Emekli maaşını bankaya taşıyan ya da taahhüdünü yenileyen milyonlarca kişi için bankalar bu dönem 30 bin lirayı aşan promosyon rakamları duyuruyor. Gelgelelim bu rakamların neredeyse tamamında bir kelime geçiyor: varan. Duyurulan en yüksek tutar, ancak en yüksek maaş dilimi, kredi kartı harcaması, fatura talimatı ve sigorta gibi şartların üst üste gelmesiyle ulaşılan bir toplam. Ek koşul aranmadan ödenen ana nakit ise çoğu bankada 12 ila 15 bin lira bandında kalıyor. Haziran kampanyalarının bir bölümü ay sonunda kapanırken, Temmuz maaş zammı öncesi tabloyu doğru okumak emeklinin cebini doğrudan ilgilendiriyor.

Varan kelimesi neyi gizliyor

Bankaların duyurularında öne çıkan büyük rakam, genellikle tek bir ödeme değil. İçinde koşulsuz ödenen ana promosyon, kredi kartıyla belirli tutarda harcama karşılığı gelen ek ödül, iki yeni fatura ödeme talimatı verilmesi şartına bağlı ikinci bir ödül ve sigorta poliçesi gibi kalemler bulunuyor. Manşetteki tutara ulaşmak için emeklinin bu şartları aynı anda yerine getirmesi, üstelik maaşının en yüksek dilimde olması gerekiyor. Aksi halde eline geçen para, duyurulan sayının belirgin biçimde altında kalıyor.

ING örneğinde toplamda 32 bin liraya varan promosyondan söz ediliyor. Bunun ek koşul aranmayan bölümü ise maaş tutarına göre 15 bin liraya kadar. Aradaki fark, kredi kartı ve fatura talimatı gibi adımlarla kazanılan ödüllerden oluşuyor. Bu adımları yapmayacak bir emekli için iki rakam arasındaki boşluk olduğu gibi kalıyor.

Hangi banka koşulsuz ne veriyor

Aşağıdaki tablo, öne çıkan beş bankada duyurulan en yüksek toplam ile ek koşul aranmadan ödenen ana nakdi karşılaştırıyor. Tutarlar en yüksek maaş dilimi için geçerli; alt dilimlerde rakamlar daha da düşüyor.

Kamu bankaları tabloda daha sade duruyor. Ziraat Bankası ve Halkbank, ek ödül kampanyaları olmadan maaş dilimine göre 12 bin liraya kadar ödüyor. Akbank ise 100 bin liraya varan fayda başlığını kullanıyor; ancak bu rakamın büyük bölümü nakit değil, kart harcamasına bağlı avantajlardan oluşuyor. Bankanın koşulsuz nakit tarafı 15 bin lira.

Emekli neye dikkat etmeli

Banka seçerken yalnızca duyurulan en yüksek rakama bakmak yanıltıcı olabiliyor. Maaş diliminizin hangi tutara denk geldiğini, ek ödüllerin hangi şartlara bağlandığını ve bu şartlar bozulduğunda ödülün geri alınıp alınmayacağını sözleşmede görmek gerekiyor. Promosyonun büyük bölümü kredi kartı harcaması ya da fatura talimatı şartına bağlıysa, bu adımları atmayacak bir emekli için o tutar kâğıt üzerinde kalıyor.

Bir diğer nokta taahhüt süresi. Promosyon genellikle maaşı üç yıl boyunca aynı bankadan alma sözü karşılığında ödeniyor. Süre dolmadan banka değiştiren emekli, kalınan süreye düşen kısmı koruyabiliyor, gerisini iade ediyor. Haziran ayında başvuru penceresi kapanan kampanyalar bulunduğu için, tarih ve şartların bankanın resmi duyurusundan teyit edilmesi önem taşıyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Avrupa Birliği'nin doğal gaz depoları, kış sezonu öncesinde 2011'den bu yana en düşük doluluk seviyesine yöneliyor. Enerji araştırma şirketi Wood Mackenzie'nin tahminlerine göre depolar ekim sonunda yalnızca yüzde 76 dolulukla kışa girecek; bu, en az 2011'den bu yana görülen en zayıf kış hazırlığı. Türkiye açısından kritik nokta ise şu: ülke, doğal gaz ithalatının önemli bir bölümünü Avrupa'nın gösterge fiyatı TTF'ye endeksli spot piyasadan karşılıyor. Avrupa'nın depo doldurma yarışı fiyatı yukarı iterse, maliyet baskısı doğrudan Türkiye'ye de yansıyabilir.

Depolar neden 14 yılın en düşüğünde

Gas Infrastructure Europe verileri, depoların dolum sezonuna yüzde 28 gibi düşük bir seviyeden başladığını, mevcut doluluğun ise yaklaşık yüzde 48 olduğunu gösteriyor. Normal yıllarda bahar sonrası hızla yükselmesi gereken doluluk eğrisi bu yıl geride kaldı. Bunun arkasında, ABD ile İran arasındaki gerginliğin ardından Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) sevkiyatlarındaki aksama bulunuyor. Dünya LNG ticaretinin yaklaşık beşte biri bu boğazdan geçiyor; Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri'ndeki üretim düşüşü de küresel arzı baskıladı.

Türkiye neden bu denklemin içinde

Türkiye, doğal gaz arzının büyük kısmını uzun vadeli boru hattı ve LNG sözleşmeleriyle güvence altına alsa da alımının bir bölümünü spot piyasadan yapıyor. TEPAV Enerji ve İklim Çalışmaları Merkezi Direktörü Dr. Mühdan Sağlam, Türkiye'nin geçen yılki ithalatının yaklaşık yüzde 20'sini spot piyasadan karşıladığını ve uzun vadeli sözleşmelerin bir bölümünün de TTF fiyatlarına endeksli olduğunu belirtiyor. Bu yapı, Avrupa'daki her sert fiyat dalgalanmasının Türkiye'nin ithalat maliyetine bir kanaldan ulaşması anlamına geliyor.

Kış öncesi fiyat riski ne kadar

Avrupa'da gösterge doğal gaz fiyatı şu sıralar megavatsaat başına yaklaşık 41 avro seviyesinde işlem görüyor. Bu rakam, 2022'de Rusya-Ukrayna savaşının ardından görülen 342 avroluk tarihi zirvenin oldukça altında. Ancak fiyatın görece sakin seyri, kışın da bu seviyede kalacağı anlamına gelmiyor. Morgan Stanley, TTF'nin üçüncü çeyrekte yaklaşık 50 avro, dördüncü çeyrekte ise yaklaşık 60 avro olabileceğini öngörüyor. Argus Media analisti Natasha Fielding, yaz aylarının depo doldurma açısından kritik olduğunu, LNG arzındaki sıkıntı sürerse Avrupa'nın kışa daha düşük stoklarla gireceğini söylüyor.

Uzmanlara göre düşük stoklar soğuk bir kışla birleşirse fiyatlarda sert yükseliş ihtimali artıyor. Böyle bir senaryoda baskı yalnızca Avrupa ile sınırlı kalmaz; spot alıma ve TTF endeksine bağlı kaldığı ölçüde Türkiye'nin ithalat faturası da bundan payını alır. BOTAŞ'ın olası tarife kararları ise bu maliyetin tüketiciye ne ölçüde yansıyacağını belirleyecek.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Borsa İstanbul'a açılmak için sıraya giren şirketlerin listesi her geçen hafta uzuyor. Sermaye Piyasası Kurulu verilerine göre halka arz onayı bekleyen şirket sayısı 142'ye ulaştı ve bu başvuruların en eskisi Ekim 2023'e kadar geri gidiyor. Orta Doğu'daki savaşın ardından sağlanan ateşkesle birlikte kurul onay temposunu hızlandırdı, tarihinde ilk kez tek bültende beş halka arza birden yeşil ışık yaktı. Yeni onay alan bu şirketler 29 Haziran ile 3 Temmuz arasında talep toplamaya başlıyor.

Onay temposu neden hızlandı

Bu yıla hızlı giren halka arz trafiği, Orta Doğu'da tırmanan savaşın küresel hisse piyasalarında yarattığı tedirginlikle bir süre yavaşladı. Ateşkesin ardından Sermaye Piyasası Kurulu süreci yeniden açtı ve 24 Haziran tarihli bülteninde, kurum tarihinde ilk kez beş halka arz başvurusunu aynı bültende onayladı. SPK verilerine göre bu yıl tamamlanan halka arz sayısı 17'ye ulaştı; son onayla birlikte işlem sırasına giren şirket sayısı 22'yi buldu.

Bu hafta hangi şirketler talep topluyor

Yeni onay alan beş şirket farklı sektörlerden geliyor: ilaçta Orzaks, turizm ve filo kiralamada Ekim Turizm, hazır giyimde Soho Giyim, seramikte İsvea ve gıdada Golda Gıda. Beş halka arzın toplam büyüklüğü yaklaşık 12,2 milyar lira. Listenin en büyüğü, Intercity markasıyla bilinen Ekim Turizm; en küçüğü ise Golda Gıda. Kesin talep toplama tarihleri, onaylı izahnamelerin Kamuyu Aydınlatma Platformu'nda yayımlanmasıyla netleşecek.

