Hazine ve Maliye Bakanlığı, sıkı para politikasında “kalibrasyon” hazırlığı yapıldığı ve ekonomi programında köklü değişikliğe gidileceği yönündeki iddiaların doğru olmadığını açıkladı. Bakanlık, para politikası araçları, döviz kuru politikası ve kredi büyüme limitlerine ilişkin başlıkların Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının yetki alanında bulunduğunu vurguladı.

Açıklama, bir gazetede “Sıkı para politikasına ‘kalibrasyon’ hazırlığı” başlığıyla yayımlanan ve Bakanlığa yakın reel sektör ile bankacılık kaynaklarına dayandırılan iddiaların ardından geldi. Bakanlık, haberin doğrudan muhataplarına sorulmadan hazırlandığını ve iddiaların kamuoyunda dezenformasyona dönüştürüldüğünü belirtti.

Bakanlık para politikası alanlarını ayırdı

Bakanlığın 18 Ağustos açıklamasında öne çıkan ayrım, ekonomi programının genel çerçevesi ile TCMB’nin doğrudan kullandığı politika araçlarının aynı kuruma atfedilemeyeceği yönünde oldu. Açıklamada faiz patikası, yeni bir kredi sınırı ya da kur politikasına ilişkin yeni bir karar duyurulmadı.

Para politikası kararları TCMB’de

Kurumsal çerçeve de Bakanlığın yaptığı ayrımı destekliyor. TCMB’nin resmî açıklamasında Para Politikası Kurulu, para politikası kararlarının alındığı organ olarak tanımlanıyor. Bankanın döviz kuru politikası da TCMB’nin temel faaliyetleri arasında yer alıyor.

Ekonomi yönetimi daha önce piyasa oynaklığının arttığı bir dönemde de programın kararlılıkla sürdüğü mesajını vermişti. Son açıklama bu süreklilik mesajını korurken, tartışmanın merkezindeki para politikası araçlarının kurumsal sahibini ayrıca netleştirdi.

Bakanlığın metni, ekonomi programında “köklü değişiklik” yapılacağı yorumunu reddediyor. Buna karşılık açıklama, TCMB’nin ilerleyen Para Politikası Kurulu toplantılarında kendi yetki alanındaki araçlarda yapabileceği olağan ayarlamalara ilişkin yeni bir yönlendirme içermiyor.

7595 sayılı Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun, 18 Ağustos 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Ancak kanundaki soruşturma, kovuşturma ve infaz ertelemeleri aynı anda başlamadı. Bu hükümler için PKK/KCK’nın fiilî varlığının sona erdiğinin ve silahların teslim edildiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi, ardından bu tespiti teyit eden Millî Güvenlik Kurulu kararının ayrıca Resmî Gazete’de yayımlanması gerekiyor.

Kanunun yürürlüğe girmesi ile erteleme mekanizmasının uygulanabilir hâle gelmesi bu nedenle iki ayrı hukuki aşama oluşturuyor. 7595 sayılı kanun metni, MGK teyidinin Resmî Gazete’de yayımlanmasını hem soruşturma ve kovuşturma ertelemeleri hem de mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi için açık koşul olarak düzenliyor.

5 ve 10 yıllık erteleme sistemi nasıl çalışacak?

MGK kararının yayımlanması koşulu gerçekleştiğinde, kanun kapsamındaki ve üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezası gerektiren suçlardan yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar 5 yıl ertelenebilecek. 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlarda süre 10 yıl olacak. Aynı eşikler, kesinleşmiş mahkûmiyetlerde infaz ertelemesi bakımından da uygulanacak.

Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçları ile 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlar, kanunda belirtilen erteleme rejiminin dışında tutuldu. Erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin yeniden işlenmesi hâlinde erteleme kaldırılacak ve yargılama ya da infaz süreci devam edecek.

Kurul yürürlükle birlikte oluşturulacak

Kanun, uygulamanın takibi için Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında bir Kurul öngörüyor. Kurulda Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Millî Savunma bakanları ile Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MİT Başkanı ve MGK Genel Sekreteri yer alacak. TBMM Başkanlığı bünyesinde ayrıca süreci izlemek ve tavsiyelerde bulunmak üzere İzleme Komisyonu kurulacak.

