Doların küresel ölçekte güç kazanması, emtia ve alternatif yatırım araçlarında baskıyı artırdı. DXY dolar endeksi yüzde 0,40 yükselişle 99,28 seviyesine çıkarken, EUR/USD paritesi yüzde 0,41 düşüşle 1,1625 seviyesine geriledi. Güçlü dolar görünümü, özellikle değerli metallerde satışların hızlanmasına neden oldu.

Değerli metaller tarafında en sert hareket gümüşte görüldü. Gümüş fiyatları yüzde 9,10 gerilerken, piyasalarda volatilitenin genişlediği izlendi. Brent petrol ise yüzde 2,16 yükselişle 106,17 dolar seviyesine çıkarak enerji piyasalarında arz hassasiyetinin sürdüğüne işaret etti.

USD/TRY kuru yüzde 0,08 artışla 45,49 seviyesine yükselirken, EUR/TRY yüzde 0,31 düşüşle 52,91 seviyesine geriledi. Kur tarafındaki görece sınırlı hareket, küresel oynaklığın iç piyasaya kontrollü yansıdığına işaret etti.

Volatilite yeniden yükselişte

VIX endeksindeki yükseliş, yatırımcıların kısa vadeli piyasa risklerine karşı korunma talebinin arttığını gösteriyor. Endeksin 18 seviyesinin üzerine çıkması, özellikle küresel hisse senedi piyasalarında temkinli fiyatlamaların güç kazandığına işaret ediyor.

Bitcoin’in 80 bin dolar seviyesinin altında işlem görmesi ise teknik görünüm açısından kritik değerlendiriliyor. Piyasa oyuncuları, ABD tahvil faizleri ve dolar endeksindeki hareketin kripto varlıkların kısa vadeli yönü üzerinde belirleyici olmaya devam edeceğini değerlendiriyor.

Modellemeler dolar gücü ve volatilite artışının riskli varlıklarda baskıyı derinleştirdiğini gösteriyor.

Ocak-Mart döneminde mal ticaretinden kaynaklanan fazla 247,4 milyar dolar olarak gerçekleşti. Aynı dönemde hizmet ticaretinde 59,6 milyar dolar açık kaydedilirken, yatırım gelirleri kaleminde 7,5 milyar dolar açık oluştu. Cari transferler tarafında ise 3,9 milyar dolarlık fazla dikkat çekti.

Çin ekonomisi 2025 yılını toplam 735 milyar dolarlık cari fazla ile tamamlamıştı. İlk çeyrek verileri, dış ticaret fazlasının yeni yılda da güçlü kalmaya devam ettiğini gösterdi. Özellikle sanayi ürünleri ihracatı ve yüksek katma değerli teknoloji sevkiyatlarının cari denge üzerindeki olumlu etkisinin sürdüğü değerlendiriliyor.

Küresel ekonomide zayıf talep görünümüne rağmen Çin’in üretim kapasitesini koruması ve ihracat odaklı büyüme modelini sürdürmesi, dış fazla üzerinde belirleyici oldu. Hizmet ticaretindeki açık ise seyahat harcamaları ve dış kaynaklı hizmet alımlarındaki artıştan kaynaklandı.

Küresel ticaret dengeleri yeniden tartışılıyor

Çin’in büyüyen cari fazlası, küresel ticaret dengelerine ilişkin tartışmaları yeniden hızlandırdı. ABD ve Avrupa’da üretim rekabetine yönelik korumacı politikaların güçlendiği dönemde, Çin’in dış ticaret üstünlüğünü sürdürmesi küresel sermaye akımları açısından dikkatle izleniyor.

Analistler, Çin’de güçlü kalan dış fazla eğiliminin yuan üzerindeki baskıyı sınırlayabileceğini ve ülkenin döviz rezervlerini desteklemeyi sürdürebileceğini değerlendiriyor. Bununla birlikte küresel talepte belirgin yavaşlama yaşanması halinde ikinci yarıda ihracat performansında ivme kaybı riski izleniyor.

Projeksiyon modelleri Çin’in dış ticaret üstünlüğünün küresel fiyatlama dengelerini etkilemeyi sürdürdüğünü gösteriyor.

Bankaların ATM kaset kapasitelerini daha yüksek kupürlü banknotlara ayırma eğilimi, piyasadaki küçük para dolaşımını belirgin şekilde azalttı. Gün içinde 20-50 TL bandında gerçekleşen mikro harcamaların nakitle yapılmaya devam ettiği alanlarda ise ödeme zinciri kırılmaya başladı. Hesabında 40 TL veya 70 TL gibi bakiyesi bulunan vatandaşların ATM’den para çekememesi, düşük gelir grubunda fiili likidite sorunu oluşturdu.

Küçük banknot krizinin en görünür etkisi çarşı ve pazarda hissediliyor. Bakkal, eczane, tekel bayii ve pazarcılar gün içinde para üstü verebilmek için çevredeki işletmelerden bozuk para toplamaya çalışıyor. Bazı işletmeler sabah mesaisine başka dükkânlardan para bozdurarak başlarken, kimi mahallelerde “bozuk paraya komisyon” uygulaması dikkat çekiyor.

Piyasadaki sıkışıklık yeni uygulamaları da beraberinde getirdi. Bazı fırın ve marketler camlarına “küçük banknot bozulur” ilanları asarken, bazı işletmeler madeni para getiren müşterilere ücretsiz ürün vermeye başladı. Minibüs ve dolmuş hatlarında ise “bozuk para öncelikli” uyarıları yaygınlaşıyor.

Küçük banknotlar neden kayboluyor

Bankacılık kaynaklarına göre ATM’lerdeki sınırlı kaset kapasitesi, yüksek işlem hacmi nedeniyle daha büyük kupürlü banknot kullanımını zorunlu hale getiriyor. Artan enflasyonla birlikte ortalama para çekme tutarlarının yükselmesi, bankaların 100 TL ve 200 TL’lik banknotlara öncelik vermesine yol açtı. Sektör temsilcileri, küçük banknotların ATM yerine şube içi dolaşımda tutulduğunu belirtirken, sahadaki nakit erişim sorununun büyüdüğü gözlemleniyor.

Ekonomist Ahmet Karaoğlu, yaşanan sürecin yalnızca operasyonel tercih olarak okunamayacağını belirtti. Karaoğlu’na göre yüksek enflasyon ortamında küçük kupürlerin satın alma gücünü kaybetmesi, banknot kompozisyonunu fiilen değiştirdi. Bu durumun “gizli enflasyon” etkisi yarattığını belirten Karaoğlu, para üstü verilemeyen işlemlerde fiyatların yukarı yuvarlandığını ve düşük gelir grubunun günlük harcamalarda ek maliyetle karşılaştığını ifade etti.

500 TL’lik banknot tartışması yeniden gündemde

ATM’lerde küçük kupürlerin sistem dışına itilmesi, piyasada yeni banknot hazırlığı iddialarını da yeniden gündeme taşıdı. Analistler, mevcut ATM altyapısının artan nakit hacmini taşımakta zorlandığını ve yüksek kupürlü banknot ihtiyacının bankacılık sistemi içinde daha sık tartışıldığını değerlendiriyor. Resmi kurumlar tarafından 500 TL’lik banknota ilişkin doğrulanmış bir açıklama bulunmasa da, piyasa beklentilerinin bu yönde yoğunlaştığı izleniyor.

Nakit dolaşımındaki bozulma özellikle dijital ödeme sistemlerine erişimi sınırlı yaşlı nüfus açısından ayrı bir risk oluşturuyor. Küçük kupür eksikliği nedeniyle günlük ticaretin yavaşlaması, kayıt dışı küçük ölçekli ekonomide operasyonel maliyetleri artırıyor.

Fed Yönetim Kurulu, geçiş döneminde kurumsal sürekliliğin korunması amacıyla Powell’ın geçici görevlendirilmesine karar verildiğini açıkladı. Açıklamada, benzer uygulamaların önceki başkan değişim süreçlerinde de kullanıldığı ifade edildi.

ABD Başkanı Donald Trump, 30 Ocak 2026’da eski Fed Yönetim Kurulu Üyesi Kevin Warsh’u Fed Başkanlığı için aday göstermişti. ABD Senatosu ise 13 Mayıs’ta Warsh’un adaylığını onayladı.