Derin kuyruk yatırımcı için ne anlama geliyor

Onay temposunun artması ve sırada yüzlerce şirketin bulunması, önümüzdeki dönemde Borsa İstanbul'a çok sayıda yeni hissenin geleceğine işaret ediyor. Piyasa beklentisine göre arzın bu kadar yoğunlaşması, yatırımcının her halka arza aynı iştahla yaklaşmak yerine şirketleri tek tek değerlendirdiği daha seçici bir döneme kapı aralıyor. Kurulun bu hafta iki şirkete izahnamelerindeki eksiklikler nedeniyle idari para cezası kesmesi de denetimin sıkılaştığını gösteriyor. Halka arzlarda payların bir bölümünün şirket kasasına değil mevcut ortaklara gitmesi ise, yatırımcının toplanan kaynağın nereye aktığına bakması gereken bir başka başlık.

Altın, yeni haftaya satıcılı başladı. Ons spot altın saat 08.01 itibarıyla yaklaşık yüzde 0,6 değer kaybederek 4.062,89 dolara geriledi, ağustos vadeli ABD altın kontratları ise yüzde 0,5 düşüşle 4.077,50 dolardan işlem gördü. Gerilemenin arkasında iki etken öne çıkıyor. ABD ile İran arasında Körfez'de yeniden tırmanan gerilim petrol fiyatlarını yukarı taşırken, Fed'in faiz artırımına gideceği beklentileri de güçlendi. Altın böylece aylık bazda art arda dördüncü kez değer kaybetmeye hazırlanıyor.

Altın neden geriledi

Yükselen petrol fiyatları enflasyonu körükleyerek merkez bankalarının faiz artırma ihtimalini güçlendiriyor. Altın enflasyona karşı geleneksel bir korunma aracı sayılsa da, faizlerin yükseldiği dönemlerde getiri üretmeyen bir varlık olarak cazibesini yitirebiliyor. KCM Trade Baş Piyasa Analisti Tim Waterer, hafta sonu ABD ile İran'ın yeniden karşılıklı askeri saldırılar düzenlediğini, bunun petrolün düşük seviyelerde kalıcılığına dair soru işaretlerini artırdığını söyledi. Waterer'a göre bu tablo, enflasyon ve faiz görünümüne ilişkin belirsizlikleri de besliyor.

Körfez'de tırmanan gerilim

Petrol fiyatları, İran'ın pazar günü erken saatlerde Kuveyt ve Bahreyn'deki ABD askeri noktalarına füze ve insansız hava araçlarıyla düzenlediği saldırının ardından yükseldi. Saldırı, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran yönetimini, savaşın sona erdirilmesine yönelik anlaşmaya uymaması halinde sert biçimde tehdit etmesinin hemen ardından geldi. Öte yandan Axios'un haberine göre Tahran ile Washington, Körfez'deki son çatışmaları durdurma ve Hürmüz Boğazı'na ilişkin anlaşmazlıkta müzakereleri yeniden başlatma konusunda uzlaştı. Bu uzlaşı, taraflarca resmi olarak teyit edilmiş bir adım olarak henüz doğrulanmış değil.

Fed beklentileri sertleşiyor

Piyasalar, CME FedWatch verilerine göre Fed'in bu yıl üç kez faiz artırmasını bekliyor, aralık ayındaki yeni bir artışın olasılığı ise yaklaşık yüzde 80 olarak fiyatlanıyor. Yatırımcılar şimdi para politikası görünümüne dair daha net sinyaller almak için bu hafta açıklanacak haziran ayı ADP özel sektör istihdam verisi ile tarım dışı istihdam rakamlarına odaklanıyor.

Diğer değerli metaller

Değerli metallerde görünüm karışıktı. Spot gümüş yüzde 1,2 düşüşle ons başına 58,47 dolara geriledi. Platin yüzde 0,2 yükselişle 1.617,15 dolara, paladyum ise yüzde 0,4 artışla 1.213,60 dolara çıktı.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

ABD doları, hafta başında hafif geri çekilmesine karşın haziran ayını son bir yılın en güçlü performansıyla kapatmaya hazırlanıyor. Doları yukarı taşıyan iki ana etken, Fed'in faiz artırımına kapı aralayan şahin duruşu ve Körfez'deki kırılgan ateşkesin petrol fiyatlarını canlı tutması oldu. Dolar endeksi 29 Haziran'da yaklaşık 101,3 ile bir yılı aşkın sürenin en yüksek bölgesinde işlem görürken, yatırımcılar bu hafta açıklanacak ABD istihdam verisini bekliyor.

Doların gücünü ne besliyor

Doları öne çıkaran asıl gelişme, Fed'in para politikasındaki sertleşme. 22 Mayıs'ta Jerome Powell'ın yerine göreve başlayan yeni Fed Başkanı Kevin Warsh, fiyat istikrarına güçlü vurgu yaparak beklenenden şahin bir çizgi izledi. 17 Haziran toplantısında politika faizi yüzde 3,50 ile 3,75 aralığında sabit tutulurken, üyelerin projeksiyonları yıl içinde faiz indirimi değil artırımı işaret etti. Piyasalar artık bu yıl için üç faiz artırımı fiyatlıyor; ilk artırımın eylülde gelmesi olasılığı yaklaşık yüzde 60 olarak ölçülüyor.

İran ile yaşanan çatışmanın enerji fiyatlarını yukarı itmesi, ABD'de mayıs ayı tüketici enflasyonunu yüzde 4,2 ile son üç yılın zirvesine taşıdı. Yüksek enflasyon Fed'in indirim alanını daralttı, bu da yüksek faiz beklentisiyle dolara talep yarattı. Teknoloji hisseleri öncülüğünde küresel borsalarda görülen satış dalgası, güvenli liman arayışını güçlendirerek dolara ek destek verdi.

Para birimleri dolar karşısında nerede

Euro, geçen hafta dolar karşısında 13 ayın en düşük seviyesini gördükten sonra 29 Haziran'da yaklaşık 1,1387 dolarda yatay seyretti; ortak para haziranı yaklaşık yüzde 2,3 kayıpla kapatmaya hazırlanıyor. Sterlin 1,3198 dolara gerilerken aylık kaybı yüzde 2'ye yaklaştı. Risk iştahına duyarlı para birimleri daha sert düştü; Avustralya doları haziranda yaklaşık yüzde 4,1, Yeni Zelanda doları ise yaklaşık yüzde 5,9 değer kaybetti. Japon yeni de 161,75 ile yaklaşık 40 yılın en zayıf bölgesine yakın kaldı.

Güçlü dolar Türkiye için ne anlama geliyor

Yükselen dolar ve yüksek faiz beklentisi, Türk lirası dahil gelişmekte olan ülke para birimleri üzerinde baskı oluşturabiliyor. Güçlü dolar, ithalat ve enerji faturasını pahalandırarak enflasyon görünümünü zorlarken, BIST'e yönelen yabancı akışını da etkileyebiliyor. Endeks24'ün döviz verilerine göre dolar/TL, 26 Haziran kapanışında 46,66 lira düzeyindeydi. Analistler, küresel dolar gücünün gelişen piyasalar için temkinli bir zemin oluşturduğunu belirtiyor.

Gözler istihdam verisi ve Sintra'da

Piyasaların bu haftaki ana gündemi, ABD tarım dışı istihdam verisi ile işsizlik oranı. Söz konusu veriler, iş gücü piyasasının gücü ve Fed'in faiz patikası için yeni ipuçları taşıyor. Avrupa Merkez Bankası'nın Sintra'daki yıllık forumu da yakından izleniyor; Başkan Christine Lagarde pazartesi açılış konuşmasını yaparken, Warsh çarşamba günü kritik bir para politikası panelinde söz alacak. Piyasa beklentisine göre güçlü bir iş gücü piyasası, yüksek faiz ve güçlü dolar için zemin hazırlamayı sürdürüyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Beyaz Saray Muhabirleri Derneği Yemeği'nde 25 Nisan'da yaşanan suikast girişiminin ardından FBI, soruşturmadan çıkan devasa dijital delil yığınını yapay zeka destekli bir platformla taradı. Dijital adli bilişim şirketi Exterro, federal soruşturmacıların olay ile şüpheli hakkında suçlamaların yöneltilmesi arasındaki yoğun 48 saatte kendi FTK Suite yazılımını kullandığını teknoloji sitesi Axios'a doğruladı. Şirket, FBI'ın aracı tam olarak nasıl kullandığını paylaşmadı; ancak yöneticilere göre platform genellikle el konulan cihazlardaki mesajları, sosyal medya hesaplarını ve dosyayla bağlantılı diğer dijital izleri taramak için kullanılıyor.

Sistem tam olarak ne yapıyor

Exterro'ya göre FBI'ın kullandığı FTK Suite, kurum içinde (on-premises) çalışan bir platform olarak tasarlandı. Soruşturmaya ait tüm dijital deliller tek bir veri havuzunda toplanıyor ve yetkili kullanıcılar bunları aynı anda inceleyebiliyor. Platform esas olarak, toplanan büyük hacimli dijital delilin işlenmesi ve düzenlenmesi için geliştirildi.

Sistemdeki yapay zeka asistanına doğal dille komut verilebiliyor. Axios'a sunulan tanıtımda örnek olarak "köpek bulunan tüm fotoğrafları bul" ya da "şüphelinin yer aldığı tüm fotoğraf ve videoları göster" gibi sorgular gösterildi. Asistana "belirli bir kişi şu tarih ve saatte bu konumda mıydı" türünden sorular da yöneltilebiliyor.

