Boeing, yıllar süren kısıtlamaların ardından yeni 737 MAX ve 787 uçaklarının uçuşa elverişlilik sertifikalarını yeniden düzenleyebilecek. Yetki 20 Temmuz 2026 Pazartesi günü yürürlüğe girecek, ancak bu karar FAA denetiminin sona erdiği anlamına gelmiyor. ABD’li düzenleyici, sekiz aylık karşılaştırmalı incelemede Boeing ile FAA tarafından düzenlenen sertifikalarda benzer üretim kalitesi bulgularına ulaşıldığını açıkladı. Sertifika, uçağın güvenli biçimde işletilebileceğini teyit eden ve üretim sürecini tamamlayan son onay niteliğini taşıyor.

Yetki 20 Temmuz'da yürürlüğe girecek

FAA'nın resmi açıklamasına göre Boeing, üretim sürecinin sonunda tüm 737 MAX ve 787 uçakları için uçuşa elverişlilik sertifikası düzenleyebilecek. Uygulama, şirketin FAA adına belirli sertifikasyon işlevlerini yürüten bağımsız yetkilendirme birimi üzerinden işletilecek.

Düzenleyici kurum; kritik montaj faaliyetlerini, üretim kalitesi eğilimlerini, onaylı tasarıma uyumu ve Boeing’in güvenlik yönetim sistemini izlemeyi sürdürecek. FAA Başkanı Bryan Bedford, denetçilerin üretim hattındaki riskleri daha erken belirlemeye odaklanacağını bildirdi.

Sekiz aylık karşılaştırma ne gösterdi

Sertifika yetkisi ile üretim hızı aynı düzenleyici başlık değil. FAA, Boeing’in aylık 737 MAX üretimini 42 uçağa çıkarma talebini daha önce ayrı bir inceleme sonunda onaylamıştı. Bu sürecin arka planı, 737 MAX üretim sınırının kaldırılması haberinde yer almıştı.

737 MAX ve 787'de yetki neden alınmıştı

FAA, Boeing’in yeni 737 MAX uçakları için bireysel sertifika düzenleme yetkisini 2019’da Lion Air ve Ethiopian Airlines kazalarının ardından durdurdu. 787 Dreamliner için aynı yetki, üretim kalitesi sorunları nedeniyle 2022’de geri alındı.

Ocak 2024’te Alaska Airlines’a ait 737 MAX 9 uçağındaki kapı panelinin uçuş sırasında kopması ise sertifika yetkisinin ilk kaldırılma nedeni değildi. Olay, Boeing’in kalite sistemlerine yönelik denetimlerin genişletilmesine ve 737 MAX üretim artışının sınırlandırılmasına yol açtı.

Teslimat sürecinde ne değişecek

Karar, üretimi tamamlanan uçakların son güvenlik onayında Boeing’in yeniden doğrudan rol almasını sağlıyor. Bunun teslimat akışındaki idari yükü azaltması beklenebilir, ancak FAA açıklaması belirli bir teslimat artışı ya da üretim hedefi vermiyor. Yeni düzenleme, daha fazla uçak üretme izninden çok sertifikanın kim tarafından düzenleneceğini değiştiriyor.

SpaceX’in Starship roketinde perşembe gecesi yaşanan son saniye iptali, şirketin halka açık piyasadaki ilk büyük teknik sınavlarından birine dönüştü. Reuters’ın hesaplamasına göre iptal sonrasında hissede görülen yaklaşık yüzde 6’lık gerileme, SpaceX’in piyasa değerinden yaklaşık 100 milyar dolar sildi. Roketin 13’üncü test uçuşu için motorlar ateşlendi ancak otomatik sistem, dört motorun devreye girmemesi üzerine kalkışı durdurdu. Şirket yeni deneme için en erken 20 Temmuz Pazartesi gününü işaret ediyor.

Dört motor ateşlenmedi

Starship’in Super Heavy iticisinde bulunan 33 Raptor motorundan dördü ateşlenmedi. SpaceX’in canlı yayınındaki motor durum ekranı, kalan motorların da otomatik iptal komutuyla erken kapatıldığını gösterdi. Roket pistten ayrılmadı ve ekipler yakıtı güvenli biçimde boşalttı.

Elon Musk, X hesabında iptalin bazı motorların çalışmaması nedeniyle gerçekleştiğini açıkladı. Şirket cuma günü üst kademeyi Super Heavy iticisinden ayırdı. Musk’a göre iki Raptor motoru, başarılı bir uçuş olasılığını güçlendirmek amacıyla değiştirilecek. Bazı motorların neden ateşlenmediğine ilişkin teknik neden ise henüz paylaşılmadı.

Starship programında daha önce yaşanan ciddi test sorunları, SpaceX’in hatalardan veri toplayarak ilerleyen geliştirme modelini öne çıkarmıştı. Endeks24’ün Starship’in önceki test aksaklığı haberinde de roketin görev hedeflerinin önemli bölümünü tamamlayamadığı aktarılmıştı.

Hisse halka arz fiyatının altında

En son doğrulanabilen kotasyonda SpaceX hissesi, 17 Temmuz saat 21.51 TSİ’de 125,55 dolardan işlem gördü ve önceki kapanışa göre yüzde 4,25 geriledi. Bu seviye, 135 dolarlık halka arz fiyatının yaklaşık yüzde 7 altında bulunuyor. Hisse, halka arzdan sonra gördüğü 225,64 dolarlık zirveden de belirgin biçimde uzaklaştı.

Reuters, iptalin hemen ardından satışların yaklaşık yüzde 6’ya ulaştığını ve bu hareketin şirket değerinden yaklaşık 100 milyar dolar götürdüğünü bildirdi. Gün içindeki fiyat toparlanması, iptal sonrasında oluşan kaybın tamamını geri çevirmedi.

Anderson, ihtiyati iptalin uzun vadeli yatırım tezini değiştirmediğini savundu. Buna karşın halka arz sonrası fiyat hareketi, yatırımcıların Starship programındaki her teknik gelişmeyi şirketin büyüme takvimiyle birlikte değerlendirdiğini gösteriyor.

Pazartesi hedefi iki motor değişimine bağlı

SpaceX’in internet sitesindeki takvime göre Starship’in yeni fırlatma girişimi en erken 20 Temmuz Pazartesi günü yapılabilir. Musk da en olası zamanın gelecek haftanın başı olduğunu belirtti. Takvim, motor değişimi ve fırlatma öncesi kontrollerin sorunsuz tamamlanmasına bağlı olacak.

Perşembe günü yaşanan olay, tamamen birleştirilmiş bir Starship’in motorları ateşlendikten sonra kalkıştan vazgeçtiği ilk örnek oldu. Starship Mühendislik Direktörü Shana Diez, bu tür ilk operasyonların ek risk taşıdığını ve otomatik güvenlik sisteminin beklenen biçimde çalıştığını söyledi.

Starship üzerindeki operasyon baskısı artıyor

SpaceX, 2023’ten bu yana 12 Starship test uçuşu gerçekleştirdi. Yaklaşık on yıllık geliştirme döneminde 15 milyar doları aşan harcamaya ulaşan programın artık düzenli operasyonlara geçmesi bekleniyor.

13’üncü test uçuşunda 20 Starlink uydusunun bırakma sistemi ve lazer iletişim bağlantıları denenecek. Uydular yörünge altı rotayı izleyecek ve atmosfere girdikten sonra yanacak. Starship’in yıl sonuna kadar ilk Starlink uydularını kalıcı yörüngeye taşıması, şirketin büyüme planı açısından yakından izlenecek.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Masfen Enerji AŞ ile Metgün Enerji Yatırımları AŞ'nin halka arz takvimleri netleşti. Masfen Enerji, 22, 23 ve 24 Temmuz 2026 tarihlerinde 45,68 TL sabit fiyatla; Metgün Enerji ise 20, 21 ve 22 Temmuz 2026 tarihlerinde 20 TL sabit fiyatla talep toplayacak. SPK onaylı yapılara göre Masfen'de 85 milyon, Metgün'de 135 milyon 579 bin pay satışa sunulacak. Endeks24 hesabıyla iki işlemin toplam brüt büyüklüğü 6 milyar 594 milyon 380 bin TL'ye ulaşıyor. 22 Temmuz, iki halka arz için ortak talep günü olacak.

Sermaye Piyasası Kurulunun 2026/45 sayılı bülteninde iki şirketin pay adedi, sermaye artırımı, ortak satışı ve satış fiyatı onaylandı. Talep toplama tarihleri, SPK onaylı Tasarruf Sahiplerine Satış Duyurularıyla kesinleşti. Olası kişi başı pay senaryolarını karşılaştıran dört halka arz için lot hesabı, tahsisat ve katılımcı sayısının sonucu nasıl değiştirebileceğini gösteriyor.

İki halka arzın takvimi ve fiyatı

22 Temmuz iki halka arzın ortak günü

Metgün Enerji'de talep toplama 20 Temmuz Pazartesi başlayacak, 22 Temmuz Çarşamba sona erecek. Masfen Enerji'de süreç 22 Temmuz Çarşamba başlayacak ve 24 Temmuz Cuma tamamlanacak. Böylece 22 Temmuz'da iki şirket için de talep kabul edilecek.

Yatırımcıların başvuru yapmadan önce aracı kurum listesini, yatırımcı gruplarını, tahsisat oranlarını ve dağıtım yöntemini ilgili TSSD üzerinden kontrol etmesi gerekiyor. Kesin kişi başı pay miktarı, geçerli talep sayısı ve dağıtım sonuçları açıklandıktan sonra belli olacak.

Toplam brüt büyüklük 6,59 milyar TL

Masfen Enerji'nin 85 milyon payı 45,68 TL fiyatla 3 milyar 882 milyon 800 bin TL brüt büyüklük oluşturuyor. Metgün Enerji'de 135 milyon 579 bin payın 20 TL'den satılmasıyla brüt büyüklük 2 milyar 711 milyon 580 bin TL oluyor. Masfen daha az sayıda pay satmasına karşın yüksek fiyat nedeniyle Metgün'den 1 milyar 171 milyon 220 bin TL daha büyük bir arz tutarına ulaşıyor.