56 yaşındaki Warsh, Stanford Üniversitesi ve Harvard Hukuk Fakültesi mezunu. Warsh daha önce 2006-2011 yılları arasında Fed Yönetim Kurulu üyeliği görevinde bulunmuştu. Özellikle 2008 küresel finans krizindeki rolü ve finansal piyasalara yakın yaklaşımıyla tanınıyor.

Piyasalar yeni Fed döneminin sinyallerini izliyor

Fed’deki liderlik değişimi, küresel piyasalarda para politikası beklentilerinin yeniden şekillenebileceği değerlendirmelerini beraberinde getirdi. Özellikle enflasyonla mücadele sürecinde faiz indirimi zamanlaması, bilanço politikası ve finansal koşullar üzerindeki yaklaşım farklılıkları yatırımcıların temel izleme alanı haline geldi.

Piyasalarda Kevin Warsh’un, Powell dönemine kıyasla daha piyasa dostu ancak enflasyon konusunda daha sert iletişim dili kullanabileceği değerlendiriliyor. Bununla birlikte Fed’in kurumsal yapısı nedeniyle para politikasında ani yön değişiminin kısa vadede sınırlı kalabileceği belirtiliyor.

Geçiş dönemi Fed iletişimi açısından kritik önem taşıyor

Fed’de başkan değişimleri yalnızca kişisel liderlik değişimi olarak değil, aynı zamanda iletişim stratejisi değişimi olarak da yakından izleniyor. Özellikle ABD tahvil piyasaları, dolar endeksi ve gelişmekte olan ülke varlıkları Fed yönetimindeki ton değişimlerine yüksek hassasiyet gösteriyor.

USD endeksi ve ABD tahvil faizlerindeki oynaklık, Warsh’un ilk politika mesajlarının ardından daha belirgin hale gelebilir.

Faiz patikası modellemeleri, Fed iletişim tonunun küresel risk iştahını şekillendireceğini gösteriyor.

Anlaşmanın mali şartları kamuoyuna açıklanmadı. Davada yalnızca Facebook ve Instagram’ın sahibi Meta Platforms’un yargı sürecine devam edeceği belirtildi. Meta’nın 15 Haziran’da başlayacak duruşmada savunma yapması bekleniyor.

Breathitt County School District, sosyal medya şirketlerini öğrenciler arasında “ruh sağlığı krizi” oluşturmakla suçluyor. Okul bölgesi, öğrencilerde artan anksiyete, depresyon ve bağımlılık davranışlarının eğitim sistemi üzerinde ciddi mali yük oluşturduğunu savunuyor.

Reuters’ın aktardığına göre okul yönetimi, öğrencilerin ruh sağlığı sorunlarıyla mücadele için 15 yıllık destek programını finanse etmek amacıyla 60 milyon doların üzerinde tazminat talep ediyor. Bölge ayrıca şirketlerin platform algoritmalarını ve bağımlılık yarattığı iddia edilen özelliklerini değiştirmesini isteyen mahkeme emri talebinde de bulundu.

YouTube sözcüsü yaptığı açıklamada davanın “dostane şekilde çözüldüğünü” belirterek yaşa uygun ürünler ve ebeveyn kontrolleri geliştirmeye devam edeceklerini ifade etti. Snap de anlaşmayı doğruladı. TikTok ise Reuters’ın yorum talebine yanıt vermedi.

Sosyal medya şirketlerine yönelik baskı genişliyor

ABD’de sosyal medya platformlarına karşı açılan davaların sayısı son iki yılda hızla arttı. Kaliforniya eyalet mahkemelerinde bağımlılık ve ruh sağlığı etkileri gerekçesiyle açılmış 3.300’den fazla dava bulunuyor. Federal düzeyde ise okul bölgeleri, belediyeler ve bireyler tarafından açılan yaklaşık 2.400 dava tek merkezde toplanmış durumda.

Mart 2026’da Los Angeles’ta görülen dikkat çekici bir davada jüri, Meta ve Alphabet’in Google birimini genç kullanıcılar açısından “ihmalkâr platform tasarımı” nedeniyle sorumlu bulmuştu. Mahkeme, sosyal medya bağımlılığı yaşadığını belirten 20 yaşındaki bir davacıya toplam 6 milyon dolar tazminat verilmesine karar vermişti.

Platform ekonomisinde yeni regülasyon dönemi

Teknoloji şirketlerine yönelik hukuki baskının yalnızca tazminat riskiyle sınırlı olmadığı değerlendiriliyor. ABD’de hem eyalet yönetimleri hem de federal düzeyde yürütülen düzenleme çalışmaları, sosyal medya algoritmaları ve çocuk kullanıcı güvenliği üzerinde daha sert denetim mekanizmalarını gündeme taşıyor.

Özellikle “sonsuz kaydırma”, bildirim döngüsü ve kişiselleştirilmiş içerik önerileri gibi kullanıcı etkileşimini artıran tasarım unsurlarının gelecekte regülasyon kapsamına alınabileceği değerlendiriliyor.

Trump açıklamasında, el-Minuki’nin Afrika’da saklandığını düşündüğünü ancak ABD istihbaratının faaliyetlerini yakından izlediğini ifade etti. ABD Başkanı ayrıca operasyondaki iş birliği nedeniyle Nijerya hükümetine teşekkür etti.

Reuters’ın aktardığına göre operasyon, ABD’nin Afrika kıtasındaki IŞİD bağlantılı yapılanmalara yönelik askeri baskısını artırdığı bir dönemde gerçekleşti. Washington yönetimi son yıllarda özellikle Sahel bölgesi ve Nijerya çevresindeki radikal örgüt faaliyetlerini küresel güvenlik riski olarak sınıflandırıyor.

Trump yönetimi daha önce Nijerya’daki Hristiyan topluluklara yönelik saldırılar nedeniyle Abuja yönetimini eleştirmişti. Nijerya hükümeti ise bu suçlamaları reddetmişti. ABD, 2025 Noel döneminde kuzeybatı Nijerya’da “İslamcı üsler” olarak tanımladığı hedeflere hava saldırıları düzenlemişti.

Afrika’daki güvenlik hattı yeniden şekilleniyor

Uzmanlar, operasyonun yalnızca bir hedefin etkisiz hale getirilmesiyle sınırlı olmadığını, aynı zamanda ABD’nin Afrika’daki güvenlik mimarisini yeniden konumlandırma sürecinin parçası olduğunu değerlendiriyor. Özellikle Sahel kuşağında artan cihatçı faaliyetler, Batılı ülkelerin bölgeye yönelik istihbarat ve askeri koordinasyonunu yoğunlaştırıyor.

ABD Hazine Bakanlığı kayıtlarında Abu-Bilal el-Minuki’nin daha önce küresel terör listesinde yer aldığı ve IŞİD’in Afrika yapılanmalarıyla bağlantılı operasyonel faaliyetlerde rol oynadığı belirtilmişti.

SPK bülteninde yer alan bilgilere göre ihlal; Yatırım Hizmetleri ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ ile Bilgi Sistemleri Yönetimi Tebliği hükümlerine aykırılık kapsamında değerlendirildi. Kurul ayrıca, yatırım kuruluşlarının kuruluş ve faaliyet esaslarına ilişkin düzenlemelerin de ihlal edildiğine hükmetti.

SPK bülteninde yer alan bilgilere göre, eski Genel Müdür Ender SARI hakkında iki ayrı ihlal nedeniyle toplam 4.745.323,18 TL idari para cezası kesildi. Teftiş Kurulu Başkanı olarak görev yapan Ebru DURSUN’a üç ayrı ihlal kapsamında toplam 5.795.395,68 TL ceza uygulanırken, Faik SEZEN hakkında toplam 5.795.395,68 TL tutarında idari para cezası kararı verildi.