İnsan denetimi neden öne çıkarılıyor

Exterro, yapay zeka modellerini müşteri verileriyle eğitmediğini vurguluyor; delillerin nihai değerlendirilmesi ve suçlama kararlarının tamamen soruşturmayı yürüten yetkililerin sorumluluğunda olduğunu belirtiyor. Behl'e göre platform, internete ya da bulut sistemlerine erişimi olmayan en güvenlikli tesislerde bile çalışabilecek biçimde tasarlandı ve veriler hiçbir zaman müşterinin tesisinden dışarı çıkmıyor. Şirket, müşterileri arasında çok sayıda kolluk kuvvetinin yanı sıra Fortune 100 listesindeki yaklaşık 40 şirketin bulunduğunu söylüyor.

Suikast girişiminde ne yaşandı

Olay, 25 Nisan akşamı Washington'daki Hilton otelinde düzenlenen geleneksel yemekte gerçekleşti. Adalet Bakanlığı'na göre California eyaletinin Torrance kentinden 31 yaşındaki Cole Tomas Allen, güvenlik noktasına silahla yüklenerek Başkan Donald Trump'a suikast girişiminde bulundu. Bir Gizli Servis görevlisi göğsünden vuruldu ancak çelik yeleği sayesinde ciddi yara almadı; Allen olay yerinde gözaltına alındı ve başkana suikast girişimi dahil üç suçlamayla yargı önüne çıkarıldı.

Asıl tartışma nereye kaydı

Yapay zeka soruşturmaları hızlandırırken mahkemeler farklı bir sorunla karşı karşıya kalıyor: sunulan dijital delilin yapay zekayla üretilmediğinin ya da değiştirilmediğinin kanıtlanması. Bu olay da bunun canlı bir örneğini verdi. Suikast girişiminin yapay zekayla "iyileştirilmiş" sahte güvenlik kamerası görüntüleri sosyal medyada yayılarak kafa karışıklığı yarattı. Exterro'nun platformunda olası deepfake içerikleri tespit etmeye yönelik ayrı bir aracın bulunması da bu nedenle önem taşıyor.

Yapay zeka, dijital delillerin incelenmesinde standart araçlardan biri haline geliyor. Soru artık kolluk kuvvetlerinin bu araçları kullanıp kullanmayacağı değil; yapay zeka destekli bulguların mahkemede nasıl doğrulanacağı ve hukuken nasıl savunulacağı.

Körfez borsaları, ABD ile İran arasında yeniden alevlenen çatışmanın yatırımcı güvenini sarsmasıyla pazar gününü karışık bir tabloyla kapattı. İran'ın sabahın erken saatlerinde Kuveyt ve Bahreyn'deki ABD askeri üslerine füze ve insansız hava aracı saldırısı düzenlemesi, yeni varılan kırılgan ateşkesi riske atarken bölge piyasalarında seçici alımlarla satış baskısı aynı günde bir araya geldi. En sert kayıp yüzde 2,1 ile Mısır'da görülürken, Suudi petrol devi Aramco günü yükselişle tamamladı.

Körfez borsaları nasıl kapandı

Suudi Arabistan'ın gösterge endeksi TASI, ülkenin aktif büyüklük açısından en büyük bankası Saudi National Bank hisselerindeki yüzde 1,2 ve ACWA Power'daki yüzde 3'lük gerilemenin etkisiyle yüzde 0,2 düştü. Buna karşın Saudi Aramco hisseleri yüzde 1,8 değer kazanarak sekiz işlem günü süren kayıp serisini sonlandırdı. Katar'da gösterge endeks QSI ise Körfez'in en büyük bankası Qatar National Bank'taki yüzde 0,7'lik yükselişin desteğiyle yüzde 0,1 yukarı kapandı.

Mısır'da satış baskısı ağır bastı

Körfez dışında Mısır'ın gösterge endeksi EGX30, endeksteki hisselerin büyük bölümünde görülen satışlarla yüzde 2,1 geriledi; Commercial International Bank yüzde 2 değer kaybetti. Bahreyn endeksi BAX yüzde 0,3 ve Umman MSX30 yüzde 1,2 yükselirken, Kuveyt BKP yüzde 0,1 düşüşle kapandı.

Mısır Bakanlar Kurulu, özelleştirme programı kapsamında devlete ait dört şirkete ön halka arz onayı verildiğini açıkladı. Suudi Arabistan tarafında ise enerji gündemini sarsan bir kaza yaşandı: Resmi haber ajansının aktardığına göre Aramco'ya ait bir helikopter, ülkenin doğusundaki Ras Tanura'da düştü ve kazada 14 kişi hayatını kaybetti. Terminal, dört aylık aranın ardından yalnızca birkaç gün önce yeniden ham petrol yüklemesine başlamıştı; kazanın nedeni soruşturuluyor.

Gözler petrol ve Hürmüz'de

Bölgedeki tırmanış, petrol arzı ve Hürmüz Boğazı'ndaki geçiş güvenliği üzerindeki endişeyi canlı tutuyor. İran'ın hafta sonu boyunca artan saldırıları, İsrail'in Lübnan'da İran destekli Hizbullah hedeflerini vurması ve ABD'nin İran'a yönelik yeni hava saldırıları, ateşkesin ne ölçüde kalıcı olacağına dair soru işaretlerini büyüttü. Yatırımcılar bu tablonun petrol fiyatları ve risk iştahı üzerindeki etkisini yakından izliyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Kamunun üç katılım bankasını tek çatı altında toplama kararı, Türkiye'de faizsiz bankacılığın haritasını yeniden çizecek bir adım olarak görülüyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 5 Haziran'da duyurduğu ve 2026'nın son çeyreğinde tamamlanması beklenen birleşme tamamlandığında, Ziraat Katılım, Vakıf Katılım ve Halk Katılım tek bir markada toplanarak ülkenin en büyük katılım bankasını oluşturacak. Ölçek beklentisi tabloyu olumlu kılarken, sürecin nasıl yürütüleceğine dair belirsizlikler de masada.

Birleşmenin getireceği ölçek ile bu ölçeği güvenceye alacak yürütme, sürecin iki ayrı yüzünü oluşturuyor. Bir yanda sektörün en büyük katılım bankasını yaratacak bir büyüklük, diğer yanda henüz netleşmemiş bir yol haritası bulunuyor.

Yeni yapı sektörde nereye oturuyor

Türkiye'de katılım bankacılığı, toplam bankacılık varlıklarının yaklaşık yüzde 9,5'ini oluşturuyor; kamu sermayeli katılım bankalarının payı ise yüzde 4,3 düzeyinde. Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings'in 25 Haziran'daki değerlendirmesine göre birleşme potasındaki üç banka, 2026 mart sonu itibarıyla toplam sektörde yaklaşık yüzde 3,4, katılım bankacılığı segmentinde ise yaklaşık yüzde 36 paya sahip. Bu da yeni yapıyı tek başına segmentin en büyük oyuncusu konumuna taşıyor.

Fitch, elde edilecek ölçeğin yeni kurumu daha güçlü bir pazar gücüne ve kredi değerliliğine taşıyabileceğini belirtti. Kuruluşa göre güçlü iç sermaye üretimi ve büyüme iştahı, katılım bankacılığı segmentinin 2026'nın ikinci yarısında da pazar payı kazanmasını destekleyecek. Bu büyüme, kamu katılım bankalarının notlarındaki olası devlet desteği görüşünü de pekiştiren bir etken.

Açık kalan sorular neler

Fitch, birleşmenin kredi notları üzerindeki nihai etkisinin sürecin operasyonel yürütülmesine, yeni kurumun iş stratejisine ve sermaye yapısının sağlamlığına bağlı olacağını vurguladı. Kuruluş, birleşme sonrası için herhangi bir sermaye artırımı planından haberdar olmadığını da kaydetti. Üç bankadan Halk Katılım'ın henüz faaliyete geçmemiş olması, entegrasyonun bilançolardan çok kurumsal yapı tarafında ilerleyeceğine işaret ediyor.

Türkiye Sigorta modeli yön gösteriyor

Birleşme, kamu iştiraklerinde daha önce uygulanan bir şablonu hatırlatıyor. Ziraat Sigorta, Halk Sigorta ve Güneş Sigorta 2020 yılında birleştirilerek Türkiye Sigorta adıyla faaliyete başlamıştı. Aynı mantığın katılım bankacılığında daha büyük ölçekli ve etkin bir oyuncu yaratması hedefleniyor. Erdoğan, 5 Haziran'da İstanbul Finans Merkezi'ndeki 3. Dünya İslam Ekonomi Zirvesi'nde, üç bankanın güçlerini birleştirmesiyle sektörde yeni bir sinerji doğacağını söylemişti. Yeni yapının adının ilerleyen dönemde açıklanması bekleniyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Volkswagen, Çinli üreticilerin sertleşen rekabeti, ABD'nin ithalat tarifeleri ve Avrupa'da zayıflayan talep arasında sıkışırken, devin en büyük hissedarlarından Aşağı Saksonya'nın Başbakanı Olaf Lies dikkat çeken bir öneri getirdi. Lies'e göre şirketin Çin'de geliştirip ürettiği bazı modeller Almanya'da üretilirse fabrikaların kapasite kullanımı dengelenebilir ve istihdam korunabilir. Öneri, Alman otomotiv devinin Almanya'daki dört fabrikayı kapatmayı ve işten çıkarmaları 100 bine kadar artırmayı değerlendirdiği yönündeki haberlerin hemen ardından gündeme geldi.