İki halka arz birlikte 220 milyon 579 bin payı kapsıyor. Sermaye artırımı paylarından hesaplanan 4 milyar 323 milyon 980 bin TL'lik bölüm şirketlere yeni kaynak sağlayacak paylardan oluşurken, 2 milyar 270 milyon 400 bin TL'lik bölüm mevcut ortakların pay satışına karşılık geliyor.

Kardemir Çelik Sanayi AŞ'nin halka arzında talep toplama 22 Temmuz Çarşamba günü başlayacak ve 24 Temmuz Cuma günü sona erecek. SPK onaylı Tasarruf Sahiplerine Satış Duyurusu'na göre paylar 35 TL sabit fiyatla satılacak. Halka arzda 110 milyon pay sermaye artırımı, 18 milyon pay ortak satışı yoluyla olmak üzere toplam 128 milyon pay yatırımcılara sunulacak. Bu büyüklük 35 TL fiyat üzerinden 4,48 milyar TL brüt halka arz tutarına karşılık geliyor. Halka arz sonrası şirketin çıkarılmış sermayesinin 830 milyon TL'ye, halka açıklık oranının ise yaklaşık yüzde 15,4'e ulaşması bekleniyor.

Satış takvimi, SPK onayının ardından yayımlanan Tasarruf Sahiplerine Satış Duyurusu ile netleşti. Endeks24'te yer alan Kardemir Çelik halka arz onayı haberinde henüz açıklanmayan talep toplama günleri böylece kesinleşmiş oldu.

Talep toplama üç iş günü sürecek

Yatırımcıların başvuru yapmadan önce satış duyurusunda yer alan yatırımcı gruplarını, dağıtım esaslarını, başvuru kanallarını ve olası talep saatlerini aracı kurum ekranlarından ayrıca kontrol etmesi gerekiyor. Bu ayrıntılar, yatırımcıya düşecek kesin pay miktarını doğrudan etkileyebilir.

128 milyon payın yüzde 85,9'u sermaye artırımı

SPK bültenine göre şirketin 720 milyon TL olan çıkarılmış sermayesi, 110 milyon TL bedelli artışla 830 milyon TL'ye yükselecek. Ortak satışı bölümünde Tevfik Önder Karalp'e ait 9 milyon, Özge Yastı'ya ait 4,5 milyon ve Özlem Bakırel'e ait 4,5 milyon TL nominal değerli B grubu pay satışa sunulacak.

Halka arz büyüklüğü 4,48 milyar TL

Halka arzın 3,85 milyar TL'lik kısmı sermaye artırımı paylarından, 630 milyon TL'lik kısmı ise mevcut ortakların pay satışından oluşuyor. Bu tutarlar halka arz giderleri ve kesintiler düşülmeden yapılan brüt aritmetik hesaplamalardır. Kesin dağıtım sonuçları talep toplama süreci tamamlandıktan sonra açıklanacak.

BIST 100, 17 Temmuz 2026 ile biten haftayı yüzde 2,38 yükselişle 13.981,05 puandan tamamlayarak ana yatırım araçları karşılaştırmasında haftanın kazananı oldu. Gram altın yüzde 2,45 değer kaybederken dolar/TL 46,9870, euro/TL 53,6950 lirada yatay seyretti. Fon cephesinde yatırım fonları yüzde 1,19, emeklilik fonları yüzde 1,25 kazandırdı. Kategori bazında Hisse Senedi Fonları yüzde 2,73 getiriyle BIST 100'ün de üzerinde performans gösterdi.

Borsa İstanbul'daki haftalık görünüm, bir önceki haftaya göre yön değişimine işaret etti. Endeks24'te yayımlanan önceki haftanın piyasa tablosunda BIST 100 yüzde 0,67 gerilemiş, döviz sınırlı kazançla öne çıkmıştı. Bu hafta endeks yükselirken dövizde belirgin bir değişim oluşmadı.

BIST 100 haftayı 13.981 puanda kapattı

Endeks hafta boyunca en düşük 13.941,98, en yüksek 14.265,51 puanı gördü. Haftalık kapanış 13.981,05 puanda gerçekleşti. Kapanışın önceki haftanın yüzde 2,38 üzerinde olması borsadaki haftalık kazancı doğrularken, gün sonu seviyesinin haftalık zirvenin belirgin biçimde altında kalması haftanın son bölümünde kazanımların bir kısmının geri verildiğini gösterdi.

Borsa ile gram altın arasında 4,83 puanlık fark oluştu

Gram altının yüzde 2,45 gerilemesi ile BIST 100'ün yüzde 2,38 yükselişi, iki yatırım aracı arasında 4,83 puanlık haftalık performans farkı yarattı. Kapalıçarşı'da 24 ayar külçe altının gram satış fiyatı 6 bin 53 liraya indi. Cumhuriyet altını yüzde 1,90 düşüşle 39 bin 819 liraya, çeyrek altın yüzde 1,84 kayıpla 9 bin 993 liraya geriledi.

Dolar ve euro yatay, fon getirileri pozitif

ABD doları haftayı 46,9870 lirada, euro 53,6950 lirada tamamladı. Kaynak veride iki kur için de yatay seyir bilgisi verildi, ancak kesin haftalık yüzde değişim açıklanmadığı için oran hesaplanmadı. Yatırım fonları yüzde 1,19, emeklilik fonları yüzde 1,25 değer kazandı. Fon kategorileri içinde Hisse Senedi Fonları yüzde 2,73 ile en yüksek getiriyi sağladı.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Meclisi, kentte otobüs, metro, metrobüs, minibüs ve vapurla birlikte taksi, okul ve personel servislerini kapsayan tarifeye yüzde 10 zam yapılmasını oy çokluğuyla kabul etti. 20 Temmuz 2026'da başlayacak yeni tarifede elektronik tam bilet 46,20 liraya, öğrenci bileti 22,55 liraya çıktı. Mavi Kart aylık abonman 3 bin 628 lira, öğrenci abonmanı 653 lira oldu. Takside kısa mesafe ücreti 230 liraya yükselirken, okul servislerinde 0-1 kilometre ücreti 4 bin 456 liraya çıkarıldı. Karar CHP grubunun oylarıyla kabul edilirken AK Parti grubu hayır oyu verdi.

Ulaşım maliyetlerini doğrudan hane bütçesine taşıyan düzenleme, Endeks24'ün izlediği yerel ekonomi ve düzenleme gündeminin en geniş kesimleri etkileyen başlıklarından biri oldu. Zam, İstanbulkart tarifesinin yanında taksi, minibüs, deniz yolu ve servis ücretlerini de kapsıyor.

İstanbulkart ve abonman ücretleri yükseldi

Metrobüste 34-43 ve üzeri duraklık yolculuğun ücreti 62,35 liradan 68,59 liraya çıktı. Marmaray'da 36-43 istasyon arası yolculuk için yeni tutar 82,17 lira olarak belirlendi. Kısa mesafeli raylı sistem kullanımlarında da aynı artış oranı uygulandı.

Taksi, minibüs ve deniz yolu tarifesi değişti

Taksilerde kilometre başına mesafe ücreti 43,56 liradan 47,92 liraya, saatlik zaman tarifesi 544,45 liradan 598,90 liraya yükseldi. Minibüslerde 4-7 kilometre 45 lira, 7-11 kilometre 46 lira, 11-15 kilometre 47 lira ve 15-20 kilometre 52 lira oldu. Öğrenci minibüs ücreti 28 liraya çıkarıldı.

Deniz ulaşımında Kadıköy-Eminönü ve Kadıköy-Beşiktaş seferleri 65,21 liraya, Bostancı-Adalar seferi 171,89 liraya yükseldi. Üsküdar-Eminönü hattının yeni ücreti 58,52 lira olarak tarifeye girdi.

Tam bilet beş ayda yüzde 32 arttı

Kentte toplu ulaşım tarifesine 12 Şubat 2026'da yüzde 20 zam yapılmış, elektronik tam bilet 35 liradan 42 liraya çıkmıştı. Temmuz kararıyla tam biletin şubat zammı öncesine göre bileşik artışı yüzde 32'ye ulaştı. Bu oran, iki zammın basit toplamı değil, yeni fiyatın 35 liralık başlangıç tutarıyla karşılaştırılmasıyla hesaplandı.

Yeni ücretler 20 Temmuz'da yürürlüğe girecek

İBB Meclisinin temmuz ayı üçüncü oturumunda görüşülen düzenleme, CHP grubunun oylarıyla ve oy çokluğuyla kabul edildi. AK Parti grubu teklife hayır oyu verdi. Kararda toplu ulaşımın yanı sıra taksi, minibüs, okul ve personel servislerinin yeni tarifeye aynı tarihte geçmesi öngörüldü.

Fed'in daha uzun süre sıkı kalma ihtimali altın üzerinde kısa vadeli baskı yaratırken, Goldman Sachs farklı vadelerde iki ayrı kuvvete dikkat çekiyor. Banka, merkez bankalarının güçlü alımlarını yapısal destek olarak görüyor ve 2026 sonu ons altın hedefini 4 bin 900 dolarda tutuyor.

Reuters'ın 19 Haziran'da aktardığı önceki Goldman Sachs değerlendirmesinde banka, yıl sonu tahminini 5 bin 400 dolardan 4 bin 900 dolara indirmiş, görünümü yapısal olarak olumlu ancak taktik olarak temkinli tanımlamıştı. Son değerlendirme, bu çerçevenin değişmediğine işaret ediyor: Fed politikası fiyat yolunu dalgalı tutabilir, fakat resmi sektör talebi aşağı yönlü hareketleri sınırlayan kalıcı bir talep kanalı oluşturabilir.

Kurum tahminleri arasındaki fark da genişliğini koruyor. Endeks24'ün bankaların altın tahminleri karşılaştırması, 2026 için öngörülerin 3 bin 800 dolar ile 6 bin dolar arasında ayrıştığını göstermişti. Goldman Sachs'ın 4 bin 900 dolarlık hedefi bu aralığın orta bölümünde yer alıyor.

