Enerji fiyatlarındaki jeopolitik kaynaklı sıçrama, Türkiye'de enflasyon görünümünü kısa vadede zorlasa da beklentilerde kalıcı bir bozulmanın önüne geçildi. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, ekonomi programıyla oluşturulan mali alanın etkin kullanıldığını belirterek, haziranda hanehalkının önümüzdeki 12 aya ilişkin enflasyon beklentisinin bir önceki aya göre 3,4 puan gerilediğini duyurdu.

Gerekli tedbirleri hızla devreye aldık

Şimşek, sosyal medya hesabından yaptığı değerlendirmede, jeopolitik gelişmelerin enerji fiyatlarını yukarı taşımasının kısa vadede enflasyon görünümü üzerinde baskı oluşturduğunu kaydetti. Bakan, bu dönemde eşel mobil uygulaması başta olmak üzere gerekli adımların hızlı ve etkili biçimde hayata geçirildiğini, böylece fiyat şoklarının beklentilerde kalıcı bir bozulmaya dönüşmesinin engellendiğini vurguladı. Programla oluşturulan mali alanın, şokların ikincil etkilerini sınırlamak için kullanıldığını belirtti.

Hanehalkı beklentisinde belirgin gerileme

Şimşek'in paylaştığı veriye göre hanehalkının 12 ay sonrasına dönük yıllık enflasyon beklentisi haziranda yüzde 46,13 düzeyine indi. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) açıkladığı Sektörel Enflasyon Beklentileri anketi de bu tabloyu doğruluyor; hanehalkı beklentisindeki 3,38 puanlık gerileme, dezenflasyon programının fiyat algısı üzerindeki etkisinin sürdüğüne işaret ediyor. Bakan, enflasyonla mücadelede kararlı duruşun süreceğini ifade etti.

Üç kesimde beklenti tablosu

TCMB anketi, beklentilerin kesimlere göre nasıl ayrıştığını da ortaya koyuyor. Hanehalkı yüzde 46,13 ile en yüksek beklentiyi taşırken, reel sektör yüzde 33,10, piyasa katılımcıları ise yüzde 23,81 düzeyinde beklenti bildirdi. Hanehalkı ile piyasa katılımcıları arasındaki farkın yaklaşık altı yılın en düşük seviyesine inmesi, enflasyon ataletinin kırılması bakımından yakından izlenen bir gösterge olarak öne çıkıyor.

Enerji fiyatlarında normalleşme beklentisi

Şimşek, jeopolitik gerilimlerin azalmasıyla enerji fiyatlarında yaşanabilecek normalleşmenin, beklentilerdeki iyileşmeyi daha da destekleyeceğini öngördüklerini belirtti. Bakan, dezenflasyon hedefi doğrultusunda kararlılıkla çalışmayı sürdürdüklerini, enflasyonla mücadele programının tavizsiz biçimde uygulanmaya devam edeceğini vurguladı.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Ortadoğu'da ABD ile İran heyetleri arasında süren diplomatik görüşmelerde kaydedilen ilerleme, küresel piyasalarda risk algısını yeniden biçimlendirdi. Jeopolitik gerilimin yumuşamasına yönelik beklentiler güçlenirken, bu iyimser hava 22 Haziran Pazartesi günü Borsa İstanbul'a da taşındı ve BIST 100 endeksi güne yükselişle başladı.

Diplomasi masasının piyasalara yansıması

Bölgede jeopolitik gerilimi kalıcı biçimde azaltacak kapsamlı bir uzlaşı sağlanması amacıyla yürütülen müzakereler, arabulucuların desteğiyle sürüyor. Görüşmelerde zaman zaman tansiyon yükselse de tarafların diyalog masasını terk etmemesi, bölgede kalıcı barışın sağlanabileceğine dönük beklentileri canlı tutuyor. Piyasa katılımcıları, diplomatik sürecin yeniden ivme kazanmasını riskli varlıklar açısından destekleyici olarak değerlendiriyor.

Borsa İstanbul güne nasıl başladı

22 Haziran açılışında BIST 100 endeksi, önceki kapanışa göre 56,78 puan ve yüzde 0,39 artışla 14.791,28 puana çıktı. Endeksin geçen haftayı yaklaşık yüzde 6 yükselişle tamamlamasının ardından yeni haftaya da alıcılı başlaması, pozitif eğilimin korunduğuna işaret etti. Açılışta bankacılık endeksi yüzde 0,57, holding endeksi yüzde 0,14 değer kazandı.

Sektör endeksleri arasında günün ilk bölümünde en çok kazandıran yüzde 0,93 ile turizm olurken, en çok gerileyen yüzde 0,50 ile menkul kıymet yatırım ortaklığı endeksi oldu. Turizm ve bankacılıktaki güçlü açılış, risk iştahının özellikle dövize ve faize duyarlı alanlara yöneldiğini gösterdi.

Brent'teki gerileme ve teknik görünüm

Küresel tarafta, anlaşma sürecine ilişkin belirsizlikler tümüyle ortadan kalkmasa da Brent petrolün varil fiyatının 80 doların altına gerilemesi öne çıkan gelişmelerden biri oldu. Gün içinde yaklaşık yüzde 1,5 değer kaybeden Brent, 78,80 dolar seviyesine indi. Petrol fiyatlarındaki yumuşamanın, küresel merkez bankalarının enflasyon görünümü açısından olumlu değerlendirildiği, bunun da küresel risk iştahını besleyen başlıca unsurlar arasında yer aldığı belirtiliyor.

Teknik açıdan ise analistler, BIST 100 endeksinde 14.800 ve 14.900 puanın direnç, 14.600 ve 14.500 puanın destek bölgesi konumunda bulunduğunu kaydetti. ABD'de bu hafta açıklanacak makroekonomik veriler öncesinde küresel piyasaların karışık bir seyir izlediği, yatırımcıların yönünü bu verilerin belirleyebileceği ifade ediliyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Türkiye'nin sermaye piyasalarını düzenleyen Sermaye Piyasası Kurulu'nda yönetim mayıs ayında el değiştirdi; maliye ve teftiş kökenli Mahmut Sütcü'nün başkanlığa gelmesi, özellikle halka arz adayı şirketler için denetim çıtasını yükseltecek bir dönemin habercisi sayılıyor. Vergi idaresinde yıllara dayanan geçmişiyle tanınan başkanın, halka açılacak şirketlerin mali tablolarını, borçluluk yapılarını ve değerleme raporlarını daha kuralcı bir mercekle inceleteceği öngörülüyor.

Maliye kökenli başkanın halka arza etkisi

Sütcü'nün Antalya ve Ankara Vergi Dairesi başkanlıkları ile Gelir İdaresi Başkan Yardımcılığı görevlerinden gelen profili, piyasa profesyonelleri tarafından halka arz süreçlerinde daha sıkı bir mali inceleme sinyali olarak okunuyor. Bu çevrelere göre yeni dönemde halka açılacak şirketlerin değerleme raporları, halka arz gelirlerinin nereye harcanacağı ve borçluluk tablosu, geçmişe kıyasla daha tavizsiz biçimde masaya yatırılacak.

Beklenti, denetimin cezalandırıcı değil önleyici bir çerçeveye oturması yönünde. Amaç; spekülatif hareketlerin ve suni fiyat oluşumlarının önüne geçerek küçük yatırımcının korunması, finansal okuryazarlığın gelişmesi ve piyasanın derinleşmesi olarak tarif ediliyor.