Lies, hafta sonu yayımlanan ve Alman haber ajansı DPA'ya verdiği röportajda, mevcut tesislerin yeterince doluluğa ulaşamadığını, oysa şirketin Çinli ortaklarıyla geliştirdiği modellerin bulunduğunu vurguladı. Merkez sol çizgideki SPD'nin üyesi olan politikacı, aynı zamanda Volkswagen'in denetim kurulunda Aşağı Saksonya'yı temsil ediyor.

Çin'de üret, Almanya'da koru önerisi

Lies'in çerçevesi üretimi Almanya'dan kaçırmak değil, tam tersine mevcut tesislere ek ürün ve ek doluluk getirmek üzerine kurulu. Başbakan, "Şu anda Çin'de ürettiğimiz araçları burada da üretseydik fabrikalarımızın kapasite kullanımını istikrara kavuşturabilirdik" sözleriyle, tesislerde yeni geliştirme ve inovasyon fırsatlarının da doğabileceğini söyledi. Volkswagen 42 yıldır Çin'de faaliyet gösteriyor ve iyi dönemlerde bu pazarda yılda yaklaşık 3 milyon araç üretiyor.

Volkswagen'i köşeye sıkıştıran ne?

Şirket bir süredir Çinli rakiplerin yükselen rekabeti, ABD'nin ithalat tarifeleri ve Avrupa'da gerileyen talep nedeniyle baskı altında. Volkswagen daha önce bu gelişmelerin mevcut iş modelini sürdürülemez hale getirdiğini açıklamıştı. Şirket, yeniden yapılanma için bir gelecek planı üzerinde çalışıldığını ve amacın kendisini daha verimli ve yalın bir yapıya kavuşturmak olduğunu doğruladı; ayrıntıları ise açık bıraktı.

Volkswagen'in genel merkezinin bulunduğu Aşağı Saksonya, şirketteki oy haklarının yüzde 20'sine sahip ve denetim kurulunda çalışan temsilcileriyle birlikte çoğunluğu elinde tutuyor; kritik kararlarda veto hakkı da bulunuyor. Lies, fabrika kapatmalarını sözde kolay çözüm olarak gören hiçbir yaklaşımı onaylamayacaklarını açıkça belirtti.

Süreç nasıl gelişti

Porsche'ye ilişkin değerlendirme de aynı mantığı taşıyor: Leipzig'deki tesisin doluluğunu artırmak. Lies ise teknolojik gelişmelere kapanmanın yanlış olduğunu, XPeng ve SAIC gibi ortaklıklar sayesinde Volkswagen'in geliştirme açığını hızla kapattığını savundu.

Avrupa otomotivindeki bu sarsıntı, kıtaya yüksek hacimli araç ihraç eden Türkiye açısından da yakından izleniyor. Çinli üreticilerin Avrupa'ya açılımı ve kıtada üretim üssü arayışı, Türkiye'nin ihracat pazarını ve yerli sektörün rekabet koşullarını doğrudan ilgilendiriyor; BYD'nin Türkiye'deki yatırım planı ise belirsizliğini koruyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Venezuela'yı 24 Haziran akşamı 39 saniye arayla vuran 7,2 ve 7,5 büyüklüğündeki iki deprem, ülkenin bir yüzyıldır yaşadığı en güçlü sarsıntı olarak kayıtlara geçti. İlk hasar tahminleri, faturanın gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 7'sine kadar çıkabileceğine işaret ediyor. Üstelik bu darbe, 2013'ten bu yana yaklaşık yüzde 80 daralarak zaten dibe vurmuş bir ekonomiye geldi. Caracas ve kıyı kentlerindeki yıkım, kıt kamu kaynaklarını insani yardıma çekerken kırılgan toparlanma umutlarını da zora soktu.

Amerikan Jeolojik Araştırmalar Kurumu'na (USGS) göre yerel saatle yaklaşık 18.04'te 7,2 büyüklüğünde bir sarsıntı, 39 saniye sonra da 7,5 büyüklüğünde ana şok meydana geldi. Merkez üssü, başkent Caracas'ın yaklaşık 160 kilometre batısındaki Morón yakınında ve yalnızca 10 kilometre derinlikteydi; bu sığlık yıkımın şiddetini artırdı. Yetkililer can kaybının hızla yükseldiğini, 27 Haziran itibarıyla 1.400'ü aştığını ve binlerce kişinin yaralandığını açıkladı (ABC News). Rakamlar geçici ve artmaya devam ediyor.

Zaten kırılgan bir ekonominin üzerine

Venezuela, dünyanın en büyük petrol rezervlerine sahip olmasına karşın yıllardır derin bir çöküş yaşıyor. CNN'in aktardığına göre ülke ekonomisi 2013'ten bu yana yaklaşık yüzde 80 küçüldü; yüksek enflasyon, ABD öncülüğündeki yaptırımlar ve petrol sektöründeki yönetim sorunları üretimi felç etti. Hastanelerden elektrik ve su şebekesine kadar altyapı, bu ölçekte bir afetle baş edecek durumda değil. Deprem, temel mal ve ilaç kıtlığı çeken bir ülkede tedarik zinciri üzerindeki baskıyı daha da artırdı.

Petrol can damarı büyük ölçüde ayakta

Ekonomik tablonun görece olumlu tek yanı, ülkeyi ayakta tutan petrol altyapısının felaketi büyük ölçüde teğet geçmesi oldu. Devlet petrol şirketi PDVSA kaynaklarına dayanan S&P Global ve Reuters haberlerine göre üretim ve rafineri tesislerinde ciddi hasar bildirilmedi; merkez üssüne yakın El Palito rafinerisi zarar görmedi, Morón petrokimya kompleksi kısa bir duruşun ardından yeniden üretime geçti. Tipik olarak günde yaklaşık 1,2 milyon varil ham petrol üreten ülkede ihracat sürüyor. Asıl endişe, Carabobo, Aragua ve Yaracuy eyaletlerini etkileyen elektrik kesintisi ve şebekenin kronik kırılganlığı.

Yardım akıyor, gözler Washington'da

Uluslararası yardım hızla devreye girdi. ABD Dışişleri Bakanlığı, 100 milyon doları Birleşmiş Milletler insani fonuna, 50 milyon doları sahadaki yardım kuruluşlarına olmak üzere 150 milyon dolarlık destek açıkladı; yönetim, dokuz haneli ek bir paket hazırlığında olduğunu duyurdu. ABD Güney Komutanlığı bölgeye askeri nakliye uçakları ve gemiler sevk ederken, çok sayıda ülkeden arama kurtarma ekibi enkaz başında çalışıyor. Ocak ayında eski Devlet Başkanı Nicolás Maduro'nun ABD tarafından ele geçirilmesinin ardından yaptırımların gevşemesiyle ısınan ilişkilerde, bu felaketin yeni bir kırılma noktası olup olmayacağı izleniyor.

Altın fiyatları hafta sonu serbest piyasada yukarı yönlü seyretti. Kapalıçarşı'da gram altının satışı 6.130 lira, çeyrek altın 10.131 lira, tam altın ise 40.046 lira dolayında fiyatlandı. Borsa İstanbul Kıymetli Madenler Piyasası hafta sonu kapalı olduğu için bu rakamlar canlı borsa fiyatını değil, kuyumcu ve döviz bürolarının alış satış makasını yansıtıyor. Haftanın asıl yön sinyali pazartesi açılışında okunacak.

Kapalıçarşı'da hafta sonu fiyatları

Hafta sonu Kapalıçarşı ve serbest piyasada altının başlıca türleri ile gümüş şu seviyelerden işlem gördü. Aşağıdaki alış ve satış değerleri serbest piyasa kotasyonudur, kuyumcudan kuyumcuya küçük farklar gösterebilir.

Borsa kapalı, fiyatı makas belirliyor

Borsa kapalıyken işlem hacmi düşüyor ve fiyatı yalnızca kuyumcu ile döviz bürolarının açtığı alış satış aralığı belirliyor. Bu aralık hafta sonu genişliyor, satış fiyatı ile alış fiyatı arasındaki fark açılıyor. Bu nedenle altın yükseldi biçiminde aktarılan hareketin önemli bölümü, yönün değişmesinden çok makasın açılmasından kaynaklanıyor. Uluslararası tarafta ons altın, hafta sonu derlemelerine göre haftanın kapanışında 4.081 dolar dolayındaydı; ancak bu da hafta sonu serbest piyasa verisidir.

Asıl sinyal pazartesi açılışında

Altında bağlayıcı fiyat, piyasa açıkken oluşuyor. Borsa İstanbul Kıymetli Madenler Piyasası hafta içi 10.00 ile 18.00 arasında işlem görüyor, gram ve ons fiyatı bu saatlerde canlı belirleniyor.

Ons altının yönü bu hafta yine ABD ile İran hattındaki gelişmelere ve Fed'in faiz patikasına dair beklentilere bağlı kalacak. Hafta sonu rakamları ise fiyatın nereye oturduğunu değil, kapalı piyasanın fotoğrafını gösteriyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Aynı altı aylık dönemde emekli ile memur neden farklı oranda zam alıyor? Yanıt, iki kesimin maaş artışının birbirinden bağımsız iki formülle hesaplanmasında. SSK ve Bağ-Kur emeklisinin zammı doğrudan enflasyona endeksli olduğu için Ocak-Mayıs döneminde gerçekleşen yüzde 16,61'lik fiyat artışını birebir karşılıyor. Memur ve memur emeklisinde ise zam, toplu sözleşmeden gelen sabit oran ile enflasyon farkının karması; sözleşme oranı dönem enflasyonunun gerisinde kaldığında bu grup göreli olarak geride kalıyor.