Merkez bankası talebi yapısal destek sağlıyor

Dünya Altın Konseyi'nin mayıs ayı merkez bankası verilerine göre resmi altın rezervleri ay boyunca net 41 ton arttı. Alımların 18 tonu Polonya'dan, 10 tonu Çin'den, 9 tonu Özbekistan'dan ve 7 tonu Kazakistan'dan geldi. Konsey, 2026'nın ilk çeyreğinde merkez bankalarının tahmini net alımını 244 ton olarak hesapladı.

Rezerv yöneticilerinin beklentileri de talebin geçici olmadığı görüşünü destekliyor. Dünya Altın Konseyi'nin 2026 anketinde katılımcıların yüzde 89'u küresel merkez bankası altın rezervlerinin gelecek 12 ayda artacağını, rekor düzeydeki yüzde 45'lik bölüm ise kendi kurumunun rezervlerini yükselteceğini öngördü. Aynı aylık tabloda Türkiye 3 ton net satıcı olarak yer aldı ve yıl başından mayıs sonuna kadar bildirilen net satış 81 tona ulaştı.

Fed neden kısa vadeli baskı yaratıyor

Fed, 17 Haziran toplantısında politika faizini yüzde 3,50 ile yüzde 3,75 aralığında sabit tuttu. Karar metninde enflasyonun yüzde 2 hedefinin üzerinde kaldığı vurgulanırken, 8 Temmuz'da yayımlanan tutanaklarda bazı katılımcıların faiz artışını değerlendirdiği görüldü. Tutanaklar, piyasanın hızlı faiz indirimi beklentisini zayıflatan ve dolar ile tahvil getirilerini destekleyebilecek bir politika görünümüne işaret etti.

Altın faiz getirisi sunmadığı için ABD tahvil getirilerinin yükselmesi ve doların güçlenmesi, değerli metalin alternatif maliyetini artırabiliyor. Goldman Sachs'ın kısa vadeli temkinliliği bu kanala dayanıyor. Buna karşın merkez bankalarının rezerv çeşitlendirmesi, özel yatırımcı davranışından daha yavaş değişen ve fiyat düşüşlerinde devam edebilen bir talep kaynağı olarak değerlendiriliyor.

Altın piyasasında hangi göstergeler izlenecek

Piyasanın yakın vadeli yönü için 28 ve 29 Temmuz'daki Fed toplantısı, ABD enflasyon verileri, dolar endeksi ve uzun vadeli tahvil getirileri öne çıkıyor. Orta vadede ise aylık merkez bankası alımları, altın destekli ETF akımları ve jeopolitik risklerin rezerv tercihlerine etkisi izlenecek.

Goldman Sachs'ın senaryosunda temel denge açık: Fed daha şahin kaldıkça altının yükseliş yolu zorlaşabilir, fakat resmi sektör alımlarının güçlü seyretmesi 4 bin 900 dolarlık hedefin korunmasını sağlıyor. Merkez bankası talebinde belirgin yavaşlama ya da Fed'in beklenenden daha sert sıkılaşması, bu tahminin aşağı yönlü risklerini artırabilir.

Sık sorulanlar

Goldman Sachs'ın 2026 sonu altın hedefi ne kadar?

Banka, ons altın için 2026 sonu hedefini 4 bin 900 dolar seviyesinde koruyor.

Merkez bankası alımları altını neden destekliyor?

Rezerv çeşitlendirmesi amacıyla yapılan alımlar, kısa vadeli yatırımcı akımlarına göre daha kalıcı bir talep oluşturabiliyor.

Fed politikası altın fiyatını nasıl etkiliyor?

Yüksek faiz ve güçlü dolar, faiz getirisi olmayan altının alternatif maliyetini artırarak kısa vadeli baskı yaratabiliyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Hane halkının konut, taşıt ve ihtiyaç kredilerinden oluşan borç stoku, 10 Temmuz haftasında 6 milyar 281 milyon lira artarak 3 trilyon 395 milyar 746 milyon liraya ulaştı. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun haftalık bankacılık bültenine göre artış sınırlı kalırken, toplam bakiyenin yaklaşık dörtte üçünü ihtiyaç kredileri oluşturdu. Tüketici kredilerinin bankacılık sektöründeki toplam kredi hacmi içindeki payı ise yüzde 12,7 olarak hesaplandı.

Sektörün toplam kredi hacmi aynı haftada 70 milyar 835 milyon lira artarak 26 trilyon 817 milyar 337 milyon liraya çıktı. Bankalar arası işlemler dahil toplam mevduat da 180 milyar 354 milyon liralık yükselişle 30 trilyon 52 milyar liraya ulaştı.

İhtiyaç kredilerinin payı yüzde 75

Tüketici kredilerinin 2 trilyon 545 milyar 668 milyon lirası ihtiyaç, 807 milyar 709 milyon lirası konut, 42 milyar 369 milyon lirası taşıt kredilerinden oluştu. Endeks24 hesaplamasına göre ihtiyaç kredilerinin toplam içindeki payı yüzde 75, konut kredilerinin payı yüzde 23,8, taşıt kredilerinin payı yüzde 1,2 düzeyinde gerçekleşti.

Bireysel borçlanmanın yılın ilk aylarındaki yönünü inceleyen kredi kartı borçlarındaki değişim dosyası, nakit kredi ile kart borcunun birlikte değerlendirilmesi için ek bağlam sunuyor. Haftalık bültenin son tablosunda da kredi kartı alacaklarının tüketici kredilerine yakın büyüklüğünü koruduğu görülüyor.

Kredi kartı alacakları geriledi

Bankaların bireysel kredi kartı alacakları haftalık bazda yüzde 0,3 azalarak 3 trilyon 276 milyar 850 milyon liraya indi. Tutarın 1 trilyon 214 milyar 328 milyon lirasını taksitli, 2 trilyon 62 milyar 521 milyon lirasını taksitsiz borçlar oluşturdu.

Tüketici kredileri ile bireysel kredi kartı alacaklarının toplamı 6 trilyon 672 milyar 596 milyon liraya ulaştı. Kredi kartı alacaklarının büyüklüğü, tüketici kredisi stokunun yüzde 96,5'ine karşılık geldi. Taksitli ticari krediler ise 5 milyar 72 milyon liralık artışla 4 trilyon 128 milyar 233 milyon lira oldu.

Takipteki alacaklar 785,7 milyar liraya çıktı

Takipteki alacaklar önceki haftaya göre 9 milyar 416 milyon lira artarak 785 milyar 704 milyon liraya yükseldi. Bu alacakların 595 milyar 522 milyon liralık bölümü için özel karşılık ayrıldı. Karşılık tutarı, takipteki alacakların yaklaşık yüzde 75,8'ine denk geldi.

Bankacılık sisteminin yasal öz kaynakları 2 milyar 444 milyon lira artışla 5 trilyon 757 milyar 479 milyon liraya çıktı. Kur korumalı mevduat bakiyesi de 31 milyon lira azalarak 205 milyon liraya geriledi.

Haftalık bülten, kredi ve mevduat stoklarındaki nominal değişimi gösteriyor. Veriler faiz maliyetinin gelir gruplarına göre dağılımını ya da borçların vadesini tek başına açıklamadığı için, hane halkının ödeme gücüne ilişkin değerlendirmelerde daha ayrıntılı serilerle birlikte okunması gerekiyor.

Yurt dışında yerleşik yatırımcılar, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası verilerine göre 10 Temmuz haftasında 1,2 milyar dolarlık devlet iç borçlanma senedi ve 33,5 milyon dolarlık hisse senedi aldı. Tahvil alımı beşinci haftaya taşınırken haftalık tutar 13 Şubat haftasından bu yana en yüksek düzeye çıktı. Son dört haftadaki net hisse alımı ise 714 milyon dolara ulaştı.

TCMB'nin haftalık menkul kıymet istatistikleri, yabancı yatırımcının Türk lirası cinsi varlıklarda alım tarafında kalmayı sürdürdüğünü gösterdi. Önceki haftada 11,5 milyon dolarlık hisse ve 572 milyon dolarlık tahvil alan yabancılar, 10 Temmuz haftasında özellikle tahvil alımını belirgin biçimde artırdı.

Bir hafta önce açıklanan verilerde de yabancının tahvile yöneldiği görülmüştü. Son veri, sabit getirili menkul kıymetlerdeki alım serisinin devam ettiğini ortaya koydu.

Tahvil alımı beşinci haftaya taşındı

Yabancı yatırımcılar son tahvil satışını 5 Haziran haftasında yaptı. Sonraki beş haftada kesintisiz alım tarafında kalan yabancıların bu dönemdeki toplam tahvil alımı 3 milyar doların üzerine çıktı.

Hissede dört haftalık alım serisi oluştu

Yabancıların hisse senedi alımı 19 Haziran haftasında 465,7 milyon dolar, 26 Haziran haftasında 203,3 milyon dolar ve 3 Temmuz haftasında 11,5 milyon dolar olmuştu. 10 Temmuz haftasındaki 33,5 milyon dolarlık alımla birlikte dört haftalık toplam 714 milyon dolara ulaştı.

Stok değeri hissede geriledi, tahvilde yükseldi

Net hisse alımına karşın yabancıların elindeki hisse senetlerinin piyasa değeri 41,7 milyar dolardan 41,3 milyar dolara geriledi. Tahvil portföyünün değeri ise 16,2 milyar dolardan 17,4 milyar dolara yükseldi.

Kaynak: TCMB Haftalık Menkul Kıymet İstatistikleri. Veriler geçici niteliktedir ve geçmiş haftalar revizyona tabi olabilir.

BIST 100'deki kayıp yatırımcıların seans riskini artırırken, pay bazlı devre kesiciler 17 Temmuz 2026 sabahında art arda çalıştı. Editör tarafından aktarılan KAP bildirim akışına göre saat 11.36'ya kadar 18 payda sürekli işleme geçici ara verildi ve tek fiyat emir toplama süreci başlatıldı. Endeks, en son doğrulanabilen 12.21 TSİ verisinde yaklaşık 14.008,68 puanda ve yüzde 1,70 eksideydi.

