ABD Başkanı Donald Trump, Venezuela ile imzalanan petrol anlaşmasının ABD'ye 65 milyar varilden fazla kanıtlanmış rezerv üzerinde çoğunluk kontrolü sağladığını açıkladı. Venezuela yönetimi de anlaşmayı doğrularken, düzenlemenin 17 stratejik petrol sahasının geliştirilmesini kapsadığını bildirdi.

Trump, Truth Social hesabından yaptığı açıklamada anlaşmanın Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve Savunma Bakanı Pete Hegseth tarafından Venezuela Geçici Devlet Başkanı Delcy Rodríguez ile yürütülen çalışmalar sonucunda oluşturulduğunu belirtti. ABD Başkanı, düzenlemenin özel sektör ortaklığı üzerinden hayata geçirileceğini ve Amerikan vergi mükelleflerine maliyet getirmeyeceğini savundu.

Venezuela anlaşmayı doğruladı

Rodríguez, anlaşmayı iki ülke ilişkileri açısından tarihi bir adım olarak nitelendirdi. Venezuela tarafının açıkladığı çerçeveye göre 17 stratejik sahada özel işletmecilerin katılımıyla üretimin artırılması hedefleniyor. Açıklamada bu sahalar için 65 milyar varillik kanıtlanmış potansiyel, 100 milyar doların üzerinde yatırım ve Venezuela devleti açısından 209 milyar doların üzerinde vergi geliri öngörüsü paylaşıldı.

Trump ise anlaşmanın ABD'nin petrol rezervlerini iki katından fazla artıracağını, petrol arzını güçlendireceğini ve benzin fiyatlarını düşüreceğini savundu. Bu sonuçlar henüz gerçekleşmiş ekonomik etkiler değil; anlaşmaya ilişkin ABD yönetiminin beklentileri niteliğinde.

Anlaşmanın uygulama ayrıntıları önem taşıyor

Açıklanan çerçeve, rezervlerin mülkiyetinin ABD'ye geçtiği anlamına gelmiyor. Trump'ın kullandığı ifade, 65 milyar varilden fazla kanıtlanmış rezerv üzerinde çoğunluk kontrolünün özel sektör ortaklığı aracılığıyla sağlandığı yönünde. Anlaşmanın şirket bazındaki yapısı, üretim takvimi ve sahalara ilişkin operasyonel ayrıntıların nasıl uygulanacağı petrol piyasası açısından belirleyici olacak.

Washington ile Caracas arasındaki enerji ilişkileri 2026 başından bu yana hızla yeniden şekilleniyor. Daha önce iki ülke arasında Venezuela ham petrolünün ABD pazarına yönlendirilmesine ilişkin düzenleme gündeme gelmişti. Sürecin önceki aşamalarını ABD ve Venezuela petrol anlaşmasında izlemek mümkün.

Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG), Wali Petrol Limited Şirketi’ne Erzincan il sınırları içinde bulunan iki saha için beş yıl süreyle petrol arama ruhsatı verdi. Resmî Gazete’de yayımlanan karara göre sahaların yüzölçümleri 14 bin 862 ve 14 bin 861 hektar.

İki ruhsat sahasının toplam büyüklüğü 29 bin 723 hektara ulaşıyor. Açıklanan yüzölçümleri arasındaki fark ise yalnızca 1 hektar; karar Wali Petrol’ün Erzincan’daki arama alanını iki sahada tanımlıyor.

İki saha toplam 29 bin 723 hektar

Ruhsat kararı, şirketin söz konusu sahalarda petrol arama faaliyeti yürütebilmesine ilişkin yetkiyi beş yıllık dönem için düzenliyor. Kararda üretim miktarı, rezerv büyüklüğü veya yatırım tutarına ilişkin bir veri yer almıyor.

Petrol arama ruhsatlarında saha ve süre kararları MAPEG tarafından ilan ediliyor. Kurumun benzer ruhsat süreçlerine ilişkin önceki uygulamalarından biri, Karadeniz’deki TPAO ruhsatlarının uzatılması kararında görülmüştü.

Bitcoin, Fed Başkanı Kevin Warsh'ın Jackson Hole'da enflasyona karşı daha sıkı para politikası ihtimalini canlı tutan mesajlarının ardından sert satışla karşılaştı. Cuma günü 81 bin doların üzerine çıkan kripto para yüzde 3'ün üzerinde gerileyerek 77 bin dolar bandına çekildi. Aynı saatlerde eylül toplantısında faiz artışı beklentisi yaklaşık yüzde 35 düzeyinden yüzde 56-60 aralığına yükseldi.

Warsh, Jackson Hole konuşmasında Fed'in yüzde 2'lik enflasyon hedefinin sabit olduğunu vurguladı. ABD ekonomisinin güçlü kaldığını ve iş gücü piyasasının tam istihdamla uyumlu göründüğünü belirten Warsh, son dönemdeki daha iyi enflasyon verilerinin altta yatan eğilimde anlamlı bir iyileşmeye işaret etmediğini söyledi.

Warsh fiyat istikrarını öne çıkardı

Fed Başkanı, para politikasında kısa vadeli faizlerin temel araç olduğunu belirterek enflasyonun hedefe doğru açık ve yeterince hızlı ilerlediğinden emin olunması gerektiğini söyledi. Warsh'ın konuşmasındaki bu vurgu, piyasalarda eylül ayında faiz artışı ihtimalinin yeniden öne çıkmasına neden oldu. Reuters verilerine göre artış olasılığı bir gün önceki yüzde 35,4 seviyesinden yüzde 55,7'ye çıktı.

Faiz fiyatlamasındaki değişim yalnız kripto varlıklarla sınırlı kalmadı. İki yıllık ABD Hazine tahvili faizi yaklaşık 13 baz puan yükselirken dolar endeksi yüzde 0,61 arttı. Kısa vadeli faizlerdeki yükseliş ve güçlenen dolar, getirisi olmayan ya da nakit akışı üretmeyen varlıklar üzerindeki baskıyı artırdı.

Bitcoin haftalık rallinin bir bölümünü geri verdi

Bitcoin, Warsh'ın konuşması öncesinde haftalık bazda yüzde 20'nin üzerinde yükselmiş ve yeniden 80 bin dolar eşiğinin üzerine taşınmıştı. Jackson Hole sonrasında görülen satış, bu rallinin bir bölümünü geri aldı. Reuters'ın 28 Ağustos piyasa verisinde Bitcoin yüzde 3,34 düşüşle 77 bin 413,77 dolara geriledi.

Fed'in daha önceki kararlarında da enflasyon ile faiz patikası arasındaki gerilim piyasa fiyatlamasının ana başlıklarından biriydi. Endeks24'ün Warsh döneminin ilk Fed kararı haberinde, politika faizinin yüzde 3,50-3,75 aralığında sabit tutulmasına karşın yılın ilerleyen dönemleri için artış riskinin masada kaldığı aktarılmıştı.

Gözler eylül toplantısına çevrildi

Piyasaların bundan sonraki odağı, 15-16 Eylül'deki Fed toplantısı öncesinde açıklanacak enflasyon ve istihdam verileri olacak. Warsh konuşmasında belirli bir faiz kararına bağlı kalmadığını vurgulasa da fiyat istikrarını mevcut dönemin önceliği olarak tanımlaması, faiz beklentilerinin yeniden sıkılaşma yönünde fiyatlanmasına zemin hazırladı.

Sermaye Piyasası Kurulu, yatırım fonlarına ilişkin rehberde portföy yönetim şirketlerinin serbest fon sayısını yönetici kadrosuna bağlayan yeni sınırlar getirdi. Özel fonlar dahil serbest fonların sayısı, şirket bünyesinde istihdam edilen portföy yöneticisi sayısını aşamayacak. Rehber ayrıca her fon için biri sorumlu olmak üzere en az iki portföy yöneticisi görevlendirilmesini ve bir yöneticinin, serbest fonlar dahil, en fazla 7 fonun yönetiminde görev almasını öngörüyor. Mevcut yapısını bu sınırlara uyduramayan şirketler için 2029 ve 2031'e uzanan kademeli geçiş takvimi uygulanacak.