Temmuz maaş artışında tablo büyük ölçüde şekillendi. TÜİK verileriyle SSK ve Bağ-Kur emeklisi yüzde 16,6'lık zammı şimdiden garantiledi, memur ve memur emeklisinde garanti taban ise yüzde 12,41'de kaldı. İki oran arasındaki yaklaşık 4 puanlık açık, "enflasyona ezdirmiyoruz" söyleminin iki grup için aynı sonucu vermediğini gösteriyor.

İki ayrı formül, iki ayrı sonuç

SSK ve Bağ-Kur emeklisinin maaşı, 5510 sayılı Kanun gereği her yılın ocak ve temmuz döneminde geçen altı ayın TÜFE artışı kadar yükseliyor. Yani emeklinin zammı doğrudan enflasyona bağlı; dönem içinde fiyatlar ne kadar arttıysa maaş da o kadar artıyor. Ocak-Mayıs kümülatif enflasyonu yüzde 16,61 olduğu için emeklinin garanti tabanı yüzde 16,6'ya oturdu.

Memur tarafında mekanizma farklı işliyor. 8. Dönem Toplu Sözleşme, 2026'nın ikinci yarısı için yüzde 7'lik sabit zam öngörüyor. Buna bir de enflasyon farkı ekleniyor: yılın ilk yarısı için belirlenen yüzde 11'lik sözleşme eşiği aşıldığında aradaki fark maaşa yansıyor. Mayıs sonu itibarıyla bu fark yüzde 5,05 olarak hesaplandı; yüzde 7'lik zamla bileşik biçimde birleşince garanti oran yüzde 12,41'e ulaştı.

Asıl ayrımı yaratan nokta burada. Emeklinin zammı tamamen enflasyona kilitli olduğu için dönem enflasyonunu birebir takip ediyor. Memurun zammında ise sabit sözleşme oranı (yüzde 7) gerçekleşen enflasyonun altında kaldığında, fark ödemesi bu açığı ancak kısmen kapatıyor. Refah payı eklenmediği sürece memur, aynı dönemde emekliye göre göreli olarak geride kalıyor.

Beş aylık enflasyon nasıl birikti

İki formülü de besleyen tek kaynak, TÜİK'in aylık TÜFE serisi. 2026'nın ilk beş ayında fiyatlar ocakta yüzde 4,84, şubatta yüzde 2,96, martta yüzde 1,94, nisanda yüzde 4,18 ve mayısta yüzde 1,71 arttı. Bu artışlar bileşik biçimde toplandığında Ocak-Mayıs kümülatif enflasyonu yüzde 16,61'e ulaştı. Mayısta yıllık enflasyon ise yüzde 32,61 seviyesindeydi.

Buradaki kritik ayrıntı, zammın "altı aylık" korumayı ölçmesi. Yıllık enflasyon yüzde 32'nin üzerindeyken, zam geldiği anda fiyatların çoktan artmış olması maaşın reel alım gücünü dönem boyunca eritiyor. Bu endeksleme gecikmesi her iki grubu da etkiliyor; ancak sözleşme oranı düşük kalan memurda etki daha belirgin hissediliyor.

Kesin oran 3 Temmuz'da netleşecek

Şu ana kadarki rakamlar garanti taban niteliğinde; nihai oranlar, TÜİK'in 3 Temmuz'da açıklayacağı haziran TÜFE'siyle altı aylık toplama göre kesinleşecek. Haziran enflasyonu garanti tabanların üzerine eklenecek ve her iki grubun oranını yukarı taşıyacak. Ancak haziran verisi ne çıkarsa çıksın, iki formül arasındaki yapısal fark korunacak: emeklinin zammı dönem enflasyonuna kilitli kalırken, memurun zammı sözleşme oranının gücüne bağlı olmayı sürdürecek.

Körfez'de hafta sonu yeniden alevlenen ABD ile İran çatışması, dünya enerji sevkiyatının kritik geçiş noktası Hürmüz Boğazı'nı bir kez daha tehdit ediyor. Boğazın yeniden açılmasıyla 26 Haziran'da yaklaşık 72 dolara, 27 Şubat'tan bu yana en düşük düzeye gerileyen Brent petrolün, çatışmanın yeni dalgasını pazartesi açılışında fiyatlaması bekleniyor. Enerjisini neredeyse tümüyle ithal eden Türkiye için tablo doğrudan dolar/TL, altın ve enflasyon riskine bağlanıyor.

Brent geriledi ama risk yeniden büyüyor

Brent petrol, savaşın yarattığı arz şokunun gevşemesiyle son haftalarda hızla değer kaybetti. Hürmüz'ün kademeli olarak yeniden trafiğe açılması ve Körfez üreticilerinin sevkiyatı artırmasıyla arz, savaş öncesinin yaklaşık yüzde 75'ine döndü. Uluslararası gösterge, savaş döneminde analistlerin aktardığına göre 120 doları aşmışken 26 Haziran'da yaklaşık 72 dolara indi; haftalık düşüş yüzde 10'u geçti.

Ancak bu rahatlama büyük ölçüde "en kötüsü geride kaldı" beklentisine dayanıyordu. Hafta sonu yaşanan karşılıklı saldırılar tam da bu varsayımı sınıyor. Petrol ve hisse piyasaları cuma kapanışından bu yana kapalı olduğu için tırmanış henüz fiyatlanmadı; ilk tepki pazartesi açılışında görülecek.

Türkiye için anlamı ne

Türkiye, ham petrol ve doğal gazda büyük ölçüde dışa bağımlı. Bu nedenle Hürmüz kaynaklı her fiyat hareketi; enerji ithalat faturası, cari denge ve enflasyon üzerinden TL'ye yansıyor. Petrolün gerilemesi son haftalarda Türkiye lehine bir gelişmeydi, olası bir sıçrama ise ithalat maliyetini ve fiyat baskısını yeniden yukarı çekebilir.

Son işlem gününde dolar/TL 46,66, euro/TL 53,15 düzeyinde kapanırken gram altın 6.130 lira sınırında bulunuyordu. Borsa İstanbul ve döviz piyasaları hafta başında açıldığında; enerji ithalatçısı şirketler, havayolları ve rafineri tarafı yakından izlenecek başlıklar arasında yer alacak.

Hürmüz'de bu hafta sonu ne yaşandı

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), cumartesi günü Panama bayraklı bir tankerin İran insansız hava aracıyla vurulmasının ardından İran'daki askeri hedeflere saldırı düzenlediğini açıkladı. İran Devrim Muhafızları ise Kuveyt ve Bahreyn'deki ABD üslerini hedef aldığını duyurdu; Bahreyn de topraklarına yönelik bir İHA saldırısını kınadı. İki taraf da ateşkesi ihlal etmekle birbirini suçluyor: ABD ihlalin İran'ın gemilere saldırısından kaynaklandığını savunurken, İran çatışmanın sorumlusunun Washington olduğunu öne sürüyor.

Hürmüz'ün tam kapasiteyle ve güvenli biçimde açık kalıp kalmayacağı, önümüzdeki günlerde hem petrol fiyatının hem de TL'nin yönünü belirleyecek ana değişken olmayı sürdürüyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

ABD Merkez Bankası'nın (Fed) yeni başkanı Kevin Warsh, koltuğa oturduktan sonraki ilk basın toplantısında para politikasının yönüne dair somut bir işaret vermekten kaçındı. Bu tutum, yıl sonuna kadar faiz cephesinde birbirinden çok farklı senaryoları açık bıraktı: temmuz sonundan itibaren peş peşe faiz artışları da, faizlerin süresiz sabit tutulması da masada. Belirsizlik yalnızca ABD piyasalarını değil, başta Türk lirası ve Borsa İstanbul olmak üzere gelişen piyasaları da yakından ilgilendiriyor.

Warsh neden kart açmıyor

Warsh'ın suskunluğu tesadüf değil. Yeni başkan uzun süredir Fed'in daha az konuşup daha çok icraat yapması gerektiğini savunuyor; zaman zaman piyasanın beklemediği sürpriz kararların alınmasını da sakıncalı görmüyor. Geçen hafta düzenlediği ilk basın toplantısında, bundan sonrası için ileriye dönük yönlendirme yapamayacağını söylemekle yetindi ve altı hafta sonra yeniden toplanacaklarını hatırlattı. Bu yaklaşım, başkanın "reaksiyon fonksiyonunu", yani yeni ekonomik verilere nasıl tepki vereceğini hâlâ büyük ölçüde bilinmez kılıyor.

Enflasyon hâlâ hedefin üzerinde

Belirsizliğin merkezinde enflasyon var. Axios'un aktardığına göre Fed'in tercih ettiği enflasyon göstergesi son 12 ayda yüzde 3,4 arttı ve fiyat baskıları beş yıldır bankanın yüzde 2'lik hedefinin üzerinde seyrediyor. Tartışma, bu yükselişin ne kadarının kalıcı olduğu üzerine. Gümrük tarifelerindeki artışlar ve Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının yol açtığı tedarik zinciri sorunları, kimi ekonomistlerce tek seferlik faktörler olarak değerlendiriliyor. Fed'in yüzde 2 hedefine dönme konusundaki güvenilirliğini tazelemek için politikayı daha da sıkılaştırması gerekip gerekmediği ise açık bir soru.