Denetim trafiği nasıl hızlandı

Göreve gelişin ardından Kurul'da kurumsal yapı da hareketlendi; piyasa gözetimi, ortaklıklar finansmanı ve aracılık faaliyetleri tarafında görev değişimleri yapıldığı, yerlerine vekaleten atamalar gerçekleştirildiği belirtiliyor. Aynı dönemde piyasa dolandırıcılığı ve yapay piyasa oluşturma girişimlerine karşı idari para cezaları ile işlem yasaklarının kararlılıkla sürdürüldüğü, portföy yönetim şirketleri ve aracı kurumların da sıkı denetim kapsamına alındığı kaydediliyor.

Yeni yönetimin somut adımları kısa sürede görünür hale geldi. Kurul, 4 Haziran 2026 tarihli ilke kararıyla fiili dolaşımdaki pay oranı hesabını sıkılaştırdı; hakim ortakların kontrolündeki serbest ve özel fonlar üzerinden taşınan paylar artık fiili dolaşım dışında değerlendiriliyor. Düzenlemeyle, bazı paylarda gerçek olmayan fiili dolaşım üzerinden endeks etkisi yaratılmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.

Sırada fonlara güvenlik şemsiyesi var

Sektörün uzun süredir beklediği yeni fon düzenlemesinde de kritik aşamaya gelindiği ifade ediliyor. Aracı kurumlar ve sektör paydaşlarının görüşlerini ilettiği, fon dünyasına bir tür güvenlik şemsiyesi getirmesi beklenen taslakta nihai çalışmaların sürdüğü, sürecin ardından metnin yasalaşma için Hazine ve Maliye Bakanlığı'na gönderileceği belirtiliyor. Piyasa profesyonelleri taslaktan; serbest fonlardaki gri alanların netleşmesini, fon portföylerinde şeffaflığın artmasını ve girişim sermayesi yatırım fonlarında kurumsal yatırımcı tabanının genişlemesini bekliyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Borsa İstanbul'da geçen hafta sert primlenen hisselerin listesi, fiyat hareketiyle şirket bilançosunun her zaman aynı yöne bakmadığını net biçimde ortaya koydu. BIST 100 endeksi 12 Haziran kapanışındaki 13.938 puandan 19 Haziran kapanışında 14.734 puana yükselerek haftayı yüzde 5,71 artıda tamamladı; bu çıkışta 25 hisse yüzde 14'ün üzerinde prim yaptı. Ne var ki listenin tepesindeki şirketlerin ilk çeyrek finansallarına bakıldığında, primin arkasındaki tablo birbirinden tümüyle ayrışıyor.

Listenin tepesinde zarar açıklayan bir şirket var

Haftanın en çok kazandıran hissesi, Şubat 2025'te halka açılan Birleşim Grup Enerji oldu. Uzun süre dar bir bantta yatay seyreden hisse son iki ayda hızlandı; nisan ayında 9 lira dolayında olan fiyat geçen hafta 81,95 liraya kadar çıktı ve haftalık getiri yüzde 51,48'i buldu. Çıkışın boyutu yatırımcının ilgisini çekse de şirketin finansalları aynı tabloyu doğrulamıyor. Birleşim Enerji geçen yılı zararla kapatmış, bu yılın ilk çeyreğinde de gelirini yüzde 52 kaybederek 69,8 milyon lira dönem zararı açıklamıştı. Yani primin tamamı, henüz kâra dönmemiş bir bilançonun üzerine geldi.

Selçuk Ecza'da yükseliş güçlü kârla örtüştü

Listenin ikinci sırasındaki tablo ise tam tersi yönde. Zayıf bir seyirden gelen Selçuk Ecza Deposu, özellikle 10 Haziran'dan itibaren hareketlenerek haftayı yüzde 49,38 primle kapattı. Şirket geçen yıl sonunda zarar açıklamıştı; ancak bu yılın ilk çeyreğinde satışlarını yüzde 6, esas faaliyet kârını yüzde 455 artırdı ve dönemi 1,53 milyar lira net kârla tamamladı. Maliyet ve giderlerin sınırlı kalması bu sıçramada belirleyici oldu. Burada prim, somut bir kâr dönüşüne yaslanıyor.

Büyük Şefler'de tavan ile ortak satışı yan yana

Haftanın dikkat çeken bir diğer ismi Büyük Şefler oldu. Hisse, haftanın son işlem gününde artan işlem hacmiyle yüzde 10 tavana ulaştı ve haftayı yüzde 14,75 yükselişle kapattı. Çıkışa eşlik eden gelişme ise farklı bir yöne işaret ediyordu: ortaklardan Mehmet Can Karabağ, sahip olduğu yüzde 6,92'lik payı piyasada sattı. Şirket geçen yıl kârını düşürmüş, bu yılın ilk çeyreğinde ise zarara geçmişti. Tavan seansıyla içeriden gelen satışın aynı haftaya sığması, primin tek başına ne anlattığı sorusunu yeniden gündeme getiriyor.

Bilanço, primin neyin işareti olduğunu gösteriyor

Aynı listede yer alan üç şirketin ilk çeyrek tablosu, haftalık getirinin tek başına bir yön göstergesi olmadığını ortaya koyuyor. Selçuk Ecza'daki yükseliş kâr dönüşüyle desteklenirken, Birleşim Enerji ve Büyük Şefler'deki primler beklenti, işlem hacmi ve haber akışıyla şekillenmiş görünüyor. Yatırımcı açısından kritik olan, kısa sürede yazılan primi şirketin yarattığı kalıcı değerden ayırabilmek. Piyasada öne çıkan hisselerde finansal tabloyu okumak, primin sürdürülebilir olup olmadığına dair en somut ipucunu veriyor.

Türkiye'nin iklimlendirme sanayisi, rekor kıran ihracatı ve genişleyen iç pazarıyla bölgesinin en güçlü üretim ve dış satım merkezlerinden biri konumuna yükseldi. Avrupa, Orta Doğu ve çevre pazarlara erişim sağlayan coğrafi konum ülkeyi küresel üreticiler için kritik bir üs haline getirirken, split klima, VRF sistemleri, havalandırma ve ısı pompası dahil sektörün toplam ekonomik büyüklüğü yaklaşık 20 milyar dolar bandına dayandı.

İhracat 7,4 milyar dolarla zirveye çıktı

Türkiye İhracatçılar Meclisi verilerine göre iklimlendirme sanayisinin ihracatı 2025'te yüzde 3,5 artarak 7,4 milyar dolara yaklaştı ve tüm zamanların en yüksek yıllık seviyesine ulaştı. Bu rakam, sektörü yılı rekorla kapatan altı sanayi dalından biri yaptı; iklimlendirmenin toplam ihracattaki payı yüzde 3,1 oldu.

İhracatın coğrafyası derinliğini koruyor. En büyük pazar 772,8 milyon dolarla Almanya olurken, onu 545 milyon dolarla Birleşik Krallık, 368,1 milyon dolarla İtalya ve 319,1 milyon dolarla Fransa izledi. Dış satımın neredeyse yarısı yine Avrupa Birliği ülkelerine yapıldı. İl bazında ise 2 milyar 854 milyon dolarla İstanbul açık ara önde; onu Manisa, Bursa, Kocaeli ve İzmir takip etti.

Ürün gruplarına bakıldığında en yüksek dış satım 2,78 milyar dolarla tesisat sistem ve elemanlarında gerçekleşti. Bunu 1,42 milyar dolarla ısıtma, 1,23 milyar dolarla soğutma, 943 milyon dolarla havalandırma ve 833 milyon dolarla klima sistemleri izledi.