İlk dalga açılışta geldi

Saat 10.00'da Sun Tekstil (SUNTK), Göltaş Çimento (GOLTS), Plastikkart (PKART) ve Borlease Otomotiv (BORLS) paylarında işlemler durduruldu. Bir dakika sonra Kalekim (KLKIM), saat 10.06'da ise Best Brands Grup Enerji Yatırım (BESTE) devre kesici kapsamına girdi.

Açılıştaki dalga kısa sürede farklı sektörlere yayıldı. Empa Elektronik (EMPAE), Hatsan Gemi (HATSN), Orzax İlaç (ORZAX) ve Hun Yenilenebilir Enerji (HUNER) paylarında saat 10.12 ile 10.22 arasında işlemlere ara verildi. Pay bazlı devre kesicinin tek hisse üzerindeki etkisini görmek için Endeks24'ün Yapı Kredi devre kesici incelemesi ek bağlam sunuyor.

Devre kesici listesi büyüdü

KAP bildirim saatleri, devre kesici uygulamalarının açılışla sınırlı kalmadığını gösterdi. Saat 10.35'ten sonra gayrimenkul, enerji, finans ve sanayi payları da listeye eklendi.

Saat 10.35'te Koray GYO (KGYO) ve Astor Enerji (ASTOR), 10.38'de Doğusan Boru Sanayi (DOGUB), 10.40'ta İnfo Yatırım (INFO), 10.41'de Saat ve Saat (SSAAT) için uygulama devreye girdi. Daha sonra DMR Unlu Mamuller (DMRGD), İhlas Yayın Holding (IHYAY) ve Ekos Teknoloji ve Elektrik (EKOS) payları da listeye eklendi.

Tek fiyat yöntemi nasıl işliyor

Borsa İstanbul'un devre kesici açıklamasına göre, bir payın fiyatı belirlenen referans değer üzerinden eşiklere ulaştığında sürekli işlem geçici olarak duruyor. Pay, emir toplama ve eşleştirme aşamalarının ardından yeniden çok fiyat yöntemiyle sürekli işleme dönüyor.

Yatırımcıların devre kesici sonrasında yalnız fiyat hareketine odaklanmak yerine ilgili şirketin KAP açıklamalarını, işlem hacmini ve endeks genelindeki satış baskısını birlikte izlemesi gerekiyor. Tek fiyat sürecinin tamamlanması, hissedeki oynaklığın sona erdiği anlamına gelmiyor.

Haziran ayının tapu kayıtları, konut finansmanında belirgin bir hızlanmaya işaret etti. Türkiye İstatistik Kurumunun 17 Temmuz 2026'da yayımladığı verilere göre ipotekli konut satışları geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 72,1 artarak 25 bin 993'e çıktı. Türkiye genelindeki toplam konut satışı yüzde 15,8 artışla 129 bin 979'a ulaşırken, kredili işlemlerin toplam içindeki payı yüzde 20 oldu. İpotekli satışların artış hızı, diğer satış türlerindeki yüzde 7,1'lik yükselişi açık farkla geçti.

Kredili işlemlerin payı yüzde 20 oldu

TÜİK'in Haziran 2026 satış bülteni, 25 bin 993 ipotekli satışa karşılık 103 bin 986 diğer satış kaydetti. Böylece her beş konut satışından biri ipotekli işlem olarak gerçekleşti. Yıllık artış oranındaki güçlü sıçramaya rağmen, konut satışlarının yüzde 80'i kredi dışındaki yöntemlerle tamamlandı.

Ocak-haziran döneminde ipotekli konut satışları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 32,2 artarak 142 bin 794'e ulaştı. Aynı dönemde diğer satışlar yüzde 9,3 azaldı. Bu görünüm, kredi kanalındaki toparlanmanın yalnızca haziran ayıyla sınırlı olmadığını gösterdi.

İlk iki ayda kredi kanalında görülen hareketin ayrıntıları, Endeks24'ün konut kredisi piyasasındaki büyüme analizinde yer alıyor. Haziran verisi, ipotekli işlemlerdeki yıllık artışın sürerken toplam satış içindeki ağırlığın hâlâ sınırlı kaldığını gösterdi.

İlk el ve ikinci el satışlar birlikte yükseldi

Türkiye genelinde ilk el konut satışları Haziran 2026'da yıllık bazda yüzde 23,1 artarak 43 bin 406'ya ulaştı. İkinci el konut satışları yüzde 12,5 yükselişle 86 bin 573 oldu. Toplam satışların yüzde 33,4'ünü ilk el, yüzde 66,6'sını ikinci el konutlar oluşturdu.

Takvim etkisinden arındırılmış seriler ham yıllık tablodan farklı bir görünüm verdi. İlk el satışlar geçen yılın aynı ayına göre yüzde 1,5, ikinci el satışlar yüzde 8,6 geriledi. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış aylık seride ise ilk el satışlar yüzde 2,3, ikinci el satışlar yüzde 0,9 arttı. Arındırılmış veriler, takvim farklılıkları çıkarıldığında yıllık ivmenin ham rakamların işaret ettiğinden daha zayıf olduğunu ortaya koydu.

Yabancıya satış aylık bazda arttı

Yabancılara yapılan konut satışları haziranda yıllık yüzde 20,1 artarak 2 bin 15'e yükseldi ve toplam satışların yüzde 1,6'sını oluşturdu. Ocak-haziran döneminde yabancıya satışlar yüzde 9,2 azalarak 9 bin 83'e geriledi. En fazla satış 381 konutla Rusya Federasyonu vatandaşlarına yapılırken, Ukrayna ve İran vatandaşları 170'er konutla ikinci sırayı paylaştı.

Türkiye metal sanayi ihracatı, mayıs ayındaki gerilemenin ardından haziranda güçlü bir toparlanma gösterdi. İDDMİB tarafından hazırlanan TR-METALENDEKS’e göre ihracat miktar endeksi aylık yüzde 13,5 artışla 136,21’e, değer endeksi yüzde 15,4 yükselişle 201,34’e çıktı. Ortalama ihracat birim fiyatı da yüzde 1,6 artarak kilogram başına 5,53 dolara ulaştı ve endeksin hesaplanmaya başlandığı 2019’dan bu yana en yüksek seviyesini gördü.

Miktar endeksi yıllık bazda yüzde 20,51 arttı

Miktar endeksi mayıstaki 120,00 seviyesinden 136,21’e yükselirken, Haziran 2025’teki 113,02 düzeyinin de yüzde 20,51 üzerine çıktı. Değer endeksi ise mayıstaki 174,46 seviyesinden 201,34’e yükseldi ve yıllık artış yüzde 40,1 oldu. Böylece değer endeksinin yıllık büyümesi miktar endeksini 19,59 yüzde puan geride bıraktı.

Bu fark, yalnız ihracat hacminin değil, fiyat ve ürün bileşiminin de toplam geliri desteklediğini gösteriyor. İDDMİB’nin Haziran 2026 raporu, 5,53 dolar/kg seviyesindeki birim fiyat rekorunu arz eksikliği kaynaklı fiyat görünümüyle ilişkilendiriyor.

Alüminyum ve bakır toparlanmaya öncülük etti

Alt sektörlerde en güçlü ivme alüminyum ve bakırda görüldü. Alüminyum miktar endeksi 142,3’ten 172,6’ya, değer endeksi 202,5’ten 244,6’ya çıktı. Bakırda miktar endeksi 111,3’ten 134,6’ya, değer endeksi 214,7’den 262,3’e yükseldi. Endeks24 hesabına göre alüminyumun miktar artışı yüzde 21,3, bakırın değer artışı yüzde 22,2 oldu.

Döküm ve hırdavat da çift haneli miktar artışı kaydetti. Mutfak eşyalarında toparlanma daha sınırlı kaldı. Armatürde miktar gerilerken değer endeksinin yükselmesi, birim fiyat artışının hacim kaybını telafi ettiğini gösterdi. İskele ve kalıp sektöründe ise mayıstaki sıra dışı sıçramanın ardından miktar ve değer endeksleri normalleşti.

Birim fiyat rekoru katma değer açısından ne söylüyor

Kilogram başına 5,53 dolarlık ortalama, metal ihracatının yalnız tonaj üzerinden büyümediğine işaret ediyor. Bununla birlikte yüksek birim fiyatın tamamını ürün niteliğindeki kalıcı iyileşmeye bağlamak mümkün değil. Küresel metal fiyatları, arz koşulları, ürün karması ve teslim pazarları da aylık ortalamayı etkiliyor.

İDDMİB Yönetim Kurulu Başkanı Çetin Tecdelioğlu, çift haneli miktar artışı ile birim ihracat değerindeki rekorun sektörün katma değerli üretim gücünü ve uluslararası rekabetçiliğini ortaya koyduğunu değerlendirdi. Türkiye’nin ihracat görünümünde bundan sonraki temel soru, hazirandaki sıçramanın üçüncü çeyrekte sipariş ve birim fiyat desteğiyle korunup korunamayacağı olacak.

Temmuz ve ağustos verilerinde miktar endeksinin 136 seviyesine yakın kalması, toparlanmanın tek aylık telafiden daha kalıcı bir eğilime dönüştüğünü gösterebilir. Buna karşılık miktar gerilerken birim fiyatın yüksek kalması, ihracat gelirini desteklese de üretim kapasitesi ve sipariş hacmi açısından daha temkinli okunması gereken bir tablo yaratır.

BofA üzerinden 16 Temmuz'da gerçekleşen işlemlerde alım tarafında THYAO ve TUPRS, satış tarafında ise ASTOR ile banka hisseleri öne çıktı. İlk 10 alım kalemi 3,96 milyar TL, ilk 10 satış kalemi 4,62 milyar TL toplarken iki liste arasındaki fark 659,3 milyon TL ile satış yönünde oluştu. Bu rakam, yalnızca ilk 10 alım ve ilk 10 satış kaleminin farkını gösteriyor; BofA üzerinden geçen tüm seans işlemlerinin kesin neti veya kalıcı yabancı takas pozisyonu olarak yorumlanmamalı.