Serbest fon sayısı yönetici sayısını aşamayacak

SPK'nın 28 Ağustos 2026 tarih ve 52/1589 sayılı kararıyla güncellenen Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber, bir portföy yönetim şirketinin kurucusu olduğu serbest şemsiye fona bağlı olarak ihraç edilecek serbest fonlara sayı sınırı getirdi. Özel fonların da dahil edildiği yeni düzende serbest fon sayısı, istihdam edilen portföy yöneticisi sayısının üzerine çıkamayacak.

Bu hüküm 29 Ağustos 2026'da yürürlüğe girerken, aynı tarih itibarıyla sonuçlandırılmamış serbest fon katılma payı ihraç, serbest fona dönüşüm ve serbest fon devir başvurularına da uygulanacak. Sınırı aşan sayıda serbest fon ihraç etmiş portföy yönetim şirketlerinin en geç 30 Haziran 2029'a kadar uyum sağlaması gerekecek.

Portföy yöneticileri için 2031'e uzanan takvim

Portföy yönetimine ilişkin yeni esaslara göre, fon katılma paylarının ihracı için alınacak yönetim kurulu kararında her fon bazında biri sorumlu portföy yöneticisi olmak üzere en az iki portföy yöneticisi görevlendirilecek. Sorumlu yönetici, fonun bilgilendirme dokümanları, KAP'ta yer alan yatırım stratejileri ve sınırlamaları ile mevzuat çerçevesindeki yatırım kararlarının belirlenmesinden sorumlu olacak.

Bir portföy yöneticisi serbest fonlar dahil en fazla 7 fonun yönetiminde görevlendirilebilecek. Girişim sermayesi yatırım fonları ile gayrimenkul yatırım fonları bu sınırlamanın dışında tutuldu. 29 Ağustos 2026 itibarıyla 7 fon sınırına uyamayan portföy yönetim şirketlerinde, 1 Ocak 2029'dan itibaren yönetici başına en fazla 10 fon; 1 Ocak 2031 itibarıyla ise en fazla 7 fon yönetilebilecek.

Serbest fonlara yönelik daha sıkı portföy ve risk yönetimi kuralları, yılın başında SPK'nın fon düzenlemesi taslağında da gündeme gelmişti. Son rehber, fon sayısının yönetici kadrosuyla ilişkilendirilmesini bağlayıcı kurala dönüştürürken portföy yönetimindeki sorumluluk dağılımını da ayrıntılandırdı.

Yönetim kararlarında kayıt ve onay yükümlülüğü

Rehber, portföy yönetim kararlarının kayıt altına alınmasına yönelik yeni bir eşik de belirledi. Günlük kontrollerde bir sermaye piyasası aracının geçmiş 30 gündeki günlük değer ortalamasının, aynı dönemdeki günlük ortalama fon portföy değerinin yüzde 5'i ve üzerinde olması halinde, ilgili alım ve satım kararlarına dayanak oluşturan araştırma ve analiz belgeleri genel müdür onayına sunulacak.

Bu onayın en az 5 yıl saklanması gerekecek. Genel müdür onayının ardından ilgili yatırımların değeri, karşı taraf riski ve portföy yoğunlaşmaları hakkında sorumlu portföy yöneticisi tarafından en fazla 15 günlük dönemlerle raporlama yapılacak; bu raporlar da en az 5 yıl süreyle saklanacak.

24-28 Ağustos haftasında Borsa İstanbul kapanırken TL bazında gram altın ve BIST 100 artıda kaldı; kripto ve küresel enerji tarafında tablo tersine döndü. Gram altın yüzde 1, BIST 100 yüzde 0,87 yükselirken dolar/TL yüzde 0,37 ve euro/TL yüzde 0,09 arttı. CoinGecko'nun 24 Ağustos günlük BTC/TRY değeri ile cuma akşamı görüntülenen 28 Ağustos değeri karşılaştırıldığında Bitcoin yaklaşık yüzde 1,49 gerideydi. Reuters'in 16.54 GMT verisinde Brent'in haftalık kaybı yaklaşık yüzde 5,38, WTI'ın kaybı yüzde 4,47 düzeyindeydi.

Gram altın BIST 100'ün 0,13 yüzde puan önünde

BIST 100 haftayı 14.641,56 puandan tamamladı. Endeks hafta içinde 14.341,93 ile 14.730,20 puan arasında hareket ederken önceki cuma kapanışına göre yüzde 0,87 yükseldi. Kapalıçarşı haftalık kapanış serisinde 24 ayar gram altın yüzde 1 artışla 7.160 liraya çıktı. Dolar/TL yüzde 0,37 artışla 48,2440'a, euro/TL yüzde 0,09 yükselişle 56,2320'ye ulaştı. Böylece gram altının haftalık artışı BIST 100'ün 0,13 yüzde puan üzerinde kaldı. Borsa İstanbul endeks verileri resmi veri sayfasından izlenebiliyor.

Aynı varlık grubunun önceki haftadaki görünümü, 17-21 Ağustos piyasa karşılaştırmasında yer alıyor.

Bitcoin'de hafta hesabı kapanış değil anlık görüntü

Borsa İstanbul cuma seansını tamamladı ancak Bitcoin'de işlem kesintisiz sürüyor. Bu nedenle kripto tarafında sabit bir cuma kapanışı yerine CoinGecko BTC/TRY serisindeki 24 Ağustos günlük değer ile 28 Ağustos cuma akşamı görüntülenen değer karşılaştırıldı. Seride 1 Bitcoin 24 Ağustos için 3.797.327 TL, 28 Ağustos görüntüsünde 3.740.748 TL seviyesindeydi. Bu iki nokta arasındaki değişim yaklaşık yüzde 1,49 düşüşe karşılık geliyor. Hesap, platformdaki hareketli 7 günlük göstergeden farklı olarak 24-28 Ağustos aralığını esas alıyor.

Petrol haftanın en sert kayıp tarafı oldu

Reuters'in cuma günü 16.54 GMT verisinde Brent petrol 89,32 dolar, WTI 83,17 dolar seviyesindeydi. Aynı anda haftalık kayıp Brent'te yaklaşık yüzde 5,38, WTI'da yüzde 4,47 olarak hesaplanıyordu. Bu oranlar seçili araçlar içinde en sert negatif hareketi petrole taşıdı. ABD işlem günü henüz tamamlanmadığı için petrol rakamları nihai haftalık kapanış veya uzlaşma olarak değerlendirilmemeli.

Petrol satışında Fed Başkanı Kevin Warsh'un yıl içinde olası bir faiz artırımına işaret eden açıklamaları ile Hürmüz Boğazı'nda akışın normalleşebileceğine ilişkin beklentiler fiyatlamada öne çıktı. Haftalık tablo bu nedenle aynı anda kapanan tek bir portföy getirisi değil; BIST, altın ve dövizde haftalık kapanışı, Bitcoin'de cuma akşamı anlık görüntüsünü, petrolde ise cuma akşamı devam eden küresel işlemleri karşılaştırıyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Borsa İstanbul, Volatilite Bazlı Tedbir Sistemi kapsamında AKFIS, TKNKA ve PRZMA payları için yeni işlem tedbirleri belirledi. KAP'ta yayımlanan duyurulara göre tedbirler 31 Ağustos 2026 seans başında başlayacak ve 29 Eylül 2026 seans sonuna kadar sürecek.

Tedbirler 31 Ağustos'ta devreye girecek

Akfen İnşaat Turizm ve Ticaret (AKFIS.E) ile Teknika Plastik (TKNKA.E) payları, 31 Ağustos 2026 tarihli işlemlerden başlayarak açığa satışa ve kredili işlemlere konu edilemeyecek. Uygulama 29 Eylül 2026 seans sonunda sona erecek.