İç pazar 3 milyon adede yürüyor

İç talep de ihracata paralel güçlü seyrediyor. İklimlendirme Soğutma Klima İmalatçıları Derneği (İSKİD) verilerine göre split klima pazarı 2024'te 2,5 milyon adetlik satışa ulaşmış, 2025'te güçlü talebin etkisiyle yaklaşık 3 milyon adet seviyesine yaklaşmıştı. İSKİD Yönetim Kurulu Başkanı Tunç Korun, bu yılın ilk beş ayında pazarın geçen yılın aynı dönemine göre çift haneli büyüme eğiliminde olduğunu belirtti.

Korun, mevsim normallerinin üzerindeki sıcaklıkların, yaz sezonunun erken başlamasının ve tüketicilerin enerji verimli cihazlara yöneliminin talebi destekleyen temel unsurlar olduğunu vurguladı. Derneğe göre 2026'da pazarın yaklaşık 3 milyon adetlik seviyeyi koruması, sıcaklıkların seyrine ve ekonomik koşullara bağlı olarak bu eşiğin aşılması da bekleniyor.

Klima dört mevsime yayıldı

Sektör temsilcileri klimaya bakışın değiştiğine dikkat çekiyor. Mitsubishi Electric Türkiye Klima Sistemleri Genel Müdürü Zeki Kalaycılar, ürünün artık yalnızca yazlık bir soğutma cihazı olarak görülmediğini; dört mevsim kullanımı, enerji verimliliği ve iç ortam hava kalitesine etkisiyle birlikte değerlendirildiğini söyledi. Isıtma amaçlı kullanımın yaygınlaşmasıyla talebin mevsimselliğin ötesine geçtiğini belirten Kalaycılar, inverter teknolojili split klimalara, enerji verimli VRF sistemlerine ve akıllı kontrol altyapısına olan ilginin arttığını aktardı.

Ticari tarafta otel, hastane, rezidans ve ofis yatırımlarında VRF ve ısı geri kazanımlı sistemlerin öne çıktığını kaydeden Kalaycılar, enerji verimliliği, kentsel dönüşüm projeleri ve yeni konut yatırımlarının pazarı büyütmeye devam ettiğini ifade etti.

Karadeniz'de seyreden bir kuru yük gemisi, gece saatlerinde insansız hava aracının hedefi oldu. Ukrayna Donanması'nın açıklamasına göre Victress adlı gemiye İHA isabet etti, güvertede yangın çıktı ve mürettebattan yaralananlar oldu. Aynı açıklamada, 9 kişilik mürettebatın tamamının olay yerinden kurtarıldığı bildirildi.

Gemide yangın çıktı

Ukrayna Donanması'ndan yapılan açıklamada, geminin insansız hava aracıyla vurulmasının ardından güvertede yangın çıktığı ifade edildi. NTV'nin aktardığına göre açıklamada, mürettebat arasında yaralılar bulunduğu belirtilirken, müdahale ekiplerinin çalışmasıyla dokuz kişinin tamamının olay yerinden kurtarıldığı kaydedildi. Donanma, geminin akıbetine ve yangının boyutuna ilişkin ayrıntı vermedi. Yaralıların sayısı ve sağlık durumu da açıklamada yer almadı; bu nedenle olayın can kaybına yol açıp açmadığı şu an için belirsizliğini koruyor.

Mürettebatta üç ülkenin denizcileri

Aktarılan bilgilere göre vurulan gemide görev yapan dokuz kişilik ekip, Mısır, Türkiye ve Hindistan vatandaşlarından oluşuyordu. Böylece olay, tek bir ülkenin değil, üç farklı ülkenin denizcilerini doğrudan ilgilendiriyor. Çatışma bölgesine yakın sularda seyreden ticari gemilerde farklı uyruklardan denizcinin bir arada çalışması, bu tür olaylarda birden çok ülkenin aynı anda devreye girmesine yol açıyor. Türk vatandaşı denizcilerin kimliklerine ve sağlık durumlarına dair resmi bir açıklama ise henüz yapılmadı.

Karadeniz'de artan deniz riski

Olay, Karadeniz'de son haftalarda ticari gemilere yönelen gelişmelerin yeni bir halkası oldu. Bölgede sivil yük gemilerinin ve tankerlerin insansız araçlarla hedef alındığı çok sayıda olay kaydedildi; bu tablo, uluslararası sularda seyrüsefer güvenliğine ilişkin endişeleri belirgin biçimde artırdı. Türk sahipli ya da mürettebatında Türklerin bulunduğu gemilerin de bu olaylardan etkilenmesi, konuyu Türkiye açısından yakından izlenen bir başlık haline getirdi. Çatışmanın tarafı olmayan üçüncü ülke denizcilerinin can güvenliği ve sivil denizciliğin korunması, gündemdeki temel kaygılar arasında yer alıyor.

Olaya ilişkin bilgiler gelmeye devam ediyor. Geminin son durumu, yangının söndürülüp söndürülmediği ve yaralı mürettebatın sağlık durumu, ilerleyen saatlerde netleşecek.

Çikolata tutkunları 2024'ü kolay unutmayacak. Dünyanın en sevilen atıştırmalığının ana maddesi olan kakao, o yıl ton başına 12 bin doların üzerine çıkıp tarihi rekorunu kırmış, raflardaki çikolata fiyatları peş peşe artmıştı. Aradan geçen sürede fiyat sert biçimde geriledi; ancak şimdi denklemi yeniden değiştirebilecek bir değişken sahneye çıktı. ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA), Pasifik'te El Nino'nun oluştuğunu doğruladı ve gözler tekrar Batı Afrika'nın kakao tarlalarına çevrildi.

Kakao, üretimi avuç içi kadar bir coğrafyaya sıkışmış, buna karşılık talebi tüm dünyaya yayılmış ender emtialardan biri. Üretimin yaklaşık yüzde 60'ı Fildişi Sahili ile Gana'dan geliyor; bu iki ülkede havanın seyri, piyasanın yönünü neredeyse tek başına belirliyor. El Nino'yu bu denli kritik kılan da işte bu kırılganlık.

Rekorun ardından gelen sert düşüş

2024 sonunda ton başına 12.931 dolara kadar tırmanan kakao, izleyen dönemde yarısından fazlasını geri verdi. Investing.com ve Barchart verilerine göre fiyat Haziran 2026 ortasında, gecikmeli işlem verileriyle, yaklaşık 4.000 dolar bandında seyrediyor. Düşüşün arkasında Fildişi Sahili ve Gana'da 2025/26 sezonunda toparlanan üretim, stokların bir buçuk yılın zirvesine yükselmesi ve spekülatif alımların gevşemesi var. Yani kakao bugün, iki yıl önceki kriz fiyatlarının belirgin biçimde altında.

El Nino neyi değiştiriyor

NOAA İklim Tahmin Merkezi, 15 Haziran 2026 güncellemesinde durumu "El Nino Uyarısı" seviyesine taşıdı; El Nino koşulları artık fiilen mevcut ve 2026-27 kışında güçlenmesi bekleniyor. Merkez, olayın Ekim itibarıyla güçlü veya çok güçlü şiddete ulaşma ihtimalini yaklaşık yüzde 65 olarak veriyor. Geçmiş güçlü El Nino dönemlerinde Batı Afrika'da önce aşırı yağışların mantar hastalıklarını artırması, ardından sıcak ve kuru Harmattan rüzgarlarının çiçek dökümüne yol açması verimi baskılamıştı. Aynı mekanizma yeniden işlerse 2026/27 rekoltesi risk altına girer.

