Amerika Birleşik Devletleri, 12 Temmuz Pazar günü Hürmüz Boğazı çevresinde İran'ın füze ve hava savunma sistemlerini ve Devrim Muhafızları'na (İDMO) ait küçük sürat teknelerini vurdu. Axios ve Reuters'ın üst düzey bir ABD yetkilisine dayandırdığı saldırılar, iki ülke arasında üç gecede 300'den fazla hedefin vurulduğu tırmanışın son halkası oldu. Dünya petrol ve doğal gaz ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği boğazdaki gerilim, petrol fiyatındaki risk primini yeniden yükseltti.

Petrol fiyatları neden yükseliyor

Sorunun merkezinde Hürmüz Boğazı var. Küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatının yaklaşık yüzde 20'si bu dar su yolundan geçiyor ve buradaki her aksama, arzın kesilmesi endişesini büyütüyor. Brent petrolün varili, 10 Temmuz kapanışına yakın 76 dolar dolayındaydı ve haftayı yüzde 5'e yakın artışla tamamladı; enerji piyasasındaki bu dalgalanma doğrudan boğazdaki belirsizlikten besleniyor.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), ticari geçişin sürdüğünü ve boğazın uluslararası su yolu olmayı koruduğunu vurguluyor. Buna karşın İDMO, 11 Temmuz'da boğazı ikinci bir duyuruya kadar kapalı ilan etti; İran'ın Basra Körfezi Boğaz Otoritesi ise geçişin şu an mümkün olmadığını açıkladı. Gemi takip verileri tanker trafiğinin normalin belirgin altında seyrettiğini gösterirken, Uluslararası Enerji Ajansı uzayan çatışmanın küresel petrol stoklarının yeniden inşasını geciktirebileceği uyarısını yaptı.

Bu tırmanış Türkiye'yi nasıl etkiler

Türkiye enerjide dışa bağımlı bir ülke ve ham petrolün neredeyse tamamını ithal ediyor. Petrol fiyatındaki her kalıcı yükseliş, ithalat faturasını ve cari açığı doğrudan büyütüyor; akaryakıttan üretim maliyetlerine uzanan zincir, enflasyonda düşüş patikasını zorlayan bir baskı unsuru hâline geliyor. Yüksek seyreden petrol, artan ithalat talebiyle kur üzerinde de dolaylı bir yük oluşturuyor.

Bu tabloda küçük yatırımcı için doğru soru hangi hissenin uçacağı değil, hangi kırılganlığın büyüdüğü. Akaryakıt maliyeti yüksek havayolları ile rafineri tarafı, tırmanışın etkisiyle birbirinden ayrışabilir; ancak yön, tek bir jeopolitik başlığa değil çatışmanın süresine bağlı. Piyasa şu an sınırlı bir çatışma senaryosu fiyatlıyor, fakat kapalı ilan edilen ama trafiği süren boğaz dengesi kırılgan kalmayı sürdürüyor.

Gerilimin seyri

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

İsrail 27 Ekim'de sandığa gidiyor. Ülkede bir hükümetin dört yıllık görev süresini tamamlaması nadir görülüyor; bu kez, 40 yılı aşkın sürede ilk kez bir kabine tam dönemini dolduruyor. Buna karşın Binyamin Netanyahu liderliğindeki koalisyon, 7 Ekim 2023 sonrasının ilk ulusal seçimine anketlerde risk altında giriyor.

27 Ekim'e nasıl gelindi

Seçim takvimi, mayıs ayında Knesset'in fesih sürecini gündeme almasıyla belirsizleşmişti. Koalisyon grup başkanı Ofir Katz pazar günü bir parlamento komitesine, yasayla belirlenen 27 Ekim tarihinin korunacağını bildirdi. Knesset'in 17 Temmuz'da feshedilmesi bekleniyor. Böylece hükümet, erken seçime gitmek yerine görev süresini sonuna kadar kullanmış olacak.

Netanyahu için tablo neden riskli

Netanyahu, 2022'de Likud, Şas, Birleşik Tevrat Yahudiliği, Dini Siyonizm ve Otzma Yehudit'ten oluşan koalisyonla iktidara dönmüştü; hükümetin kurulmasından bir yıldan kısa süre sonra gelen 7 Ekim 2023 saldırısı, güvenlik itibarını ciddi biçimde sarstı. Arka arkaya yayımlanan kamuoyu araştırmaları, milliyetçi ve dini partilerden oluşan koalisyonun seçimi kaybedebileceğine işaret ediyor; anketler, İran savaşının sonucundan dolayı birçok İsraillinin memnuniyetsiz olduğunu gösteriyor. Bununla birlikte muhalefetin iktidara ulaşmak için hâlâ net bir yolu bulunmuyor ve siyasi dengeler sandığa kadar değişebilir. Netanyahu ise bugüne dek benzersiz bir siyasi hayatta kalma becerisi sergiledi.

Seçim bölge ve piyasalar için ne anlama geliyor

Sandık, yalnızca İsrail iç siyasetini değil bölgesel dengeleri de ilgilendiriyor. Seçim, İran'la yaşanan savaşın ve Gazze ile Lübnan'daki operasyonların gölgesinde yapılacak; sonucun, bölgedeki gerilimin seyri açısından belirleyici olabileceği değerlendiriliyor. Enerji piyasaları için ana kanal petrol: Ortadoğu kaynaklı her istikrarsızlık, arz fiilen kesilmese bile fiyatlarda risk primini besliyor. Net enerji ithalatçısı Türkiye açısından da bölgedeki siyasi belirsizlik, maliyet ve fiyat tarafında yakından izlenen bir başlık olmayı sürdürüyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Donald Trump'a pazar günü NBC'nin Meet the Press programında Hürmüz Boğazı soruldu; yanıtı tek kelimeydi: açık. ABD Başkanı, dünyanın en kritik petrol taşıma rotalarından birinin ticari trafiğe açık olduğunu söyledi. Ancak aynı boğazı İran, ikinci bir duyuruya kadar kapalı ilan etmiş durumda. İki taraf, geminin fiilen geçip geçemeyeceği konusunda karşı karşıya.

Trump ve CENTCOM ne diyor

Trump, boğazın kendi ifadesiyle "bizim açımızdan" açık olduğunu belirtti ve ABD'nin İran'ı son saldırılara sert biçimde yanıtladığını söyledi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) da Hürmüz'ün uluslararası bir su yolu olduğunu, İran'ın kontrolünde bulunmadığını ve ABD güçlerinin seyrüseferi açık tutmak için konuşlandığını açıkladı.

İran neden kapalı diyor

İran tarafında tablo farklı. Devrim Muhafızları, boğazı "yabancı müdahale" sona erene kadar tüm deniz araçlarına kapattığını duyurmuştu. Son günlerde ABD, İran'da yaklaşık 140 hedefi vurdu; İran, Körfez'deki ABD üslerine saldırdı ve ABD Hazinesi İran petrolünün satışına izin veren muafiyeti iptal etti. Bu karşılıklı saldırılar, boğazdaki seyrüsefer güvenliğine ilişkin endişeleri artırırken, iki ülke arasında savaşı bitirmeyi amaçlayan mutabakatın geleceğini de tartışmalı hale getiriyor.