Prizma Pres Matbaacılık (PRZMA.E) paylarında ise aynı tarih aralığında brüt takas tedbiri uygulanacak. Böylece Borsa İstanbul'un aynı gün açıkladığı VBTS kararlarında üç pay iki farklı tedbir kapsamına alınmış oldu.

Benzer VBTS kararları daha önce de uygulandı

Borsa İstanbul, Haziran 2026 döneminde de üç pay için bir aylık VBTS tedbirleri açıklamıştı. Üç hisseye yönelik önceki VBTS kararı, benzer çoklu pay uygulamalarının yakın dönem örnekleri arasında yer alıyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Borsa İstanbul'da iki yeni halka arz payı eylülün ilk iki işlem gününde Yıldız Pazar'da işlem görmeye başlayacak. İntetra Teknoloji ve Bilişim Hizmetleri AŞ payları 1 Eylül 2026'da 53,60 TL baz fiyatla, Bakırcı Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı AŞ payları ise 2 Eylül 2026'da 12,93 TL baz fiyatla işleme açılacak.

INTET 1 Eylül'de işlem görmeye başlayacak

İntetra Teknoloji'nin halka arz edilen 40 milyon TL nominal değerli payları 1 Eylül 2026'dan itibaren Yıldız Pazar'da işlem görecek. Payların baz fiyatı 53,60 TL, işlem kodu INTET.E olarak belirlendi. İşlemler sürekli işlem yöntemiyle yürütülecek ve ilgili sırada maksimum emir değeri 1 milyon TL olacak.

İki şirketin halka arz sürecinin önceki aşamasında İntetra ve Bakırcı GYO halka arzlarına verilen SPK onayı Endeks24'te duyurulmuştu. İşlem görmeye başlama takviminin açıklanmasıyla iki pay için ikincil piyasa başlangıç tarihleri de netleşti.

BKRGY için ilk işlem günü 2 Eylül

Bakırcı GYO'nun halka arz edilen 167 milyon TL nominal değerli payları 2 Eylül 2026'dan itibaren Yıldız Pazar'da BKRGY.E koduyla işlem görmeye başlayacak. Baz fiyat 12,93 TL olarak belirlenirken işlemler sürekli işlem yöntemiyle yapılacak. Bu sırada da maksimum emir değeri 1 milyon TL olacak.

İki halka arz birlikte değerlendirildiğinde, 207 milyon TL nominal değerli pay iki ardışık günde Yıldız Pazar'da işlem görmeye başlayacak. İlk işlem INTET'te 1 Eylül'de, BKRGY'de ise bir gün sonra başlayacak.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

İstanbul 4. Sulh Ceza Hâkimliğinin 25 Ağustos 2026 tarihli ve 2026/8631 D. İş sayılı kararıyla Dinamik Menkul Değerler AŞ yönetimi için Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunun kayyım olarak atanmasına karar verildi.

Yönetim Kurulu Fon tarafından oluşturuldu

Dinamik Menkul Değerler AŞ'nin duyurusunda, TMSF tarafından oluşturulan Yönetim Kuruluna başkan, başkan vekili ve üyelerin atandığı belirtildi. Atamaların tescil edilmesi ve Ticaret Sicil Gazetesinde yayımlanması amacıyla İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğüne gönderildiği kaydedildi.

Ticari faaliyetlerin sürdüğü bildirildi

Şirket, Fon Kurulunca atanan Yönetim Kurulunun şirketin temsili ve yönetimini yürüttüğünü bildirdi. Duyuruda, ticari faaliyetlerin herhangi bir aksama olmadan kesintisiz devam ettiği ifade edildi.

Suriye Demokratik Güçleri’nin (SDG) bağımsız askeri yapı olarak feshedildiğini açıklamasının ardından Mazlum Abdi’nin Şam yönetiminde cumhurbaşkanlığı danışmanı olarak görevlendirilmesi, entegrasyon sürecini yeni bir aşamaya taşıdı. Askeri yapının sona ermesi önemli bir eşik olsa da personelin yeni görev dağılımı, kuzeydoğudaki idari düzen ve güvenlik dengeleri henüz tamamlanmış bir dosya değil.

Askeri fesih entegrasyonun bittiği anlamına gelmiyor

Abdi, 25 Ağustos’ta SDG’nin bağımsız askeri güç olarak görevini tamamladığını ve güçlerin Suriye ordusuna entegrasyon sürecinin tamamlandığını açıkladı. Reuters’a göre SDG unsurları Savunma Bakanlığı bünyesindeki yapılara dağıtılırken, daha önce SDG saflarında görev yapan bazı isimler de üst düzey savunma görevlerine alındı.

Bununla birlikte entegrasyonun uygulama aşamasında hâlâ açık başlıklar bulunuyor. Reuters, kadın SDG mensuplarının yeni askeri yapıdaki konumunun çözülmesi gereken konulardan biri olduğunu bildiriyor. Kuzeydoğuda daha önce SDG bağlantılı kurumlar tarafından yürütülen sivil ve güvenlik işlevlerinin merkezi yönetime nasıl devredileceği de sürecin devam eden ayağını oluşturuyor.

Şam’ın hedefi tek devlet ve tek ordu

Şam yönetiminin temel hedefi, iç savaş boyunca farklı güçlerin kontrolünde kalan bölgeleri merkezi devlet yapısına bağlamak. Suriye Cumhurbaşkanlığı tarafından yayımlanan 164 sayılı kararnameyle Mustafa Halil Abdi’nin Cumhurbaşkanlığına danışman olarak atanması bu çerçevede geldi. 27 Ağustos tarihli kararnamede danışmanlığın görev alanına ilişkin ayrıntı verilmedi.

Suriye resmi haber ajansının yayımladığı entegrasyon kronolojisine göre süreç, Mart 2025’te başlayan siyasi mutabakattan askeri, güvenlik ve idari uygulamalara uzandı. SDG’nin feshi bu sürecin askeri ayağındaki en görünür eşik olurken, merkezi yönetimin kuzeydoğudaki kurumlar üzerindeki fiili kontrolünün kalıcı hale gelmesi sonraki aşamanın ana testi olacak.

Türkiye açısından hangi başlıklar izlenecek

Ankara, SDG’nin feshedilmesini Suriye’nin birliği açısından olumlu bir gelişme olarak değerlendirdi. Reuters’a göre Türkiye, yeni dönemde de Suriye’nin tek devlet ve tek ordu altında birleşmesi gerektiği görüşünü koruyor ve kuzey Suriye’ye ilişkin güvenlik kaygılarının tamamen giderilmesini istiyor.

Endeks24, entegrasyon sürecinin önceki aşamasında SDG’nin orduya katılımı ve enerji sahalarının devrini ele almıştı. Fesih ve Abdi’nin Şam’daki yeni görevi, bu sürecin askeri anlaşmadan merkezi devlet içindeki görev paylaşımına geçtiğini gösteriyor.

Türkiye’de kiralık konut piyasası temmuzda şehirler arasında belirgin biçimde ayrıştı. sahibinden.com ile Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi işbirliğiyle hazırlanan sahibindex raporuna göre yıllık reel kira İstanbul’da yüzde 6,6 artarken Ankara’da yüzde 7,8, İzmir’de yüzde 11 geriledi.

İstanbul üç büyükşehirden ayrıştı

Yıllık reel kira değişiminde İstanbul pozitif bölgede kalırken Ankara ve İzmir’de düşüş kaydedildi. Temmuzda reel kira endeksi aylık bazda İstanbul’da yüzde 0,9, Ankara’da yüzde 0,5 yükselirken İzmir’de yüzde 0,2 geriledi.

Türkiye genelinde reel kira endeksi temmuzda 171,3 puana indi. Ortalama cari kira artışının aylık yüzde 1,7 ile yüzde 1,8’lik enflasyonun altında kalması, ülke genelindeki reel kira göstergesini aşağı çekti.