İki faiz patikası masada

SGH Macro Advisers ekonomistleri Tim Duy ve Josh Lehner, yayımladıkları notta olasılık hesaplarına iki ayrı faiz patikası koyduklarını belirtti. İlk senaryoda Fed, eski Başkan Jerome Powell dönemindeki çizgiyi sürdürüyor; geçici baskıların zamanla geçeceğine güvenip faizleri sabit tutuyor. İkinci senaryoda banka önceki politikadan belirgin biçimde ayrılıp faiz artırımlarına başlıyor. Analistler, kendi öznel değerlendirmelerinde rejim değişikliği ihtimalini daha olası gördüklerini, ancak yönlendirme olmadığı için Warsh'ın nasıl hareket edeceğini ancak zamanla öğrenebileceklerini yazdı.

Belirsizlik Türk lirası ve borsada nasıl hissedilir

Fed'in atacağı adım etkisini yalnızca ABD piyasalarında göstermiyor. Faiz patikasındaki belirsizlik, küresel risk iştahı ve dolar üzerinden gelişen piyasalara, dolayısıyla Türk lirası ile Borsa İstanbul'a da taşınıyor. Mekanizma şöyle işliyor: Fed'in faizi yüksek tutacağı ya da artıracağı beklentisi güçlendiğinde dolar değer kazanıyor, gelişen ülke varlıklarından çıkış eğilimi artıyor; faizlerin sabit kalacağı ve zamanla ineceği senaryosu öne çıktığında ise risk iştahı toparlanıyor ve sermaye yeniden gelişen piyasalara yöneliyor.

Türkiye cephesinde tablo şimdilik dengede görünüyor. Endeks24'ün connector verisine göre dolar/TL 26 Haziran kapanışında 46,66, euro/TL ise 53,15 düzeyinde bulunuyor. Borsa İstanbul'un ana endeksi BIST 100, son seans kapanışında 14.274 puan seviyesindeydi; teknik göstergeler endeksin yatay bir seyirde olduğuna, göreli güç endeksinin (RSI) 60 dolayında dengeli bir bölgede bulunduğuna işaret ediyor.

Faiz tarafında yurt içi getiriler yüksek seyrini koruyor. İki yıllık gösterge tahvilin bileşik getirisi yüzde 40,33, on yıllık tahvilinki yüzde 33,14 düzeyinde. Bu yüksek getiri, yabancı yatırımcı açısından TL cinsi varlıkları cazip kılan unsurların başında geliyor; ancak bu cazibe, küresel risk iştahının yönüne sıkı sıkıya bağlı. Fed'in sürpriz bir sıkılaştırmaya gitmesi, gelişen piyasa para birimleri üzerinde baskı oluşturabilecek senaryoların başında sayılıyor.

Piyasa profesyonellerine göre asıl mesele yön değil, belirsizliğin kendisi. Net bir yönlendirme olmadığında yatırımcılar farklı senaryoları aynı anda fiyatlamak zorunda kalıyor; bu da kur ve hisse tarafında oynaklığı besleyebiliyor. Warsh'ın önümüzdeki haftalarda vereceği sinyaller, gelişen piyasa varlıklarına yönelik konumlanmanın da belirleyicisi olacak.

Sırada hangi tarihler var

Warsh'ın görüşlerinin netleşebileceği iki kritik durak, temmuz sonundaki faiz toplantısından önce takvimde yerini aldı.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Hizbullah lideri Naim Kasım, ABD arabuluculuğunda Lübnan ile İsrail arasında cumartesi günü imzalanan güvenlik anlaşmasını reddetti. Kasım anlaşmayı "İsrail'e teslimiyet" olarak nitelendirdi ve Lübnan hükümetini ülkenin egemenliğini zedelemekle suçladı. Açıklama, İsrail'in aynı gün Lübnan'ın güneyine insansız hava aracı saldırısı düzenlemesiyle aynı güne denk geldi.

Kasım yaptığı açıklamada anlaşmayı "yok hükmünde" olarak tanımladı ve Lübnan yönetimini tek taraflı taviz vermekle suçladı. Hizbullah liderine göre metin, ülkenin egemenliğini koruyan bir uzlaşı değil, İsrail'in dayattığı koşulları kalıcı hale getiren bir belge.

Çekilme neden silahsızlanmaya bağlandı

Cuma günü üzerinde uzlaşılan çerçeve anlaşması, İsrail'in Lübnan'ın güneyindeki bazı bölgelerden aşamalı olarak çekilmesini ve buna paralel olarak Lübnan ordusunun bölgeye konuşlanmasını öngörüyor. Ancak İsrail askerlerinin, genişletilmiş güvenlik bölgesinde şimdilik kalmasına izin veriliyor. Kasım, İsrail'in çekilmesinin Hizbullah'ın silahsızlandırılması şartına bağlanmasını eleştirerek bunun İsrail'in askeri varlığını fiilen meşrulaştırdığını ve "tüm kırmızı çizgilerin aşıldığını" savundu.

Tepki yalnızca Hizbullah ile sınırlı kalmadı. Meclis Başkanı Nebih Berri'nin liderliğindeki Emel Hareketi de anlaşmayı "dengesiz" olarak niteleyerek, metnin İsrail lehine şartları kalıcı hale getireceğini savundu. İsrail Savunma Bakanı Israel Katz ise çerçeveyi överek, anlaşmanın ülkesinin "güvenlik bölgesi" olarak tanımladığı alandaki varlığını sürdürmesine imkan tanıdığını söyledi. Başbakan Binyamin Netanyahu da ilerleyen dönemde Lübnan ordusuna devredilmesi planlanan iki "pilot bölgeyi" gösteren bir harita paylaştı.

Anlaşma günü İHA saldırısı

Lübnan resmi haber ajansı, İsrail'e ait bir insansız hava aracının cumartesi günü Nebatiye el-Fevka bölgesini hedef aldığını duyurdu. Saldırının düzenlendiği nokta, İsrail'in kontrolünü sürdüreceğini açıkladığı güvenlik bölgesinin dışında bulunuyor. İsrail ordusu, Reuters'a yaptığı açıklamada saldırının İHA ile gerçekleştirildiğini doğruladı; güçlerine tehdit oluşturduğunu öne sürdüğü bir kişiyi hedef aldığını belirtti, ancak bu iddiaya dair kanıt paylaşmadı.

Kasım, çatışmaların sona erdirilmesinde Haziran başında İran ile ABD arasında varılan ve Lübnan'ın toprak bütünlüğünü güvence altına aldığı belirtilen mutabakatın esas alınması gerektiğini, Washington'da imzalanan yeni anlaşmanın ise kabul edilemez olduğunu vurguladı. Hizbullah'ın silahlı direnişi sürdüreceğini belirten lider, ateşkeslere ve çeşitli anlaşmalara rağmen bölgede çatışmaların devam ettiğine dikkat çekti.

Portekiz'den Almanya'ya kadar uzanan, serin iklimiyle bilinen Paris'te bile termometreleri 40 dereceye taşıyan sıcak hava dalgasının arkasında "Omega blokajı" adı verilen bir atmosfer sistemi var. Meteoroloji Mühendisi Adil Tek'e göre bu sistem aynı anda iki iş yapıyor: Avrupa'yı kavururken, bulunduğu konum sayesinde Türkiye'yi aşırı sıcaklardan koruyor.

Omega blokajı, atmosferde Yunan harfi omega biçiminde kilitlenen kararlı bir yüksek basınç sistemidir. Bu yüksek basınç Avrupa'nın üzerine oturup yerinde sabitlendiğinde sıcak havayı altına hapseder ve günlerce yerinden kımıldamaz. Tek'in aktarımına göre sistemin şu anki konumu, Türkiye'de aşırı yüksek sıcaklıkların oluşmasını engelliyor; Avrupa'da etkili olan yüksek basınç, yurdun orta ve doğu kesimlerine serin hava ve yağış geçişleri olarak yansıyor.

Omega blokajı nedir, Avrupa neden kavruluyor

Sistemin adını, atmosferdeki şeklinden alıyor. Yüksek basınç bir kubbe gibi yerleşip iki yanındaki alçak basınç alanlarıyla birlikte omega harfini andıran bir desen oluşturuyor. Bu desen kilitlendiğinde hava akışı durağanlaşıyor, bulutlar dağılıyor ve güneş gün boyu zemini ısıtıyor. Sonuç, Avrupa'nın batısında günlerce süren ve normalde serin geçen şehirleri bile etkisi altına alan bir sıcak hava dalgası oluyor.

İstanbul'u serin tutan ne

Tek, megakentin bu tablonun dışında kalmasını boğaz koridoru boyunca esen poyraza bağlıyor. Bu rüzgar şehri rahatlatıyor; sıcaklıklar güney ilçelerde zaman zaman 30 dereceye çıksa da İstanbul genelinde 27-28 derece, geceleri ise 20 derece dolayında seyrediyor. Tek, geçen yıl ülke genelinde ve İstanbul'da yaşanan uzun süreli, yoğun sıcak hava dalgalarının bu sene büyük ölçüde beklenmediğinin de altını çiziyor.