Alım tarafında THYAO ve Tüpraş öne çıktı

THYAO ile TUPRS tarafındaki toplam net alım 1,52 milyar TL’ye ulaştı ve ilk 10 alım listesinin yüzde 38,3’ünü oluşturdu. MGROS ve KCHOL’de yaklaşık 424 milyon TL’lik benzer büyüklükte akış görülürken, TERA 314,1 milyon TL ile ilk beşi tamamladı. Listenin devamında EREGL, ORZAX, KTLEV, BIMAS ve SISE yer aldı. Bu dağılım, alımların havacılık ve rafineri hisseleriyle sınırlı kalmadığını; perakende, holding, demir çelik ve finans dışı şirketlere yayıldığını gösteriyor.

Satışların yüzde 57'si banka hisselerinde yoğunlaştı

Satış listesinin ilk sırasında 1,16 milyar TL ile ASTOR bulunurken, AKBNK ve YKBNK toplam 1,92 milyar TL’lik satışla banka ağırlığını belirginleştirdi. GARAN, ISCTR ve VAKBN de hesaba katıldığında beş banka hissesindeki satış 2,63 milyar TL’ye ulaştı. Bu tutar ilk 10 satış toplamının yaklaşık yüzde 57’sine karşılık geliyor. ASELS, EUPWR, BALSU ve EKGYO satış tarafındaki diğer hisseler oldu.

659 milyon liralık fark ne anlama geliyor?

İlk 10 alım ve satış listelerinin toplam brüt büyüklüğü 8,59 milyar TL. Aradaki 659,3 milyon TL fark, bu brüt akışın yüzde 7,7’sine denk geliyor. Dolayısıyla tablo yalnızca tek yönlü ve geniş tabanlı bir çıkıştan çok, iki taraflı yüksek hacimli işlem içinde satış tarafının sınırlı ölçüde ağır bastığına işaret ediyor. En güçlü ayrışma, alımlarda THYAO ve TUPRS yoğunlaşması ile satışlarda banka hisseleri ve ASTOR ağırlığı arasında görülüyor.

Kurum dağılımı yatırımcıya ne söyler?

Kurum dağılımı, belirli bir seansta emirlerin hangi aracı kurum üzerinden geçtiğini ve hangi hisselerde yoğunlaştığını gösterir. Borsa İstanbul da üye bazında seanslık işlem sıralamasını ayrı bir veri başlığı altında yayımlıyor. Buna karşın nihai yatırımcının yerli ya da yabancı olması, işlemin kurumun kendi portföyüne ait bulunması veya pozisyonun takasta kalıcılaşması farklı veri setleriyle doğrulanır.

Bu nedenle Borsa İstanbul’daki kurum akışları, fiyat yönü için tek başına bağlayıcı sinyal kabul edilmemeli. Bir günlük alım veya satış dağılımı sonraki seanslarda tersine dönebilir. Geçmiş akış gelecekteki performansı garanti etmez; aynı hisseye farklı teknik, temel ve haber sinyallerinin birlikte işaret etmesi ise yakınsama ve sürü davranışı riskini artırabilir.

16 Temmuz tablosunun verdiği en net mesaj, kurum üzerinden geçen akışta sektör rotasyonunun belirginleştiği ve banka satışlarının ağırlığı artırdığı yönünde. Ancak bu gözlem, yabancı yatırımcıların tamamının bankalardan çıktığı veya alım listesindeki hisselerde kalıcı pozisyon kurduğu sonucuna dönüştürülemez. Kalıcı bir eğilim için kurum dağılımının birkaç seans boyunca sürmesi, takas verisine yansıması ve şirket bazındaki haber akışıyla birlikte değerlendirilmesi gerekir.

Sermaye Piyasası Kurulu, İntegral Yatırım Menkul Değerler AŞ’ye 2.394.915,88 TL idari para cezası uygulanmasına karar verdi. 16 Temmuz 2026 tarihli SPK bültenine göre cezanın gerekçesi, fiyat tespit raporu hazırlanırken pay başına halka arz fiyatının gerçek değeri en doğru biçimde yansıtması için gerekli dikkat ve özenin gösterilmemesi oldu. Kurul bülteni, incelemeye konu raporun hangi halka arza ait olduğunu açıklamadı.

Fiyat tespit raporundaki yükümlülük ne anlama geliyor

Fiyat tespit raporu, halka arz edilecek payların fiyatlandırılmasında kullanılan değerleme yöntemlerini, varsayımları ve tercihlerin gerekçelerini yatırımcının incelemesine açan temel belgelerden biri. Mevzuat, raporu hazırlayan yatırım kuruluşundan mesleki dikkat ve özen göstermesini, fiyatın sermaye piyasası aracının gerçek değerini en doğru biçimde yansıtması için azami gayret sarf etmesini istiyor.

SPK kararında atıf yapılan III-39.1 sayılı Tebliğ, yatırım kuruluşlarının faaliyetleri sırasında basiretli bir tacir gibi davranmasını ve gerekli mesleki önlemleri almasını öngörüyor. III-37.1 sayılı Tebliğ ise halka arz fiyatının belirlenmesinde kullanılan yöntemlerin ve bu yöntemlerin seçilme gerekçelerinin raporda açıklanmasına ilişkin yükümlülükleri düzenliyor.

SPK halka arz fiyatını belirlemiyor

Kararın, SPK’nın halka arz fiyatını doğrudan belirlediği veya fiyatı yatırımcı adına uygun bulduğu şeklinde okunmaması gerekiyor. Kurulun resmî halka arz dokümanlarında, pay fiyatının belirlenmesinde SPK’nın takdir ya da onay yetkisinin bulunmadığı açıkça belirtiliyor. Sorumluluk, fiyat tespit raporunu hazırlayan yetkili kuruluşun kullandığı yöntemleri ve gerekçeleri şeffaf, tutarlı ve özenli biçimde ortaya koymasına dayanıyor.

Bu nedenle karar, halka arz sürecindeki fiyatlama belgelerinin yatırımcı açısından taşıdığı önemi yeniden gündeme getirdi. Rapordaki değerleme varsayımları, benzer şirket karşılaştırmaları, indirgeme oranları ve fiyatlama gerekçeleri, yatırımcının teklif edilen fiyatı bağımsız biçimde değerlendirebilmesi için kritik bilgi sağlıyor.

Karara karşı yargı yolu açık

SPK’nın idari yaptırımlar sayfasındaki bilgilendirmeye göre sermaye piyasası mevzuatı kapsamında verilen idari para cezalarına karşı idari yargıya başvurulabiliyor.

CNBC-e ekranında küresel piyasalardaki yeni risk haritasını değerlendiren İş Yatırım Genel Müdür Yardımcısı Şant Manukyan, altın için 3.950 dolar seviyesine dikkat çekti. Manukyan’a göre bu eşiğin aşağı yönde kırılması, satışların hızlandığı daha sert bir fiyatlama dönemine kapı aralayabilir. Söz konusu seviye güncel kotasyon değil, Manukyan’ın piyasa değerlendirmesinde öne çıkardığı teknik risk eşiğidir.

Merkez bankaları için temmuzda bekle gör yaklaşımı

Manukyan, temmuz ayı başındaki görece sakin görünümün jeopolitik gerilim ve sert fiyat hareketleriyle bozulduğunu söyledi. Merkez bankalarını asıl zorlayan unsurun günlük volatiliteden çok, petrol fiyatlarındaki yükselişin kalıcı bir enflasyon şokuna dönüşme ihtimali olduğunu belirtti.

ABD ile İran arasındaki gerilimin petrol arzında kalıcı bir bozulmaya yol açıp açmayacağının henüz netleşmediğini ifade eden Manukyan, geçici bir arz şokuna faiz artırımıyla yanıt verilmesinin büyümeyi gereğinden fazla baskılayabileceğini savundu. Bu nedenle temmuz toplantılarında merkez bankalarının verileri izleyen ve karar için daha fazla kanıt arayan bir tutum benimsemesinin daha doğru olabileceğini söyledi.

Altında 3.950 dolar neden kritik görülüyor

Jeopolitik risklerin yükseldiği dönemlerde altın genellikle güvenli liman talebinden destek buluyor. Manukyan ise savaşın uzaması halinde piyasanın yalnız güvenli liman refleksiyle hareket etmeyebileceğini vurguladı. Dolar likiditesine duyulan ihtiyaç arttığında yatırımcıların nakit yaratmak için altın dahil likit varlıklarda satışa yönelebileceğini belirtti.

Bu yaklaşım, altın piyasasındaki son gelişmelerin yalnız faiz ve jeopolitik risk üzerinden okunmaması gerektiğine işaret ediyor. Doların seyri, fonların teminat ihtiyacı, merkez bankalarının rezerv tercihleri ve petrol kaynaklı enflasyon beklentileri birlikte değerlendirildiğinde altındaki hareketin yönü kadar hızı da önem kazanıyor.

Altın yatırımcısının izleyeceği üç kanal

Manukyan’ın değerlendirmesi, altında tek yönlü bir güvenli liman senaryosuna bağlı kalmak yerine farklı piyasa mekanizmalarının birlikte izlenmesi gerektiğini ortaya koyuyor. Petrol fiyatının kalıcılığı, merkez bankalarının temmuz kararları ve küresel dolar likiditesi, 3.950 dolar eşiğinin teknik görünüm içindeki ağırlığını belirleyecek başlıca unsurlar olacak.

Talep cephesinde iç ve dış göstergeler aynı anda zayıflarken, bankacılık verileri kredi riskinde yukarı yönlü bir eğilime işaret ediyor. BDDK aylık verilerine göre toplam kredilerin takibe dönüşüm oranı Mayıs 2026’da yüzde 2,69’a çıktı. Dünya yazarı Prof. Dr. İbrahim Ünalmış’ın BDDK verilerinden yaptığı hesaplamada bireysel kredilerde oran yüzde 4,5, KOBİ kredilerinde yüzde 3,8 düzeyinde bulunuyor. Buna karşın sektörün yüzde 16,34’lük sermaye yeterliliği, tablonun şimdilik sistemik krizden çok bilanço baskısı ve seçici kredi riski olarak okunması gerektiğini gösteriyor.