Çerçeve yasanın Meclis aşamasındaki kritik eşikler daha önce teklifin komisyondan geçiş sürecinde ayrıntılandırılmıştı. Yürürlüğe giren nihai metin de silahsızlanmanın resmî teyidi, koşullu erteleme ve merkezi takip yapısını koruyor.

Erdoğan 467 oyluk mutabakatı öne çıkardı

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, kanunun yürürlüğe girmesinin ardından yaptığı açıklamada düzenlemenin TBMM’de 467 milletvekilinin desteğiyle kabul edilmesini tarihî bir mutabakat olarak nitelendirdi. Erdoğan, sürecin kanunun belirlediği zeminde ilgili kurum ve kurullar tarafından sürdürüleceğini belirtti.

TBMM kayıtlarına göre 7595 sayılı kanun 10 Ağustos’ta kabul edildi, 11 Ağustos’ta Cumhurbaşkanlığına gönderildi ve yayımı tarihinde yürürlüğe girmesini öngören hükümle 18 Ağustos’ta uygulama çerçevesi resmen yürürlüğe girdi. Buna karşın erteleme hükümleri bakımından belirleyici tarih, güvenlik tespitini teyit eden MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanacağı gün olacak.

Hürmüz Boğazı’nda gemi geçişleri hafta sonuna göre toparlansa da düşük seviyede kalmayı sürdürdü. Kpler’in ön verilerine göre pazartesi günü boğazdan 6 emtia gemisi geçti. Bunların üçü Körfez’e girerken üçü Körfez’den çıktı. Son sayı, 10 günlük 11 gemilik ortalamanın yaklaşık yüzde 45 altında kaldı.

Geçişler hafta sonuna göre arttı

Pazartesi günkü 6 geçiş, cumartesi kaydedilen 3 ve pazar günkü 2 geçişin üzerinde. Günlük hareket pazar gününe göre üç katına çıkmış olsa da 10 günlük ortalamaya dönülmedi. Bu ayrışma, hafta sonundaki dip seviyelerden gelen toparlanmanın henüz trafik normalleşmesine dönüşmediğini gösteriyor.

Büyük ham petrol ve LNG tankerleri görülmedi

Pazartesi geçişlerinde çok büyük ham petrol taşıyıcısı ve sıvılaştırılmış doğal gaz tankeri yer almadı. Bu ayrıntı, yalnız gemi sayısının değil taşınan yükün ve gemi sınıfının da enerji akışındaki baskıyı izlemek açısından önem taşıdığını gösteriyor.

Kpler verilerinde çok büyük gaz taşıyıcısı Xavia’nın İran rotası üzerinden boğaza balast altında girdiği görüldü. Geminin boş seyretmesi, Körfez’de yük alma olasılığına işaret ediyor. Bu sınıftaki gemiler ağırlıklı olarak propan ve bütan gibi sıvılaştırılmış petrol gazlarını taşıyor.

Körfez’e giren diğer gemiler arasında orta menzilli bir yakıt tankeri ile orta menzilli bir tanker bulunurken, orta ölçekli bir LPG taşıyıcısı, bir Panamax dökme yük gemisi ve Panamax büyüklüğünde bir yakıt tankeri Körfez’den çıktı.

AIS verileri gerçek trafiğin tamamını göstermeyebilir

Gemi takip sayımları, aktif transponder sinyallerine dayanıyor. Transponderlerini kapatarak boğazdan geçen gemiler bulunması halinde bu hareketler Kpler’in görünür trafik sayımına girmeyebilir. Bu nedenle 6 gemilik veri, izlenen geçişleri gösteriyor ve boğazdaki tüm fiziksel hareketlerin eksiksiz sayımı olarak değerlendirilmemeli.

Diplomasi çıkmazı sürerken trafik düşük kalıyor

ABD ile İran arasındaki görüşmelerde ilerleme sağlanamaması ve karşılıklı sert açıklamalar, Hürmüz çevresindeki güvenlik riskini yüksek tutuyor. Gemi trafiğindeki düşük seyir de bu siyasi belirsizliğin devam ettiği döneme denk geliyor. Geçen hafta yayımlanan Hürmüz’de düşük trafik verileri, farklı gemi takip servislerinin sayımlarında da olağan seviyelerin altında hareket görüldüğünü ortaya koymuştu.