Sıcaklar ne zaman ve nereye kayacak

Bu dengenin kalıcı olmadığını belirten Tek, Omega blokajının temmuz başı itibarıyla Avrupa'nın orta ve doğu kesimlerine kaymaya başlayacağını öngörüyor. Sistemin yer değiştirmesiyle etkinin Türkiye'nin batısına yöneleceğini, ay başından itibaren özellikle Trakya'da ve Ege'de sıcaklıkların yükseleceğini söylüyor. Edirne, Kırklareli, Tekirdağ ve Çanakkale ile İzmir, Manisa ve Aydın hattında termometrelerin 40 dereceye kadar çıkabileceğini ifade eden Tek, yaz koşullarının bu yıl eylül ve ekim aylarına kadar uzayabileceğini belirtiyor.

İsrail ordusu, Lübnan'da yürürlükteki ateşkese ve ABD ile İran arasında varılan mutabakata rağmen ülkenin güneyini yeniden hedef aldı. Lübnan resmi ajansı NNA'nın aktardığına göre İsrail savaş uçakları akşam saatlerinde Nebatiye vilayetindeki Yukarı Nebatiye beldesine hava saldırıları düzenledi. Saldırılar, taraflar arasında savaşın sona erdirilmesini öngören 14 maddelik mutabakatın üzerinden henüz iki hafta geçmeden geldi.

Sahada ne yaşandı

İsrail'e ait insansız hava araçları, öğleden sonra Yukarı Nebatiye'deki Menzele Mahallesi ile belde meydanına dört saldırı düzenledi. İsrail güçleri ayrıca Bint Cübeyl ilçesine bağlı Beraşit beldesine üç ses bombası attı. NNA, Sur ilçesine bağlı Buyut es-Seyyad beldesi yönüne makineli tüfeklerle tarama yapıldığını da bildirdi.

Ateşkes ve mutabakat süreci

Yerinden edilenlerin sayısı 1 milyonu aştı

Lübnan hükümeti, çatışmalar boyunca ülkede yerinden edilenlerin sayısının 1 milyonu aştığını açıklamıştı. ABD ve İran'ın 14 Haziran'da duyurduğu mutabakat, Pakistan aracılığında yürütülen müzakere süreci kapsamında savaşın durdurulmasını ve taraflar arasındaki sorunların görüşmelerle çözülmesini öngörüyordu. Mutabakatın, Lübnan dahil savaşın sona erdirilmesini içerdiği belirtilmişti.

Türkiye ile Suudi Arabistan, gümrük süreçlerini birbirine yaklaştıracak bir adım attı. Ticaret Bakan Yardımcısı Sezai Uçarmak'ın Brüksel'de katıldığı Dünya Gümrük Örgütü Konseyi toplantısında imzalanan Ortak Eylem Planı, iki ülke arasındaki ticareti kolaylaştırmayı ve yetkilendirilmiş yükümlü programlarının karşılıklı tanınmasını hızlandırmayı hedefliyor. Bakanlık gelişmeyi NSosyal hesabından duyurdu.

İmza, gümrük diplomasisinin en geniş katılımlı zeminlerinden birinde gerçekleşti. Uçarmak, 187 üye ülkenin gümrük idaresi başkanları ile uluslararası kuruluşların üst düzey temsilcilerinin yer aldığı Dünya Gümrük Örgütü Konseyinin Brüksel'deki 147 ve 148. Dönem Oturumlarına katıldı. Türkiye ile Suudi Arabistan arasındaki plan da bu yoğun trafiğin içinde masaya geldi.

Toplantıda hangi başlıklar konuşuldu

Konsey gündeminde küresel ticaretin geleceği ağırlıklı yer tuttu. Bakanlığın aktardığına göre oturumlarda veri odaklı gümrük yönetimi, yapay zekanın gümrük süreçlerinde kullanımı, e-ticaret ve güvenli tedarik zincirleri gibi başlıklar ele alındı. Örgütün yürüttüğü çalışmalar da üye ülkelerin görüşüne sunuldu.

Körfez koridoru masada öne çıktı

Uçarmak, toplantı sırasında Suudi Arabistan Zekat, Vergi ve Gümrük İdaresi Başkanı Suhail Abnami ile bir araya geldi. Görüşmede Türkiye'den Körfez'e açılan kara yolu transit koridorlarının geliştirilmesi, TIR sisteminin etkin uygulanması ve bölgesel ticaretin kolaylaştırılması konuşuldu. İki taraf, görüşmenin ardından karşılıklı tanıma sürecine hız verecek planı imzaladı.

Yetkilendirilmiş yükümlü statüsü, güvenilir bulunan firmalara gümrükte daha hızlı işlem ve daha az fiziki kontrol imkanı veriyor. Karşılıklı tanıma ise bu kolaylığın yalnızca kendi ülkesinde değil, anlaşılan diğer ülkenin sınırında da geçerli olması anlamına geliyor. Suudi Arabistan ile atılan adım, bu yönde işleyişi hızlandırmayı amaçlıyor.

Bakan Yardımcısı, Brüksel'deki temaslarını Suudi Arabistan ile sınırlı tutmadı. Uçarmak toplantı boyunca Azerbaycan, Bulgaristan, Macaristan, Özbekistan, Kazakistan, Maldivler, Suriye, Gürcistan, Kosova, Kırgızistan ve İran gümrük idarelerinin temsilcileriyle de ikili görüşmeler yaptı. Bu görüşmelerde ülkelerle mevcut ticari ilişkilerin geliştirilmesi ele alındı.

Dünya genelinde insansız savaş uçağı projelerinin büyük bölümü hava-yer odaklı geliştirilirken, hiçbir insansız hava aracı bugüne kadar operasyonel hava-hava atış kabiliyeti gösterememişti. KIZILELMA’nın testi, bu alanda ilk kez fiili bir başarı sağlanması nedeniyle kritik önem taşıyor.

F-16’larla müşterek uçuş gerçekleştirildi

Merzifon 5. Ana Jet Üssü’nden kalkan 5 adet F-16 savaş uçağı, test kapsamında KIZILELMA ile Sinop semalarında ortak uçuş icra etti. İnsanlı-insansız müşterek harekât senaryosunu sergileyen uçuşta Bayraktar AKINCI TİHA da bölgede görev alarak süreci havadan kayıt altına aldı.

Senaryo gereği fırlatılan yüksek hızlı jet motorlu hedef uçak, ASELSAN tarafından geliştirilen MURAD AESA radarıyla tespit edildi. Radarın hassas işaretlemesinin ardından KIZILELMA, kanat altında taşıdığı TÜBİTAK SAGE üretimi GÖKDOĞAN Görüş Ötesi Hava-Hava Füzesi’ni ateşledi. Milli füze hedefi tam isabetle vurdu ve platformun havadan havaya taarruz kabiliyeti doğrulandı.

Tüm görev zinciri milli sistemlerle tamamlandı

Türk havacılığında ilk kez milli bir uçağın, milli bir hava-hava füzesini, yine milli bir radarın güdümlemesiyle hedefe angaje olduğu bir görev icra edildi. Böylece hava-hava görev zincirinin tüm aşamaları yerli sistemlerle tamamlanmış oldu.

Testi Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Ziya Cemal Kadıoğlu, Muharip Hava Kuvveti Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol ve Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar havadan takip etti. TÜBİTAK SAGE Enstitü Müdürü Kemal Topalömer ve ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci de test heyetinde yer aldı.

Düşük radar izi ve gelişmiş sensör altyapısı

Düşük radar kesit alanına sahip KIZILELMA, gelişmiş sensörleriyle hedefleri uzun menzilden tespit edebiliyor. Bu konseptin hava muharebelerine yeni bir boyut kazandırması bekleniyor. Platformda MURAD AESA Radarı ve TOYGUN Elektro-Optik Hedefleme Sistemi gibi ileri teknoloji sistemlerin entegrasyonu tamamlandı. Daha önce TOLUN ve TEBER-82 mühimmatlarıyla yapılan testlerde tam isabet sağlamıştı.

Baykar, 2003’ten bu yana tüm projelerini öz kaynaklarıyla yürütürken, 2023 ve 2024’te 1,8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Şirket, savunma ve havacılık sektöründe üst üste dört yıl ihracat lideri oldu ve küresel SİHA pazarında Türkiye'nin konumunu güçlendirdi.

Papa Leo, camiye girişte ayakkabılarını çıkararak saygı gösterisinde bulundu. İstanbul müftüsü ve caminin imamı tarafından karşılanan Papa, yaklaşık 20 dakika boyunca yapıyı gezdi. Rehberlik eden müezzinlerle sohbet eden Leo’nun, ziyaret boyunca oldukça rahat ve samimi bir görüntü çizdiği gözlendi. Papa’nın temaslarında dikkat çeken noktalardan biri de Ayasofya’ya yer verilmemesiydi.

2014 yılında Türkiye’ye gelen Papa Francis yapıyı ziyaret etmiş ve Ayasofya’nın yeniden camiye çevrilmesi konusunda üzüntüsünü dile getirmişti. Bu kez Vatikan, Leo’nun Ayasofya’ya gitmeme kararına ilişkin bir açıklama yapmadı. Cami turu sırasında Papa’ya dua edip etmek istemediği de soruldu.

Müezzin Askin Musa Tunca, Leo’nun sadece ziyarette bulunmayı tercih ettiğini aktardı. Vatikan ise ziyareti “düşünme ve dinleme ruhuyla, oradaki inanca duyulan derin saygıyla” gerçekleştiğini duyurdu.