İnceleme kapsamında en yüksek toplam ceza ise Genel Müdür Danışmanı olarak görev yapan Selçuk KAYALI hakkında uygulandı. SPK, lisanssız faaliyet yürütülmesi, başkasına ait hesap kullanılması, çıkar çatışması oluşturabilecek görevler üstlenilmesi ve kurum iç düzenlemelerine aykırı işlemler gerçekleştirilmesi gerekçeleriyle KAYALI’ya toplam 12.325.513,20 TL idari para cezası uygulanmasına hükmetti.

Kararda özellikle yatırım kuruluşlarının bilgi işlem sistemleri, müşteri hesap güvenliği, iç kontrol mekanizmaları ve lisans yükümlülüklerine ilişkin düzenlemelere yapılan atıflar dikkat çekti. SPK’nın III-39.1 sayılı Yatırım Kuruluşlarının Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Tebliği’nin birden fazla maddesinin ihlal edildiği belirtildi.

Söz konusu borçlanma araçlarının yaklaşık 450 milyon TL nominal büyüklüğe sahip olduğu değerlendiriliyor. Bunların 250 milyon TL’lik tahvil ve 200 milyon TL’lik finansman bonosundan oluştuğu belirtiliyor. Şirketten ödeme planına veya olası yeniden yapılandırma sürecine ilişkin henüz ek açıklama yapılmadı.

Bildirim zamanlaması nedeniyle piyasa haberi seans içinde fiyatlayamazken, yatırımcı odağı bir sonraki işlem gününe çevrildi. Özellikle kısa vadeli likidite görünümü, borç çevrim kapasitesi ve finansman erişimine ilişkin soru işaretlerinin hisse ve tahvil fiyatlamalarında belirleyici olabileceği değerlendiriliyor.

Özel sektör tahvillerinde risk algısı güçleniyor

2026’da yüksek faiz ortamı ve sıkı finansal koşullar, reel sektör şirketlerinin kısa vadeli finansmana erişimini zorlaştırırken; özel sektör borçlanma araçlarında ödeme riski daha yakından izlenmeye başladı. Enerji, mühendislik ve altyapı yatırımı yoğun şirketlerde artan işletme sermayesi ihtiyacı, nakit akışı baskısını öne çıkaran temel unsurlar arasında yer alıyor.

KONTROLMATİK’in son yıllarda enerji depolama ve batarya yatırımlarına odaklanan büyüme stratejisi yürüttüğü biliniyor. Ancak yükselen finansman maliyetleri ve TL faizlerindeki yüksek seyir, yatırım finansmanı tarafında bilanço baskısını artırıyor.

Piyasa tarafında ilk aşamada şirket tahvilleri üzerindeki risk priminin yükselmesi ve kredi algısının yeniden fiyatlanması beklenirken, benzer borçluluk yapısına sahip şirketlerde de yatırımcıların daha seçici davranabileceği belirtiliyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yatırım danışmanlığı kapsamında değildir; yatırım kararları için lisanslı aracı kurumlara ve yatırım danışmanlarına başvurulması önerilir.

Yeni düzenlemeyle birlikte söz konusu şirketler, aynı tarihte hesaplanmaya başlayacak olan “BIST Girişim Sermayesi Y.O. Endeksi”nde (XGSYO) yer alacak. Böylece girişim sermayesi yatırım ortaklıkları ilk kez ayrı bir sektör endeksi altında sınıflandırılmış olacak.

XHOLD kapsamından çıkarılacak şirketler şunlar oldu:
• BULGS
• GOZDE
• HDFGS
• HUBVC
• ICUGS
• ISGSY
• PRDGS
• VERTU

Borsa İstanbul’un önceki duyurusuna göre XGSYO endeksi, BİST Mali üst sektör endeksi altında yer almayı sürdürecek ancak holding yapısından ayrışmış ayrı bir alt segment olarak hesaplanacak. Piyasa aktörleri, bu değişikliğin özellikle endeks bazlı fon akımları ve sektör karşılaştırmaları üzerinde etkili olabileceğini değerlendiriyor.

Yeni endeks yapısı neden önemli görülüyor

Borsa İstanbul’da sektör ayrımlarının netleşmesi, benzer faaliyet alanındaki şirketlerin daha sağlıklı karşılaştırılmasını amaçlıyor. Holding şirketleri ile girişim sermayesi yatırım ortaklıklarının bilanço yapısı, gelir modeli ve portföy dinamikleri arasındaki farklar nedeniyle ayrı endeks yapısına geçişin uzun süredir piyasa gündeminde olduğu belirtiliyordu.

XGSYO’nun devreye alınmasıyla birlikte, girişim sermayesi yatırım ortaklıklarının performansı artık holding şirketlerinden bağımsız izlenebilecek. Özellikle teknoloji yatırımları, girişim portföyleri ve alternatif varlık değerlemeleri üzerinden hareket eden şirketlerin fiyat davranışlarının daha görünür hale gelmesi bekleniyor.

Endeks değişikliklerinin kısa vadede pasif fon akımları ve endeks bazlı portföy dağılımlarında teknik hareket oluşturabileceği değerlendiriliyor. XHOLD ağırlıklarında oluşacak değişimin özellikle büyük ölçekli holding hisseleri üzerindeki etkisi piyasa tarafından takip edilirken, XGSYO tarafında likidite ve işlem hacmi dinamikleri izlenecek başlıklar arasında yer alıyor.

Rasyolar sektör ayrışmasının girişim sermayesi şirketlerinde yeniden fiyatlama potansiyeli oluşturduğunu gösteriyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yatırım danışmanlığı kapsamında değildir; yatırım kararları için lisanslı aracı kurumlara ve yatırım danışmanlarına başvurulması önerilir.

Şimşek, geçen yıl ocak-nisan döneminde yüzde 142 seviyesinde gerçekleşen iç borç çevirme oranının bu yıl yüzde 82’ye gerilediğini kaydetti. Bu gerileme, Hazine’nin borçlanma ihtiyacındaki baskının kontrollü seyrettiğine ve nakit yönetiminde mali alanın genişlediğine işaret eden önemli göstergeler arasında değerlendiriliyor.

Bakan Şimşek açıklamasında, vergide adaleti güçlendiren ve kayıt dışılıkla mücadeleyi artıran politikaların mali disiplini desteklediğini belirtti. Kamu harcamalarında etkinliği önceleyen yaklaşımın sürdürüleceğini ifade eden Şimşek, elde edilen mali alan sayesinde küresel enerji fiyatlarındaki oynaklığın ekonomi üzerindeki etkilerini sınırlamaya dönük adımlar atıldığını söyledi.

Küresel piyasalarda enerji fiyatlarının yeniden yukarı yönlü baskı oluşturduğu dönemde gelen açıklama, ekonomi yönetiminin mali disiplin eksenli programı koruma kararlılığını öne çıkardı. Özellikle yüksek faiz ortamında iç borç çevirme oranındaki düşüş, piyasa aktörleri tarafından kamu finansmanı açısından dikkatle izlenen göstergeler arasında yer alıyor.

Bütçe performansımız hedeflerle uyumlu seyrediyor.

Faiz dışı bütçe dengesi bütün zorlu koşullara rağmen ilk dört ayda yıllık 536 milyar TL iyileşti.

Bu sayede geçen sene ocak-nisan döneminde yüzde 142 olan iç borç çevirme oranı bu sene yüzde 82 gerçekleşti.

Vergide adaleti… pic.twitter.com/UxGlfCNClz

— Mehmet Simsek (@memetsimsek) May 15, 2026

Faiz dışı denge neden kritik görülüyor

Faiz dışı bütçe dengesi, kamu maliyesinin faiz ödemeleri hariç performansını ölçen temel göstergelerden biri olarak kabul ediliyor. Bu göstergedeki iyileşme, Hazine’nin borç sürdürülebilirliği açısından daha güçlü bir pozisyona geçtiğine işaret ederken; TCMB’nin sıkı para politikasıyla birlikte değerlendirildiğinde makroekonomik istikrar açısından destekleyici unsur olarak öne çıkıyor.

Ekonomi yönetiminin son dönemde mali disiplin, kayıt dışılıkla mücadele ve harcama kontrolü ekseninde attığı adımların, bütçe açığının milli gelire oranını sınırlamayı hedeflediği değerlendiriliyor. Piyasalarda özellikle yılın ikinci yarısında vergi gelirlerinin seyri ve enerji maliyetlerinin bütçe üzerindeki etkisi yakından takip edilecek.