İlanlar büyükşehirlerde daha hızlı kapandı

Kapatılan ilan yaşı temmuzda Türkiye genelinde 27,6 güne, İstanbul’da 22,2 güne, Ankara’da 24,4 güne ve İzmir’de 39 güne indi.

Ortalama kiralık konut ilan metrekare fiyatı Türkiye genelinde 294,2 TL oldu. İstanbul’da 456,5 TL, İzmir’de 327,4 TL ve Ankara’da 294,1 TL olarak ölçüldü.

Talep yıllık bazda çift haneli arttı

Kiralık konut talep endeksi temmuzda bir önceki aya göre yüzde 3,5, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 10,6 yükseldi. Buna karşın yıllık reel kira değişimi ülke genelinde negatif kalmayı sürdürdü.

Konut piyasasında satış fiyatlarıyla kiralar arasındaki ayrışma Endeks24’ün konut fiyatları ve kira yükünü birlikte ele alan haberinde de görülmüştü.

ABD’de gelecek 10 yılın istihdam görünümünde sağlık ve teknoloji meslekleri öne çıktı. ABD Çalışma İstatistikleri Bürosunun 2025-2035 projeksiyonlarına göre hemşire pratisyenlerinde istihdamın yüzde 41, veri bilimcilerinde yüzde 35 ve bilgisayar ile bilgi araştırma bilimcilerinde yüzde 22 artması bekleniyor.

Sağlık grupları istihdam artışının merkezinde

Projeksiyonda sağlık destek meslekleri yüzde 13,3 ile 22 ana meslek grubu içinde en hızlı büyümesi beklenen grup oldu. Sağlık uygulayıcıları ve teknik mesleklerde ise yüzde 8 büyüme öngörüldü. Bu iki grubun birlikte 2035’e kadar yaratılacak yeni işlerin yaklaşık üçte birini oluşturması bekleniyor.

ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu, yaşlanan nüfusun ve kronik hastalıkların yaygınlığının evde bakım, sağlık hizmetleri ve sosyal destek talebini artıracağını belirtiyor. Ayrıntılı meslekler içinde hemşire pratisyenleri yüzde 41 ile en hızlı istihdam artışı beklenen meslek olarak ilk sırada yer aldı.

Veri bilimcileri ilk üçte

En hızlı büyümesi beklenen 20 meslek listesinde veri bilimcileri yüzde 35 ile üçüncü sırada bulunuyor. ABD Çalışma İstatistikleri Bürosuna göre veri bilimcileri için on yıl boyunca yılda ortalama yaklaşık 24 bin 800 açık pozisyon oluşması bekleniyor.

Bilgisayar ve matematik meslekleri ana grup düzeyinde yüzde 7,3 büyüme projeksiyonuna sahip. Kurum, yapay zeka çözümlerinin ve dijital araçların ekonomide daha yaygın kullanılmasının veri bilimcileri ile bilgisayar ve bilgi araştırma bilimcilerine olan talebi güçlendireceğini öngörüyor. ABD Çalışma İstatistikleri Bürosunun en hızlı büyüyen meslekler listesi 2025-2035 döneminin ayrıntılı sıralamasını içeriyor.

Toplam istihdamda 5,9 milyonluk artış bekleniyor

ABD’de toplam istihdamın 2025’teki 170,3 milyon seviyesinden 2035’te yaklaşık 176,2 milyona çıkması bekleniyor. Bu, on yılda 5,9 milyonluk ve yüzde 3,5’lik artış anlamına geliyor. Özel sağlık ve sosyal yardım sektörleri büyümenin ana kaynakları arasında gösteriliyor.

Teknoloji istihdamındaki dönüşümün iş dünyasına etkisi Endeks24’ün yapay zekanın iş dünyasını nasıl değiştirdiğini ele alan haberinde de incelenmişti.

Türkiye, Karadeniz’de Rusya ve Ukrayna kaynaklı sevkiyat aksaklıklarının arttığı bir dönemde Baltık buğdayına yönelen alıcılar arasına girdi. CM Navigator verilerine göre ağustosta Letonya, Litvanya ve Estonya limanlarından yüklenmek üzere yaklaşık 1 milyon ton buğday için rezervasyon yapıldı; hacim geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 50 arttı.

Karadeniz’deki aksama alıcıları alternatif rotaya itti

Bloomberg’in haberine göre Türkiye, Birleşik Arap Emirlikleri ve Sudan Baltık buğdayına ilgi gösteren ülkeler arasında yer alıyor. Bu ülkeler aynı zamanda Rus buğdayının geleneksel alıcıları arasında bulunuyor. Talep artışı, Rusya ve Ukrayna’nın liman ve deniz taşımacılığı altyapısına yönelik saldırılarının Karadeniz’den tahıl akışını sınırladığı bir dönemde gerçekleşti.

CM Navigator’ın gemi yükleme ve ticaret akışı verileri, Baltık limanlarındaki ağustos rezervasyonlarının yaklaşık 1 milyon tona ulaştığını gösteriyor. Kuruluşun ticaret akışı hizmetinde Baltık buğdayı ve arpasına ilişkin liman yükleme programları izleniyor.

Baltık bölgesinde 6 milyon tonluk ihracat potansiyeli

CM Navigator’a göre Baltık Bölgesi’nde bu sezon ihracata sunulabilecek yaklaşık 6 milyon ton buğday bulunuyor. Temmuzdaki rezervasyonların yıllık bazda üç katına çıkmasının ardından ağustosta da güçlü talep sürüyor. Vilnius merkezli Scandagra, Nijerya ve Güney Afrika gibi Baltık tahılının geleneksel müşterilerinden gelen talebin de arttığını bildirdi.

Scandagra’nın Litvanya ve Letonya tarımsal emtia ticareti yöneticisi Karolis Tarasevicius, Bloomberg’e yaptığı değerlendirmede Karadeniz’deki mevcut koşulların sürmesi halinde Türkiye, Sudan, Libya ve Mısır gibi Baltık tahılı açısından daha az geleneksel pazarlara sevkiyatın artmasını beklediklerini söyledi.

Fiyat farkı rota değişiminin sınırını belirliyor

Baltık buğdayının Rus tahılına göre daha pahalı olması ise geçişin önündeki temel sınırlardan biri. Bloomberg’e konuşan Copenhagen Merchants Litvanya ofisi baş brokeri Gintaras Pauza, fiyat farkının bazı alıcıların sözleşme imzalamasını engellediğini belirtti.

Karadeniz’deki liman ve sevkiyat riskleri son günlerde buğday fiyatlarına da yansıdı. Endeks24’ün Karadeniz riskinin buğday fiyatına etkisini incelediği haberde, benchmark fiyatın 26 Ağustos itibarıyla yıllık yüzde 38,24 yükseldiği ve son dönemdeki hızlanmada sevkiyat endişelerinin öne çıktığı belirtilmişti.

Türkiye’nin geçen sezondaki dış tedarik yapısında Rusya’nın payı yüksek kalmıştı. Bu nedenle Baltık kaynaklı yeni alım ilgisinin kalıcı bir rota değişimine dönüşüp dönüşmeyeceğinde Karadeniz’deki güvenlik koşulları, Baltık-Rus buğdayı arasındaki fiyat farkı ve Türkiye’nin toplam ithalat ihtiyacı belirleyici olacak.

Euro Bölgesi’nde ekonomik güven ağustosta belirgin biçimde toparlanarak uzun dönem ortalamasına yaklaştı. Avrupa Komisyonunun iş ve tüketici anketlerine dayanan ekonomik güven endeksi aylık bazda 1,3 puan artışla 98,4’e çıkarken, 97,5 seviyesindeki piyasa beklentisinin de üzerinde gerçekleşti.

Temmuz verisi yukarı revize edildi

Euro Bölgesi’nin temmuz ayına ilişkin ekonomik güven endeksi 96,9’dan 97,1’e revize edildi. Ağustosta kaydedilen 98,4 seviyesi, revize temmuz verisine göre 1,3 puanlık yükselişe işaret etti. Açıklanan sonuç, 97,5 düzeyindeki piyasa beklentisini 0,9 puan aştı.

