlar ve Gelecek Vizyonu

Yarışma süresince çeşitli robot maçları devam etti. Yarışmanın organizatörleri, gelecekte daha büyük ve daha yenilikçi yarışmalar düzenlemeyi hedeflediklerini belirtti. RoboCup Çin Açık, her yıl daha fazla katılımcı ve izleyici çekerek, robot teknolojilerinin gelişimine önemli katkılar sağlıyor.

Ukrayna'nın Karşı Saldırıları

Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığı ise, son 24 saat içinde Rus ordusuyla onlarca çatışmaya girdiklerini duyurdu. Ukrayna Hava Kuvvetleri'nin Rus hava savunma füze sistemlerine ve diğer askeri hedeflere yönelik bir dizi saldırı düzenlediği açıklandı.

AB'den Ukrayna'ya Destek Önerileri

Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilecek gelirleri Ukrayna'ya askeri yardım sağlamak için kullanmaları gerektiğini öne sürdü. AB dış politika sorumlusu Josep Borrell, bu fonların yüzde 90'ının askeri yardım için kullanılmasını teklif etti.

Rusya'nın Cevabı ve Uyarıları

Kremlin sözcüsü Dmitry Peskov, Rusya'nın AB'nin dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirleri Ukrayna'ya silah sağlamak için kullanma planlarına karşı tüm yasal mekanizmaları kullanacağını ve ilerleme halinde misilleme yapacağını açıkladı. Bu durum, Ukrayna krizinin uluslararası boyutunu daha da karmaşık hale getiriyor.

Sosyal medya platformlarında paylaşılan görüntüler, elektrikli aracın yoğun siyah dumanlar eşliğinde alevler içinde olduğunu gösteriyor. Waymo, araçta hiçbir sürücünün bulunmadığını ve yaralanma olmadığını belirtti; ayrıca yerel güvenlik güçleriyle olaya müdahale konusunda iş birliği yaptıklarını ifade etti.

San Francisco İtfaiye Departmanı, olayın detaylarını araştırdı ve bulgularını polise iletti. İtfaiye yetkilileri, sosyal medyada aracın yanmış hali ve içerisindeki havai fişeklerin yangına neden olduğuna dair görselleri paylaştı. San Francisco Polis Departmanı ise konuyla ilgili herhangi bir açıklama yapmadı.

Güvenlik Görüntüleri ve Toplumun Tepkisi

Güvenlik kameralarının kaydettiği görüntüler, saldırganın Bae'ye defalarca taşla vurduğunu gösteriyor. Bu saldırı, toplumda siyasi olarak derin bölünmelere dair endişeleri artırdı. Bazı vatandaşlar, Güney Kore'nin Amerika Birleşik Devletleri'ndeki siyasi kutuplaşmadan daha kötü bir durumda olduğunu ifade ediyor.

Saldırının Sonrası ve Kamuoyunun Tepkisi

Ofis çalışanı Yum Dong-hyun gibi vatandaşlar, siyasi nefret ve öfke nedeniyle gerçekleşen bu tür saldırılara karşı cezaların artırılması gerektiğini belirtiyor. Bae'ye saldıran 15 yaşındaki saldırgan olay yerinde tutuklandı ve Bae hastaneye kaldırıldı.

Siyasi Terörizm ve Güvenlik Endişeleri

Saldırı, muhalefet lideri Lee Jae-myung'un boynundan bıçaklanmasının ardından yaşanan ikinci büyük siyasi şiddet olayı. Myongji Üniversitesi'nden siyaset bilimi profesörü Shin Yul, Güney Korelilerin siyasete kişisel bağlılık üzerinden yaklaştığını, bu durumun siyasi terörizme yol açabileceğini söylüyor. Ülkede silah bulundurma üzerindeki katı kısıtlamalara rağmen siyasi liderler sıklıkla yakın güvenlik koruması altında değiller.