Talep göstergeleri üretim tarafını sıkıştırıyor

Kredi kartı limitlerinin artış hızını sınırlayan düzenlemeler, tüketim üzerinden iç talebi soğutmayı amaçlıyor. TCMB’nin 2026 II Enflasyon Raporu’ndaki çalışma, kredi limiti değişimlerinin tüketici harcamaları üzerinde ekonomik açıdan anlamlı ve istatistiksel olarak güçlü etkiler ürettiğini ortaya koydu. Ünalmış da kart başına reel harcamaların şubat ayından bu yana gerilediğini belirterek iç tüketimdeki yavaşlamaya dikkat çekti.

Dış talep tarafındaki sinyal daha keskin. TÜİK verilerine göre ihracat miktar endeksi Mayıs 2026’da geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 20,8 düştü. İmalat sanayindeki miktar kaybı yüzde 21,4’e ulaştı. Böylece Türkiye ekonomisindeki talep görünümü, tüketim ve ihracat kanallarının birlikte ivme kaybettiği bir yapıya dönüştü. Siparişlerin zayıflaması, işletme sermayesi ihtiyacı yüksek şirketlerde nakit akışını ve borç ödeme kapasitesini daha hassas hale getiriyor.

Kredi riskindeki artış sektörlere eşit dağılmıyor

Mayıs 2025’te yüzde 2,1 olan toplam TGA oranının Mayıs 2026’da yüzde 2,7 düzeyine yükselmesi, bir yılda 0,6 yüzde puanlık artış anlamına geliyor. Endeks24 hesabına göre göreli yükseliş yaklaşık yüzde 28,6. Bireysel kredilerde yüzde 4,5’e çıkan oran, hanehalkı ödeme kapasitesindeki baskıyı öne çıkarırken, KOBİ kredilerindeki yüzde 3,8’lik seviye üretim ve ticaret zincirinde riskin daha geniş bir tabana yayılabileceğini gösteriyor.

Üç gösterge neden birlikte izlenmeli

TGA oranlarının yükselmesi bankaların karşılık giderlerini ve kredi verme iştahını etkileyebilir. Şirketler açısından ise finansmana erişim maliyeti ile tahsilat süresi arasındaki makas önem kazanıyor. Ünalmış, mevcut oranların tarihsel ortalamaların altında bulunduğunu ve güçlü sermaye yapısı nedeniyle sistemik risk oluşturmadığını değerlendiriyor. Bununla birlikte üretim kapasitesi yüksek, geçici finansal sıkıntı yaşayan şirketlere piyasa koşulları içinde seçici destek verilmesini politika seçeneği olarak öne çıkarıyor.

Önümüzdeki dönemde yalnız toplam TGA oranına bakmak yeterli olmayacak. Bireysel krediler, KOBİ kredileri ve sektör bazlı takibe dönüşüm oranlarının yanı sıra ihracat miktarı, reel kart harcamaları ve bankaların karşılık oranları birlikte izlenmeli. Talepteki zayıflama kalıcı hale gelirse kredi riski bilanço kalemlerinden üretim ve istihdam kararlarına daha güçlü biçimde taşınabilir.

Bir sürücünün 50 litrelik motorin deposunu doldurma maliyeti, 17 Temmuz 2026'da yürürlüğe giren litre başına 3,12 liralık zamla tek seferde 156 lira arttı. Aynı hacimdeki benzin deposu 1,14 liralık artış nedeniyle 57 lira daha pahalıya doluyor. Zam sonrası İstanbul Avrupa Yakası'nda motorin 73,08 liraya, benzin 65,65 liraya çıktı.

Enerji Günlüğü'nün aktardığı sektör bilgisine göre motorine 3,12 lira, benzine 1,14 lira zam yapıldı. Petrol, döviz kuru ve vergi bileşenlerindeki değişimler enerji piyasasındaki pompa fiyatlarını etkilemeyi sürdürüyor. Dağıtım şirketi, istasyon ve ilçe farkları nedeniyle sürücünün karşılaşacağı nihai fiyat birkaç kuruş değişebiliyor.

Zam 50 litrelik depoya nasıl yansıdı?

Endeks24'ün hesabında litre başına zam tutarı 50 litreyle çarpıldı. Motorinde 3,12 lira x 50 litre işlemi 156 liralık ek maliyet, benzinde 1,14 lira x 50 litre işlemi ise 57 liralık ek maliyet verdi. Hesap yalnızca son zam farkını gösteriyor, istasyon kampanyalarını veya farklı depo hacimlerini içermiyor.

17 Temmuz akaryakıt fiyatları

Petrol Ofisi fiyat listesine göre İstanbul Avrupa Yakası'nda benzin 65,65 lira, motorin 73,08 lira ve LPG 31,19 lira. İstanbul Anadolu Yakası'nda benzin 65,49 lira, motorin 72,92 lira ve LPG 30,59 lira olarak listelendi.

Şehirler arasında depo maliyeti değişiyor

50 litrelik motorin deposu Ankara'daki listelenen fiyatla 3.709,50 liraya, İzmir'de 3.723,50 liraya doluyor. Benzinde aynı hesap Ankara için 3.330 lira, İzmir için 3.345 lira. İstanbul Avrupa Yakası ile İzmir arasındaki 50 litrelik motorin dolum farkı 69,50 liraya ulaşıyor.

17 Temmuz'daki fiyat değişikliği benzin ve motorin grubunu kapsadı. Güncel listede LPG fiyatı İstanbul Anadolu Yakası'nda 30,59 lira, Ankara'da 31,29 lira, İzmir ve İstanbul Avrupa Yakası'nda 31,19 lira düzeyinde bulunuyor.

Sık sorulanlar

50 litrelik motorin deposu zamla ne kadar pahalandı?

Litre başına 3,12 liralık artış, 50 litrelik depo maliyetine 156 lira ekledi. Deponun tamamı doldurulmadığında ek maliyet alınan litre miktarına göre azalır.

Akaryakıt fiyatları her istasyonda aynı mı?

Hayır. Dağıtım şirketi, istasyon, ilçe ve rekabet koşulları nedeniyle pompa fiyatlarında küçük farklılıklar görülebilir. Sürücüler ödeme öncesinde istasyondaki güncel tabelayı kontrol etmeli.

Asya işlemlerinde dolar endeksi 100,72 seviyesinde yatay seyrederken haftalık yüzde 0,24 kayba yöneldi. 17 Temmuz 2026 tarihli piyasa görünümünde, ABD’de haziran enflasyonunun beklenenden fazla yavaşlaması Fed’in yakın vadede faiz artıracağı beklentisini zayıflattı. Buna karşılık ABD ile İran arasındaki saldırıların yoğunlaşması, güvenli liman talebini destekleyerek doların düşüşünü sınırladı. Böylece dolar, daha düşük faiz beklentisinin baskısını ve jeopolitik risk priminin desteğini aynı anda fiyatladı.

Enflasyon verisi Fed fiyatlamasını değiştirdi

ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu verilerine göre tüketici fiyatları haziranda aylık yüzde 0,4 gerilerken yıllık enflasyon yüzde 3,5 oldu. Gıda ve enerji hariç çekirdek endeks aylık bazda değişmedi, yıllık bazda yüzde 2,6 arttı. Küresel döviz piyasalarında bu tablo, Fed’in temmuz toplantısında faiz artıracağı beklentisini belirgin biçimde azalttı.

Reuters’ın CME FedWatch verilerinden aktardığına göre temmuzda faiz artırımı olasılığı geçen haftaki yüzde 25 düzeyinden yüzde 11’e indi. Piyasa aralık ayına kadar toplam 26 baz puanlık artış fiyatlarken, bu beklenti haftanın başındaki 44 baz puanın altında kaldı.

ABD Ticaret Bakanlığına bağlı Nüfus Sayım Bürosu, haziran perakende ve gıda hizmetleri satışlarının aylık yüzde 0,2 artarak 768,6 milyar dolara ulaştığını açıkladı. Yıllık artış yüzde 6,7 oldu. Ekonomik faaliyetin dayanıklılığını gösteren veri, faiz artışı beklentisi gerilese de Fed’in hızlı bir politika dönüşüne yöneleceği görüşünü sınırladı.

Jeopolitik risk doların kaybını sınırladı

ABD ile İran arasında bir haftadır yoğunlaşan karşılıklı saldırılar, geçen ay sağlanan ateşkesin büyük bölümünü aşındırdı. Gerilim petrol fiyatlarını yaklaşık bir ayın yüksek seviyelerine taşırken yatırımcıların güvenli liman arayışı dolara destek verdi.

OCBC’nin değerlendirmesi, döviz piyasasında dolar gülümsemesi olarak bilinen çerçevenin yeniden öne çıktığına işaret ediyor. Bu yaklaşıma göre dolar, hem güçlü ABD büyümesi ve yüksek faiz beklentisi dönemlerinde hem de küresel riskten kaçışın arttığı zamanlarda destek bulabiliyor. Bu hafta ilk kanal zayıflarken ikinci kanal kaybın derinleşmesini engelledi.

Euro ve sterlin haftalık kazanca yöneldi

Euro 1,1445 dolardan işlem görürken haftalık yüzde 0,29 yükselişe, sterlin ise 1,3476 dolarla yüzde 0,56 kazanca yöneldi. İngiltere’nin mali görünümüne ilişkin kaygıların azalması sterlini destekledi ve para birimini üst üste üçüncü haftalık yükselişine yaklaştırdı.

Dolar yen paritesi 162,39 seviyesinde bulunurken yen, ay başında görülen 162,84 ile 40 yılın en düşük düzeyine yakın kaldı. Yatırımcılar Tokyo yönetiminin olası piyasa müdahalesine karşı temkinli davranmayı sürdürdü.