Enerji piyasaları açısından mesele fiyatta düğümleniyor: boğazın fiilen açık kalıp kalmayacağı belirsizliği, arz kesilmese bile petrolde risk primini besliyor. Net enerji ithalatçısı Türkiye için de bu belirsizlik, maliyet ve fiyat tarafında yakından izlenen bir başlık.

Irak, bir yanda komşusu İran, öbür yanda ABD ile ilişkilerini dengelemeye çalışırken enerjide Washington'a yaklaşıyor. Reuters'ın aktardığına göre Irak Başbakanı Ali el-Zaidi pazartesi günü resmi bir heyetle Washington'a gidecek; petrol ve doğalgaz sektöründe mutabakat zabıtlarının imzalanması bekleniyor. Anlaşmalar henüz imzalanmadı, ziyaret kapsamında imzalanması öngörülüyor.

Washington'da neler imzalanacak

Hükümet sözcüsü Haydar el-Abudi'ye göre imzalanması beklenen anlaşmalar, petrol ve doğalgaz sektöründe çeşitli mutabakat zabıtlarını kapsıyor. Irak, petrol üretim kapasitesini artırmaya ivme kazandıracak farklı ABD'li şirketleri ülkeye getirmeye hazırlanıyor. El-Abudi, Irak silahlı kuvvetlerinin güçlendirilmesinin de Washington görüşmelerinin başlıkları arasında bulunduğunu söyledi.

Irak neden ABD'ye yakınlaşıyor

Irak devlet haber ajansına göre planlanan petrol ve doğalgaz anlaşmaları, Hürmüz Boğazı'nda yaşanabilecek kesintilere karşı ülkenin riskini azaltmak için alternatif ihracat güzergâhları oluşturmayı da hedefliyor. Irak, diğer Körfez üreticileri gibi, ABD-İran gerginliği sırasında hayati deniz taşımacılığı güzergâhının fiilen kapanması nedeniyle petrol gelirlerinde düşüş yaşamıştı. Ankara açısından da bölgedeki enerji dengesindeki her hamle, arz ve fiyat bakımından yakından izleniyor.

Türkiye'nin Uzak Ülkeler Stratejisi kapsamındaki 18 pazara ihracatının neredeyse yarısı tek bir ülkeye gidiyor: ABD. TİM verilerinden derlenen rakamlara göre bu yılın ocak-haziran döneminde 18 ülkeye ihracat yıllık yüzde 12,2 artışla 14,3 milyar dolara ulaştı; bunun 6,97 milyar doları, yani yüzde 48'i ABD'ye yapıldı.

Türkiye en çok hangi uzak ülkeye ihracat yapıyor

Listenin açık ara lideri ABD. Ocak-haziran döneminde ABD'ye 6 milyar 971 milyon dolarlık ihracat yapıldı ve bu tek başına 18 ülke toplamının yüzde 48'ini oluşturdu. ABD'yi 1,81 milyar dolarla Çin, 642 milyon dolarla Meksika, 640 milyon dolarla Kanada ve 580 milyon dolarla Hindistan izledi. Dış ticaretteki bu tablo, ihracatın büyük ölçüde ABD çevresinde yoğunlaştığını gösteriyor.

Hangi uzak pazarlar büyüdü hangileri geriledi

Büyüme tarafında yükseliş dikkat çekici. İlk yarıda ihracatın en hızlı arttığı pazar yüzde 62,4 ile Nijerya oldu; onu yüzde 57,1 ile Endonezya, yüzde 36 ile Güney Afrika ve yüzde 32,7 ile Çin izledi. Buna karşın bazı pazarlar geriledi: Filipinler'e ihracat yüzde 30,1, Malezya'ya yüzde 24,9, Şili'ye ise yüzde 18 azaldı. Tablo, uzak pazarlardaki büyümenin tek düze olmadığını, ülke ülke ayrıştığını ortaya koyuyor.

Aynı endekste iki ağır hisse ters yönü işaret ediyor. İdeal Data'nın BIST 30 endeks ağırlık analizine göre ASELS, endekse 44,76 puanlık pozitif katkı yaparak yukarı taşırken; AKBNK 12,41 puanlık etkiyle endeksi aşağı çeken tarafta yer aldı. Görünen tabloda ASELS pozitif yönü belirleyen isim, AKBNK ise tek negatif.

ASELS endekse ne kadar katkı yaptı

İdeal Data verilerine göre ASELS, 370 lira son fiyat ve yüzde 14,27 ağırlıkla BIST 30'un en yüksek ağırlıklı hisselerinden. Bu ağırlık, hissedeki güçlü seyirle birleşince endekse 44,76 puanlık katkı olarak yansıdı. Görünen 10 hisselik dilimde en yüksek pozitif etki ASELS'te; onu 28,42 puanla ASTOR ve 18,04 puanla BIMAS izliyor. Borsa İstanbul'daki ağırlık tablosu, endeks hareketinin hangi hisselerden geldiğini görünür kılıyor.

AKBNK endeksi neden aşağı çekti

Diğer yönde AKBNK var. Banka hissesi 68,75 lira ve yüzde 6,01 ağırlıkla işlem görürken, endekse etkisi eksi 12,41 puan oldu; bu, görünen dilimdeki tek negatif katkı. Yüksek ağırlıklı bir hissenin geri kalması, endeks üzerinde orantılı biçimde aşağı yönlü baskı yaratıyor.

İdeal Data listesi alfabetik sıralı ve ekranda BIST 30'un ilk 10 hissesi (AEFES ile FROTO arası) görünüyor. Bu nedenle tablo, endeksi en çok taşıyan hisselerin tam sıralamasını değil, görünen dilimdeki puan etkilerini yansıtıyor. Piyasanın kapalı olduğu bir günde bu değerler son duruma ait bir görünüm sunuyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Borsa İstanbul son bir yılda yatırımcısına yüzde 38,62 kazandırdı. İdeal Data'nın güncel getiri tablosuna göre BIST 100, yıl başından bu yana yüzde 27,17, son altı ayda yüzde 17,38 primlendi. Ancak aynı tablo kısa vadede farklı bir resim gösteriyor: endeks son bir haftada yüzde 0,67 geriledi.

Borsa uzun vadede ne kadar kazandırdı

İdeal Data getiri tablosuna göre uzun vadeli görünüm güçlü. XU100, son bir yılda yüzde 38,62, yıl başından bu yana yüzde 27,17 ve son altı ayda yüzde 17,38 yükseldi; bir aylık getiri de yüzde 4,19 ile pozitif tarafta. Borsa İstanbul'daki bu seyir, endeksin uzun vadeli yükseliş eğilimini büyük ölçüde koruduğunu gösteriyor.