Pazartesi verisinin hafta sonuna göre yükselmesi kısa vadeli bir toparlanmaya işaret ederken, 10 günlük ortalamanın yaklaşık yüzde 45 altında kalması geçişlerin hâlâ belirgin biçimde sınırlı olduğuna işaret ediyor. Önümüzdeki günlerde hem toplam gemi sayısı hem de VLCC ve LNG tankeri gibi büyük enerji taşıyıcılarının yeniden görünmesi, normalleşmenin gücünü ölçmek açısından daha belirleyici olacak.

İran, ABD ile kalıcı bir anlaşmaya dönük diplomasinin sonuçsuz kalması halinde Hürmüz Boğazı ve çevresindeki askeri tutumunu sertleştireceği mesajını verdi. Reuters’a konuşan üst düzey İranlı yetkili, Tahran’ın yaklaşımını savunmacı çizgiden “tam ofansif” bir politikaya kaydırdığını söyledi.

Açıklama, İran hükümetinin yayımladığı resmî bir savaş kararı niteliğinde değil. En sert ifadeler adı açıklanmayan yetkiliye ait ve sahada yeni, kapsamlı bir operasyonun başladığına ilişkin resmî duyuru bulunmuyor. Buna karşın mesaj, diplomasi başarısız olursa ABD’nin deniz ablukasını kırmayı hedefleyen askeri seçeneklerin gündeme gelebileceğini ortaya koyuyor.

60 günlük müzakere penceresi kapandı

Haziran ayında oluşturulan geçici çerçevenin kalıcı anlaşmaya dönüşmesi için tanınan 60 günlük süre 17 Ağustos’ta doldu. Taraflar Hürmüz’ün statüsü, deniz ablukası, İran’ın nükleer programı ve güvenlik başlıklarında kalıcı uzlaşmaya ulaşamadı. Washington ile Tahran arasındaki söylemin yeniden sertleşmesi de geçici mutabakatın fiilî ağırlığını azalttı.

İran ile Umman ise boğazdaki gemi geçişlerini yeniden işler hale getirecek ayrı bir düzenleme üzerinde çalışıyor. Tahran, iki ülkenin transit güzergâhının haritası konusunda anlayışa vardığını açıkladı. Düzenlemenin ayrıntıları ve Washington’ın yaklaşımı, boğazın yeniden düzenli ticari trafiğe açılıp açılmayacağını belirleyecek başlıklardan biri olarak öne çıkıyor.

Hürmüz’de trafik neredeyse durdu

Kpler gemi takip verilerine göre Hürmüz’den cumartesi günü yalnızca beş emtia gemisi geçti, pazar günü ise kayıtlı geçiş olmadı. Bir önceki hafta sonunda toplam 31 geçiş kaydedilmişti. Transponderlerini kapatan gemiler nedeniyle görünmeyen hareketler bulunabilse de mevcut veriler savaş öncesindeki günlük 130’un üzerindeki trafiğe kıyasla boğazdaki ticari akışın çok düşük kaldığını gösteriyor.

Denizcilik güvenliği tarafında da risk yüksek. IMO’nun Hürmüz güncellemeleri, bölgede teyit edilmiş güvenlik olaylarını ve denizciler üzerindeki etkileri izliyor. Kuruma göre bugün kullanılan Trafik Ayrım Düzeni İran ve Umman tarafından önerildi ve 1968’de IMO tarafından kabul edildi.

Boğaz, savaş öncesinde küresel ham petrol ve LNG sevkiyatının yaklaşık beşte birini taşıyan ana enerji koridorlarından biriydi. Bu nedenle geçişlerin düşük kalması yalnız İran’ı değil, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Kuveyt ve Irak çıkışlı enerji akışlarını da yakından ilgilendiriyor.

Enerji piyasasında risk primi korunuyor

Piyasa açısından yeni eşik, İran’ın “ofansif” politika mesajının fiilî askeri adıma dönüşüp dönüşmeyeceği. Mevcut tabloda gemi trafiği zaten sert biçimde zayıflamış durumda. Olası yeni saldırılar veya ablukanın genişlemesi tanker sigorta maliyetleri, navlunlar ve Körfez’den çıkış yapan petrol ile LNG sevkiyatlarında ek baskı yaratabilir.