BİST tarafında mali disiplin mesajlarının bankacılık ve kamu borçlanma araçları üzerinde risk primini sınırlayıcı etki oluşturabileceği değerlendirilirken, tahvil piyasasında iç borçlanma ihtiyacına ilişkin beklentiler izleniyor. USD/TRY tarafında ise mali disiplin vurgusunun, dezenflasyon programının güvenilirliği açısından destekleyici unsur olarak fiyatlandığı gözlemleniyor.

Projeksiyon setleri mali disiplinin risk primi üzerinde belirleyici kalacağını işaret ediyor.

Şirketin yayımladığı takvime göre, 15 Mayıs 2026 saat 18.00 itibarıyla TL ve kripto varlık yatırma işlemleri durdurulacak. 17 Mayıs 2026 saat 23.59’dan itibaren ise platform üzerindeki tüm alım-satım işlemleri sona erecek ve sistemde bekleyen açık emirler otomatik olarak iptal edilecek.

BitHero açıklamasında, kullanıcıların 1 Haziran 2026 saat 23.59’a kadar TL bakiyelerini kayıtlı banka hesaplarına aktarabileceği, kripto varlıklarını ise belirlenen cüzdan adreslerine çekebileceği belirtildi. Şirket, çekim süreçlerinde herhangi bir kesinti öngörülmediğini ve destek kanallarının 7 gün 24 saat hizmet vermeye devam edeceğini bildirdi.

Türkiye’de kripto varlık piyasasına yönelik düzenleyici çerçevenin genişlediği bir dönemde gelen karar, sektör oyuncularının operasyonel sürdürülebilirlik ve uyum maliyetleri açısından daha temkinli hareket ettiğine işaret ediyor. Son dönemde SPK gözetiminde yürütülen lisanslama ve uyum süreçleri, sektörde ölçek ekonomisine sahip olmayan platformlar üzerinde maliyet baskısını artıran unsurlar arasında gösteriliyor.

Sektörde konsolidasyon eğilimi güçleniyor

2025 sonrası dönemde Türkiye’de kripto varlık ekosisteminde regülasyon odaklı dönüşüm hız kazanırken, küçük ve orta ölçekli platformların faaliyet yapılarını yeniden değerlendirdiği gözlemleniyor. Küresel ölçekte de artan uyum maliyetleri, sermaye yeterliliği gereklilikleri ve güvenlik yatırımları sektör genelinde konsolidasyon eğilimini destekleyen başlıklar arasında yer alıyor.

BitHero’nun faaliyetlerini sonlandırma kararı, kullanıcı varlıklarının güvenli transfer süreçlerinin önemini yeniden gündeme taşırken, yatırımcıların saklama, likidite ve platform riski başlıklarında daha seçici hareket ettiği değerlendiriliyor.

Piyasada gün içinde en düşük 6 milyon 645 bin lira, en yüksek ise 6 milyon 848 bin 100 lira seviyesi görüldü. Böylece gün içi fiyat aralığı 203 bin 100 liraya ulaştı. Standart altının kilogram fiyatı bir önceki işlem gününü 6 milyon 860 bin liradan tamamlamıştı.

Dolar bazında ons fiyatı tarafında da aşağı yönlü hareket dikkat çekti. Önceki kapanışta 4.704,80 dolar seviyesinde bulunan ons bazlı fiyat, gün sonunda 4.556,40 dolara geriledi. Ağırlıklı ortalama fiyat ise 4.628,46 dolar olarak gerçekleşti.

KMKTP’de altında toplam işlem hacmi 5 milyar 562 milyon 617 bin 840,97 lira olurken, toplam işlem miktarı 830,18 kilogram seviyesinde gerçekleşti. İşlem adedi ise 60 olarak kaydedildi. Tüm metallerde toplam işlem hacmi ise 5 milyar 769 milyon 851 bin 523,52 liraya ulaştı.

Piyasada günün en aktif kurumları arasında NMGlobal Kıymetli Madenler, Dünya Katılım Bankası, Yapı Kredi Bankası, Çakmakcı Kıymetli Madenler ve Uğuras Kıymetli Madenler yer aldı.

Küresel fiyatlama baskısı etkili oldu

Altın fiyatlarında gün içindeki geri çekilmede küresel piyasalardaki risk iştahındaki toparlanma ve dolar endeksindeki hareketlerin etkili olduğu değerlendiriliyor. Özellikle ABD tahvil faizlerindeki yön arayışı ve güvenli liman talebindeki dalgalanma, ons altın tarafında baskı oluşturdu.

Yurt içinde ise USD/TRY kurundaki görece dengeli görünüm nedeniyle fiyat hareketinin büyük ölçüde ons altın kaynaklı gerçekleştiği izleniyor. Buna karşın işlem hacmindeki yüksek seyir, kurumsal yatırımcı tarafında pozisyon ayarlamalarının sürdüğüne işaret ediyor.

KAP açıklamasına göre satış işlemi, A grubu imtiyazlı hisseler dahil olmak üzere toplam 388.066.297,02 adet payı kapsıyor. 21 Nisan 2026 tarihinde imzalanan Pay Devri Sözleşmesi kapsamında taraflar, ESCAR’ın çoğunluk paylarının 142 milyon dolar bedelle Bulls Yatırım Holding’e devri konusunda anlaşmaya varmıştı. İşlemin tamamlanabilmesi için gerekli düzenleyici kurum izinleri ve sözleşmede yer alan kapanış koşullarının yerine getirilmesi hedefleniyor.

Şirket yönetimi, 27 Nisan 2026 tarihinde 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun kapsamında Rekabet Kurumu’na resmi başvurunun yapıldığını duyurmuştu. Rekabet Kurulu’nun verdiği izin kararıyla birlikte işlemin önündeki en önemli düzenleyici başlıklardan biri aşılmış oldu.

İşlem, yalnızca ESCAR’ın ortaklık yapısında değişim yaratması nedeniyle değil, aynı zamanda finans ve mobilite ekosistemlerinin birleşimine işaret etmesi nedeniyle de dikkat çekiyor. Türkiye’de son dönemde yatırım holdinglerinin reel sektör ve operasyonel hizmet şirketlerine yöneldiği görülürken, ESCAR satın alması bu eğilimin en yüksek hacimli işlemleri arasında yer alıyor.

ESCAR, yaklaşık 25 yıllık operasyonel geçmişi, kurumsal müşteri ağı ve yüksek müşteri sadakatiyle filo kiralama sektörünün yerleşik oyuncuları arasında bulunuyor. Şirketin özellikle uzun dönemli araç kiralama alanındaki uzmanlığı ve kurumsal müşteri yoğun gelir yapısı, operasyonel nakit akışının sürdürülebilirliği açısından sektör içinde pozitif ayrışan başlıklar arasında değerlendiriliyor.

Bulls Yatırım Holding tarafında ise satın alma hamlesinin, holdingin çok sektörlü büyüme stratejisinin yeni halkası olduğu görülüyor. Holding bünyesinde hali hazırda finansal hizmetler, yatırım, teknoloji ve girişim sermayesi alanlarında faaliyet gösteren iştirakler bulunuyor. ESCAR’ın bu yapıya dahil edilmesiyle birlikte operasyonel mobilite çözümleri ile finansal hizmetlerin daha entegre bir modele dönüşebileceği değerlendiriliyor.

Kemal Akkaya, daha önce yaptığı değerlendirmede satın almanın yalnızca finansal yatırım niteliği taşımadığını belirtmişti. Akkaya, holdingin “değer yaratma” yaklaşımı doğrultusunda sürdürülebilir ekosistem oluşturmayı hedeflediğini ifade ederken, ESCAR’ın %90’ın üzerindeki müşteri sadakat oranının stratejik açıdan önemli olduğunu söylemişti.

Akkaya ayrıca, işlemle birlikte ESCAR’ın “standardizasyon ve hızlı çözüm” yeteneğinin küresel standartlarla daha güçlü şekilde birleşeceğini belirtmişti. Bu açıklamalar, satın alma sonrasında yalnızca hissedarlık değişimi değil; operasyonel dönüşüm, yeni ürün geliştirme ve ölçek büyütme hedeflerinin de gündemde olabileceğine işaret ediyor.