Fed tek aylık iyileşmeye temkinli yaklaşıyor

Fed Başkan Yardımcısı Philip Jefferson, mevcut faiz duruşunun şimdilik uygun olduğunu belirtti. Buna karşılık enflasyonun yakın zamanda yeniden soğumaması halinde politikanın gözden geçirilebileceğini söyledi. Jefferson’ın Stanford konuşması, politika yapıcıların tek aylık iyileşmeye dayanarak kalıcı bir yön değişikliği ilan etmeye hazır olmadığını gösterdi.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Altın, cuma sabahı günlük kaybının bir bölümünü telafi etmesine rağmen haftalık görünümde son altı haftanın en sert gerilemesine yöneldi. Twelve Data verisine göre spot ons altın, Türkiye saatiyle 07.23 itibarıyla yaklaşık 3.987,54 dolarda ve önceki kapanışın yüzde 0,27 üzerinde işlem gördü. Buna karşın haftalık kayıp yaklaşık yüzde 3,2 düzeyinde kaldı.

Petrol şoku güvenli liman etkisini gölgeledi

ABD ile İran arasındaki çatışmaların yeniden yoğunlaşması, normal koşullarda güvenli liman talebini destekleyebilecek bir gelişme. Ancak bu kez küresel piyasalardaki fiyatlamada petrol kanalı daha ağır bastı. Hürmüz Boğazı'ndan akışın sınırlanmasıyla petrol fiyatlarının hafta içinde yaklaşık yüzde 12 yükselmesi, enerji maliyetlerinin enflasyonu yeniden hızlandırabileceği endişesini güçlendirdi.

Haziran ayına ilişkin ABD tüketici ve üretici enflasyonu verileri daha ılımlı bir tablo sunsa da enerji fiyatlarındaki sıçrama bu desteği zayıflattı. Altın faiz getirisi sağlamadığı için tahvil getirileri ve politika faizi beklentisi yükseldiğinde, getirili varlıklara karşı görece dezavantajlı hale geliyor.

Fed cephesinde faiz artırımı yeniden gündemde

Dallas Fed Başkanı Lorie Logan, 16 Temmuz'daki konuşmasında enflasyonun uzun süredir yüksek kaldığını, risklerin yukarı yönlü olduğunu ve ılımlı biçimde daha yüksek faizlerin görünümü daha iyi dengeleyebileceğini söyledi. Fed Başkan Yardımcısı Philip Jefferson da enerji şoklarının kalıcı enflasyon baskısı üretmesi halinde para politikasının fiyat istikrarına daha güçlü tepki vermesi gerekebileceğini belirtti.

Reuters'ın CME FedWatch verilerine dayandırdığı hesaplamaya göre yatırımcılar aralık ayında faiz artırımı ihtimalini yüzde 73 olarak fiyatladı. Bu oran, altının yalnız jeopolitik risklerle değil, aynı risklerin petrol ve enflasyon üzerinden para politikasını nasıl etkilediğiyle de hareket ettiğini gösteriyor.

Altında petrol, tahvil getirisi ve dolar izlenecek

Kısa vadede altının yönü için üç başlık öne çıkıyor: Hürmüz Boğazı'ndaki petrol akışının seyri, ABD tahvil getirilerindeki hareket ve Fed yetkililerinin enerji şokuna vereceği tepki. Gerilimin hafiflemesi petrol kaynaklı enflasyon baskısını azaltabilir. Buna karşılık enerji fiyatlarının yüksek kalması, faiz artışı beklentisini canlı tutarak altındaki toparlanmayı sınırlayabilir.

Diğer değerli metaller de haftalık kayba yöneldi. Reuters'ın cuma sabahı verilerinde spot gümüş 55,22 dolar, platin 1.605,62 dolar ve paladyum 1.244,86 dolar seviyesinde bulunuyordu.

Kaynaklar: Twelve Data spot altın kotasyonu, Reuters'ın 17 Temmuz 2026 tarihli piyasa haberi, CME FedWatch, Dallas Fed ve Federal Reserve açıklamaları. Borsa MCP bağlı olmadığı için güncel fiyat web tazelik protokolüyle doğrulandı.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

SPK'nın 16 Temmuz 2026 tarihli bülteniyle onaylanan dört halka arz için aynı tahsisat ve katılım varsayımı kullanıldığında, baz senaryoda Albayrak Hazır Beton'da 43-44, Masfen Enerji'de 53, Metgün Enerji'de 84-85 ve Kardemir Çelik'te 80 lot hesaplanıyor. Bu sonuç, toplam payların yüzde 50'sinin yurt içi bireysel yatırımcıya ayrıldığı ve yaklaşık 800 bin kişinin dağıtıma girdiği varsayımına dayanıyor. Katılımcı sayısı 1,1 milyona yükselirse lotlar belirgin biçimde düşüyor; 700 bin civarında kalırsa artıyor.

Kurulun onayladığı pay miktarları Albayrak için 70 milyon, Masfen için 85 milyon, Metgün için 135 milyon 579 bin ve Kardemir için 128 milyon lot. Dört işlem birlikte 418 milyon 579 bin lota ve satış fiyatları üzerinden yaklaşık 13,78 milyar TL büyüklüğe ulaşıyor. Fiyat lot hesabını doğrudan değiştirmiyor; kişi başına düşecek miktarı esas olarak bireysel tahsisat oranı ile dağıtıma giren yatırımcı sayısı belirliyor.

2026 sonuçları baz senaryoyu nasıl kurdu?

Endeks24 hesabında, yıl içinde tamamlanan halka arzların katılımcı sayıları karşılaştırıldı. Saat ve Saat'te 693 bin 138, Şa-Ra Enerji'de 729 bin 560, Üçay Mühendislik'te 796 bin 720, Metropal'da 965 bin 336 ve Beta Enerji'de 1 milyon 124 bin 953 yatırımcıya dağıtım yapıldı. Bu beş örneğin medyanı 796 bin 720 olduğu için baz senaryo 800 bine yuvarlandı. Halka arz gündemindeki son işlemlerde katılımın 700 bin ile 1,1 milyon arasında geniş bir bantta değişmesi, tek rakam yerine üç senaryoyla çalışmayı gerekli kılıyor.

Tahsisat tarafında yayımlanan dört örnek yüzde 38, yüzde 48, yüzde 50 ve yüzde 70 arasında değişiyor. Ortadaki iki değerin medyanı yüzde 49. Model, okunabilir bir baz oluşturmak için bunu yüzde 50'ye yuvarlıyor. Bu nedenle aşağıdaki rakamlar kesin dağıtım sonucu değil, 2026 gerçekleşmelerine dayalı karşılaştırmalı tahmindir.

Dört halka arzda tahmini lot hesabı

Baz senaryoda sıralama Metgün, Kardemir, Masfen ve Albayrak şeklinde oluşuyor. Bunun nedeni Metgün ve Kardemir'de halka arz edilen toplam pay sayısının daha yüksek olması. Aynı tahsisat oranı ve aynı yatırımcı sayısında 20 TL ile 45,68 TL arasındaki fiyat farkı lot adedini etkilemiyor; yalnızca yatırımcının karşılaması gereken toplam talep tutarını değiştiriyor.

Tahsisat oranı sonucu ne kadar değiştirir?

SPK bülteni, dört şirketin sermaye artırımı, ortak satışı ve fiyat bilgilerini içeriyor ancak yurt içi bireysel yatırımcıya ayrılacak nihai oranı göstermiyor. Bu oran onaylı izahname ve satış duyurularında netleştiğinde hesap yeniden yapılmalı. Katılım 800 bin kişide sabit kalırken tahsisat yüzde 38 olursa baz rakamlar yaklaşık dörtte bir azalıyor; yüzde 70 olursa yaklaşık yüzde 40 yükseliyor.

Eşit dağıtımda kesin lot, geçerli talebi karşılanan bireysel yatırımcı sayısı belli olduktan sonra ortaya çıkar. Mükerrer talep kontrolü, farklı yatırımcı grupları, karşılanmayan taleplerden kalan payların aktarımı ve küsurat dağıtımı da nihai sonucu değiştirebilir. Bu nedenle en kullanışlı okuma tek bir kesin rakam aramak değil, her şirket için olası bandı görmek: Albayrak'ta 32-50, Masfen'de 39-61, Metgün'de 62-97 ve Kardemir'de 59-92 lot, yüzde 50 tahsisat varsayımı altında makul katılım bandını temsil ediyor.

Dünya genelinde insansız savaş uçağı projelerinin büyük bölümü hava-yer odaklı geliştirilirken, hiçbir insansız hava aracı bugüne kadar operasyonel hava-hava atış kabiliyeti gösterememişti. KIZILELMA’nın testi, bu alanda ilk kez fiili bir başarı sağlanması nedeniyle kritik önem taşıyor.

F-16’larla müşterek uçuş gerçekleştirildi

Merzifon 5. Ana Jet Üssü’nden kalkan 5 adet F-16 savaş uçağı, test kapsamında KIZILELMA ile Sinop semalarında ortak uçuş icra etti. İnsanlı-insansız müşterek harekât senaryosunu sergileyen uçuşta Bayraktar AKINCI TİHA da bölgede görev alarak süreci havadan kayıt altına aldı.

Senaryo gereği fırlatılan yüksek hızlı jet motorlu hedef uçak, ASELSAN tarafından geliştirilen MURAD AESA radarıyla tespit edildi. Radarın hassas işaretlemesinin ardından KIZILELMA, kanat altında taşıdığı TÜBİTAK SAGE üretimi GÖKDOĞAN Görüş Ötesi Hava-Hava Füzesi’ni ateşledi. Milli füze hedefi tam isabetle vurdu ve platformun havadan havaya taarruz kabiliyeti doğrulandı.

Tüm görev zinciri milli sistemlerle tamamlandı

Türk havacılığında ilk kez milli bir uçağın, milli bir hava-hava füzesini, yine milli bir radarın güdümlemesiyle hedefe angaje olduğu bir görev icra edildi. Böylece hava-hava görev zincirinin tüm aşamaları yerli sistemlerle tamamlanmış oldu.

Testi Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Ziya Cemal Kadıoğlu, Muharip Hava Kuvveti Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol ve Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar havadan takip etti. TÜBİTAK SAGE Enstitü Müdürü Kemal Topalömer ve ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci de test heyetinde yer aldı.