Kısa vadede tablo neden farklı

Kısa vadeye inildiğinde ivme zayıflıyor. Gün bazında yüzde 1,53 artış görülse de endeks hem son bir haftada hem de bu haftada yüzde 0,67 geriledi; bu ayki getiri yüzde 1,41, üç aylık getiri ise yüzde 1,76 ile sınırlı kaldı. Yani yıllık güçlü performansın önemli bölümü daha eski dönemlerde birikmiş durumda.

Getiri tablosu, endeksin son bir yılda 9.990,12 puan ile 15.204,92 puan arasında geniş bir bantta hareket ettiğini de ortaya koyuyor. Üç aylık, altı aylık ve yıllık zirveler 15.204,92 puanda buluşuyor; bu da güncel seviyelerin dönemsel tepeye yakın oluştuğuna işaret ediyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Vergi borcu olan mükellefler için nefes aldıran bir imkan güçlü ilgi görüyor: borçlar 72 aya kadar taksitlendirilebiliyor ve taksitini ödeyen mükellefe haciz uygulanmıyor. Gelir İdaresi Başkanlığı verilerine göre düzenlemeye ilk 25 günde 228 binden fazla mükellef başvurdu, bu kapsamda toplam 206 milyar lira borç taksitlendirildi. Son başvuru tarihi ise 31 Ağustos.

Kimler ve hangi borçlar taksitlendirilebiliyor

Düzenleme, vergi dairesince takip edilen ve vadesi 5 Haziran 2026 ve öncesi olan tüm alacakları kapsıyor. Gelir, kurumlar ve katma değer vergileri, harçlar, trafik idari para cezaları, ecrimisil, adli para cezaları ve öğrenim kredileri bu çerçevede yer alıyor. KDV dışındaki borçlar 72 aya kadar bölünebiliyor, KDV'de ise taksit süresi 12 ay. Borcu 10 milyon lirayı aşmayan mükelleflerden teminat aranmıyor; aşanların yalnızca aşan kısmın yarısı değerinde teminat göstermesi gerekiyor. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, düzenlemenin af niteliği taşımadığını, vergisini düzenli ödeyen mükellef açısından adaleti koruyan bir sistem kurulduğunu belirtmişti. Vergi gündemindeki bu düzenlemeden yararlanmak için vergi dairesine gitmek gerekmiyor; başvuru elektronik ortamda yapılabiliyor:

• gib.gov.tr üzerinden
• Dijital Vergi Dairesi (dijital.gib.gov.tr) üzerinden
• e-Devlet (turkiye.gov.tr) aracılığıyla

Mükellefler en çok kaç taksit seçti

GİB verilerine göre KDV dışındaki borçlarda mükelleflerin çoğu orta vadeli seçeneklere yöneldi. En çok tercih edilen seçenek yüzde 30,69 ile 12 taksit oldu; bunu yüzde 25,19 ile 36 taksit ve yüzde 18,01 ile 6 taksit izledi. En uzun vade olan 72 taksidin payı ise yüzde 2,3'te kaldı.

Sık sorulan sorular

Son başvuru ne zaman ve ilk taksit ne zaman ödenecek?

Başvurular 31 Ağustos'a kadar yapılabiliyor ve son güne bırakılmaması öneriliyor. İmkandan yararlanan mükellefler ilk taksitlerini 30 Eylül'e kadar ödeyebilecek, diğer taksitler takip eden aylarda ödenecek.

Taksitlendirmede faiz oranı ne kadar?

Vadesi 5 Haziran 2026'dan önce olan borçlar için faiz oranı yıllık yüzde 29 olarak belirlendi.

Teminat göstermek gerekiyor mu?

Borcu 10 milyon lirayı aşmayan mükelleflerden teminat istenmiyor. Bu tutarı aşanların ise yalnızca aşan kısmın yarısı değerinde teminat göstermesi gerekiyor.

Taksitlendiren mükellefe haciz uygulanır mı?

Hayır. Borcunu taksitlendiren mükellef hakkında cebri takip yapılmıyor; banka hesaplarına, gayrimenkullerine ve araçlarına haciz konulmuyor, araçlardaki yakalama şerhleri kaldırılabiliyor.

Türk tersaneleri yılın ilk yarısında 1,5 milyar dolarlık ihracata ulaşıp yıl sonu için rekor hedeflerken, büyümenin kaynağı giderek yeşile kayıyor. GYHİB'e göre yurt içinde üretilen gemilerin yarısından fazlası artık elektrikli ya da LNG destekli; sektör özellikle Kuzey Avrupa'da balıkçı gemisi, römorkör ve özel maksatlı gemilerle pazar payını büyütüyor. Ancak tersanelerin sipariş defterlerindeki gerileme, bu tabloya bir soru işareti düşürüyor.

Türk tersaneleri neden yeşil gemiye yöneliyor

GYHİB Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Talha Pepe'ye göre bugün Türk tersanelerinde üretilen gemilerin yarısından fazlası elektrikli ya da LNG destekli çevreci teknolojilere sahip. Sektör, özellikle Kuzey Avrupa pazarına yönelik yeşil gemi üretimini artırıyor; balıkçı gemileri, römorkörler, feribotlar ve özel maksatlı gemilerde kazanılan konum korunmaya çalışılıyor. Pepe, salgın döneminde kırılganlığı görülen tedarik zincirleri nedeniyle yerli üretim ve yan sanayi girdisinin öneminin arttığını, bunun Türkiye'nin ihracat gündemi açısından da olumlu olduğunu vurguluyor.

İhracat rekora koşarken sipariş defterinde ne oluyor

Pepe, sektörün yılın ilk 6 ayında 1,5 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdiğini ve yıl sonunda 2,5 ila 3 milyar dolarlık rekor bir rakamı hedeflediklerini belirtiyor. Ancak bu performansın önemli bölümünün 2-3 yıl önce imzalanan sözleşmelerin teslimatlarından kaynaklandığını, tersanelerin sipariş defterlerinde ise önceki yıllara kıyasla bir miktar gerileme yaşandığını kabul ediyor. Sektörün potansiyelini koruması için teşvik ve destek mekanizmalarının sürmesini beklediklerini söylüyor.

Pepe, gemi ve yat inşasının katma değeri en yüksek ihracat kalemlerinden biri olduğunu, kilogram başına ortalama 25 dolarlık bir ihracat değerine ulaştıklarını vurguluyor. İhracattaki artışın istihdama, yan sanayiye ve yerli üretime katkısını olumlu değerlendiren Pepe, önümüzdeki dönemin önceliğini Avrupa'da kazanılan pazar payını korumak olarak tanımlıyor.

Yapı Kredi, lise öğrencilerini yapay zeka çağına erken hazırlamak için FRWRD AI Akademisi'ni başlattı. Birleşmiş Milletler'e bağlı UNITAR onaylı sertifika veren program, Bahçeşehir Üniversitesi ve CIFAL Istanbul işbirliğiyle, 8 hafta boyunca hibrit modelde yapay zeka, girişimcilik ve inovasyon eğitimi sunacak.