Endeks24’ün Hürmüz tanker trafiğindeki önceki kırılmayı izleyen haberinde de geçişlerdeki sert düşüşün petrol fiyatlamasına yansıması öne çıkmıştı. Yeni askeri söylem, deniz trafiğindeki bozulmanın diplomatik bir çözüm gelmeden kalıcılaşabileceği riskini artırıyor.

Türkiye açısından ana aktarım kanalı enerji ithalat maliyetleri. Hürmüz kaynaklı kalıcı bir petrol veya LNG arz şoku, küresel fiyatlar üzerinden ithalat faturası ve enflasyon görünümü üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturabilir. Bu değerlendirme mevcut enerji ticareti ve fiyat aktarım mekanizmasına dayalı ekonomik çıkarımdır, Türkiye’ye özgü yeni bir resmî etki tahmini değildir.

İran’ın sertleşen söylemi resmî bir saldırı başlangıcı anlamına gelmiyor. Piyasa için belirleyici sinyaller, İran-Umman düzenlemesinin uygulanabilirliği, Hürmüz’de gerçek gemi geçişlerinin toparlanması ve ABD-İran diplomasi kanalındaki yeni adımlar olacak.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın toplam rezervlerinin 14 Ağustos ile sona eren haftada yaklaşık 5,1 milyar dolar artarak 183,5 milyar dolara yükseldiği hesaplandı. Tahmini seviye, 30 Ocak 2026'da görülen 218,2 milyar dolarlık tarihi zirvenin yaklaşık 34,7 milyar dolar altında kalıyor.

TCMB'nin resmi verilerinde toplam rezervler 7 Ağustos haftasında 178 milyar 366 milyon dolar düzeyindeydi. 14 Ağustos haftasına ilişkin hesaplama kesinleşirse rezervlerde üst üste ikinci haftada güçlü artış kaydedilmiş olacak. Merkez Bankası 14 Ağustos haftasının resmi rakamlarını 20 Ağustos Perşembe günü açıklayacak.

Haziran dibinden 34,3 milyar dolarlık toparlanma

Rezervler 26 Haziran haftasında 149,2 milyar dolara kadar gerilemişti. 14 Ağustos için hesaplanan seviyeye göre haziran sonundan bu yana toplam artış yaklaşık 34,3 milyar dolar oldu. Böylece 30 Ocak zirvesinden 26 Haziran dibine kadar oluşan 69 milyar dolarlık kaybın yaklaşık yüzde 49,7'si geri alınmış durumda.

Toparlanmanın önemli bölümü ağustosun ilk iki haftasında gerçekleşti. Toplam rezerv 31 Temmuz haftasında 164,5 milyar dolar düzeyindeyken, 7 Ağustos'ta 178,4 milyar dolara çıktı. Resmi TCMB rezerv verilerinde 7 Ağustos haftası 178 milyar 366 milyon dolar olarak yer alıyor.

Tarihi zirveyle fark yarı yarıya daraldı

Ocak sonunda 218,2 milyar dolarla rekor kıran rezervler, yılın ikinci çeyreğinde sert dalgalanmıştı. Haziran sonundaki 149,2 milyar dolarlık dipte zirveyle fark 69 milyar dolara ulaşmıştı. 14 Ağustos için hesaplanan 183,5 milyar dolarlık seviye, bu farkı 34,7 milyar dolara indiriyor.

Rezervlerde yıl içindeki geri çekilmenin boyutu daha önce de Endeks24'ün ocak zirvesinden uzaklaşmayı izleyen haberinde öne çıkmıştı. Haziran ortasında zirveyle fark 66 milyar doları aşmıştı. Ağustos ortası için yapılan son hesaplama, bu açığın belirgin biçimde daraldığına işaret ediyor.

Kaynak: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası haftalık rezerv verileri · Matriks Haber hesaplaması. 14 Ağustos seviyesi, zirve farkı ve dipten toparlanma oranı resmi açıklama öncesi veriler kullanılarak hesaplanmıştır.