Endeks böylece hem Euro Bölgesi’nde hem de Avrupa Birliği genelinde son dört ay boyunca yükseliş gösterdi. AB ekonomik güven endeksi ağustosta 1 puan artarak 98,2 seviyesine çıktı.

Artışı sanayi ve hizmetler destekledi

Güvendeki toparlanmada sanayi, hizmetler ve perakende ticaret sektörlerindeki iyileşme belirleyici oldu. İnşaat sektöründeki güven ile tüketici güveni ise büyük ölçüde yatay seyretti.

Euro Bölgesi tüketici güven endeksi ağustosta eksi 15,9’dan eksi 15,5’e yükseldi. AB’de aynı gösterge eksi 15,1’den eksi 15’e çıktı. Avrupa Komisyonu iş ve tüketici anketlerinin güncel sonuçlarını anket sonuçları sayfasında yayımlıyor.

Güven göstergesi 100 seviyesine yaklaştı

Ekonomik güven endeksinde 100 seviyesi uzun dönem ortalamasını temsil ediyor. Ağustos verisi bu seviyenin altında kalmayı sürdürse de dört aylık artış serisinin devam etmesi ve piyasa beklentisinin aşılması, güven göstergelerindeki toparlanmanın sürdüğünü gösterdi.

Avrupa ekonomisine ilişkin veri ve politika gelişmeleri küresel ekonomi gündeminde izlenebilir.

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, imalat sanayisine yönelik 250 milyar TL büyüklüğündeki finansman programına başvuruların 1 Eylül 2026’da başlayacağını açıkladı. Program kapsamında KOBİ’ler ve büyük ölçekli işletmeler 6 aya kadar ödemesiz, 36 aya kadar vadeli finansmana erişebilecek; büyük işletmeler için kredi üst limiti 150 milyon TL’ye çıkarıldı.

Kredi koşullarında iki seçenek sunulacak

Açıklanan koşullara göre sabit maliyetli krediler yüzde 37 oranla, değişken maliyetli krediler ise TLREF+1 üzerinden kullandırılacak. İşletmelere tanımlanacak kredi limitleri iş gücü maliyetleriyle orantılı olacak.

Program, 2026’nın ilk yarısındaki ortalama istihdam düzeyini yılın ikinci yarısında koruyan işletmeler için ayrı bir maliyet desteği de içeriyor. Bu şartı sağlayan firmaların kullandığı kredilerde finansman maliyetinin 12 puanı Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından karşılanacak.

Büyük işletmelerde limit üç katına çıktı

Yeni pakette büyük işletmeler için kredi üst limiti 50 milyon TL’den 150 milyon TL’ye yükseltildi. KOBİ’lere ise finansmana erişimi kolaylaştırmak amacıyla kefalet desteği sağlanacak.

Şubat 2026’da açıklanan ilk program 100 milyar TL büyüklüğünde tasarlanmış, işletme başına kredi üst limiti 50 milyon TL olarak belirlenmişti. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının şubat ayındaki program duyurusunda KOBİ’ler ile büyük ölçekli firmaların 6 ay anapara ödemesiz ve 36 aya kadar vadeli kredi kullanabileceği açıklanmıştı.

250 milyar TL’lik paket temmuzda duyurulmuştu

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 13 Temmuz 2026’daki Kabine Toplantısı sonrasında 250 milyar TL’lik uygun koşullu kredi paketinin imalat sanayisinin kullanımına sunulacağını açıklamıştı. Resmî açıklamada 6 ay anapara ödemesiz, 36 aya kadar vadeli kredilerde 12 puanlık maliyetin kamu tarafından karşılanacağı belirtilmişti.

Kacır’ın 28 Ağustos’taki açıklamasıyla birlikte programın başvuru tarihi, kredi fiyatlama seçenekleri ve büyük işletmeler için yeni üst limit netleşti. Başvuruların ardından kredi değerlendirme süreci protokol imzalanan bankalar üzerinden yürütülecek.

İmalat sanayisine ilişkin yeni destek ve finansman başlıkları ekonomi ve sanayi gündeminde izlenebilir.

Morgan Stanley, 3 Eylül'de açıklanacak ağustos enflasyonunun kendi beklentisinden belirgin biçimde düşük gelmesi halinde Türkiye'de faiz indirim takviminin öne çekilebileceğini değerlendiriyor. Georgi Deyanov liderliğindeki ekonomistler aylık TÜFE artışını yüzde 2,1, yıllık enflasyonu yüzde 31,8 öngörürken ana senaryoda TCMB'nin eylül toplantısını pas geçmesini bekliyor.

Morgan Stanley'nin değerlendirmesinde faiz indirimlerinin zamanlaması açısından asıl değişken, enflasyon verisinin tahmine göre ne ölçüde aşağı yönlü sürpriz yapacağı. Raporda takvimi öne çekecek sabit bir TÜFE seviyesi verilmezken, bankanın yüzde 2,1'lik aylık tahmininden “belirgin şekilde” düşük bir sonuç erken indirim olasılığını artırabilecek koşul olarak öne çıkarıldı.

Eylül için bekleme, son çeyrekte iki indirim

Bankanın ana senaryosu, TCMB'nin eylül toplantısında politika faizini sabit tutması ve indirimlere ekim ile aralık toplantılarında gitmesi yönünde. TCMB, 23 Temmuz faiz kararında bir hafta vadeli repo ihale faizini yüzde 37'de bırakmıştı.

Likidite tarafında ise Merkez Bankası, 23 Ağustos tarihli duyuruyla mart başından beri ara verilen bir haftalık repo ihalelerine yeniden başladı. Morgan Stanley, ortalama fonlama maliyetinin yüzde 40 seviyesinden yüzde 37'ye gerilemesini para politikasındaki gevşeme işaretleri arasında değerlendiriyor. Repo kanalına dönüşün fonlama yapısına etkisi, Endeks24'ün TCMB'nin repo dönüşünü ele alan haberinde de ayrıntılı biçimde işlendi.

Yıl sonu politika faizi tahmini yüzde 35

Morgan Stanley, faiz indirim döngüsünün son çeyrekte başlamasıyla politika faizinin 2026 sonunda yüzde 35'e gerilemesini bekliyor. Bu görünümde 3 Eylül'de açıklanacak ağustos TÜFE verisi, bankanın eylül için öngördüğü bekleme senaryosunun değişip değişmeyeceği açısından ilk kritik veri olacak.

Bitcoin, Gary Wagner’ın 27 Ağustos tarihli analizinde aktardığına göre 100 günden uzun sürenin ardından ilk kez 80 bin doların üzerine çıktı. Wagner, kripto varlıklardaki hızlanmanın altın ve gümüş için de yukarı yönlü bir hareketin öncüsü olabileceğini savunurken, Bitcoin’de 84 bin doları, altın vadeli işlemlerinde ise önce 4.692 doları teknik hedef olarak işaretledi.

Altında 200 günlük ortalama korunuyor

Wagner, altında hafta boyunca izlenen üç nehir akşam yıldızı formasyonunun 68 dolarlık düşüşle tamamlandığını, ancak düşüş sinyalinin işlem için gerekli teyidi üretmediğini yazdı. Analizde altının 200 günlük hareketli ortalamanın üzerinde kalması, daha önce olası taban olarak izlenen seviyenin korunması şeklinde değerlendirildi.

Daha düşük riskle pozisyon almak isteyen yatırımcılar açısından Wagner’ın öne çıkardığı eşik 4.692 dolar oldu. Bu seviye, analizde yüzde 38,2 Fibonacci düzeltmesine karşılık geliyor. Wagner, uzun pozisyon için bu seviyenin yeniden aşılmasının beklenebileceğini belirtirken, 4.900 doların 30-60 günlük dönemde güçlü bir olasılık olduğunu savundu. Bunlar piyasa tahmini niteliğinde olup gerçekleşmiş fiyat hedefleri değil.