Piyasa bu riski fiyatlamaya şimdiden başladı. Analiz kuruluşu StoneX, El Nino endişeleri nedeniyle 2026/27 sezonu için küresel kakao arz fazlası beklentisini 267 bin tondan 149 bin tona indirdi. Arz fazlasının daralması, fiyat tabanının yukarı kaymasına zemin hazırlayan bir gelişme.

Türkiye'nin çikolatası bu denklemin neresinde

Türkiye kakao yetiştirmiyor; çikolata ve şekerleme sanayisinin kullandığı kakaonun tamamı ithal ediliyor. Buna karşılık ülke, dünyanın önde gelen çikolata ve şekerleme ihracatçılarından biri. Bu iki gerçek bir arada düşünüldüğünde küresel kakao fiyatı, doğrudan Türk üreticisinin maliyetine, oradan da rafa yansıyan bir değişken anlamına geliyor.

Peki El Nino kakaoyu vurursa çikolata hemen zamlanır mı? Yanıt otomatik bir evet değil. Fiyat halen 2024 rekorunun belirgin altında, üreticiler vadeli sözleşmelerle maliyetlerini bir süre sabitleyebiliyor ve hasadın etkisi piyasaya gecikmeli yansıyor. Ancak güçlü bir El Nino 2026/27 Batı Afrika rekoltesini gerçekten daraltırsa, arzın yeniden sıkışması maliyet baskısını canlandırabilir. Bu durumda etkinin tüketiciye ulaşıp ulaşmayacağı; olayın şiddetine, üreticilerin korunma stratejisine ve sıkışmanın ne kadar süreceğine bağlı olacak.

Tablo şu: kakao bugün rahat bir seviyede, ama bu rahatlık kırılgan. Piyasa beklentisine göre önümüzdeki aylarda fiyatın yönünü tayin edecek olan, terminal ekranlarından çok Batı Afrika semalarındaki yağış rejimi olacak.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Türkiye'nin onlarca yıldır ihracatının belkemiğini oluşturan tekstil ve hazır giyim sanayisi, sessiz ama köklü bir adres değişikliği yaşıyor. Bir zamanlar Bursa, Denizli, Kahramanmaraş ve Gaziantep'te yoğunlaşan üretimin önemli bir bölümü son üç yılda sınırların ötesine, Mısır'a kaydı. Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) ve Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) verilerine göre bugün Mısır'da üretim yapan Türk tekstil ve hazır giyim fabrikalarının sayısı 200'ü aştı; bu firmalar yaklaşık 100 bin Mısırlıya istihdam sağlıyor.

Kayışın tek bir nedeni yok, ama hepsi aynı yere çıkıyor: Türkiye'de üretim, rakip coğrafyalara göre pahalı hale geldi. Sektör temsilcilerine göre Türk hazır giyimi, yakın coğrafyalara kıyasla yaklaşık yüzde 40, uzak pazarlara kıyasla yüzde 60 daha maliyetli. Emek yoğun bir sektörde bu fark, sipariş veren küresel markalar için belirleyici oluyor.

Mısır'ı çeken üç güç

İlki işçilik. Mısır'da asgari ücret 2025 itibarıyla aylık 139 dolar dolayındayken, Türkiye'de bu rakamın dolar bazında kat kat üzerinde seyretmesi, dikiş gibi yoğun emek gerektiren süreçleri Nil kıyısına taşıyor. İkincisi enerji: elektrik ve doğal gazda Mısır'ın görece düşük maliyeti, boyama ve dokuma gibi enerji yutan aşamalarda avantaj sağlıyor. Üçüncüsü pazar erişimi. Mısır'ın ABD ile imzaladığı QIZ anlaşması belirli ürünlerin gümrüksüz ABD'ye girişine, Avrupa Birliği ve Türkiye ile serbest ticaret anlaşmaları ise düşük tarifeli ihracata kapı açıyor.

Süreç 2007'de imzalanan Türkiye-Mısır Serbest Ticaret Anlaşmasıyla ivme kazandı. DEİK Türkiye-Mısır İş Konseyi Başkanı Mustafa Denizer'in aktardığına göre, Mısır'ın yıllık yaklaşık 4 milyar dolarlık tekstil ve konfeksiyon ihracatının yüzde 40 ila 50'si artık Türk yatırımcıların kontrolünde. LC Waikiki'nin öncülük ettiği dalgaya Eroğlu Holding, Şahinler Grubu, Yeşim Tekstil ve Küçükçalık gibi büyük gruplar katıldı.

Türkiye'de fatura ağır

Üretim taşınırken Türkiye'deki tablo sertleşti. Sosyal Güvenlik Kurumu verilerine dayanan sektör derlemelerine göre tekstil ve moda sektöründe 2022 sonundan bu yana 298 binin üzerinde istihdam kaybedildi; toplam çalışan sayısı 1,22 milyondan 923 bine geriledi. Yalnızca 2025'in ilk çeyreğinde 35 binden fazla kişi sektörden çıktı, iki yılda 4 binin üzerinde işyeri kapandı. Konkordato başvuruları da arttı; 2025'te yüzlerce tekstil şirketi bu yola başvurdu.

İplik Türkiye'de, dikiş Mısır'da

Bu göç, Türkiye'yi tablodan tamamen silmiyor. Mısır'daki Türk fabrikalarının çoğu kumaş, iplik ve aksesuarı hâlâ Türkiye'den tedarik ediyor; birçok firma numune ve tasarımı Türkiye'de yapıp seri üretimi Mısır'a veriyor. Ancak bu denge ticaret rakamlarına da yansıdı: 2021'de Mısır karşısında 118 milyon dolarlık tekstil fazlası veren Türkiye, 2024'te 171 milyon dolarlık açığa geçti. İstanbul Sanayi Odası'nın 2025 İSO 500 araştırmasında tekstil ve hazır giyimin ağırlığının gerilemesi de aynı yapısal kaymanın bir başka göstergesi.

Geri dönüş tartışması

Mısır'daki maliyet avantajının sınırları da konuşuluyor. İş gücü veriminin düşüklüğü, kalifiye eleman ve kalite kontrol sorunları, zaman zaman gündeme gelen lojistik ve istikrar endişeleri bazı firmaları yeniden Türkiye'yi değerlendirmeye itiyor. Sektör temsilcileri; teşvik, finansman maliyeti ve kur politikasında atılacak adımların bu eğilimi belirleyeceğini söylüyor. Kısa vadede ise tablo net: maliyet farkı kapanmadıkça tezgahın yönü güneye dönük kalıyor.

Doların küresel para birimleri karşısındaki gücü hafta başında iki ayrı kaynaktan besleniyor. Birincisi, Federal Rezerv'in faiz indirimi beklentilerini bir kenara bırakıp yeniden artırıma kapı aralayan sert duruşu. İkincisi, Orta Doğu'da henüz kırılgan bir ateşkese yaslanan ABD-İran sürecinin koruduğu tedirginlik. ABD ile İran'ın İsviçre'deki ilk görüşme turunu 60 gün içinde nihai anlaşmaya ulaşma yol haritasıyla tamamlaması piyasalara umut taşısa da, doların yukarı yönlü zemini bozulmadı.

Görüşmelere arabuluculuk eden Katar ve Pakistan'ın ortak açıklamasına göre taraflar, sürece siyasi gözetim sağlayacak bir Üst Düzey Komite kurmak ve Hürmüz Boğazı'nda olası kazaları önlemek için bir iletişim hattı açmakta uzlaştı. Bu hat, 60 günlük dönemde ticari gemilerin güvenli geçişini hedefliyor.