Filo kiralama sektöründe dönüşüm hızlanıyor

Türkiye filo kiralama sektörü, 2024 ve 2025 yıllarında ikinci el araç fiyatlarındaki sert yükselişten önemli ölçüde fayda sağladı. Ancak 2026 itibarıyla normalleşen ikinci el fiyatları, yüksek faiz oranları ve finansman maliyetlerindeki artış, sektörde operasyonel verimlilik odaklı yeni bir dönemi beraberinde getirdi.

Bu süreçte güçlü bilanço yapısına sahip şirketlerin ölçek avantajı yaratmaya çalıştığı görülüyor. Özellikle yüksek müşteri sadakati, tahsilat kalitesi ve uzun vadeli sözleşme yapısına sahip şirketlerin sektör içinde daha yüksek çarpanlarla fiyatlandığı dikkat çekiyor. ESCAR’ın kurumsal müşteri yoğun iş modeli ve operasyonel tecrübesi, satın alma işleminin stratejik değerini artıran unsurlar arasında değerlendiriliyor.

Sektörde son dönemde birleşme ve satın alma işlemlerinin hız kazanması da dikkat çekiyor. Finansman erişiminin zorlaştığı dönemlerde, ölçek ekonomisi sağlayabilen şirketlerin operasyonel dayanıklılığının arttığı görülüyor. Bu nedenle holding yapıları ile operasyonel şirketler arasındaki stratejik ortaklıkların önümüzdeki dönemde artabileceği değerlendiriliyor.

EDİTÖR NOTU:

142 milyon dolarlık değerleme ne anlatıyor

142 milyon dolarlık işlem bedeli, ESCAR’ın operasyonel büyüklüğü ve nakit üretim kapasitesi açısından sektör ortalamasının üzerinde bir stratejik değerleme ile ele alındığına işaret ediyor. İşlem büyüklüğü dikkate alındığında, yatırımcıların yalnızca mevcut bilanço performansını değil; müşteri ağı, operasyonel sinerji ve gelecekte oluşabilecek büyüme potansiyelini de fiyatladığı görülüyor.

Filo kiralama sektöründe şirket değerlemeleri çoğunlukla araç parkı büyüklüğü, sözleşme süresi, müşteri kompozisyonu ve operasyonel marj üzerinden şekilleniyor. ESCAR’ın uzun vadeli kurumsal kontrat yapısı ve güçlü müşteri bağlılığı, şirketin daha yüksek çarpanlarla değerlendirilmesinde etkili olmuş olabilir.

Piyasa tarafında ise yatırımcı odağının işlemin kapanış tarihi, yeni yönetim yapılanması ve satın alma sonrası stratejik yol haritasına çevrildiği görülüyor. Özellikle sermaye yapısında olası değişiklikler, büyüme stratejileri ve yeni yatırım planları önümüzdeki süreçte hisse performansı üzerinde belirleyici olabilir.

Rasyo modellemeleri, ESCAR işleminde stratejik prim etkisinin öne çıktığını gösteriyor.

RT News’in aktardığı verilere göre sevkiyatların büyük bölümü Fransa, İspanya ve Belçika üzerinden gerçekleşti. Böylece AB’nin 2027’ye kadar Rus fosil yakıtlarından tamamen çıkış hedefiyle çelişen yeni bir enerji tablosu ortaya çıktı.

IEEFA raporu, Rusya’nın halen AB’nin ikinci büyük LNG tedarikçisi konumunda bulunduğunu gösteriyor. Verilere göre AB ülkeleri 2025 yılında Rus boru hattı gazı için 5,9 milyar euro, Rus LNG’si için ise 6,7 milyar euro ödeme yaptı. Rusya’nın toplam AB doğalgaz ve LNG ithalatındaki payı aynı dönemde yaklaşık yüzde 13 seviyesinde gerçekleşti.

Küresel LNG piyasasındaki dalgalanmanın merkezinde ise Hürmüz Boğazı bulunuyor. Rapora göre bölgedeki askeri gerilim nedeniyle deniz trafiğinde yaşanan yavaşlama, Katar LNG ihracatını sınırlandırdı. Bu durum Avrupa’nın alternatif tedarik kaynaklarına erişimini zorlaştırırken, Rusya ve ABD kaynaklı LNG’ye bağımlılığı artırdı.

ABD LNG’sinin ağırlığı artıyor

IEEFA enerji analisti Ana Maria Jaller-Makarewicz, Ortadoğu’daki savaşın Avrupa’yı en büyük iki LNG tedarikçisi olan ABD ve Rusya’ya daha bağımlı hale getirdiğini belirtti. Raporda ayrıca Washington’ın 2026 itibarıyla Norveç’i geride bırakarak AB’nin en büyük doğalgaz tedarikçisi konumuna yükselebileceği ifade edildi.

Projeksiyonlara göre Amerikan LNG’sinin 2028 yılına kadar Avrupa’nın toplam LNG ithalatının yüzde 80’ine ulaşma ihtimali bulunuyor. Ancak IEEFA, ABD LNG’sinin Avrupalı alıcılar açısından en yüksek maliyetli kaynaklardan biri olduğuna dikkat çekiyor.

Enerji maliyetlerindeki yükseliş ve tedarik riskleri, Avrupa siyasetinde de yeni tartışmaları beraberinde getirdi. Bazı AB siyasetçileri Rusya’ya yönelik enerji yaptırımlarının yeniden değerlendirilmesini gündeme taşırken, AB Enerji Komiseri Dan Jorgensen mevcut stratejinin sürdürüleceğini açıkladı. Brüksel yönetimi, Rus LNG ithalatını azaltmayı ve ABD dahil alternatif tedarikçilerden alımları genişletmeyi hedefliyor.

Hesaplamalar enerji güvenliğinde maliyet-risk dengesinin yeniden şekillendiğini işaret ediyor.

Mevcut sistemde yaklaşık 400 tanker, Basra’dan Kerkük’e günlük ham petrol taşıyor. Kerkük’te faaliyet gösteren 28 ayrı boşaltma noktası üzerinden kabul edilen petrol, boru hattı şebekesi aracılığıyla Akdeniz kıyısındaki Ceyhan terminaline pompalanıyor. Teknik ekiplerin altyapı verimliliğini artırmaya yönelik düzenlemeleri hızlandırdığı belirtiliyor.

Irak’ın Türkiye hattı üzerinden gerçekleştirdiği toplam günlük petrol ihracatı halihazırda 230 bin varil seviyesinde bulunuyor. Bu miktarın yaklaşık 30 bin varili Kerkük sahalarından sağlanırken, geri kalan bölüm Basra başta olmak üzere güneydeki sahalardan karşılanıyor. Planlanan kapasite artışıyla birlikte toplam ihracat hacminde yukarı yönlü ivmenin güçlenmesi bekleniyor.

Ceyhan hattının stratejik rolü yeniden öne çıkıyor

Kerkük-Ceyhan hattındaki sevkiyat artışı, Irak’ın enerji lojistiğinde Türkiye rotasını yeniden merkezî konuma taşıyor. Özellikle Basra üretiminin kuzey hattına yönlendirilmesi, Irak’ın ihracat altyapısında bölgesel entegrasyonu artırma stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor.

Enerji piyasalarında son dönemde Kızıldeniz ve Hürmüz Boğazı kaynaklı lojistik risklerin gündemde kalması, alternatif ihracat koridorlarının önemini artırmıştı. Bu çerçevede Ceyhan terminalinin kapasite kullanım oranındaki yükselişin, Irak petrolünün Avrupa ve Akdeniz pazarlarına erişiminde maliyet avantajı sağlayabileceği değerlendiriliyor.

Türkiye açısından bakıldığında ise artan transit hacmi, enerji koridoru rolünün güçlenmesi ve lojistik gelirlerin desteklenmesi açısından dikkat çekiyor. Uzmanlar, hattaki kapasite kullanımının artmasının enerji diplomasisi ve bölgesel ticaret açısından Ankara’nın elini güçlendirebileceğini belirtiyor.