Yapı Kredi yapay zeka akademisi kimlere ve nasıl açık

FRWRD AI Akademisi, lise öğrencilerine yönelik olarak tasarlandı ve hibrit modelde 8 hafta sürecek. Öğrenciler bu süreçte eğitimlerin yanı sıra uygulamalı atölyeler, mentorluk görüşmeleri, ekip çalışmaları ve sektör profesyonelleriyle buluşmalar aracılığıyla teknoloji ve girişimcilik ekosistemini yakından tanıyacak. Katılımcılar ayrıca akran mentorları tarafından desteklenerek erken yaşta birlikte üretme kültürüyle tanışacak.

Açıklamada, programın yapay zeka çağında gençleri teknolojiyi yalnızca kullanan değil; anlayan, geliştiren ve toplumsal fayda üretecek biçimde değerlendirebilen bireyler olarak yetiştirmeyi amaçladığı vurgulandı. Yapı Kredi Genel Müdür Yardımcısı Yakup Doğan, yapay zeka, girişimcilik ve inovasyondaki dönüşümün iş dünyasından eğitime, finans sektöründen günlük yaşama kadar her alanı yeniden şekillendirdiğine dikkat çekti.

Programı tamamlayan öğrenci ne kazanıyor

Programı başarıyla tamamlayan öğrenciler, Birleşmiş Milletler Eğitim ve Araştırma Enstitüsü'ne bağlı UNITAR onaylı sertifika almaya hak kazanacak. Katılımcılara ayrıca ileri seviye öğrenim fırsatları, dijital staj imkanları ve girişimcilik ekosistemiyle doğrudan temas kurma olanağı sunulacak. Yapı Kredi, programın pilot dönemle başladığını ve ilerleyen yıllarda daha geniş kitlelere ulaşmasının hedeflendiğini belirtti.

Doha semalarında hava savunma sistemleri devreye girip sirenler çalarken, gözler aynı anda petrol ekranlarına döndü. Katar'a yönelik füze saldırısı ve Hürmüz Boğazı'ndaki tırmanma Brent petrolü gün içinde 80,59 dolara kadar taşımıştı; fiyat şimdi serbest piyasada 76,01 dolara, günlük yüzde 0,38 aşağıya geri çekildi. Yükselişi besleyen, kesilen bir arz değil; dünya petrolünün beşte birinin geçtiği boğazın kapanabileceği ihtimalinin doğurduğu risk primi.

Katar'a saldırı petrolü neden hareketlendirdi

Katar Savunma Bakanlığı, ülkeye yönelik füze saldırıları nedeniyle hava savunma sistemlerinin devreye girdiğini açıkladı; İçişleri Bakanlığı bölge sakinlerine acil durum uyarısı gönderdi ve başta Doha olmak üzere birçok noktada patlama sesleri duyuldu. Anadolu Ajansı'na göre saldırılar, İran'ın Körfez ülkelerine yönelik hamlesinin ardından yaşandı. İran Devrim Muhafızları Donanması ise Hürmüz Boğazı'nı ikinci bir duyuruya kadar tüm deniz araçlarına kapattığını duyurdu. Petrol tarafındaki tepkinin nedeni tam burada: ABD Enerji Enformasyon İdaresi'ne (EIA) göre deniz yoluyla taşınan ham petrolün yaklaşık beşte biri bu boğazdan geçiyor, dolayısıyla enerji piyasasındaki bu dalgalanma fiziki bir arz kaybı olmadan da fiyatı yukarı itiyor.

Fiyat hareketini besleyen tek unsur boğaz değil. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), boğazdan geçen ticari gemilere yönelik saldırılara misilleme olarak İran'da yaklaşık 90 askeri hedefi vurduğunu açıkladı; ABD Hazinesi ise İran petrolünün satışına izin veren genel lisansı iptal ederek 17 Temmuz'a kadar geçiş süresi tanıdı. Bu adımlar, küresel arz görünümünü aynı anda sıkılaştırdı.

Hürmüz kapanırsa fiyatlar nereye gider

Uzmanlara göre kritik ayrım, boğazdan tanker geçişinin sürüp sürmeyeceği. Analistler, geçişler kesintisiz devam eder ve çatışma sınırlı kalırsa Brent petrolün 80 dolar civarında dengelenebileceğini; boğazda fiili bir kapanma ya da büyük çaplı bir tanker saldırısı yaşanması halinde ise fiyatlarda yeniden sert yükselişler görülebileceğini değerlendiriyor. Yine de mevcut seviyeler, savaşın en yoğun döneminde Brent'in 126 doları aştığı zirvenin belirgin biçimde altında. Bu tabloda Brent, tırmanmanın zirvesinde gün içinde 80,59 dolara kadar çıktıktan sonra serbest piyasada 76,01 dolara, günlük yüzde 0,38 aşağı geri çekildi; WTI ise yaklaşık 74,26 dolarda seyrediyor (Brent serbest piyasa terminal verisi; WTI uluslararası piyasa, yaklaşık).

Türkiye için ne anlama geliyor

Türkiye, enerjide büyük ölçüde dışa bağımlı bir net ithalatçı; bu yüzden petroldeki her kalıcı yükseliş cari açık, döviz ve enflasyon patikasına doğrudan baskı yapıyor. Petrol faturasının kabarması, ithalat maliyetini yükselterek TCMB'nin yüzde 37 seviyesindeki politika faizine ilişkin beklentileri de duyarlı hale getiriyor. Katar merkezli sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatlarının da aynı boğaza bağlı olması, gaz tedarik güvenliğini ikinci bir kırılganlık başlığı olarak öne çıkarıyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Altı ayda paranı on katına çıkaran bir hisse listesi ilk bakışta kusursuz görünür. Ancak bu tablonun ardında yatırımcının gözden kaçırmaması gereken bir gerçek var; en yüksek getiriler borsanın en küçük ve en dalgalı hisselerinde toplanıyor. Zirvedeki Özata Denizcilik'in altı aylık getirisi yüzde 1.178'i buluyor.

İdeal Data terminalindeki Sıralı Listeler verisine göre son altı ayın en çok kazandıran hissesi yüzde 1.178,38 getiriyle Özata Denizcilik (OZATD) oldu. Onu yüzde 998,65 ile Birleşim Grup Enerji (BIGEN) ve yüzde 608,86 ile GUNDG izledi. Listedeki isimlerin çoğu düşük piyasa değerli, işlem hacmi ince hisseler.

Altı ayda en çok hangi hisseler kazandırdı

Terminal verisine göre ilk sırada yüzde 1.178,38 ile Özata Denizcilik (OZATD) yer alıyor. İkinci sıradaki Birleşim Grup Enerji (BIGEN) yüzde 998,65, dördüncü sıradaki Katılımevim Tasarruf Finansman (KTLEV) yüzde 570,49, beşinci sıradaki Odine Solutions Teknoloji (ODINE) yüzde 529,57 getiri sağladı. Borsa İstanbul'daki bu hareketlilik denizcilikten enerjiye, finansmandan teknolojiye farklı sektörlere dağılıyor; ortak nokta getirinin büyüklüğü, sektör değil.