Büro Emekçileri Sendikası Araştırma Merkezi'nin Ağustos 2026 araştırmasına göre dört kişilik bir memur ailesinin yoksulluk sınırı 122 bin 117 liraya yükseldi. Aynı araştırmada sağlıklı ve dengeli beslenme için gerekli aylık gıda harcaması 49 bin 556 lira, bekâr bir çalışanın yaşam maliyeti ise 78 bin 223 lira olarak hesaplandı.

BES-AR verileri, geçim maliyetindeki yıllık artışın da yüksek seyrini koruduğunu gösterdi. Açlık sınırı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 36,03, yoksulluk sınırı yüzde 37,77 arttı. Araştırmada sağlıklı beslenmenin günlük maliyetinin 1.651 lirayı geçtiği belirtildi.

Yoksulluk sınırı asgari ücretin 4,35 katına çıktı

2026 için net asgari ücret 28 bin 75 lira 50 kuruş. Bu tutar BES-AR'ın açıkladığı açlık sınırının yaklaşık yüzde 56,7'sini karşılıyor. İki tutar arasındaki aylık fark 21 bin 480 lira 50 kuruş. Yoksulluk sınırı ise net asgari ücretin yaklaşık 4,35 katına ulaşıyor. Bakanlığın 2026 asgari ücret hesabında net tutar 28 bin 75 lira 50 kuruş olarak yer alıyor.

Ücret ile temel gıda maliyeti arasındaki makas yıl içinde daha önce de gündemdeydi. Endeks24'te nisan ayında yayımlanan açlık sınırı ve asgari ücret kıyası, farklı bir araştırma setinde de gıda maliyetinin net asgari ücretin üzerine çıktığını göstermişti.

Barınma yükü kamu çalışanlarını zorluyor

BES-AR araştırmasında büyükşehirlerdeki barınma maliyetine de dikkat çekildi. Sendikanın değerlendirmesine göre kamu emekçileri bazı büyükşehirlerde maaşlarının yüzde 75 ile yüzde 80'ini kiraya ayırmak zorunda kalabiliyor. Araştırma, barınma giderinin çalışanları üç ya da beş kişinin aynı konutu paylaştığı yaşam biçimlerine yönelttiğini belirtiyor.

Açlık ve yoksulluk sınırı göstergeleri ücret düzeyini değil, belirli hane ve harcama tanımlarına göre hesaplanan yaşam maliyetini ifade ediyor. Bu nedenle asgari ücretle yapılan karşılaştırma, iki farklı göstergenin aynı aylık TL ölçeğindeki satın alma gücü farkını ortaya koyuyor.

Kaynak: BES-AR Ağustos 2026 araştırması · T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. Asgari ücretle açlık sınırı arasındaki oran, fark ve yoksulluk sınırı katsayısı Endeks24 tarafından hesaplandı.

Irak’ın kuzeyindeki Erbil’de bölgesel yönetim Başbakanı Mesrur Barzani’nin ofisi iki drone ile hedef alındı. Bölgesel güvenlik makamları saldırı araçlarının İran topraklarından gönderildiğini açıkladı. Olayda can kaybı bildirilmedi.

Saldırı 17 Ağustos Pazartesi günü gerçekleşti. Bölgesel güvenlik biriminin açıklamasına göre iki insansız hava aracı Barzani’nin ofisini hedef aldı. Aynı açıklamada saldırının İran topraklarından başlatıldığı belirtildi.

Barzani saldırıyı tehlikeli tırmanış olarak niteledi

Mesrur Barzani, saldırının ardından yaptığı açıklamada kendi ofisinin yanı sıra Güvenlik ve İstihbarat Ajansı Başkanının konutunun da hedef alındığını söyledi. Barzani saldırıları “tehlikeli bir tırmanış” olarak niteledi ve bunların kuzey Irak’ın güvenlik ve istikrarına doğrudan tehdit oluşturduğunu belirtti.

Bölgesel terörle mücadele birimi saldırıyla ilgili inceleme yürütürken, yerel makamların İran kaynaklı olduğu yönündeki suçlamasına ilişkin Tahran’dan haber yayına hazırlandığı sırada doğrulanmış bir resmî yanıt açıklanmış değildi.