Görüşme turu umut verdi, riskler masada kaldı

Tabloyu kırılgan kılan unsurlar yerinde duruyor. İran silahlı kuvvetleri, İsrail'in Lübnan'daki saldırılarını gerekçe göstererek boğazı kapattığını cumartesi günü ilan etti ve bunu olası karşılık adımlarının ilki diye niteledi. ABD ise iddiayı reddetti; Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran'ın boğazı kontrol etmediğini, trafiğin aktığını ve cumartesi günü 55 ticari geminin geçtiğini açıkladı. Başkan Donald Trump'ın anlaşma sağlanmazsa bombardımanı yeniden başlatma ve boğazı "devralma" tehditleri ile Lübnan'da süren çatışmalar, piyasaların fiyatladığı risk primini canlı tutuyor.

Fed dönüşü doların ana dayanağı

Doları asıl ayakta tutan etken para politikası. Fed, 17 Haziran toplantısında politika faizini yüzde 3,50-3,75 aralığında sabit tuttu; ancak yeni Başkan Kevin Warsh yönetimindeki kurul, mart ayındaki indirim eğilimini terk edip faiz artırımına işaret eden bir nokta grafiği yayımladı. On sekiz yetkilinin on yedisi enflasyon risklerini yukarı yönlü gördü. Yükselen enerji fiyatlarının beslediği enflasyon endişesiyle piyasalar, ekim ayında bir faiz artırımını tam olarak fiyatlıyor. Faiz beklentilerine en duyarlı gösterge olan iki yıllık ABD tahvilinin getirisi de yüzde 4,2 dolayına, 2025 başından bu yana en yüksek seviyeye çıktı.

Sterlin ve yen baskı altında

Güçlü dolar, başlıca para birimlerinde iz bıraktı. Sterlin, İngiltere'deki siyasi belirsizlikle yüzde 0,21 gerileyerek 1,3210 dolara indi; Greater Manchester Belediye Başkanı Andy Burnham'ın ara seçimi kazanıp parlamentoya girmesi, Başbakan Keir Starmer'ın liderliğini tartışmaya açtı. Japon yeni dolar karşısında 161,55 seviyesine kadar zayıflayarak 1986'dan bu yana en düşük düzeyine yaklaştı; Japonya Maliye Bakanlığı sözlü müdahale sinyali verdi. Euro 1,1465 dolarda tutunurken, Avustralya ve Yeni Zelanda doları yatay seyretti.

Petrol yol haritasıyla geriledi

Anlaşma umudu enerji tarafında da hissedildi. Cuma kapanışında varil başına 81,49 dolar olan Brent ham petrol, yol haritası haberinin ardından pazartesi yüzde 1'in üzerinde gerileyerek 79 dolar dolayına indi; piyasa, kapanış ilanına rağmen boğazdan akışın sürdüğünü fiyatlıyor. Enerjide net ithalatçı konumundaki Türkiye için tablo iki yönlü: petroldeki gevşeme ithalat faturası ve enflasyon baskısı açısından olumlu okunsa da, faiz artırımına dönen Fed ve güçlenen doların gelişen ülke paraları üzerindeki baskısı tersine bir risk unsuru olmayı sürdürüyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Serbest piyasada sterlinin 61,49 liraya tırmanması, döviz tutan ve İngiltere ile ticaret yapan kesimin gündemine para biriminin küresel görünümünü de taşıdı. Goldman Sachs'a göre Brexit'in açtığı yarayı büyük ölçüde kapatan sterlin, artık temel göstergelerinin epeyce üzerinde işlem görüyor; bu da orta vadede para biriminin yönünü riske atıyor.

Brexit yarasını kapattı, fazlasını fiyatladı

İngiltere'nin 2020'de Avrupa Birliği'nden ayrılmasının ardından sert satış baskısı gören sterlin, son yıllarda güçlü bir toparlanma kaydetti. Goldman Sachs stratejisti Stuart Jenkins, sterlinin temel göstergelerin üzerine çıktığını, Brexit'in para biriminin adil değerini yaklaşık yüzde 6 düşürdüğünü ve sterlinin reel bazda G10 para birimleri arasında en aşırı değerli seviyeye ulaştığını belirtti. Banka, referandum sonrası kaybın büyük bölümü telafi edildiği için sterlinde ilave yükseliş alanının daraldığını değerlendiriyor.

Dolara karşı 2020'den bu yana yaklaşık yüzde 1,5 değer kazanan sterlin, buna rağmen Brexit öncesi seviyesinin hâlâ yüzde 10 altında işlem görüyor. Jenkins'e göre uzun vadeli göstergeler daha dengeli bir tablo çiziyor ve sterlin 30 yıllık döngüsüne genel olarak uyumlu seyrediyor; Avrupa Birliği ile daha yakın ticari ilişkiler ise mevcut değerleme baskısını bir miktar hafifletebilir.

Türk tarafı için ne anlama geliyor

Sterlinin 61,49 liraya, euronun 53,28 liraya ve doların 46,45 liraya çıktığı bir ortamda yabancı para cinsinden harcaması olan kesim doğrudan etkileniyor. İngiltere'de eğitim gören öğrencisi bulunan aileler, sterlin üzerinden ödeme yapan ithalatçılar ve bu ülkeyle ticaret yapan şirketler için kur seviyesi maliyetleri yukarı çekiyor. Goldman Sachs'ın orta vadeli baskı beklentisi gerçekleşirse sterlinin küresel piyasalardaki seyri, Türkiye'deki çapraz kur hesaplarını da etkileyebilecek bir değişken olarak öne çıkıyor.

Siyaset oynaklığı besliyor

Para birimi üzerindeki bir diğer baskı kaynağı siyaset. Greater Manchester Belediye Başkanı Andy Burnham'ın Makerfield ara seçimini açık farkla kazanarak parlamentoya dönmesi, Başbakan Keir Starmer'a yönelik istifa çağrılarını tırmandırdı; 100'e yakın Labour milletvekilinin liderlik değişimi istediği, eski Sağlık Bakanı Wes Streeting'in de adaylığını açıkladığı bildirildi. Avrupa Merkez Bankası ve Fed'e kıyasla daha güvercin bir çizgi izleyen İngiltere Merkez Bankası ise sterlin üzerinde ayrı bir baskı oluşturuyor.

Goldman Sachs, referandum sonrası kaybın telafi edilmesiyle sterlinde ilave yükseliş alanının daraldığını ve önümüzdeki aylarda para biriminin daha zorlu bir ortamla karşılaşabileceğini öngörüyor. Banka, Avrupa Birliği ile daha sıkı ticari bağların kurulmasının değerleme baskısını sınırlayabileceğini de vurguluyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

İsrail ordusu, Gazze'nin güneyinde geçen hafta düzenlediği hava saldırısında öldürdüğünü açıkladığı iki kişinin, Hamas'a aktarıldığını öne sürdüğü büyük bir fon ağının merkezinde olduğunu ileri sürdü. Orduya göre bu ağ, parayı Türkiye ve Gazze'deki kurye ile döviz büroları üzerinden taşıyordu.

İddianın merkezindeki iki isim

İsrail ordusunun X hesabından yapılan açıklamada, 17 Haziran Çarşamba günü Gazze'nin güneyinde düzenlenen saldırıda Hussein Qadra ve Mohammed Farra'nın öldürüldüğü belirtildi. Açıklamaya göre Qadra, Farra ve başka kişilerle birlikte Hamas yönetiminin yönlendirmesiyle hareket eden bir finans ağını yönetiyor, ikili Hamas ve İslami Cihad'ın askeri kanatlarında yer alıyordu. Bu nitelendirmelerin tamamı İsrail ordusunun beyanına dayanıyor; söz konusu kişilerin kimliği, rolü ve ağın varlığı bağımsız kaynaklarca teyit edilmedi.