Rekor getiriler küçük hisselerde toplandı

Listenin en dikkat çekici yanı ölçek. Öne çıkan hisselerin büyük bölümü düşük piyasa değerli, günlük işlem hacmi sınırlı isimler. Bu tür hisselerde küçük alım satımlar bile fiyatı hızla hareket ettirebiliyor; bu da hem sert yükselişleri hem de ani geri dönüşleri kolaylaştırıyor.

Sıralamanın devamında yüzde 338,58 ile AKFIS, yüzde 294,03 ile DMRGD, ardından yüzde 200'ün üzerinde getiriyle SEKUR, MANAS ve KERVN yer alıyor; on altıncı sıradaki SEGMN'in getirisi ise yüzde 168,35.

Yüksek getiri aynı oranda risk taşır

Geçmiş getiri, gelecekteki performansın güvencesi değildir. Altı aylık dönemde katlanan bir hisse aynı hızla değer kaybedebilir; özellikle işlem hacmi ince hisselerde çıkışta alıcı bulmak zorlaşabilir. Bu hareketleri açıklayan somut bir şirket gelişmesi ya da KAP bildirimi bulunup bulunmadığı, herhangi bir karar öncesinde mutlaka kontrol edilmeli.

Sıralama, hangi hisselerin öne çıktığını gösterir; ancak bir hissenin geçmişte çok kazandırmış olması, bugün alınması gerektiği anlamına gelmez.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Türkiye'nin doğalgaz ihtiyacının yaklaşık yüzde 95'i, ham petrolünün yüzde 83'ü ithalatla karşılanıyor. Bu tablo, Hürmüz Boğazı'ndaki her yeni gerilimde ülkeyi doğrudan kırılgan hale getiriyor; küresel fiyatlar tırmandıkça enerji ithalat faturası da büyüyor.

İran Devrim Muhafızları'nın Hürmüz Boğazı'ndan geçen bir konteyner gemisine saldırıp boğazı kapalı ilan etmesi ve ABD'nin karşılık olarak yeni bir saldırı turu başlatmasıyla enerji fiyatları yeniden yukarı yönlü baskı altında. Boğaz, dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğalgaz ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği güzergah. Enerji düşünce kuruluşu Ember, doğalgaz fiyatları 1 Mayıs 2026 seviyelerinde kalırsa Türkiye'nin ithalat faturasına yaklaşık 6,4 milyar dolarlık ek yük bineceğini hesapladı.

Türkiye Hürmüz krizinden nasıl etkilenir

Türkiye'nin Hürmüz'e doğrudan fiziki bağımlılığı sınırlı. Rusya, Azerbaycan ve İran'dan gelen doğalgaz boru hatlarıyla taşınıyor ve boğazdan geçmiyor. Asıl kanal fiyat: Hürmüz'deki kesinti küresel petrol ve gaz fiyatlarını yükselttiğinde Türkiye aynı enerjiyi daha pahalıya ithal ediyor. Enerji tedarikindeki dışa bağımlılık kırılganlığı, krizin faturasını dolaylı ama güçlü biçimde büyütüyor.

Faturanın en ağır kalemi petrol ve doğalgaz

Ember'in verilerine göre 2025'te Türkiye'nin net enerji ithalatında petrol yüzde 47, doğalgaz yüzde 43 ve kömür yüzde 10 pay aldı; yani faturanın onda dokuzu petrol ve doğalgazdan geliyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, ülkenin her yıl 60 ila 70 milyar dolar enerji faturası ödediğini, enerjinin yaklaşık üçte ikisinin ithal edildiğini belirtti. TÜİK ve Ticaret Bakanlığı verilerine göre yalnızca nisan ayında enerji ithalatı 6,5 milyar dolara ulaşmış, yıllık bazda yüzde 28,4 artmıştı.

Ek maliyet enflasyona ve cari açığa yük olabilir

Fiyat baskısının ekonomiye yansıması iki koldan geliyor. Yükselen enerji ithalatı cari açığı büyütüyor, akaryakıt ve doğalgaz zamları ise enflasyonu besliyor. Ember'in hesaplamasına göre gerilim uzar ve doğalgaz fiyatları yüksek kalırsa, doğalgaz kaynaklı ek maliyet 2027'de 13 milyar dolara kadar çıkabilir. Bu yükün önemli bölümü meskenlere, elektrik üretimine ve sanayiye dağılıyor.

Kısa vadede tablo, Hürmüz'deki gerilimin ne kadar süreceğine bağlı. Boğazdaki belirsizlik sürdükçe küresel fiyat priminin Türkiye'nin ithalat faturasına ve dolaylı olarak fiyatlar geneline yansıması gündemde kalacak.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Hane bütçesinin en sessiz kalemlerinden akaryakıt, önümüzdeki haftalarda yeniden pahalılaşabilir. Uluslararası ham petrol göstergesi Brent, geçen hafta Hürmüz Boğazı'ndaki yeni gerilimle yaklaşık yüzde 6 değer kazanarak 76 dolar sınırına döndü ve Türkiye gibi net enerji ithalatçısı ülkelerde maliyet baskısını yeniden gündeme taşıdı.

Brent'teki yükselişin arkasında, ABD ile İran arasındaki ateşkesin yeniden bozulması var. 8 Temmuz gecesi ABD'nin İran'da 80'den fazla hedefi vurması, Çabahar ve Buşehr'de duyulan patlamalar ve Washington'ın İran petrolü satış muafiyetini iptali, dünya petrol trafiğinin yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nda arz endişesini büyüttü. Brent, hafta sonu serbest piyasa işlemlerinde de 76 dolar civarında, yaklaşık 75,98 dolarda tutunuyor.

Brent neden yükseldi

Brent'teki sıçramanın tetikleyicisi jeopolitik risk primi. Hürmüz Boğazı, barış dönemlerinde küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sine ev sahipliği yapıyor. İran'ın son haftalarda boğazdan geçen ticari gemilere yönelik saldırıları ve buna karşılık ABD'nin İran'ı hedef alan operasyonları, tanker trafiğini normal seviyelerin belirgin biçimde altına çekti. Arz kesintisi ihtimali fiyata prim ekledi.

Fiyat hareketinin ötesinde, enerji piyasasındaki bu dalgalanma doğrudan cari denge ve enflasyon kanalından hissediliyor. Türkiye, ham petrol ve doğal gazda büyük ölçüde ithalata bağlı olduğundan, Brent'teki her kalıcı yükseliş ithalat faturasını ve akaryakıt maliyetlerini yukarı çekiyor.

Saldırılar Hürmüz trafiğini vurdu

Cephedeki gelişmeler fiyatın seyrini belirliyor. İran devlet medyası ve IRNA, 8 Temmuz gecesi Çabahar'daki deniz trafik kontrol kulesinin hasar gördüğünü, Buşehr ve çevresinde çok sayıda patlama duyulduğunu aktardı. ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), Hürmüz'deki seyrüsefer özgürlüğünü tehdit eden kapasiteleri hedef aldığını açıkladı. Buşehr'de bir Devrim Muhafızları üssünde yangın çıktığı bildirildi; kentteki nükleer santralin vurulduğuna dair teyitli bir bilgi bulunmuyor.