Kaynak: Shafaq News · 1-14 Ağustos 2026

Erbil’de saldırı yoğunluğu arttı

Shafaq News’in derlediği verilere göre 1-14 Ağustos döneminde kuzey Irak 16 drone ve üç füzenin hedefi oldu. Bunların sekiz drone ve üç füzesi Erbil’e, sekiz drone ise Süleymaniye’ye yöneldi. Bu dağılım, son saldırının tekil bir olaydan çok Erbil çevresinde yükselen güvenlik baskısının devamı olduğuna işaret ediyor.

Erbil’de 15 Temmuz’da da patlayıcı taşıyan bir drone hava savunması tarafından düşürüldü. Ağustos ortasında ise kentin üzerinde üç bombalı drone’un etkisiz hale getirildiği açıklandı. Bölgedeki son hareketlilik, yönetim binaları kadar askerî noktalar ve enerji altyapısına yönelik riskleri de yeniden öne çıkardı.

Güvenlik riski enerji koridorunu da ilgilendiriyor

Erbil ve çevresi, kuzey Irak’taki petrol üretimi ile Türkiye üzerinden Ceyhan’a uzanan ihracat güzergâhı açısından stratejik konumda. Bağdat ile bölgesel yönetim mart ayında kuzeydeki ham petrol ihracatının Türkiye üzerinden yeniden artırılması için anlaşmaya varmış, ilk aşamada yaklaşık 170 bin varil günlük akış öngörülmüştü.

Hürmüz Boğazı çevresindeki kesintiler Irak’ın alternatif ihracat hatlarına verdiği önemi artırırken, kuzeydeki güvenlik baskısı petrol sahaları ve boru hattının sürekliliği açısından da yakından izleniyor. Endeks24’ün güncel ekonomi ve güvenlik gündeminde bölgesel gelişmeler izlenmeye devam ediyor.

Son saldırının ardından odak, Bağdat yönetiminin atacağı adımlara, İran’dan gelecek olası resmî açıklamaya ve Erbil çevresindeki drone ile füze hareketliliğinin sürüp sürmeyeceğine çevrildi.

Citigroup ekonomistleri İlker Domaç ve Gültekin Işıklar, TCMB’nin yaklaşık yüzde 40 düzeyindeki ortalama fonlama maliyetini yüzde 37’lik politika faiziyle hizalamasında iki piyasa değişkeninin belirleyici olacağını değerlendirdi. Analizde sermaye girişlerinin hızı ile dolarizasyon eğilimi, bir haftalık repo fonlamasına dönüşün ve faiz indirim patikasının temposu açısından öne çıktı.

Bloomberg HT’nin aktardığı Citi analizinde, Merkez Bankası’nın likiditeyi daha pahalı gecelik faiz üzerinden sağlamaya devam ettiği, normalleşmenin zamanlamasının ise piyasa koşullarına bağlı kalacağı belirtildi. TCMB de 13 Ağustos tarihli Enflasyon Raporu sunumunda para piyasası faizlerinin yaklaşık yüzde 40’ta oluştuğunu ve bir haftalık repo ihalelerinin kullanılmadığını açıkladı.

Enflasyon tahmini ara hedefin üzerinde

TCMB, 2026 yıl sonu enflasyon tahminini 13 Ağustos’ta yüzde 26’dan yüzde 28’e yükseltti. Yüzde 24’lük ara hedef ise değiştirilmedi. Böylece tahmin ile ara hedef arasındaki fark 4 puana çıktı. Banka, yukarı yönlü revizyonda motorin, doğal gaz, enerji dışı emtia ve gıda fiyatlarının yanı sıra yönetilen ve yönlendirilen fiyatlardaki gelişmelerin etkili olduğunu bildirdi.

Citi ekonomistleri, ara hedef ile tahmin arasındaki farkın genişlemesinin beklentileri çıpalama açısından izlenmesi gereken bir unsur olduğunu değerlendirdi. Kurumun 2026 sonu enflasyon tahmini yüzde 31,8 seviyesinde bulunuyor. Bu tahmin, TCMB’nin yüzde 28’lik son tahmininin 3,8 puan üzerinde.