Türkiye bağlantısı iddiası ve yanıt

Açıklamadaki Türkiye bağlantısı, iddianın Türk kamuoyunu doğrudan ilgilendiren yönü. Ancak İsrail ordusu, söz konusu kurye ve döviz bürolarının kimliğine, sayısına ya da işleyişine dair somut belge paylaşmadı; iddia bağımsız olarak doğrulanmadı. Haberin hazırlandığı saatlerde yetkililerden bu açıklamaya ilişkin bir değerlendirme gelmemişti. Türkiye, daha önce İsrail istihbaratı ya da istatistiklerine dayandırılan benzer iddiaları reddetmiş, Mayıs 2024'ten itibaren de İsrail'le mal ticaretini tümüyle durdurduğunu açıklamıştı.

İsrail ordusu, ağ üzerinden taşındığını öne sürdüğü paranın son aylarda Hamas'ın savaşçılarına maaş ödemek ve İsrail askerleri ile sivillere yönelik eylemleri finanse etmek için kullanıldığını, bunun da ateşkesin ihlali anlamına geldiğini savundu.

İsrail ordusu son aylarda Hamas'ın finansman kanallarını hedef aldığını sık sık duyuruyor; pazar günkü açıklama da bu iddiaların bir parçası. Ağa ve aktarıldığı öne sürülen tutara ilişkin bilgiler şimdilik yalnızca İsrail ordusunun beyanına dayanıyor ve bağımsız teyit beklemekte.

Satın alma gücü paritesine göre hazırlanan yeni bir karşılaştırma, ortalama bir Türk çalışanın 1.000 dolar tutarında gelir elde etmek için 37 saat mesai harcadığını ortaya koydu. Aynı tutarı kazanmak Yunanistan'da 60, Macaristan'da 51, Polonya'da 43 saat sürüyor. Türkiye böylece çalışma süresinin en uzun olduğu ülkeler arasında yer alsa da, birçok Avrupa ve OECD ekonomisinin gerisinde değil önünde konumlanıyor.

Türkiye 37 saat, Yunanistan 60 saat

Hesaplamada OECD'nin ortalama yıllık ücret verileri, Our World in Data'nın yıllık çalışma süresi rakamlarıyla birleştirildi. Gelirler ülkeler arasındaki fiyat farklarını dengelemek için satın alma gücü paritesine çevrildi, vergiler hesaba katılmadı. Bu yöntemle bakıldığında Türkiye 37 saatle Güney Kore'nin (38 saat) hemen önünde; Yunanistan, Polonya, Macaristan, Slovakya ve Çekya gibi ülkelerin ise belirgin biçimde ilerisinde yer alıyor.

Tabloda Türkiye'nin gerisinde kalan yalnızca Yunanistan değil. Macaristan, Şili ve Çekya 48 ila 51 saat aralığında; Slovakya 47, Portekiz 45, Polonya ise 43 saat çalışmayı gerektiriyor. Estonya ve Letonya da Türkiye'ye yakın seviyelerde. Yani sıralamanın alt bölümünde yer almasına karşın Türkiye, kendisiyle aynı gelir grubundaki birçok ülkeden daha kısa sürede aynı tutara ulaşıyor.

En kısa süre Lüksemburg ve İzlanda'da

Listenin zirvesinde Lüksemburg ve İzlanda var; her iki ülkede de 1.000 dolar yalnızca 16 saatlik çalışmayla kazanılıyor. İsviçre 17, Norveç ile Danimarka 18 saatle takip ediyor. Almanya'da süre 20 saate, ABD'de 22 saate çıkıyor. Cetvelin diğer ucunda ise 86 saatle Kolombiya ve 78 saatle Meksika bulunuyor. Bu iki ülkede aynı tutar için harcanan emek, Lüksemburg'un dört katından fazla.

Belirleyici olan ücret ve verimlilik

Aradaki farkı yaratan şeyin çalışma temposu olmadığını iktisatçılar vurguluyor. Our World in Data'nın öne çıkardığı araştırmalara göre düşük gelirli ülkelerde çalışanlar çoğu zaman daha uzun saatler mesai yapıyor, buna rağmen saat başına daha az gelir üretiyor. Tabloyu şekillendiren temel etkenler ücret düzeyi, işgücü verimliliği, kayıt dışılığın payı ve sermayeye erişim olarak sıralanıyor. Lüksemburg'un finans ve profesyonel hizmetlerdeki yoğunlaşması, ülkeyi dünyanın en yüksek ortalama ücretlerinden birine taşıyor.

Veriler, aynı miktardaki gelirin ülkeden ülkeye çok farklı bir emek karşılığında elde edildiğini gösteriyor. Türkiye açısından tablo, çalışma süresinin uzunluğu kadar satın alma gücünün de refahı belirleyen asıl değişken olduğunu hatırlatıyor.

İstanbul, küresel servetin yoğunlaştığı seçkin şehirler kulübünde kendine sağlam bir yer buldu. Hurun Araştırma Enstitüsü'nün yayımladığı 2026 listesine göre kentte yaşayan 31 milyarder, İstanbul'u dünya sıralamasında 24. basamağa taşıdı ve şehri Japonya'nın başkenti Tokyo ile aynı hizaya yerleştirdi.

New York zirvede, Çin farkı kapatıyor

Listenin değişmeyen lideri yine New York oldu. Wall Street'in dev finans kurumları, serbest fonları, özel sermaye şirketleri ve gayrimenkul ekosistemiyle ayakta duran kent, 146 milyarderle üst üste üçüncü yıl dünyanın milyarder başkenti unvanını korudu. Ne var ki rekabet giderek kızışıyor. Teknoloji ve elektronik üretiminin üssü Shenzhen, son bir yılda eklediği milyarderlerle Şanghay'ı geride bırakarak 132 milyarderle ikinciliğe yükseldi. Onu 120 milyarderle Şanghay ve 107 milyarderle Pekin izledi.

Asya artık ağırlık merkezi

Tabloya yön veren asıl gelişme, ekonomik gücün doğuya kaymasında gizli. Hurun verilerine göre ilk 32 şehrin yüzde 34'ünü Çin kentleri oluşturuyor ve listeye toplam sekiz Çin şehri girmiş durumda. Daha da çarpıcısı, sıralamada temsil edilen milyarderlerin yüzde 58'i Asya kıtasında yaşıyor. Hindistan'dan Mumbai 95 milyarderle altıncı, Yeni Delhi 64 milyarderle on birinci sıraya yerleşerek kıtanın yükselişini perçinledi.

İstanbul, Tokyo ile aynı ligde

Batı dünyasının köklü merkezleri ise ağırlığını korumayı sürdürüyor. Londra 102 milyarderle Avrupa'nın lideri konumunda; San Francisco, Los Angeles, Paris ve Moskova da üst sıralarda yer buluyor. İstanbul 31 milyarderle Tokyo ile eşitlenerek bu yerleşik metropoller arasına katıldı. Stockholm, Milano ve Toronto gibi kentlerin de listede yer bulması, servetin coğrafi olarak ne kadar geniş bir alana yayıldığını gösteriyor. Orta Doğu'nun yükselen finans merkezi Dubai ise 24 milyarderle 32 şehirlik listenin kapanışını yaptı.

Hurun'un hesaplamaları 15 Ocak 2026 tarihli bir kesit sunuyor ve yalnızca serveti 1 milyar dolar ile üzerindeki isimleri kapsıyor. On beş yıldır yayımlanan listede bu yıl dünya genelinde 4.020 milyarder yer aldı; finans hizmetleri ise milyarder servetinin en büyük tek kaynağı olmayı sürdürdü.