ABD Başkanı Donald Trump, ateşkesin fiilen sona erdiğini söylerken müzakere kapısının açık kaldığını belirtti; bir Katar heyetinin İran'a giderek diplomatik teması sürdürdüğü bildirildi. ABD Hazinesi ise geçen hafta İran petrolüne tanıdığı satış muafiyetini iptal etti, yeni işlemler 17 Temmuz'dan itibaren yasaklanıyor.

Sıçramaya rağmen fiyat savaş bandının altında

Haftalık yüzde 6'lık yükseliş dikkat çekse de Brent, bu yılın savaş zirvesinin oldukça altında seyrediyor. 28 Şubat'ta başlayan çatışmada fiyat 120 doların üzerini görmüş, haziran ortasındaki ateşkesle 73 dolara kadar gerilemişti. Uluslararası Enerji Ajansı, uzayan bir tırmanışın küresel petrol stoklarının yeniden inşasını geciktirebileceği uyarısında bulunurken, Birleşik Arap Emirlikleri geçen ay üretimini rekor seviyeye çıkardı.

Piyasanın beklentisi çatışmanın sınırlı kalması yönünde; ancak tanker trafiğindeki daralma ve olası arz kesintileri fiyatı desteklemeye devam ediyor. Türkiye açısından kritik değişken, Brent'teki yükselişin kalıcı olup olmayacağı.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Bu hafta piyasalarda dövizini tutan kazandı, altını ve hisseyi tutan kaybetti. Dolar/TL yüzde 0,36, euro/TL yüzde 0,18 primlenirken; ons altın yüzde 1,34, BİST 100 endeksi yüzde 0,67 geriledi. Haftanın en sert düşüşü altında görülürken, döviz sepeti sınırlı da olsa pozitif ayrıştı.

Piyasalardaki bu haftalık ayrışma, dar bir bant içinde gerçekleşti; sert bir yön değişimi yaşanmadı. Kazanç tarafında döviz, kayıp tarafında ise altın ve hisse senedi yer aldı.

Bu hafta hangi varlık kazandı, hangisi kaybetti

Haftanın kazananları döviz tarafında oldu. Dolar/TL yüzde 0,36 artışla haftayı primli kapatırken, euro/TL yüzde 0,18 yükseldi. Kayıp tarafında ise ons altın yüzde 1,34 ile en sert düşen varlık oldu; BİST 100 endeksi de yüzde 0,67 geriledi. Böylece Türk lirasının döviz karşısındaki sınırlı zayıflaması, aynı hafta altın ve borsadaki geri çekilmeyle birlikte okundu.

Ons düştü ama gram altının haftası neden farklı

Altındaki kayıp, Türk yatırımcı için göründüğünden bir miktar hafif. Ons altın dolar bazında yüzde 1,34 gerilerken, aynı hafta dolar/TL yüzde 0,36 yükseldi. İki etki birbirini kısmen dengelediği için altının lira karşılığındaki kaybı, ons bazındaki kadar sert olmadı. Gram altını takip eden yatırımcıyla ons izleyen yatırımcının haftası bu nedenle ayrışıyor.

Haftanın işlem aralıkları da dar bir seyre işaret etti. Dört varlığın da bu hafta içinde hareket ettiği bantlar, sınırlı bir dalgalanmayı ortaya koydu.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Borsa İstanbul'da haftanın kazandıranlar listesine BETAE yüzde 60,81 getiriyle damga vurdu; onu yüzde 55,75 ile KONTR izledi. İlk sıraları büyük hisseler değil, ağırlıkla küçük ölçekli ve düşük işlem hacimli isimler doldurdu. Haftalık getiride ilk on iki hissenin tamamı çift haneli primlerle kapanırken, bilinen büyük şirketler listenin alt sıralarında kaldı.

Bu hafta en çok kazanan hisseler hangileri

Borsa İstanbul'da bu hafta en çok kazandıran hisseler ağırlıkla küçük ölçekli isimlerden oluştu. Listenin zirvesinde yüzde 60,81 getiriyle BETAE yer aldı; ikinci sıradaki KONTR yüzde 55,75, üçüncü sıradaki BIGTK yüzde 33,20 prim yaptı. İlk on iki hissenin tamamı çift haneli haftalık getiriyle kapandı.

Haftalık getiri sıralaması, borsadaki haftalık hareketliliğin büyük ölçüde küçük ve orta ölçekli paylarda yoğunlaştığını gösterdi. AYGAZ yüzde 11,56, KORDS yüzde 13,36 ve ISGYO yüzde 10,30 gibi görece bilinen isimler ise listenin alt sıralarında kaldı. Sıralamanın piyasa geneli üzerinden yapıldığını, yani tek bir sektörü değil tüm pazarı kapsadığını da eklemek gerekiyor.

Zirveyi neden küçük hisseler tuttu

Yüksek haftalık getirilerin küçük ölçekli hisselerde toplanması, bu paylardaki düşük işlem hacmiyle ilgili. Az sayıda işlemle fiyatın hızla hareket edebildiği bu hisselerde sert primler kadar sert geri çekilmeler de görülebiliyor. Endeks24, listedeki hareketleri açıklayan güncel bir şirket haberi ya da KAP bildirimi teyidi olmadan bu yükselişleri yalnızca getiri sıralaması olarak aktarıyor, herhangi bir alım gerekçesi olarak değil.

Küçük yatırımcı açısından kritik nokta burada. Bir hissenin haftalık getiri listesinin başında olması, o hissenin ucuz ya da güvenli olduğu anlamına gelmiyor; tersine, primin hızı çoğu zaman riskin de habercisi. Yatırımcının yüksek getiriyi tek başına bir alım gerekçesi olarak görmemesi, karar öncesi şirketin finansallarına ve varsa açıklamalarına bakması önem taşıyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

Türkiye otomotiv sektörü, 2026'nın ocak-haziran döneminde adet bazında ihracatını yüzde 12 azaltarak 462 bin 552 araca indirdi; buna karşın dolar bazında toplam otomotiv ihracatı yüzde 4 artışla 20,8 milyar dolara yükseldi. Otomotiv Sanayii Derneği ve Türkiye İhracatçılar Meclisi verileri, daralan hacme rağmen sektörün ihracat sıralamasındaki liderliğini yüzde 17,5 payla koruduğunu gösterdi.

Otomobil ihracatı neden bu kadar geriledi

Sektördeki daralmanın merkezinde otomobil segmenti yer aldı. Otomobil ihracatı ocak-haziran döneminde yüzde 27 gerilerken, otomobil üretimi de yüzde 16 azalarak 368 bin 480 adede indi. İç pazardaki zayıflama tabloyu derinleştirdi; otomobil pazarı yüzde 10 düşüşle 440 bin 234 seviyesine geriledi.