Faiz indirim alanı sınırlı görülüyor

Analizde gıda fiyatlarının seyri, sonbaharda giyim grubunda oluşabilecek yukarı yönlü baskılar ve zayıflayan iç talebin hizmet enflasyonunu ne ölçüde sınırlayacağı başlıca riskler arasında sıralandı. Citi, bu görünüm altında TCMB’nin temkinli duruşunu koruyarak faiz indirimlerini kademeli sürdürmesini bekliyor.

TCMB’nin mevcut uygulamasında politika faizi yüzde 37 seviyesinde bulunurken, likidite yönetimi efektif fonlama maliyetini yaklaşık yüzde 40’ta tutuyor. Politika faizi ile gecelik fonlama arasındaki fark, olası normalleşme adımlarında yalnız PPK kararının değil likidite politikasının da fiyatlamalar açısından belirleyici olmasına neden oluyor.

TCMB Başkanı Fatih Karahan, son Enflasyon Raporu sunumunda sıkı para politikası duruşunun korunacağını, enflasyon beklentileri ile fiyatlama davranışlarının dezenflasyona katkı sağlayacak biçimde politika sıkılığının belirleneceğini söyledi. Citi’nin çerçevesinde ise sermaye akımlarının gücü ve döviz talebinin seyri, fonlamanın politika faizine ne hızda yaklaşabileceğinin temel göstergeleri olarak öne çıkıyor.

Sıkı para politikası korunurken ekonomi yönetiminin fonlama yapısı, kredi büyüme sınırları ve döviz kuru patikasında kalibrasyon seçeneklerini değerlendirdiği belirtiliyor. Ekonomim'in reel sektör ve bankacılık kaynaklarına dayandırdığı özel habere göre üç alanda esneklik gündemde, ancak resmî olarak en somut sinyal bir haftalık repo ihalelerine olası dönüş tarafında bulunuyor.

Ekonomim'in özel haberinde gecelik fonlama maliyetinin politika faizine yakınsaması, kredi büyüme sınırlarının gevşetilmesi ve kurun enflasyonla daha paralel bir patikada ilerlemesine izin verilmesi üç ayrı başlık olarak aktarılıyor. Bu çerçevenin henüz bütünüyle ilan edilmiş bir politika paketi niteliği taşımaması, kulis bilgisi ile yürürlükteki resmî düzenlemelerin ayrıştırılmasını gerektiriyor.

Fonlama tarafında resmî sinyal güçlendi

TCMB'nin 23 Temmuz tarihli PPK kararında politika faizi yüzde 37'de, gecelik borç verme faizi yüzde 40'ta ve gecelik borçlanma faizi yüzde 35,5'te sabit tutuldu. Başkan Fatih Karahan, 13 Ağustos Enflasyon Raporu konuşmasında son rapor döneminden bu yana bir hafta vadeli repo ihalesi açılmadığını, likidite ihtiyacının üst banttan gecelik fonlama ile karşılandığını söyledi. Karahan'ın soru-cevap bölümündeki mesajı da bir haftalık repoya dönüşün gündemde olduğunu ortaya koydu.

Bu nedenle üç başlık içinde resmî çerçeveyle en güçlü biçimde örtüşen alan fonlama yapısı. Bir haftalık repo ihalelerinin yeniden devreye alınması halinde para piyasası faizlerinin politika faizine yakınsaması beklenebilir. Ancak TCMB dönüş için tarih açıklamadı ve sıkı para politikası duruşunun korunacağını vurgulamayı sürdürüyor.

Kredi sınırlarında mevcut tablo daha sıkı

Kredi büyüme sınırlarında kulislerde konuşulan gevşemeye karşılık yürürlükteki resmî çerçeve halen sıkı. TCMB'nin haziran ayındaki düzenlemeleri sonrasında sekiz haftalık büyüme sınırı KOBİ'lere kullandırılan TL kredilerde yüzde 4,5, KOBİ dışı işletmelerde yüzde 2 seviyesinde bulunuyor. Yabancı para kredilerde ise 31 Ocak düzenlemesiyle sekiz haftalık sınır yüzde 0,5'e indirilmişti.