Düşük radar izi ve gelişmiş sensör altyapısı

Düşük radar kesit alanına sahip KIZILELMA, gelişmiş sensörleriyle hedefleri uzun menzilden tespit edebiliyor. Bu konseptin hava muharebelerine yeni bir boyut kazandırması bekleniyor. Platformda MURAD AESA Radarı ve TOYGUN Elektro-Optik Hedefleme Sistemi gibi ileri teknoloji sistemlerin entegrasyonu tamamlandı. Daha önce TOLUN ve TEBER-82 mühimmatlarıyla yapılan testlerde tam isabet sağlamıştı.

Baykar, 2003’ten bu yana tüm projelerini öz kaynaklarıyla yürütürken, 2023 ve 2024’te 1,8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Şirket, savunma ve havacılık sektöründe üst üste dört yıl ihracat lideri oldu ve küresel SİHA pazarında Türkiye'nin konumunu güçlendirdi.

Operasyonlar eş zamanlı olarak gerçekleştirildi

Bakan Yerlikaya, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada operasyonların Cumhuriyet Başsavcılıkları ve Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Başkanlığı koordinesinde yürütüldüğünü belirtti. İl Emniyet Müdürlükleri KOM Şube Müdürlükleri tarafından gerçekleştirilen operasyonlar, 81 ilde eş zamanlı olarak yapıldı.

13 yasa dışı imalathane deşifre edildi

Yerlikaya, yapılan aramalarda 13 yasa dışı alkollü içki imalathanesinin ortaya çıkarıldığını bildirdi. Ele geçirilen sahte içkilerin ve etil alkolün, halk sağlığını tehdit eden ürünlerin piyasaya sürülmesini engellemek amacıyla imha edileceği belirtildi.

“Bu ürünler ölümcül bir tuzaktır”

Bakan Yerlikaya, açıklamasında sahte içki üretiminin yalnızca bir suç değil, aynı zamanda toplum sağlığını tehdit eden ölümcül bir tuzak olduğunu vurguladı. “Bu ürünleri piyasaya sürenler vatandaşlarımızın sağlığını ve hayatını hiçe saymaktadır” ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara uyarı: Şüpheli durumları bildirin

Yerlikaya, vatandaşlara çağrıda bulunarak şüpheli durumların 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirilmesini istedi. “Biz gereğini yaparız” mesajıyla açıklamasını tamamlayan Bakan Yerlikaya, sahte içkiyle mücadelenin kararlılıkla süreceğini ifade etti.

KALKAN DİHA'nın Test Başarısı

Keşif ve istihbarat görevleri için geliştirilen Bayraktar KALKAN DİHA, 40'ıncı uçuş testini de başarıyla tamamladı. Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, uçuş testinin başarılı anlarını içeren bir video yayımladı.

Selçuk Bayraktar'ın Paylaşımı

Selçuk Bayraktar, Nisan ayında gerçekleştirilen VTOL Uçuş Testi kapsamında KALKAN DİHA'nın 14 bin 500 feet irtifaya çıktığını ve 70 saatlik başarılı uçuş süresini geride bıraktığını belirtmişti. KALKAN DİHA, Taktik İHA sınıfında yer alarak, başarılı testleriyle dikkat çekiyor.

Taktik İHA Sınıfında Güçlü Performans

Testlerine hız kesmeden devam eden KALKAN DİHA, taktik İHA sınıfında bir hava aracı olarak önemli görevler üstlenmeye devam ediyor. Yüksek irtifa ve uzun uçuş süreleriyle dikkat çeken KALKAN DİHA, milli savunma sanayiine önemli katkılar sağlıyor.

Robotik Yarışmalarında Büyük Heyecan

2024 RoboCup Çin Açık, Pazar günü Fujian Eyaleti Jinjiang Şehri'nde düzenlenen ve 3.500'den fazla robot meraklısının becerilerini sergilediği büyük bir etkinlik ile sona erdi. Üç gün süren etkinlik, Çin Otomasyon Derneği ve diğer prestijli kurumlar tarafından ortaklaşa düzenlendi. Yarışmada toplam 42 takım şampiyon olurken, 42 takım ikinci ve 38 takım üçüncü oldu.

Geniş Katılım ve Yüksek Rekabet

Yarışmaya Tsinghua Üniversitesi, Zhejiang Üniversitesi ve Ulusal Savunma Teknolojisi Üniversitesi'nin de aralarında bulunduğu 136 üniversiteden toplam 456 takım katıldı. Ayrıca, ilk ve orta okullardan da 262 takım yarışmada yer aldı. Bu geniş katılım, yarışmanın ne kadar popüler ve rekabetçi olduğunu gösteriyor.

Birinci Sınıf İnsan Kaynakları ve İşbirliği Vurgusu

Çin Bilimler Akademisi akademisyeni ve Xi'an Jiaotong Üniversitesi Bilgi ve İletişim Mühendisliği Bölümü profesörü Guan Xiaohong, yarışmanın önemini şu sözlerle vurguladı: "Birinci sınıf yenilikçi insan kaynaklarını geliştirmek, Çin'deki yüksek öğrenimin önemli bir misyonudur. Bu robot yarışması, katılımcı ekiplerimizin kapsamlı yeteneklerini geliştirir ve endüstri, akademi ve araştırma enstitüleri arasındaki işbirliğini teşvik etmek için mükemmel bir köprü görevi görür."

Tarihsel Bir Perspektif

Yarışma, ilk kez düzenlendiği 1999 yılından bu yana Pekin ve Şangay gibi şehirlerde 26 kez başarıyla gerçekleştirildi. Her yıl artan katılım ve ilgi ile, RoboCup Çin Açık, robotik alanındaki en prestijli etkinliklerden biri haline geldi.

Futbol Sahasında Robotlar

Yarışma boyunca, robotlar farklı kategorilerde yarıştı. Özellikle futbol maçlarındaki çeşitli robotlar büyük ilgi gördü. Katılımcılar, robotlarının becerilerini ve stratejilerini sergileyerek izleyicilere unutulmaz anlar yaşattı.

Devam Eden Maçlar ve Gelecek Vizyonu

Yarışma süresince çeşitli robot maçları devam etti. Yarışmanın organizatörleri, gelecekte daha büyük ve daha yenilikçi yarışmalar düzenlemeyi hedeflediklerini belirtti. RoboCup Çin Açık, her yıl daha fazla katılımcı ve izleyici çekerek, robot teknolojilerinin gelişimine önemli katkılar sağlıyor.

OpenAI'nin yeni GPT-4o modeli matematik öğretebilir, şakalar yapabilir; bu, gelişen teknolojiye hükmetme yarışında önde kalmak için yaptığı son hamle. 

Ukrayna'nın Karşı Saldırıları

Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığı ise, son 24 saat içinde Rus ordusuyla onlarca çatışmaya girdiklerini duyurdu. Ukrayna Hava Kuvvetleri'nin Rus hava savunma füze sistemlerine ve diğer askeri hedeflere yönelik bir dizi saldırı düzenlediği açıklandı.

AB'den Ukrayna'ya Destek Önerileri

Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilecek gelirleri Ukrayna'ya askeri yardım sağlamak için kullanmaları gerektiğini öne sürdü. AB dış politika sorumlusu Josep Borrell, bu fonların yüzde 90'ının askeri yardım için kullanılmasını teklif etti.

Rusya'nın Cevabı ve Uyarıları

Kremlin sözcüsü Dmitry Peskov, Rusya'nın AB'nin dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirleri Ukrayna'ya silah sağlamak için kullanma planlarına karşı tüm yasal mekanizmaları kullanacağını ve ilerleme halinde misilleme yapacağını açıkladı. Bu durum, Ukrayna krizinin uluslararası boyutunu daha da karmaşık hale getiriyor.

Sosyal medya platformlarında paylaşılan görüntüler, elektrikli aracın yoğun siyah dumanlar eşliğinde alevler içinde olduğunu gösteriyor. Waymo, araçta hiçbir sürücünün bulunmadığını ve yaralanma olmadığını belirtti; ayrıca yerel güvenlik güçleriyle olaya müdahale konusunda iş birliği yaptıklarını ifade etti.

San Francisco İtfaiye Departmanı, olayın detaylarını araştırdı ve bulgularını polise iletti. İtfaiye yetkilileri, sosyal medyada aracın yanmış hali ve içerisindeki havai fişeklerin yangına neden olduğuna dair görselleri paylaştı. San Francisco Polis Departmanı ise konuyla ilgili herhangi bir açıklama yapmadı.

Güvenlik Görüntüleri ve Toplumun Tepkisi

Güvenlik kameralarının kaydettiği görüntüler, saldırganın Bae'ye defalarca taşla vurduğunu gösteriyor. Bu saldırı, toplumda siyasi olarak derin bölünmelere dair endişeleri artırdı. Bazı vatandaşlar, Güney Kore'nin Amerika Birleşik Devletleri'ndeki siyasi kutuplaşmadan daha kötü bir durumda olduğunu ifade ediyor.

Saldırının Sonrası ve Kamuoyunun Tepkisi

Ofis çalışanı Yum Dong-hyun gibi vatandaşlar, siyasi nefret ve öfke nedeniyle gerçekleşen bu tür saldırılara karşı cezaların artırılması gerektiğini belirtiyor. Bae'ye saldıran 15 yaşındaki saldırgan olay yerinde tutuklandı ve Bae hastaneye kaldırıldı.

Siyasi Terörizm ve Güvenlik Endişeleri

Saldırı, muhalefet lideri Lee Jae-myung'un boynundan bıçaklanmasının ardından yaşanan ikinci büyük siyasi şiddet olayı. Myongji Üniversitesi'nden siyaset bilimi profesörü Shin Yul, Güney Korelilerin siyasete kişisel bağlılık üzerinden yaklaştığını, bu durumun siyasi terörizme yol açabileceğini söylüyor. Ülkede silah bulundurma üzerindeki katı kısıtlamalara rağmen siyasi liderler sıklıkla yakın güvenlik koruması altında değiller.