Kripto ivmesi değerli metallere öncü olabilir

Analizde Bitcoin’in yanı sıra Solana’nın da yaklaşık yüzde 7,5 yükseldiği belirtildi. Wagner’a göre kripto piyasalarının 24 saat işlem görmesi, daha hızlı hareket etmesi ve kaldıraç koşulları, Bitcoin’in değerli metallere göre daha çabuk tepki vermesine yol açıyor. Altın ve gümüşün de aynı temel dinamiklerden destek gördüğü görüşünü dile getiren Wagner, kriptonun mevcut harekette öncü rol üstlendiğini düşünüyor.

Gümüş tarafında ise ilk teknik eşik 70,55 dolar civarındaki yüzde 23,6 Fibonacci düzeltme seviyesi olarak gösterildi. Wagner’ın altın, Bitcoin ve gümüş için verdiği seviyeler, Kitco’daki imzalı analizde yer alan teknik görüş ve beklentilere dayanıyor.

Hizmet Üretici Fiyat Endeksi temmuz ayında yıllık yüzde 32,77, aylık yüzde 3,94 arttı. Endeks, geçen yılın aralık ayına göre yüzde 28,95, on iki aylık ortalamalara göre ise yüzde 34,71 yükseldi. Yıllık artışta yüzde 37,26 ile ulaştırma ve depolama hizmetleri öne çıkarken, aylık bazda en yüksek artış yüzde 5,41 ile idari ve destek hizmetlerinde görüldü.

Ulaştırma ve depolamada yıllık artış yüzde 37,26

Hizmet gruplarında yıllık artış oranları farklılaştı. Ulaştırma ve depolama hizmetlerinde fiyatlar geçen yılın aynı ayına göre yüzde 37,26 arttı. Mesleki, bilimsel ve teknik hizmetlerde artış yüzde 36,18, idari ve destek hizmetlerinde yüzde 30,62 olarak gerçekleşti.

Konaklama ve yiyecek hizmetlerinde yıllık artış yüzde 27,63, bilgi ve iletişim hizmetlerinde yüzde 29,56, gayrimenkul hizmetlerinde ise yüzde 21,92 oldu. Böylece açıklanan ana hizmet grupları içinde yıllık artışın en düşük olduğu kalem gayrimenkul hizmetleri olarak kaydedildi.

Aylık artışta idari ve destek hizmetleri öne çıktı

Temmuz ayında aylık bazda en yüksek artış yüzde 5,41 ile idari ve destek hizmetlerinde görüldü. Gayrimenkul hizmetlerinde fiyatlar yüzde 5,26, konaklama ve yiyecek hizmetlerinde yüzde 4,70 arttı.

Ulaştırma ve depolama hizmetlerinde aylık artış yüzde 3,71 olurken, mesleki, bilimsel ve teknik hizmetlerde yüzde 2,68, bilgi ve iletişim hizmetlerinde yüzde 2,41 artış kaydedildi.

Geçen yılın temmuzuna göre yıllık artış yavaşladı

H-ÜFE'nin yıllık artış oranı Temmuz 2025'te yüzde 36,35, Temmuz 2024'te yüzde 61,77 seviyesindeydi. Temmuz 2026'da yüzde 32,77 olarak gerçekleşen yıllık oran, iki önceki yılın aynı ayındaki artış hızının belirgin altında kaldı.

Aylık artış ise Temmuz 2025'te yüzde 3,21, Temmuz 2024'te yüzde 4,00 olmuştu. Temmuz 2026'daki yüzde 3,94'lük aylık artış, geçen yılın aynı ayının üzerinde, 2024 Temmuzunun ise hemen altında gerçekleşti.

Türkiye'nin dış ticaret açığı temmuz ayında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 13,6 artarak 7 milyar 343 milyon dolara çıktı. TÜİK ile Ticaret Bakanlığı iş birliğiyle hazırlanan Temmuz 2026 dış ticaret verilerine göre ihracat yüzde 2,9 artışla 25 milyar 623 milyon dolar, ithalat yüzde 5,1 yükselişle 32 milyar 966 milyon dolar oldu.

Yedi aylık açık 60,5 milyar doları aştı

Ocak-temmuz döneminde ihracat geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 3,4 artarak 161 milyar 539 milyon dolara, ithalat yüzde 4,7 yükselerek 222 milyar 85 milyon dolara ulaştı. Aynı dönemde dış ticaret açığı yüzde 8,3 artışla 60 milyar 545 milyon dolar oldu. İhracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 73,6'dan yüzde 72,7'ye geriledi.

Enerji ürünleri ve parasal olmayan altın hariç tutulduğunda temmuz ayında ihracat yüzde 3,1 artarak 23 milyar 788 milyon dolara, ithalat yüzde 3,6 yükselerek 26 milyar 194 milyon dolara çıktı. Bu kalemlerde dış ticaret açığı 2 milyar 407 milyon dolar olurken ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 90,8 olarak hesaplandı.

Almanya ihracatta, Çin ithalatta ilk sırada

Temmuz ayında en fazla ihracat 2 milyar 42 milyon dolarla Almanya'ya yapıldı. Almanya'yı 1 milyar 683 milyon dolarla ABD, 1 milyar 349 milyon dolarla Birleşik Krallık, 1 milyar 113 milyon dolarla Irak ve 1 milyar 110 milyon dolarla İtalya izledi. İlk beş ülkenin toplam ihracattaki payı yüzde 28,5 oldu.

İthalatta ilk sırayı 5 milyar 40 milyon dolarla Çin aldı. Çin'i 3 milyar 232 milyon dolarla Rusya, 2 milyar 521 milyon dolarla Almanya, 1 milyar 889 milyon dolarla ABD ve 1 milyar 553 milyon dolarla İtalya takip etti. İlk beş ülkenin toplam ithalattaki payı yüzde 43,2'ye ulaştı.

Yüksek teknolojili ihracatın payı yüzde 4,4

Temmuz ayında imalat sanayinin toplam ihracattaki payı yüzde 94,4 olurken yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ihracatı içindeki payı yüzde 4,4 olarak gerçekleşti. İmalat sanayi ürünlerinin toplam ithalattaki payı yüzde 82,2, yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ithalatı içindeki payı ise yüzde 12,7 oldu.

Türkiye'de güven göstergeleri ağustos ayında aynı yönde hareket etmedi. TÜİK'in 28 Ağustos 2026 tarihli bülteni kapsamında izlenen göstergelerde tüketici güveni ile reel kesim güveni yükselirken, hizmet, perakende ticaret ve inşaat sektörlerinde gerileme görüldü. Tüketici güven endeksi 90,8'e, reel kesim güven endeksi 102,4'e çıktı.

Tüketici güveni 90,8'e yükseldi

TÜİK ile Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası işbirliğiyle yürütülen tüketici eğilim anketine göre tüketici güven endeksi temmuzdaki 89,8 seviyesinden ağustosta yüzde 1 artışla 90,8'e çıktı. Tüketici güveni bültenindeki alt kalemlerde mevcut dönemde hanenin maddi durumu 75,4, gelecek 12 aylık dönemde hanenin maddi durum beklentisi 93,1 ve genel ekonomik durum beklentisi 89,4 oldu.

Reel kesim güveninde de yukarı yönlü hareket görüldü. Mevsimsellikten arındırılmış reel kesim güven endeksi temmuza göre 1,2 puan artarak 102,4 seviyesine çıktı. Böylece imalat sanayi güveni 100 eşik değerinin üzerinde kalmayı sürdürdü.

Hizmet, perakende ve inşaat geriledi

İş dünyasının diğer üç güven göstergesi ise ağustosta zayıfladı. Mevsim etkilerinden arındırılmış hizmet sektörü güven endeksi aylık yüzde 0,1 düşüşle 111,9'a, perakende ticaret sektörü güven endeksi yüzde 0,8 azalışla 110,1'e ve inşaat sektörü güven endeksi yüzde 0,4 gerilemeyle 83,1'e indi.