Otomotiv Sanayii Derneği verilerine göre otomotiv sektöründeki üretim tarafında toplam çıktı yüzde 6 azalarak 663 bin 397 adede indi. Kapasite kullanım oranı yüzde 62 olarak kaydedildi; bu oran traktör grubunda yüzde 27'ye kadar düştü. İç pazarın tamamı da yüzde 8 daralarak 577 bin 583 düzeyine geriledi.

Adet düşerken dolar geliri nasıl arttı

Hacimdeki kayba rağmen sektörün döviz geliri artışını sürdürdü. Türkiye İhracatçılar Meclisi verilerine göre toplam otomotiv ihracatı yılın ilk yarısında yüzde 4 artışla 20,8 milyar dolara ulaştı ve yüzde 17,5 payla sektörel sıralamada ilk sırada kaldı. Uludağ Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliği rakamları bu ayrışmayı doğruladı: ana sanayi ihracatı dolar bazında yüzde 2, tedarik sanayi ihracatı yüzde 5 arttı.

Otomobil tarafında adet ile değer arasındaki fark daha belirgindi. Adet bazında yüzde 27 gerileyen otomobil ihracatı, dolar bazında yüzde 7 düşüşle 5,4 milyar dolara indi. İki oran arasındaki bu açık, ihracatın görece daha yüksek değerli modellere kaydığına işaret etti.

Ticari araç ve traktör tabloyu dengeledi

Otomobildeki kayıp sektörün tamamına yansımadı. Ticari araç grubunda üretim yüzde 10 artarken, ticari araç ihracatı yüzde 8 yükseldi. Traktör ihracatı ise yüzde 26 artışla 6 bin 653 adede çıkarak dönemin en güçlü ihracat performansını gösterdi.

Üretim ve pazar cephesinde tablo daha temkinli seyretti; toplam üretim ve iç pazar birlikte daraldı, buna karşın sektörün değer üreten tarafı ayakta kaldı.

Dünya genelinde insansız savaş uçağı projelerinin büyük bölümü hava-yer odaklı geliştirilirken, hiçbir insansız hava aracı bugüne kadar operasyonel hava-hava atış kabiliyeti gösterememişti. KIZILELMA’nın testi, bu alanda ilk kez fiili bir başarı sağlanması nedeniyle kritik önem taşıyor.

F-16’larla müşterek uçuş gerçekleştirildi

Merzifon 5. Ana Jet Üssü’nden kalkan 5 adet F-16 savaş uçağı, test kapsamında KIZILELMA ile Sinop semalarında ortak uçuş icra etti. İnsanlı-insansız müşterek harekât senaryosunu sergileyen uçuşta Bayraktar AKINCI TİHA da bölgede görev alarak süreci havadan kayıt altına aldı.

Senaryo gereği fırlatılan yüksek hızlı jet motorlu hedef uçak, ASELSAN tarafından geliştirilen MURAD AESA radarıyla tespit edildi. Radarın hassas işaretlemesinin ardından KIZILELMA, kanat altında taşıdığı TÜBİTAK SAGE üretimi GÖKDOĞAN Görüş Ötesi Hava-Hava Füzesi’ni ateşledi. Milli füze hedefi tam isabetle vurdu ve platformun havadan havaya taarruz kabiliyeti doğrulandı.

Tüm görev zinciri milli sistemlerle tamamlandı

Türk havacılığında ilk kez milli bir uçağın, milli bir hava-hava füzesini, yine milli bir radarın güdümlemesiyle hedefe angaje olduğu bir görev icra edildi. Böylece hava-hava görev zincirinin tüm aşamaları yerli sistemlerle tamamlanmış oldu.

Testi Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Ziya Cemal Kadıoğlu, Muharip Hava Kuvveti Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol ve Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar havadan takip etti. TÜBİTAK SAGE Enstitü Müdürü Kemal Topalömer ve ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci de test heyetinde yer aldı.

Düşük radar izi ve gelişmiş sensör altyapısı

Düşük radar kesit alanına sahip KIZILELMA, gelişmiş sensörleriyle hedefleri uzun menzilden tespit edebiliyor. Bu konseptin hava muharebelerine yeni bir boyut kazandırması bekleniyor. Platformda MURAD AESA Radarı ve TOYGUN Elektro-Optik Hedefleme Sistemi gibi ileri teknoloji sistemlerin entegrasyonu tamamlandı. Daha önce TOLUN ve TEBER-82 mühimmatlarıyla yapılan testlerde tam isabet sağlamıştı.

Baykar, 2003’ten bu yana tüm projelerini öz kaynaklarıyla yürütürken, 2023 ve 2024’te 1,8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Şirket, savunma ve havacılık sektöründe üst üste dört yıl ihracat lideri oldu ve küresel SİHA pazarında Türkiye'nin konumunu güçlendirdi.

Operasyonlar eş zamanlı olarak gerçekleştirildi

Bakan Yerlikaya, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada operasyonların Cumhuriyet Başsavcılıkları ve Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Başkanlığı koordinesinde yürütüldüğünü belirtti. İl Emniyet Müdürlükleri KOM Şube Müdürlükleri tarafından gerçekleştirilen operasyonlar, 81 ilde eş zamanlı olarak yapıldı.

13 yasa dışı imalathane deşifre edildi

Yerlikaya, yapılan aramalarda 13 yasa dışı alkollü içki imalathanesinin ortaya çıkarıldığını bildirdi. Ele geçirilen sahte içkilerin ve etil alkolün, halk sağlığını tehdit eden ürünlerin piyasaya sürülmesini engellemek amacıyla imha edileceği belirtildi.

“Bu ürünler ölümcül bir tuzaktır”

Bakan Yerlikaya, açıklamasında sahte içki üretiminin yalnızca bir suç değil, aynı zamanda toplum sağlığını tehdit eden ölümcül bir tuzak olduğunu vurguladı. “Bu ürünleri piyasaya sürenler vatandaşlarımızın sağlığını ve hayatını hiçe saymaktadır” ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara uyarı: Şüpheli durumları bildirin

Yerlikaya, vatandaşlara çağrıda bulunarak şüpheli durumların 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirilmesini istedi. “Biz gereğini yaparız” mesajıyla açıklamasını tamamlayan Bakan Yerlikaya, sahte içkiyle mücadelenin kararlılıkla süreceğini ifade etti.

KALKAN DİHA'nın Test Başarısı

Keşif ve istihbarat görevleri için geliştirilen Bayraktar KALKAN DİHA, 40'ıncı uçuş testini de başarıyla tamamladı. Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, uçuş testinin başarılı anlarını içeren bir video yayımladı.

Selçuk Bayraktar'ın Paylaşımı

Selçuk Bayraktar, Nisan ayında gerçekleştirilen VTOL Uçuş Testi kapsamında KALKAN DİHA'nın 14 bin 500 feet irtifaya çıktığını ve 70 saatlik başarılı uçuş süresini geride bıraktığını belirtmişti. KALKAN DİHA, Taktik İHA sınıfında yer alarak, başarılı testleriyle dikkat çekiyor.