Panelde öne çıkan başlıkların merkezinde yüksek giriş maliyetlerini düşürmeye çalışan yeni yatırım modelleri yer aldı. Fon yapıları, parçalı sahiplik sistemleri, dijital yatırım platformları ve alternatif konut edinim modelleri; yatırımcının daha düşük sermayeyle gayrimenkul piyasasına dahil olmasını hedefliyor. Özellikle dijital platformlar üzerinden geliştirilen modellerin önümüzdeki dönemde daha görünür hale gelmesi bekleniyor.

Yeni sistemlerde yatırımcı bir gayrimenkulün tamamını satın almak yerine o varlığın ekonomik getirisine ortak oluyor. Kira gelirine erişim, değer artışından pay alma ve operasyonel süreçlerin profesyonel yönetim tarafından yürütülmesi bu yapıların temel vaadi olarak öne çıkıyor. Büyük şehirlerde konut fiyatlarının gelir artışından daha hızlı yükselmesi ise bu modellere olan ilgiyi artırıyor.

Ancak sistemin işleyişi yalnızca mülke değil, platform altyapısına duyulan güvene dayanıyor. Yatırımcı; değerleme süreçlerinin doğruluğuna, gelir dağıtım mekanizmasının şeffaflığına ve çıkış süreçlerinin sürdürülebilirliğine güvenmek zorunda kalıyor. Bu nedenle teknoloji kadar düzenleme ve denetim altyapısının da belirleyici hale geldiği değerlendiriliyor.

Mevzuat sınırı büyümenin önünde duruyor

Panelde en yoğun tartışılan başlıklardan biri mevcut mevzuatın sınırları oldu. Türkiye’de yürürlükte bulunan kitle fonlaması düzenlemeleri, gayrimenkul geliştirme projelerine yönelik fonlama faaliyetlerine izin vermiyor. Tebliğin 12/2’nci maddesi, platformların gayrimenkul projelerinin geliştirilmesine ve girişim şirketlerine iştirak edilmesine yönelik faaliyet yürütmesini açık biçimde sınırlandırıyor.

Küresel piyasalarda gayrimenkul tokenizasyonu ve dijital varlık temelli yatırım modelleri daha fazla gündeme gelirken, Türkiye’de bu alanın halen sınırlı bir çerçevede kalması dikkat çekiyor. Sektör temsilcileri, kontrolsüz büyümenin yaratabileceği riskleri kabul etmekle birlikte; değerleme standartları, bağımsız denetim mekanizmaları ve yatırımcı limitleriyle daha kontrollü bir genişleme alanı oluşturulabileceğini belirtiyor.

Özellikle genç yatırımcı kitlesinin daha düşük tutarlı ve daha likit yatırım araçlarına yönelmesi, gayrimenkul sektöründe alternatif erişim modellerine olan talebi güçlendiriyor. Yüksek faiz ortamı ve finansman maliyetleri konut edinimini zorlaştırırken, yatırımcı tarafında “tam mülkiyet” yerine “ekonomik faydaya ortaklık” yaklaşımının daha görünür hale geldiği gözlemleniyor.

Piyasa tarafında ise yeni modellerin konut krizini tek başına çözmeyeceği görüşü ağır basıyor. Gelir artışı ile konut fiyatları arasındaki makasın açılması ve kredi maliyetlerinin yüksek seyretmesi temel sorunun devam ettiğine işaret ediyor. Buna rağmen alternatif yatırım yapılarının özellikle yatırım erişimi tarafında yeni bir alan oluşturduğu değerlendiriliyor.

Küresel ekonomide şirket değerlemelerinin ağırlık merkezi de giderek teknoloji şirketlerine kayıyor. Geçmişte enerji, ağır sanayi ve klasik üretim odaklı şirketler piyasa değerlerinde öne çıkarken; bugün veri, yazılım ve yapay zekâ tabanlı iş modelleri küresel sermaye akışının ana eksenini oluşturuyor. Apple, Nvidia, Microsoft ve Alphabet gibi şirketlerin ulaştığı değerlemeler, sermayenin artık fiziksel varlıklardan çok teknoloji kapasitesini fiyatladığını gösteriyor.

Türkiye’de girişimcilik kapasitesinin zayıf olmadığı, asıl problemin sermaye derinliği olduğu değerlendiriliyor. Yazılım geliştiren genç nüfus, savunma sanayisindeki mühendislik birikimi, oyun sektöründeki uluslararası başarı hikâyeleri ve fintech ekosistemindeki büyüme dikkat çekiyor. Ancak erken aşama girişimlerin önemli bölümü ölçeklenme aşamasında finansmana erişim problemiyle karşılaşıyor. Çünkü geleneksel kredi mekanizması büyük ölçüde teminat odaklı çalışırken, yeni nesil teknoloji şirketlerinin temel değeri fiziksel varlıklardan değil; insan kaynağı, algoritma ve fikri mülkiyetten oluşuyor.

Bu noktada girişim sermayesi yatırım fonları yalnızca finansman sağlayan yapılar olarak öne çıkmıyor. Fonların; yönetim desteği, stratejik ortaklık ağı, uluslararası yatırımcı erişimi ve küresel büyüme kabiliyeti sağlaması teknoloji şirketlerinin ölçeklenmesinde kritik rol oynuyor. Özellikle yüksek büyüme potansiyeli taşıyan girişimlerde sermaye kadar know-how transferi de belirleyici hale geliyor.

Küresel rekabet teknoloji eksenine kayıyor

ABD ile Çin arasında son yıllarda derinleşen ekonomik rekabetin merkezinde artık yalnızca ticaret bulunmuyor. Yarı iletkenler, yapay zekâ altyapıları, biyoteknoloji ve savunma teknolojileri küresel güç mücadelesinin yeni alanları olarak öne çıkıyor. Bu alanlardaki yatırımların önemli kısmı ise girişim sermayesi fonları tarafından finanse ediliyor. Küçük teknoloji ekiplerinden doğan şirketlerin kısa sürede milyarlarca dolarlık piyasa değerine ulaşabilmesi, sermaye yapısının dönüşümünü hızlandırıyor.

Türkiye açısından bu dönüşümün dışında kalmanın orta vadede rekabet gücü kaybı yaratabileceği değerlendiriliyor. Düşük maliyetli üretim modeli küresel ölçekte eski avantajını kaybederken, teknoloji yoğun üretim ve yüksek katma değerli ihracat daha kritik hale geliyor. Bu nedenle girişim ekosisteminin büyümesi yalnızca özel sektör açısından değil, ekonomik bağımsızlık ve sürdürülebilir büyüme açısından da stratejik önem taşıyor.

Uzun vadeli sermaye kültürü belirleyici olacak

Uzmanlara göre Türkiye’de girişim sermayesi ekosisteminin büyüyebilmesi için uzun vadeli yatırım kültürünün güçlenmesi gerekiyor. Mevcut yatırımcı davranışlarının büyük ölçüde kısa vadeli fiyat hareketlerine odaklandığı, oysa girişim sermayesi yatırımlarının yıllara yayılan sabır gerektirdiği belirtiliyor. Vergi teşvikleri, üniversite-sanayi iş birlikleri ve kurumsal yatırımcıların teknoloji fonlarına yönlendirilmesi ekosistemin ölçeklenmesi açısından kritik başlıklar arasında gösteriliyor.

Özellikle emeklilik fonları ve büyük kurumsal yatırımcıların girişim sermayesi yatırımlarına daha yüksek pay ayırmasının çarpan etkisi yaratabileceği ifade ediliyor. Çünkü teknoloji şirketlerinin büyümesi yalnızca tekil şirket değerlemelerini değil; istihdamı, yan sanayiyi, ihracatı ve yüksek katma değerli üretimi de doğrudan etkiliyor.

Trump paylaşımında, eski ABD Başkanı Joe Biden dönemini hedef alarak, Çin’in o dönemde ABD’yi “gerileyen bir ülke” olarak gördüğünü savundu. Biden döneminde Amerikan ekonomisinin, siyasetinin ve toplumsal yapısının zayıfladığını öne süren Trump, kendi yönetimiyle birlikte bu alanlarda yeniden güç kazandıklarını ifade etti.