ABD ve İran, dört aydır süren savaşı sona erdirecek kalıcı bir anlaşma için İsviçre'de masaya oturuyor. Pakistan ve Katar'ın arabuluculuğundaki teknik görüşmeler pazar günü başlarken, Tahran'ın Hürmüz Boğazı'nı yeniden kapattığını açıklaması, Washington'ın ise boğazda gemi trafiğinin sürdüğünü bildirmesi süreci daha ilk adımda gerginleştirdi.

Hürmüz'de karşıt iddialar

İran İslam Devrim Muhafızları Ordusu, cumartesi günü Hürmüz Boğazı'nı yeniden kapattığını duyurdu ve boğaza yaklaşan gemilerin güvenliğinin risk altında olacağı uyarısında bulundu. Tahran kararı, İsrail'in Lübnan'daki saldırılarına ve ABD'nin 14 maddelik mutabakatın ilk maddesini uygulamadığı iddiasına bağladı. Buna karşın ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), boğazın kontrolünün İran'da olmadığını ve ticari trafiğin sürdüğünü açıkladı. Komutanlığa göre cumartesi günü 55 ticari gemi boğazdan geçerek küresel piyasalara 17 milyon varilden fazla petrol taşıdı. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ise boğazın kapatıldığına dair bir kanıt görmediğini söyledi.

Dört aylık savaştan İsviçre masasına

Görüşmelere giden yol, şubat sonunda başlayan ve enerji sevkiyatını sekteye uğratan savaşın ardından adım adım örüldü. Tarafların imza attığı geçici mutabakat, Lübnan dahil tüm cephelerde operasyonların durdurulmasını, boğazın yeniden açılmasını ve 60 günlük ateşkes süresince kapsamlı bir anlaşmanın görüşülmesini öngörüyor.

Petrol ve Türkiye açısından ne anlama geliyor

Boğazdaki her gelişme, enerjide büyük ölçüde ithalata bağımlı Türkiye'yi doğrudan ilgilendiriyor. Brent petrolün varili, ateşkes iyimserliğiyle son haftalarda gerileyerek 19 Haziran son işleminde 81,49 dolar düzeyine indi. Piyasa kaynaklarına göre fiyat, marttaki 119,50 dolarlık zirvesinden yaklaşık üçte bir oranında uzaklaştı ve mart başından bu yana en düşük seviyelerine yaklaştı. Analistler, boğazın yeniden kapatıldığı iddiasının bu düşüşe çift yönlü risk eklediğini, kalıcı bir normalleşmenin tankerlerin güvenli geçişine bağlı olduğunu belirtiyor.

Sürecin önündeki en büyük engel Lübnan olmayı sürdürüyor. Ateşkese rağmen cumartesi günü İsrail saldırılarında yaklaşık 20 kişinin öldüğü bildirildi; İran, İsrail saldırılarını sürdürdüğü sürece masada ilerlemeyeceğini yineliyor. Trump ise anlaşma 60 gün içinde tamamlanmazsa boğazdan geçiş için bir ücret alınabileceğini gündeme getirmişti. Heyetlerin önümüzdeki birkaç gün boyunca nükleer dosya ve Lübnan ateşkesi başlıklarında ilerleme aramayı planladığı belirtiliyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Dünya genelinde insansız savaş uçağı projelerinin büyük bölümü hava-yer odaklı geliştirilirken, hiçbir insansız hava aracı bugüne kadar operasyonel hava-hava atış kabiliyeti gösterememişti. KIZILELMA’nın testi, bu alanda ilk kez fiili bir başarı sağlanması nedeniyle kritik önem taşıyor.

F-16’larla müşterek uçuş gerçekleştirildi

Merzifon 5. Ana Jet Üssü’nden kalkan 5 adet F-16 savaş uçağı, test kapsamında KIZILELMA ile Sinop semalarında ortak uçuş icra etti. İnsanlı-insansız müşterek harekât senaryosunu sergileyen uçuşta Bayraktar AKINCI TİHA da bölgede görev alarak süreci havadan kayıt altına aldı.

Senaryo gereği fırlatılan yüksek hızlı jet motorlu hedef uçak, ASELSAN tarafından geliştirilen MURAD AESA radarıyla tespit edildi. Radarın hassas işaretlemesinin ardından KIZILELMA, kanat altında taşıdığı TÜBİTAK SAGE üretimi GÖKDOĞAN Görüş Ötesi Hava-Hava Füzesi’ni ateşledi. Milli füze hedefi tam isabetle vurdu ve platformun havadan havaya taarruz kabiliyeti doğrulandı.

Tüm görev zinciri milli sistemlerle tamamlandı

Türk havacılığında ilk kez milli bir uçağın, milli bir hava-hava füzesini, yine milli bir radarın güdümlemesiyle hedefe angaje olduğu bir görev icra edildi. Böylece hava-hava görev zincirinin tüm aşamaları yerli sistemlerle tamamlanmış oldu.

Testi Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Ziya Cemal Kadıoğlu, Muharip Hava Kuvveti Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol ve Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar havadan takip etti. TÜBİTAK SAGE Enstitü Müdürü Kemal Topalömer ve ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci de test heyetinde yer aldı.

Düşük radar izi ve gelişmiş sensör altyapısı

Düşük radar kesit alanına sahip KIZILELMA, gelişmiş sensörleriyle hedefleri uzun menzilden tespit edebiliyor. Bu konseptin hava muharebelerine yeni bir boyut kazandırması bekleniyor. Platformda MURAD AESA Radarı ve TOYGUN Elektro-Optik Hedefleme Sistemi gibi ileri teknoloji sistemlerin entegrasyonu tamamlandı. Daha önce TOLUN ve TEBER-82 mühimmatlarıyla yapılan testlerde tam isabet sağlamıştı.

Baykar, 2003’ten bu yana tüm projelerini öz kaynaklarıyla yürütürken, 2023 ve 2024’te 1,8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Şirket, savunma ve havacılık sektöründe üst üste dört yıl ihracat lideri oldu ve küresel SİHA pazarında Türkiye'nin konumunu güçlendirdi.

Operasyonlar eş zamanlı olarak gerçekleştirildi

Bakan Yerlikaya, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada operasyonların Cumhuriyet Başsavcılıkları ve Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Başkanlığı koordinesinde yürütüldüğünü belirtti. İl Emniyet Müdürlükleri KOM Şube Müdürlükleri tarafından gerçekleştirilen operasyonlar, 81 ilde eş zamanlı olarak yapıldı.

13 yasa dışı imalathane deşifre edildi

Yerlikaya, yapılan aramalarda 13 yasa dışı alkollü içki imalathanesinin ortaya çıkarıldığını bildirdi. Ele geçirilen sahte içkilerin ve etil alkolün, halk sağlığını tehdit eden ürünlerin piyasaya sürülmesini engellemek amacıyla imha edileceği belirtildi.

“Bu ürünler ölümcül bir tuzaktır”

Bakan Yerlikaya, açıklamasında sahte içki üretiminin yalnızca bir suç değil, aynı zamanda toplum sağlığını tehdit eden ölümcül bir tuzak olduğunu vurguladı. “Bu ürünleri piyasaya sürenler vatandaşlarımızın sağlığını ve hayatını hiçe saymaktadır” ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara uyarı: Şüpheli durumları bildirin

Yerlikaya, vatandaşlara çağrıda bulunarak şüpheli durumların 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirilmesini istedi. “Biz gereğini yaparız” mesajıyla açıklamasını tamamlayan Bakan Yerlikaya, sahte içkiyle mücadelenin kararlılıkla süreceğini ifade etti.