Ekonomik güven endeksi temmuz ayında yüzde 0,9 artarak 99,8 olmuştu. TÜİK metodolojisinde 100'ün üzerindeki değerler genel ekonomik duruma ilişkin iyimserliği, 100'ün altındaki değerler ise kötümserliği gösteriyor. Endeks, tüketici ile reel kesim, hizmet, perakende ticaret ve inşaat güven göstergelerinin alt endekslerinin ağırlıklandırılmasıyla hesaplanıyor.

Geçen yıl aynı dönemde ekonomik güven endeksi 97,9 seviyesindeydi. Ağustos 2026 tablosunda özellikle tüketici güveninin geçen yılki 84,3 seviyesinin üzerine çıkması, buna karşılık inşaat güveninin 100 eşiğinin belirgin altında kalması sektörel görünümdeki farkın sürdüğünü ortaya koyuyor.

Çin otomotiv sektöründeki yeni model yarışı satış hacminden çok kârlılık tartışmasını büyütüyor. Çin Binek Araç Birliği Genel Sekreteri Cui Dongshu'nun Ulusal İstatistik Bürosu verilerine dayandırdığı hesaplamaya göre sektörün 2026'nın ilk yarısındaki geliri yüzde 1,8 artmasına rağmen toplam kârı yüzde 20 geriledi. Aynı dönemde sektör kâr marjı yüzde 3,8'e indi.

Beş ayda 542 model pazara çıktı

BYD İcra Kurulu Başkan Yardımcısı He Zhiqi'nin 14 Temmuz'da sosyal medya hesabında paylaştığı istatistiğe göre Çin'de ocak-mayıs döneminde 542 yeni veya yenilenmiş model pazara çıktı. Bu tempo günde ortalama 3,6 modele karşılık geliyor. He, yeni bir otomobil geliştirme yatırımının 1 milyar yuanı aşabildiğini ve geliştirme süresinin iki yılı geçebildiğini belirtirken, yeni modelin oluşturduğu satış heyecanının yoğun lansman trafiği nedeniyle üç aydan kısa sürede zayıflayabildiğini söyledi.

Bu tablo, model sayısındaki artış ile sektör kârlılığındaki gerilemenin aynı döneme denk geldiğini gösteriyor. Ancak kâr baskısını yalnız yeni model sayısına bağlamak doğru değil. Sektör verilerinde maliyet artışının gelir artışını aşması, hammadde fiyatları, fiyat rekabeti ve zayıflayan iç talep de marjları aşağı çeken başlıca unsurlar arasında yer alıyor.

Kâr 195,4 milyar yuana geriledi

Cui Dongshu'nun paylaştığı verilere göre Çin otomotiv sektörünün ilk yarı geliri 5,1893 trilyon yuana ulaştı. Buna karşılık maliyetler yüzde 2,8 artışla 4,61 trilyon yuana yükseldi. Toplam sektör kârı yıllık bazda yüzde 20 düşerek 195,4 milyar yuana gerilerken, yüzde 3,8'lik kâr marjı aşağı yönlü sanayi kolları için verilen yüzde 6,5'lik ortalamanın altında kaldı.

Baskı şirket bazında da aynı yönde ilerlemiyor. Seres ilk yarıda zarara dönerken, bazı üreticiler ürün karması ve ihracat sayesinde daha dayanıklı sonuçlar verebiliyor. Bu ayrışma, Çin otomotivindeki sorunun bütün üreticileri aynı ölçüde etkileyen tek bir fiyat savaşı olmaktan çıktığını, sermaye verimliliği ve model portföyü yönetiminin daha belirleyici hale geldiğini gösteriyor.

Çin'deki aşırı kapasite ve fiyat savaşı baskısı daha önce de üreticilerin kârlılık sorununun merkezindeydi. 2026'da buna çok daha sık yeni model çıkarma temposunun eklenmesi, şirketlerin bir model için yaptığı yüksek yatırımın satışa dönüşeceği pencereyi daha da daraltıyor.

Dünya genelinde insansız savaş uçağı projelerinin büyük bölümü hava-yer odaklı geliştirilirken, hiçbir insansız hava aracı bugüne kadar operasyonel hava-hava atış kabiliyeti gösterememişti. KIZILELMA’nın testi, bu alanda ilk kez fiili bir başarı sağlanması nedeniyle kritik önem taşıyor.

F-16’larla müşterek uçuş gerçekleştirildi

Merzifon 5. Ana Jet Üssü’nden kalkan 5 adet F-16 savaş uçağı, test kapsamında KIZILELMA ile Sinop semalarında ortak uçuş icra etti. İnsanlı-insansız müşterek harekât senaryosunu sergileyen uçuşta Bayraktar AKINCI TİHA da bölgede görev alarak süreci havadan kayıt altına aldı.

Senaryo gereği fırlatılan yüksek hızlı jet motorlu hedef uçak, ASELSAN tarafından geliştirilen MURAD AESA radarıyla tespit edildi. Radarın hassas işaretlemesinin ardından KIZILELMA, kanat altında taşıdığı TÜBİTAK SAGE üretimi GÖKDOĞAN Görüş Ötesi Hava-Hava Füzesi’ni ateşledi. Milli füze hedefi tam isabetle vurdu ve platformun havadan havaya taarruz kabiliyeti doğrulandı.

Tüm görev zinciri milli sistemlerle tamamlandı

Türk havacılığında ilk kez milli bir uçağın, milli bir hava-hava füzesini, yine milli bir radarın güdümlemesiyle hedefe angaje olduğu bir görev icra edildi. Böylece hava-hava görev zincirinin tüm aşamaları yerli sistemlerle tamamlanmış oldu.

Testi Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Ziya Cemal Kadıoğlu, Muharip Hava Kuvveti Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol ve Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar havadan takip etti. TÜBİTAK SAGE Enstitü Müdürü Kemal Topalömer ve ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci de test heyetinde yer aldı.

Düşük radar izi ve gelişmiş sensör altyapısı

Düşük radar kesit alanına sahip KIZILELMA, gelişmiş sensörleriyle hedefleri uzun menzilden tespit edebiliyor. Bu konseptin hava muharebelerine yeni bir boyut kazandırması bekleniyor. Platformda MURAD AESA Radarı ve TOYGUN Elektro-Optik Hedefleme Sistemi gibi ileri teknoloji sistemlerin entegrasyonu tamamlandı. Daha önce TOLUN ve TEBER-82 mühimmatlarıyla yapılan testlerde tam isabet sağlamıştı.

Baykar, 2003’ten bu yana tüm projelerini öz kaynaklarıyla yürütürken, 2023 ve 2024’te 1,8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Şirket, savunma ve havacılık sektöründe üst üste dört yıl ihracat lideri oldu ve küresel SİHA pazarında Türkiye'nin konumunu güçlendirdi.

Operasyonlar eş zamanlı olarak gerçekleştirildi

Bakan Yerlikaya, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada operasyonların Cumhuriyet Başsavcılıkları ve Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Başkanlığı koordinesinde yürütüldüğünü belirtti. İl Emniyet Müdürlükleri KOM Şube Müdürlükleri tarafından gerçekleştirilen operasyonlar, 81 ilde eş zamanlı olarak yapıldı.

13 yasa dışı imalathane deşifre edildi

Yerlikaya, yapılan aramalarda 13 yasa dışı alkollü içki imalathanesinin ortaya çıkarıldığını bildirdi. Ele geçirilen sahte içkilerin ve etil alkolün, halk sağlığını tehdit eden ürünlerin piyasaya sürülmesini engellemek amacıyla imha edileceği belirtildi.