Taktik İHA Sınıfında Güçlü Performans

Testlerine hız kesmeden devam eden KALKAN DİHA, taktik İHA sınıfında bir hava aracı olarak önemli görevler üstlenmeye devam ediyor. Yüksek irtifa ve uzun uçuş süreleriyle dikkat çeken KALKAN DİHA, milli savunma sanayiine önemli katkılar sağlıyor.

Robotik Yarışmalarında Büyük Heyecan

2024 RoboCup Çin Açık, Pazar günü Fujian Eyaleti Jinjiang Şehri'nde düzenlenen ve 3.500'den fazla robot meraklısının becerilerini sergilediği büyük bir etkinlik ile sona erdi. Üç gün süren etkinlik, Çin Otomasyon Derneği ve diğer prestijli kurumlar tarafından ortaklaşa düzenlendi. Yarışmada toplam 42 takım şampiyon olurken, 42 takım ikinci ve 38 takım üçüncü oldu.

Geniş Katılım ve Yüksek Rekabet

Yarışmaya Tsinghua Üniversitesi, Zhejiang Üniversitesi ve Ulusal Savunma Teknolojisi Üniversitesi'nin de aralarında bulunduğu 136 üniversiteden toplam 456 takım katıldı. Ayrıca, ilk ve orta okullardan da 262 takım yarışmada yer aldı. Bu geniş katılım, yarışmanın ne kadar popüler ve rekabetçi olduğunu gösteriyor.

Birinci Sınıf İnsan Kaynakları ve İşbirliği Vurgusu

Çin Bilimler Akademisi akademisyeni ve Xi'an Jiaotong Üniversitesi Bilgi ve İletişim Mühendisliği Bölümü profesörü Guan Xiaohong, yarışmanın önemini şu sözlerle vurguladı: "Birinci sınıf yenilikçi insan kaynaklarını geliştirmek, Çin'deki yüksek öğrenimin önemli bir misyonudur. Bu robot yarışması, katılımcı ekiplerimizin kapsamlı yeteneklerini geliştirir ve endüstri, akademi ve araştırma enstitüleri arasındaki işbirliğini teşvik etmek için mükemmel bir köprü görevi görür."

Tarihsel Bir Perspektif

Yarışma, ilk kez düzenlendiği 1999 yılından bu yana Pekin ve Şangay gibi şehirlerde 26 kez başarıyla gerçekleştirildi. Her yıl artan katılım ve ilgi ile, RoboCup Çin Açık, robotik alanındaki en prestijli etkinliklerden biri haline geldi.

Futbol Sahasında Robotlar

Yarışma boyunca, robotlar farklı kategorilerde yarıştı. Özellikle futbol maçlarındaki çeşitli robotlar büyük ilgi gördü. Katılımcılar, robotlarının becerilerini ve stratejilerini sergileyerek izleyicilere unutulmaz anlar yaşattı.

Devam Eden Maçlar ve Gelecek Vizyonu

Yarışma süresince çeşitli robot maçları devam etti. Yarışmanın organizatörleri, gelecekte daha büyük ve daha yenilikçi yarışmalar düzenlemeyi hedeflediklerini belirtti. RoboCup Çin Açık, her yıl daha fazla katılımcı ve izleyici çekerek, robot teknolojilerinin gelişimine önemli katkılar sağlıyor.

OpenAI'nin yeni GPT-4o modeli matematik öğretebilir, şakalar yapabilir; bu, gelişen teknolojiye hükmetme yarışında önde kalmak için yaptığı son hamle. 

Ukrayna'nın Karşı Saldırıları

Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığı ise, son 24 saat içinde Rus ordusuyla onlarca çatışmaya girdiklerini duyurdu. Ukrayna Hava Kuvvetleri'nin Rus hava savunma füze sistemlerine ve diğer askeri hedeflere yönelik bir dizi saldırı düzenlediği açıklandı.

AB'den Ukrayna'ya Destek Önerileri

Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilecek gelirleri Ukrayna'ya askeri yardım sağlamak için kullanmaları gerektiğini öne sürdü. AB dış politika sorumlusu Josep Borrell, bu fonların yüzde 90'ının askeri yardım için kullanılmasını teklif etti.

Rusya'nın Cevabı ve Uyarıları

Kremlin sözcüsü Dmitry Peskov, Rusya'nın AB'nin dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirleri Ukrayna'ya silah sağlamak için kullanma planlarına karşı tüm yasal mekanizmaları kullanacağını ve ilerleme halinde misilleme yapacağını açıkladı. Bu durum, Ukrayna krizinin uluslararası boyutunu daha da karmaşık hale getiriyor.

Sosyal medya platformlarında paylaşılan görüntüler, elektrikli aracın yoğun siyah dumanlar eşliğinde alevler içinde olduğunu gösteriyor. Waymo, araçta hiçbir sürücünün bulunmadığını ve yaralanma olmadığını belirtti; ayrıca yerel güvenlik güçleriyle olaya müdahale konusunda iş birliği yaptıklarını ifade etti.

San Francisco İtfaiye Departmanı, olayın detaylarını araştırdı ve bulgularını polise iletti. İtfaiye yetkilileri, sosyal medyada aracın yanmış hali ve içerisindeki havai fişeklerin yangına neden olduğuna dair görselleri paylaştı. San Francisco Polis Departmanı ise konuyla ilgili herhangi bir açıklama yapmadı.

Güvenlik Görüntüleri ve Toplumun Tepkisi

Güvenlik kameralarının kaydettiği görüntüler, saldırganın Bae'ye defalarca taşla vurduğunu gösteriyor. Bu saldırı, toplumda siyasi olarak derin bölünmelere dair endişeleri artırdı. Bazı vatandaşlar, Güney Kore'nin Amerika Birleşik Devletleri'ndeki siyasi kutuplaşmadan daha kötü bir durumda olduğunu ifade ediyor.

Saldırının Sonrası ve Kamuoyunun Tepkisi

Ofis çalışanı Yum Dong-hyun gibi vatandaşlar, siyasi nefret ve öfke nedeniyle gerçekleşen bu tür saldırılara karşı cezaların artırılması gerektiğini belirtiyor. Bae'ye saldıran 15 yaşındaki saldırgan olay yerinde tutuklandı ve Bae hastaneye kaldırıldı.

Siyasi Terörizm ve Güvenlik Endişeleri

Saldırı, muhalefet lideri Lee Jae-myung'un boynundan bıçaklanmasının ardından yaşanan ikinci büyük siyasi şiddet olayı. Myongji Üniversitesi'nden siyaset bilimi profesörü Shin Yul, Güney Korelilerin siyasete kişisel bağlılık üzerinden yaklaştığını, bu durumun siyasi terörizme yol açabileceğini söylüyor. Ülkede silah bulundurma üzerindeki katı kısıtlamalara rağmen siyasi liderler sıklıkla yakın güvenlik koruması altında değiller.