KALKAN DİHA'nın Test Başarısı

Keşif ve istihbarat görevleri için geliştirilen Bayraktar KALKAN DİHA, 40'ıncı uçuş testini de başarıyla tamamladı. Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, uçuş testinin başarılı anlarını içeren bir video yayımladı.

Selçuk Bayraktar'ın Paylaşımı

Selçuk Bayraktar, Nisan ayında gerçekleştirilen VTOL Uçuş Testi kapsamında KALKAN DİHA'nın 14 bin 500 feet irtifaya çıktığını ve 70 saatlik başarılı uçuş süresini geride bıraktığını belirtmişti. KALKAN DİHA, Taktik İHA sınıfında yer alarak, başarılı testleriyle dikkat çekiyor.

Taktik İHA Sınıfında Güçlü Performans

Testlerine hız kesmeden devam eden KALKAN DİHA, taktik İHA sınıfında bir hava aracı olarak önemli görevler üstlenmeye devam ediyor. Yüksek irtifa ve uzun uçuş süreleriyle dikkat çeken KALKAN DİHA, milli savunma sanayiine önemli katkılar sağlıyor.

Robotik Yarışmalarında Büyük Heyecan

2024 RoboCup Çin Açık, Pazar günü Fujian Eyaleti Jinjiang Şehri'nde düzenlenen ve 3.500'den fazla robot meraklısının becerilerini sergilediği büyük bir etkinlik ile sona erdi. Üç gün süren etkinlik, Çin Otomasyon Derneği ve diğer prestijli kurumlar tarafından ortaklaşa düzenlendi. Yarışmada toplam 42 takım şampiyon olurken, 42 takım ikinci ve 38 takım üçüncü oldu.

Geniş Katılım ve Yüksek Rekabet

Yarışmaya Tsinghua Üniversitesi, Zhejiang Üniversitesi ve Ulusal Savunma Teknolojisi Üniversitesi'nin de aralarında bulunduğu 136 üniversiteden toplam 456 takım katıldı. Ayrıca, ilk ve orta okullardan da 262 takım yarışmada yer aldı. Bu geniş katılım, yarışmanın ne kadar popüler ve rekabetçi olduğunu gösteriyor.

Birinci Sınıf İnsan Kaynakları ve İşbirliği Vurgusu

Çin Bilimler Akademisi akademisyeni ve Xi'an Jiaotong Üniversitesi Bilgi ve İletişim Mühendisliği Bölümü profesörü Guan Xiaohong, yarışmanın önemini şu sözlerle vurguladı: "Birinci sınıf yenilikçi insan kaynaklarını geliştirmek, Çin'deki yüksek öğrenimin önemli bir misyonudur. Bu robot yarışması, katılımcı ekiplerimizin kapsamlı yeteneklerini geliştirir ve endüstri, akademi ve araştırma enstitüleri arasındaki işbirliğini teşvik etmek için mükemmel bir köprü görevi görür."

Tarihsel Bir Perspektif

Yarışma, ilk kez düzenlendiği 1999 yılından bu yana Pekin ve Şangay gibi şehirlerde 26 kez başarıyla gerçekleştirildi. Her yıl artan katılım ve ilgi ile, RoboCup Çin Açık, robotik alanındaki en prestijli etkinliklerden biri haline geldi.

Futbol Sahasında Robotlar

Yarışma boyunca, robotlar farklı kategorilerde yarıştı. Özellikle futbol maçlarındaki çeşitli robotlar büyük ilgi gördü. Katılımcılar, robotlarının becerilerini ve stratejilerini sergileyerek izleyicilere unutulmaz anlar yaşattı.

Devam Eden Maçlar ve Gelecek Vizyonu

Yarışma süresince çeşitli robot maçları devam etti. Yarışmanın organizatörleri, gelecekte daha büyük ve daha yenilikçi yarışmalar düzenlemeyi hedeflediklerini belirtti. RoboCup Çin Açık, her yıl daha fazla katılımcı ve izleyici çekerek, robot teknolojilerinin gelişimine önemli katkılar sağlıyor.

Ukrayna'nın Karşı Saldırıları

Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığı ise, son 24 saat içinde Rus ordusuyla onlarca çatışmaya girdiklerini duyurdu. Ukrayna Hava Kuvvetleri'nin Rus hava savunma füze sistemlerine ve diğer askeri hedeflere yönelik bir dizi saldırı düzenlediği açıklandı.

AB'den Ukrayna'ya Destek Önerileri

Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilecek gelirleri Ukrayna'ya askeri yardım sağlamak için kullanmaları gerektiğini öne sürdü. AB dış politika sorumlusu Josep Borrell, bu fonların yüzde 90'ının askeri yardım için kullanılmasını teklif etti.

Rusya'nın Cevabı ve Uyarıları

Kremlin sözcüsü Dmitry Peskov, Rusya'nın AB'nin dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirleri Ukrayna'ya silah sağlamak için kullanma planlarına karşı tüm yasal mekanizmaları kullanacağını ve ilerleme halinde misilleme yapacağını açıkladı. Bu durum, Ukrayna krizinin uluslararası boyutunu daha da karmaşık hale getiriyor.

Sosyal medya platformlarında paylaşılan görüntüler, elektrikli aracın yoğun siyah dumanlar eşliğinde alevler içinde olduğunu gösteriyor. Waymo, araçta hiçbir sürücünün bulunmadığını ve yaralanma olmadığını belirtti; ayrıca yerel güvenlik güçleriyle olaya müdahale konusunda iş birliği yaptıklarını ifade etti.

San Francisco İtfaiye Departmanı, olayın detaylarını araştırdı ve bulgularını polise iletti. İtfaiye yetkilileri, sosyal medyada aracın yanmış hali ve içerisindeki havai fişeklerin yangına neden olduğuna dair görselleri paylaştı. San Francisco Polis Departmanı ise konuyla ilgili herhangi bir açıklama yapmadı.

Güvenlik Görüntüleri ve Toplumun Tepkisi

Güvenlik kameralarının kaydettiği görüntüler, saldırganın Bae'ye defalarca taşla vurduğunu gösteriyor. Bu saldırı, toplumda siyasi olarak derin bölünmelere dair endişeleri artırdı. Bazı vatandaşlar, Güney Kore'nin Amerika Birleşik Devletleri'ndeki siyasi kutuplaşmadan daha kötü bir durumda olduğunu ifade ediyor.

Saldırının Sonrası ve Kamuoyunun Tepkisi

Ofis çalışanı Yum Dong-hyun gibi vatandaşlar, siyasi nefret ve öfke nedeniyle gerçekleşen bu tür saldırılara karşı cezaların artırılması gerektiğini belirtiyor. Bae'ye saldıran 15 yaşındaki saldırgan olay yerinde tutuklandı ve Bae hastaneye kaldırıldı.

Siyasi Terörizm ve Güvenlik Endişeleri

Saldırı, muhalefet lideri Lee Jae-myung'un boynundan bıçaklanmasının ardından yaşanan ikinci büyük siyasi şiddet olayı. Myongji Üniversitesi'nden siyaset bilimi profesörü Shin Yul, Güney Korelilerin siyasete kişisel bağlılık üzerinden yaklaştığını, bu durumun siyasi terörizme yol açabileceğini söylüyor. Ülkede silah bulundurma üzerindeki katı kısıtlamalara rağmen siyasi liderler sıklıkla yakın güvenlik koruması altında değiller.