ABD Başkanı ayrıca İran ve Venezuela konusunda da dikkat çekici açıklamalarda bulundu. Trump, kendi dönemlerinde her iki bölgede de “askeri zaferler” elde ettiklerini iddia ederek, İran’a yönelik baskının süreceği mesajını verdi.

Trump, “Artık ABD dünyanın en gözde ülkesi” ifadelerini kullanırken, Çin ile ilişkilerin “her zamankinden daha güçlü ve iyi” olmasını umduğunu belirtti. Açıklamalar, Washington ile Pekin arasındaki ekonomik ve diplomatik ilişkiler açısından yeni bir dönemin sinyali olarak değerlendiriliyor.

ABD-Çin hattında yeni denge arayışı

Trump’ın açıklamaları, son yıllarda ticaret savaşları, teknoloji kısıtlamaları ve jeopolitik rekabet nedeniyle gerilen ABD-Çin ilişkilerinde ton değişikliği ihtimalini yeniden gündeme taşıdı. Özellikle küresel tedarik zincirleri, yarı iletken sektörü ve enerji güvenliği gibi başlıklarda iki ülke arasındaki diplomatik temasların seyri piyasalar açısından kritik önem taşıyor.

Analistler, liderler düzeyindeki olumlu mesajların kısa vadede küresel risk iştahını destekleyebileceğini, ancak teknoloji transferi, gümrük tarifeleri ve Tayvan eksenli güvenlik başlıklarının ilişkilerde temel kırılganlık alanı olmaya devam ettiğini değerlendiriyor.

İddianamede, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın ihracat yoluyla ülkeye döviz kazandıran şirketlere sağladığı yüzde 3 destek mekanizmasının organize şekilde istismar edildiği belirtildi. Savcılık, ithal edilen altının yurt içinde eritildiğini, kimyasal işlemlerden geçirilerek işlenmiş ürün gibi gösterildiğini ve bu yöntemle yeniden ihraç edilerek devlet desteği alındığını kaydetti.

Soruşturma kapsamında, İAR AŞ’nin yanı sıra Gram Altın Kıymetli Madenler Rafineri San. ve Tic. AŞ, İstanbul Gümüş Rafinerisi AŞ ve ilişkili şirketlerin yöneticileri ile çalışanları üzerine çok sayıda yeni şirket kurulduğu aktarıldı. İddianamede, özellikle 15 Ekim 2024 sonrasında TCMB uygulama talimatındaki değişikliklerin ardından aynı adreslerde kısa aralıklarla şirket kuruluşlarının yoğunlaştığı belirtildi.

Savcılık, paravan şirketler üzerinden gerçekleştirilen işlemlerde “koloidial altın” adı verilen altın karışımlı sıvıların kullanıldığını, bu ürünlerin Dubai merkezli Fine Gold isimli şirkete ihraç edildiğini öne sürdü. Tüm şirketlerin birbiriyle organik bağ içinde hareket ettiği ve organizasyonun merkezi kontrol altında yönetildiği iddia edildi.

İddianamede, toplam 543 milyon 634 bin 253 dolarlık ihracat işlemi üzerinden yüzde 3 devlet desteği alındığı ve devletin 12 milyon 537 bin 560 dolar zarara uğratıldığı belirtildi. Savcılık, söz konusu yapının “örgütlü ve sistematik” biçimde hareket ettiğini vurguladı.

Özcan Halaç, Zeynep Başak Halaç ve Ayşen Esen hakkında “suç işlemek amacıyla örgüt kurmak”, “suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklamak” ve “kamu kurumlarının zararına dolandırıcılık” suçlamalarıyla 143 yıldan 652 yıla kadar hapis cezası talep edildi. Diğer 41 şüpheli hakkında ise 11 yıldan 36 yıla kadar değişen hapis cezaları istendi. İddianame değerlendirilmek üzere asliye ceza mahkemesine gönderildi.

TCMB destek sistemi yeniden tartışmaya açıldı

Soruşturma dosyası, ihracat destek mekanizmalarının denetimi ve kıymetli maden ticaretindeki kontrol süreçlerini yeniden gündeme taşıdı. Özellikle döviz kazandırıcı faaliyetlere yönelik teşviklerin, gerçek ekonomik faaliyet ile finansal işlem ayrımının yeterince denetlenip denetlenmediği tartışılıyor.

Uzmanlar, soruşturmanın yalnızca cezai boyut taşımadığını, aynı zamanda TCMB destek programları ile kıymetli maden ihracatındaki düzenleyici çerçeve açısından da yeni denetim adımlarını tetikleyebileceğini değerlendiriyor.

Dünya genelinde insansız savaş uçağı projelerinin büyük bölümü hava-yer odaklı geliştirilirken, hiçbir insansız hava aracı bugüne kadar operasyonel hava-hava atış kabiliyeti gösterememişti. KIZILELMA’nın testi, bu alanda ilk kez fiili bir başarı sağlanması nedeniyle kritik önem taşıyor.

F-16’larla müşterek uçuş gerçekleştirildi

Merzifon 5. Ana Jet Üssü’nden kalkan 5 adet F-16 savaş uçağı, test kapsamında KIZILELMA ile Sinop semalarında ortak uçuş icra etti. İnsanlı-insansız müşterek harekât senaryosunu sergileyen uçuşta Bayraktar AKINCI TİHA da bölgede görev alarak süreci havadan kayıt altına aldı.

Senaryo gereği fırlatılan yüksek hızlı jet motorlu hedef uçak, ASELSAN tarafından geliştirilen MURAD AESA radarıyla tespit edildi. Radarın hassas işaretlemesinin ardından KIZILELMA, kanat altında taşıdığı TÜBİTAK SAGE üretimi GÖKDOĞAN Görüş Ötesi Hava-Hava Füzesi’ni ateşledi. Milli füze hedefi tam isabetle vurdu ve platformun havadan havaya taarruz kabiliyeti doğrulandı.

Tüm görev zinciri milli sistemlerle tamamlandı

Türk havacılığında ilk kez milli bir uçağın, milli bir hava-hava füzesini, yine milli bir radarın güdümlemesiyle hedefe angaje olduğu bir görev icra edildi. Böylece hava-hava görev zincirinin tüm aşamaları yerli sistemlerle tamamlanmış oldu.

Testi Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Ziya Cemal Kadıoğlu, Muharip Hava Kuvveti Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol ve Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar havadan takip etti. TÜBİTAK SAGE Enstitü Müdürü Kemal Topalömer ve ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci de test heyetinde yer aldı.

Düşük radar izi ve gelişmiş sensör altyapısı

Düşük radar kesit alanına sahip KIZILELMA, gelişmiş sensörleriyle hedefleri uzun menzilden tespit edebiliyor. Bu konseptin hava muharebelerine yeni bir boyut kazandırması bekleniyor. Platformda MURAD AESA Radarı ve TOYGUN Elektro-Optik Hedefleme Sistemi gibi ileri teknoloji sistemlerin entegrasyonu tamamlandı. Daha önce TOLUN ve TEBER-82 mühimmatlarıyla yapılan testlerde tam isabet sağlamıştı.

Baykar, 2003’ten bu yana tüm projelerini öz kaynaklarıyla yürütürken, 2023 ve 2024’te 1,8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Şirket, savunma ve havacılık sektöründe üst üste dört yıl ihracat lideri oldu ve küresel SİHA pazarında Türkiye'nin konumunu güçlendirdi.

Operasyonlar eş zamanlı olarak gerçekleştirildi

Bakan Yerlikaya, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada operasyonların Cumhuriyet Başsavcılıkları ve Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Başkanlığı koordinesinde yürütüldüğünü belirtti. İl Emniyet Müdürlükleri KOM Şube Müdürlükleri tarafından gerçekleştirilen operasyonlar, 81 ilde eş zamanlı olarak yapıldı.

13 yasa dışı imalathane deşifre edildi

Yerlikaya, yapılan aramalarda 13 yasa dışı alkollü içki imalathanesinin ortaya çıkarıldığını bildirdi. Ele geçirilen sahte içkilerin ve etil alkolün, halk sağlığını tehdit eden ürünlerin piyasaya sürülmesini engellemek amacıyla imha edileceği belirtildi.