Bu ziyaret, Papa Leo’nun göreve geldikten sonraki ilk yurtdışı seyahati olması nedeniyle dünya basını tarafından yakından izleniyor. Papa, Türkiye programının ilk gününde Orta Doğu’daki Hristiyan liderlerle bir araya gelmiş ve konuşmasında din adına kullanılan şiddeti kınamıştı.

Operasyonlar eş zamanlı olarak gerçekleştirildi

Bakan Yerlikaya, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada operasyonların Cumhuriyet Başsavcılıkları ve Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Başkanlığı koordinesinde yürütüldüğünü belirtti. İl Emniyet Müdürlükleri KOM Şube Müdürlükleri tarafından gerçekleştirilen operasyonlar, 81 ilde eş zamanlı olarak yapıldı.

13 yasa dışı imalathane deşifre edildi

Yerlikaya, yapılan aramalarda 13 yasa dışı alkollü içki imalathanesinin ortaya çıkarıldığını bildirdi. Ele geçirilen sahte içkilerin ve etil alkolün, halk sağlığını tehdit eden ürünlerin piyasaya sürülmesini engellemek amacıyla imha edileceği belirtildi.

“Bu ürünler ölümcül bir tuzaktır”

Bakan Yerlikaya, açıklamasında sahte içki üretiminin yalnızca bir suç değil, aynı zamanda toplum sağlığını tehdit eden ölümcül bir tuzak olduğunu vurguladı. “Bu ürünleri piyasaya sürenler vatandaşlarımızın sağlığını ve hayatını hiçe saymaktadır” ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara uyarı: Şüpheli durumları bildirin

Yerlikaya, vatandaşlara çağrıda bulunarak şüpheli durumların 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirilmesini istedi. “Biz gereğini yaparız” mesajıyla açıklamasını tamamlayan Bakan Yerlikaya, sahte içkiyle mücadelenin kararlılıkla süreceğini ifade etti.

KALKAN DİHA'nın Test Başarısı

Keşif ve istihbarat görevleri için geliştirilen Bayraktar KALKAN DİHA, 40'ıncı uçuş testini de başarıyla tamamladı. Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, uçuş testinin başarılı anlarını içeren bir video yayımladı.

Selçuk Bayraktar'ın Paylaşımı

Selçuk Bayraktar, Nisan ayında gerçekleştirilen VTOL Uçuş Testi kapsamında KALKAN DİHA'nın 14 bin 500 feet irtifaya çıktığını ve 70 saatlik başarılı uçuş süresini geride bıraktığını belirtmişti. KALKAN DİHA, Taktik İHA sınıfında yer alarak, başarılı testleriyle dikkat çekiyor.

Taktik İHA Sınıfında Güçlü Performans

Testlerine hız kesmeden devam eden KALKAN DİHA, taktik İHA sınıfında bir hava aracı olarak önemli görevler üstlenmeye devam ediyor. Yüksek irtifa ve uzun uçuş süreleriyle dikkat çeken KALKAN DİHA, milli savunma sanayiine önemli katkılar sağlıyor.

Robotik Yarışmalarında Büyük Heyecan

2024 RoboCup Çin Açık, Pazar günü Fujian Eyaleti Jinjiang Şehri'nde düzenlenen ve 3.500'den fazla robot meraklısının becerilerini sergilediği büyük bir etkinlik ile sona erdi. Üç gün süren etkinlik, Çin Otomasyon Derneği ve diğer prestijli kurumlar tarafından ortaklaşa düzenlendi. Yarışmada toplam 42 takım şampiyon olurken, 42 takım ikinci ve 38 takım üçüncü oldu.

Geniş Katılım ve Yüksek Rekabet

Yarışmaya Tsinghua Üniversitesi, Zhejiang Üniversitesi ve Ulusal Savunma Teknolojisi Üniversitesi'nin de aralarında bulunduğu 136 üniversiteden toplam 456 takım katıldı. Ayrıca, ilk ve orta okullardan da 262 takım yarışmada yer aldı. Bu geniş katılım, yarışmanın ne kadar popüler ve rekabetçi olduğunu gösteriyor.

Birinci Sınıf İnsan Kaynakları ve İşbirliği Vurgusu

Çin Bilimler Akademisi akademisyeni ve Xi'an Jiaotong Üniversitesi Bilgi ve İletişim Mühendisliği Bölümü profesörü Guan Xiaohong, yarışmanın önemini şu sözlerle vurguladı: "Birinci sınıf yenilikçi insan kaynaklarını geliştirmek, Çin'deki yüksek öğrenimin önemli bir misyonudur. Bu robot yarışması, katılımcı ekiplerimizin kapsamlı yeteneklerini geliştirir ve endüstri, akademi ve araştırma enstitüleri arasındaki işbirliğini teşvik etmek için mükemmel bir köprü görevi görür."

Tarihsel Bir Perspektif

Yarışma, ilk kez düzenlendiği 1999 yılından bu yana Pekin ve Şangay gibi şehirlerde 26 kez başarıyla gerçekleştirildi. Her yıl artan katılım ve ilgi ile, RoboCup Çin Açık, robotik alanındaki en prestijli etkinliklerden biri haline geldi.

Futbol Sahasında Robotlar

Yarışma boyunca, robotlar farklı kategorilerde yarıştı. Özellikle futbol maçlarındaki çeşitli robotlar büyük ilgi gördü. Katılımcılar, robotlarının becerilerini ve stratejilerini sergileyerek izleyicilere unutulmaz anlar yaşattı.

Devam Eden Maçlar ve Gelecek Vizyonu

Yarışma süresince çeşitli robot maçları devam etti. Yarışmanın organizatörleri, gelecekte daha büyük ve daha yenilikçi yarışmalar düzenlemeyi hedeflediklerini belirtti. RoboCup Çin Açık, her yıl daha fazla katılımcı ve izleyici çekerek, robot teknolojilerinin gelişimine önemli katkılar sağlıyor.

OpenAI'nin yeni GPT-4o modeli matematik öğretebilir, şakalar yapabilir; bu, gelişen teknolojiye hükmetme yarışında önde kalmak için yaptığı son hamle. 

Ukrayna'nın Karşı Saldırıları

Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığı ise, son 24 saat içinde Rus ordusuyla onlarca çatışmaya girdiklerini duyurdu. Ukrayna Hava Kuvvetleri'nin Rus hava savunma füze sistemlerine ve diğer askeri hedeflere yönelik bir dizi saldırı düzenlediği açıklandı.

AB'den Ukrayna'ya Destek Önerileri

Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilecek gelirleri Ukrayna'ya askeri yardım sağlamak için kullanmaları gerektiğini öne sürdü. AB dış politika sorumlusu Josep Borrell, bu fonların yüzde 90'ının askeri yardım için kullanılmasını teklif etti.

Rusya'nın Cevabı ve Uyarıları

Kremlin sözcüsü Dmitry Peskov, Rusya'nın AB'nin dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirleri Ukrayna'ya silah sağlamak için kullanma planlarına karşı tüm yasal mekanizmaları kullanacağını ve ilerleme halinde misilleme yapacağını açıkladı. Bu durum, Ukrayna krizinin uluslararası boyutunu daha da karmaşık hale getiriyor.

Sosyal medya platformlarında paylaşılan görüntüler, elektrikli aracın yoğun siyah dumanlar eşliğinde alevler içinde olduğunu gösteriyor. Waymo, araçta hiçbir sürücünün bulunmadığını ve yaralanma olmadığını belirtti; ayrıca yerel güvenlik güçleriyle olaya müdahale konusunda iş birliği yaptıklarını ifade etti.

San Francisco İtfaiye Departmanı, olayın detaylarını araştırdı ve bulgularını polise iletti. İtfaiye yetkilileri, sosyal medyada aracın yanmış hali ve içerisindeki havai fişeklerin yangına neden olduğuna dair görselleri paylaştı. San Francisco Polis Departmanı ise konuyla ilgili herhangi bir açıklama yapmadı.

Güvenlik Görüntüleri ve Toplumun Tepkisi

Güvenlik kameralarının kaydettiği görüntüler, saldırganın Bae'ye defalarca taşla vurduğunu gösteriyor. Bu saldırı, toplumda siyasi olarak derin bölünmelere dair endişeleri artırdı. Bazı vatandaşlar, Güney Kore'nin Amerika Birleşik Devletleri'ndeki siyasi kutuplaşmadan daha kötü bir durumda olduğunu ifade ediyor.

Saldırının Sonrası ve Kamuoyunun Tepkisi

Ofis çalışanı Yum Dong-hyun gibi vatandaşlar, siyasi nefret ve öfke nedeniyle gerçekleşen bu tür saldırılara karşı cezaların artırılması gerektiğini belirtiyor. Bae'ye saldıran 15 yaşındaki saldırgan olay yerinde tutuklandı ve Bae hastaneye kaldırıldı.

Siyasi Terörizm ve Güvenlik Endişeleri

Saldırı, muhalefet lideri Lee Jae-myung'un boynundan bıçaklanmasının ardından yaşanan ikinci büyük siyasi şiddet olayı. Myongji Üniversitesi'nden siyaset bilimi profesörü Shin Yul, Güney Korelilerin siyasete kişisel bağlılık üzerinden yaklaştığını, bu durumun siyasi terörizme yol açabileceğini söylüyor. Ülkede silah bulundurma üzerindeki katı kısıtlamalara rağmen siyasi liderler sıklıkla yakın güvenlik koruması altında değiller.