“Bu ürünler ölümcül bir tuzaktır”

Bakan Yerlikaya, açıklamasında sahte içki üretiminin yalnızca bir suç değil, aynı zamanda toplum sağlığını tehdit eden ölümcül bir tuzak olduğunu vurguladı. “Bu ürünleri piyasaya sürenler vatandaşlarımızın sağlığını ve hayatını hiçe saymaktadır” ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara uyarı: Şüpheli durumları bildirin

Yerlikaya, vatandaşlara çağrıda bulunarak şüpheli durumların 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirilmesini istedi. “Biz gereğini yaparız” mesajıyla açıklamasını tamamlayan Bakan Yerlikaya, sahte içkiyle mücadelenin kararlılıkla süreceğini ifade etti.

KALKAN DİHA'nın Test Başarısı

Keşif ve istihbarat görevleri için geliştirilen Bayraktar KALKAN DİHA, 40'ıncı uçuş testini de başarıyla tamamladı. Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, uçuş testinin başarılı anlarını içeren bir video yayımladı.

Selçuk Bayraktar'ın Paylaşımı

Selçuk Bayraktar, Nisan ayında gerçekleştirilen VTOL Uçuş Testi kapsamında KALKAN DİHA'nın 14 bin 500 feet irtifaya çıktığını ve 70 saatlik başarılı uçuş süresini geride bıraktığını belirtmişti. KALKAN DİHA, Taktik İHA sınıfında yer alarak, başarılı testleriyle dikkat çekiyor.

Taktik İHA Sınıfında Güçlü Performans

Testlerine hız kesmeden devam eden KALKAN DİHA, taktik İHA sınıfında bir hava aracı olarak önemli görevler üstlenmeye devam ediyor. Yüksek irtifa ve uzun uçuş süreleriyle dikkat çeken KALKAN DİHA, milli savunma sanayiine önemli katkılar sağlıyor.

Robotik Yarışmalarında Büyük Heyecan

2024 RoboCup Çin Açık, Pazar günü Fujian Eyaleti Jinjiang Şehri'nde düzenlenen ve 3.500'den fazla robot meraklısının becerilerini sergilediği büyük bir etkinlik ile sona erdi. Üç gün süren etkinlik, Çin Otomasyon Derneği ve diğer prestijli kurumlar tarafından ortaklaşa düzenlendi. Yarışmada toplam 42 takım şampiyon olurken, 42 takım ikinci ve 38 takım üçüncü oldu.

Geniş Katılım ve Yüksek Rekabet

Yarışmaya Tsinghua Üniversitesi, Zhejiang Üniversitesi ve Ulusal Savunma Teknolojisi Üniversitesi'nin de aralarında bulunduğu 136 üniversiteden toplam 456 takım katıldı. Ayrıca, ilk ve orta okullardan da 262 takım yarışmada yer aldı. Bu geniş katılım, yarışmanın ne kadar popüler ve rekabetçi olduğunu gösteriyor.

Birinci Sınıf İnsan Kaynakları ve İşbirliği Vurgusu

Çin Bilimler Akademisi akademisyeni ve Xi'an Jiaotong Üniversitesi Bilgi ve İletişim Mühendisliği Bölümü profesörü Guan Xiaohong, yarışmanın önemini şu sözlerle vurguladı: "Birinci sınıf yenilikçi insan kaynaklarını geliştirmek, Çin'deki yüksek öğrenimin önemli bir misyonudur. Bu robot yarışması, katılımcı ekiplerimizin kapsamlı yeteneklerini geliştirir ve endüstri, akademi ve araştırma enstitüleri arasındaki işbirliğini teşvik etmek için mükemmel bir köprü görevi görür."

Tarihsel Bir Perspektif

Yarışma, ilk kez düzenlendiği 1999 yılından bu yana Pekin ve Şangay gibi şehirlerde 26 kez başarıyla gerçekleştirildi. Her yıl artan katılım ve ilgi ile, RoboCup Çin Açık, robotik alanındaki en prestijli etkinliklerden biri haline geldi.

Futbol Sahasında Robotlar

Yarışma boyunca, robotlar farklı kategorilerde yarıştı. Özellikle futbol maçlarındaki çeşitli robotlar büyük ilgi gördü. Katılımcılar, robotlarının becerilerini ve stratejilerini sergileyerek izleyicilere unutulmaz anlar yaşattı.

Devam Eden Maçlar ve Gelecek Vizyonu

Yarışma süresince çeşitli robot maçları devam etti. Yarışmanın organizatörleri, gelecekte daha büyük ve daha yenilikçi yarışmalar düzenlemeyi hedeflediklerini belirtti. RoboCup Çin Açık, her yıl daha fazla katılımcı ve izleyici çekerek, robot teknolojilerinin gelişimine önemli katkılar sağlıyor.

Ukrayna'nın Karşı Saldırıları

Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığı ise, son 24 saat içinde Rus ordusuyla onlarca çatışmaya girdiklerini duyurdu. Ukrayna Hava Kuvvetleri'nin Rus hava savunma füze sistemlerine ve diğer askeri hedeflere yönelik bir dizi saldırı düzenlediği açıklandı.

AB'den Ukrayna'ya Destek Önerileri

Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilecek gelirleri Ukrayna'ya askeri yardım sağlamak için kullanmaları gerektiğini öne sürdü. AB dış politika sorumlusu Josep Borrell, bu fonların yüzde 90'ının askeri yardım için kullanılmasını teklif etti.

Rusya'nın Cevabı ve Uyarıları

Kremlin sözcüsü Dmitry Peskov, Rusya'nın AB'nin dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirleri Ukrayna'ya silah sağlamak için kullanma planlarına karşı tüm yasal mekanizmaları kullanacağını ve ilerleme halinde misilleme yapacağını açıkladı. Bu durum, Ukrayna krizinin uluslararası boyutunu daha da karmaşık hale getiriyor.

Sosyal medya platformlarında paylaşılan görüntüler, elektrikli aracın yoğun siyah dumanlar eşliğinde alevler içinde olduğunu gösteriyor. Waymo, araçta hiçbir sürücünün bulunmadığını ve yaralanma olmadığını belirtti; ayrıca yerel güvenlik güçleriyle olaya müdahale konusunda iş birliği yaptıklarını ifade etti.

San Francisco İtfaiye Departmanı, olayın detaylarını araştırdı ve bulgularını polise iletti. İtfaiye yetkilileri, sosyal medyada aracın yanmış hali ve içerisindeki havai fişeklerin yangına neden olduğuna dair görselleri paylaştı. San Francisco Polis Departmanı ise konuyla ilgili herhangi bir açıklama yapmadı.

Güvenlik Görüntüleri ve Toplumun Tepkisi

Güvenlik kameralarının kaydettiği görüntüler, saldırganın Bae'ye defalarca taşla vurduğunu gösteriyor. Bu saldırı, toplumda siyasi olarak derin bölünmelere dair endişeleri artırdı. Bazı vatandaşlar, Güney Kore'nin Amerika Birleşik Devletleri'ndeki siyasi kutuplaşmadan daha kötü bir durumda olduğunu ifade ediyor.

Saldırının Sonrası ve Kamuoyunun Tepkisi

Ofis çalışanı Yum Dong-hyun gibi vatandaşlar, siyasi nefret ve öfke nedeniyle gerçekleşen bu tür saldırılara karşı cezaların artırılması gerektiğini belirtiyor. Bae'ye saldıran 15 yaşındaki saldırgan olay yerinde tutuklandı ve Bae hastaneye kaldırıldı.

Siyasi Terörizm ve Güvenlik Endişeleri

Saldırı, muhalefet lideri Lee Jae-myung'un boynundan bıçaklanmasının ardından yaşanan ikinci büyük siyasi şiddet olayı. Myongji Üniversitesi'nden siyaset bilimi profesörü Shin Yul, Güney Korelilerin siyasete kişisel bağlılık üzerinden yaklaştığını, bu durumun siyasi terörizme yol açabileceğini söylüyor. Ülkede silah bulundurma üzerindeki katı kısıtlamalara rağmen siyasi liderler sıklıkla yakın güvenlik koruması altında değiller.