“Bu ürünler ölümcül bir tuzaktır”

Bakan Yerlikaya, açıklamasında sahte içki üretiminin yalnızca bir suç değil, aynı zamanda toplum sağlığını tehdit eden ölümcül bir tuzak olduğunu vurguladı. “Bu ürünleri piyasaya sürenler vatandaşlarımızın sağlığını ve hayatını hiçe saymaktadır” ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara uyarı: Şüpheli durumları bildirin

Yerlikaya, vatandaşlara çağrıda bulunarak şüpheli durumların 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirilmesini istedi. “Biz gereğini yaparız” mesajıyla açıklamasını tamamlayan Bakan Yerlikaya, sahte içkiyle mücadelenin kararlılıkla süreceğini ifade etti.

KALKAN DİHA'nın Test Başarısı

Keşif ve istihbarat görevleri için geliştirilen Bayraktar KALKAN DİHA, 40'ıncı uçuş testini de başarıyla tamamladı. Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, uçuş testinin başarılı anlarını içeren bir video yayımladı.

Selçuk Bayraktar'ın Paylaşımı

Selçuk Bayraktar, Nisan ayında gerçekleştirilen VTOL Uçuş Testi kapsamında KALKAN DİHA'nın 14 bin 500 feet irtifaya çıktığını ve 70 saatlik başarılı uçuş süresini geride bıraktığını belirtmişti. KALKAN DİHA, Taktik İHA sınıfında yer alarak, başarılı testleriyle dikkat çekiyor.

Taktik İHA Sınıfında Güçlü Performans

Testlerine hız kesmeden devam eden KALKAN DİHA, taktik İHA sınıfında bir hava aracı olarak önemli görevler üstlenmeye devam ediyor. Yüksek irtifa ve uzun uçuş süreleriyle dikkat çeken KALKAN DİHA, milli savunma sanayiine önemli katkılar sağlıyor.

Robotik Yarışmalarında Büyük Heyecan

2024 RoboCup Çin Açık, Pazar günü Fujian Eyaleti Jinjiang Şehri'nde düzenlenen ve 3.500'den fazla robot meraklısının becerilerini sergilediği büyük bir etkinlik ile sona erdi. Üç gün süren etkinlik, Çin Otomasyon Derneği ve diğer prestijli kurumlar tarafından ortaklaşa düzenlendi. Yarışmada toplam 42 takım şampiyon olurken, 42 takım ikinci ve 38 takım üçüncü oldu.

Geniş Katılım ve Yüksek Rekabet

Yarışmaya Tsinghua Üniversitesi, Zhejiang Üniversitesi ve Ulusal Savunma Teknolojisi Üniversitesi'nin de aralarında bulunduğu 136 üniversiteden toplam 456 takım katıldı. Ayrıca, ilk ve orta okullardan da 262 takım yarışmada yer aldı. Bu geniş katılım, yarışmanın ne kadar popüler ve rekabetçi olduğunu gösteriyor.

Birinci Sınıf İnsan Kaynakları ve İşbirliği Vurgusu

Çin Bilimler Akademisi akademisyeni ve Xi'an Jiaotong Üniversitesi Bilgi ve İletişim Mühendisliği Bölümü profesörü Guan Xiaohong, yarışmanın önemini şu sözlerle vurguladı: "Birinci sınıf yenilikçi insan kaynaklarını geliştirmek, Çin'deki yüksek öğrenimin önemli bir misyonudur. Bu robot yarışması, katılımcı ekiplerimizin kapsamlı yeteneklerini geliştirir ve endüstri, akademi ve araştırma enstitüleri arasındaki işbirliğini teşvik etmek için mükemmel bir köprü görevi görür."

Tarihsel Bir Perspektif

Yarışma, ilk kez düzenlendiği 1999 yılından bu yana Pekin ve Şangay gibi şehirlerde 26 kez başarıyla gerçekleştirildi. Her yıl artan katılım ve ilgi ile, RoboCup Çin Açık, robotik alanındaki en prestijli etkinliklerden biri haline geldi.

Futbol Sahasında Robotlar

Yarışma boyunca, robotlar farklı kategorilerde yarıştı. Özellikle futbol maçlarındaki çeşitli robotlar büyük ilgi gördü. Katılımcılar, robotlarının becerilerini ve stratejilerini sergileyerek izleyicilere unutulmaz anlar yaşattı.

Devam Eden Maçlar ve Gelecek Vizyonu

Yarışma süresince çeşitli robot maçları devam etti. Yarışmanın organizatörleri, gelecekte daha büyük ve daha yenilikçi yarışmalar düzenlemeyi hedeflediklerini belirtti. RoboCup Çin Açık, her yıl daha fazla katılımcı ve izleyici çekerek, robot teknolojilerinin gelişimine önemli katkılar sağlıyor.

Ukrayna'nın Karşı Saldırıları

Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığı ise, son 24 saat içinde Rus ordusuyla onlarca çatışmaya girdiklerini duyurdu. Ukrayna Hava Kuvvetleri'nin Rus hava savunma füze sistemlerine ve diğer askeri hedeflere yönelik bir dizi saldırı düzenlediği açıklandı.

AB'den Ukrayna'ya Destek Önerileri

Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilecek gelirleri Ukrayna'ya askeri yardım sağlamak için kullanmaları gerektiğini öne sürdü. AB dış politika sorumlusu Josep Borrell, bu fonların yüzde 90'ının askeri yardım için kullanılmasını teklif etti.

Rusya'nın Cevabı ve Uyarıları

Kremlin sözcüsü Dmitry Peskov, Rusya'nın AB'nin dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirleri Ukrayna'ya silah sağlamak için kullanma planlarına karşı tüm yasal mekanizmaları kullanacağını ve ilerleme halinde misilleme yapacağını açıkladı. Bu durum, Ukrayna krizinin uluslararası boyutunu daha da karmaşık hale getiriyor.

Sosyal medya platformlarında paylaşılan görüntüler, elektrikli aracın yoğun siyah dumanlar eşliğinde alevler içinde olduğunu gösteriyor. Waymo, araçta hiçbir sürücünün bulunmadığını ve yaralanma olmadığını belirtti; ayrıca yerel güvenlik güçleriyle olaya müdahale konusunda iş birliği yaptıklarını ifade etti.

San Francisco İtfaiye Departmanı, olayın detaylarını araştırdı ve bulgularını polise iletti. İtfaiye yetkilileri, sosyal medyada aracın yanmış hali ve içerisindeki havai fişeklerin yangına neden olduğuna dair görselleri paylaştı. San Francisco Polis Departmanı ise konuyla ilgili herhangi bir açıklama yapmadı.

Güvenlik Görüntüleri ve Toplumun Tepkisi

Güvenlik kameralarının kaydettiği görüntüler, saldırganın Bae'ye defalarca taşla vurduğunu gösteriyor. Bu saldırı, toplumda siyasi olarak derin bölünmelere dair endişeleri artırdı. Bazı vatandaşlar, Güney Kore'nin Amerika Birleşik Devletleri'ndeki siyasi kutuplaşmadan daha kötü bir durumda olduğunu ifade ediyor.

Saldırının Sonrası ve Kamuoyunun Tepkisi

Ofis çalışanı Yum Dong-hyun gibi vatandaşlar, siyasi nefret ve öfke nedeniyle gerçekleşen bu tür saldırılara karşı cezaların artırılması gerektiğini belirtiyor. Bae'ye saldıran 15 yaşındaki saldırgan olay yerinde tutuklandı ve Bae hastaneye kaldırıldı.

Siyasi Terörizm ve Güvenlik Endişeleri

Saldırı, muhalefet lideri Lee Jae-myung'un boynundan bıçaklanmasının ardından yaşanan ikinci büyük siyasi şiddet olayı. Myongji Üniversitesi'nden siyaset bilimi profesörü Shin Yul, Güney Korelilerin siyasete kişisel bağlılık üzerinden yaklaştığını, bu durumun siyasi terörizme yol açabileceğini söylüyor. Ülkede silah bulundurma üzerindeki katı kısıtlamalara rağmen siyasi liderler sıklıkla yakın güvenlik koruması altında değiller.