Ekonomim'in aktardığı beklenti, reel sektörün işletme sermayesi ve ihracat finansmanına erişimini rahatlatmak amacıyla bu sınırlarda esneklik sağlanabileceği yönünde. 17 Ağustos sabahı itibarıyla bu yönde yeni bir TCMB düzenlemesi yayımlanmış değil. Dolayısıyla olası gevşemenin oranı, kapsamı ve takvimi henüz kesinleşmiş değil.

Kur başlığı henüz kulis düzeyinde

Üçüncü başlık, döviz kurunun enflasyon patikasına daha paralel ilerlemesine izin verilebileceği beklentisi. Haberde bu yaklaşım ihracatçıların rekabet gücü ve marj baskısıyla ilişkilendiriliyor. Buna karşılık TCMB'nin güncel resmî metinlerinde kur için enflasyona paralel bir artış patikası ilan edilmiş değil.

Merkez Bankası son PPK kararında sıkı duruşun talep, kur ve beklenti kanalları üzerinden dezenflasyonu destekleyeceğini, kararların enflasyon görünümü odaklı ve toplantı bazlı alınacağını belirtti. Bu nedenle kur başlığı, fonlamadaki resmî sinyalden farklı olarak, şu aşamada kaynaklara dayalı bir politika beklentisi olarak izleniyor.

TCMB'nin ağustos Enflasyon Raporu'nda verdiği son mesajlar ve yüzde 28'e yükseltilen 2026 enflasyon tahmini, sıkılık mesajının korunduğu son değerlendirmede ayrıntılı biçimde ele alınmıştı. Yeni kulis bilgileri, bu ana duruş değişmeden operasyonel araçlarda daha seçici bir kalibrasyon ihtimalini öne çıkarıyor.

Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Yatırım kararlarınızı kendi araştırmanıza ve uzman görüşüne dayandırınız.

ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı ve Gazze dosyasındaki temsilcilerinden Jared Kushner, Hamas liderleriyle Mısır’da yaptığı görüşmelerin ardından İsrail’e ulaştı. Kushner’ın Başbakan Binyamin Netanyahu ile yapacağı temaslarda, Hamas’ın silahsızlandırılması ile İsrail güçlerinin Gazze’den kademeli çekilmesini aynı sürece bağlayan yol haritasının uygulanması ele alınacak.

Haaretz, Kushner’ın 17 Ağustos’ta İsrail’e ulaştığını ve ziyaretin Gazze ateşkesini yeniden rayına oturtmayı amaçladığını bildirdi. Kushner bir gün önce Mısır’da Hamas lideri Halil el Hayya ile görüşmüş, temaslara Mısır, Katar ve Türkiye’den arabulucular da katılmıştı. Haaretz’in özel haberine göre İsrail durağı Kahire’deki görüşmelerin devamı niteliğinde.

Kahire görüşmelerinde silahsızlanma dosyası öne çıktı

Kushner’ın 16 Ağustos’taki Mısır temaslarında Hamas heyeti, Gazze planının ikinci aşamasına geçilebilmesi için İsrail’in mevcut yükümlülüklerini yerine getirmesi gerektiğini savundu. Hamas, arabuluculara ve ABD öncülüğündeki Barış Kurulu’na İsrail üzerinde baskı kurulması çağrısı yaptı.

ABD tarafı ise silahsızlanmanın ölçülebilir ve doğrulanabilir adımlarla ilerlemesini istiyor. Yol haritası, Hamas’ın Gazze’nin gelecekteki yönetiminde rol almamasını, yönetim sorumluluğunun Filistinli sivil bir yapıya devredilmesini ve ağır silahlar ile askerî altyapının kontrol altına alınmasını öngörüyor.

Netanyahu çekilme öncesi tam silahsızlanma istiyor

İsrail Başbakanı Netanyahu, 9 Ağustos’ta yaptığı açıklamada mevcut yol haritasını kabul edilemez bulduğunu söylemiş ve İsrail güçlerinin Hamas tamamen silahsızlandırılmadan Gazze’den çekilmeyeceğini belirtmişti. Bu tutum, Washington’ın silahsızlanma ilerledikçe İsrail birliklerinin bölge bölge geri çekilmesini öngören uygulama modelinden ayrılıyor.

Barış Kurulu cephesi ise planın hâlâ yürürlükte olduğunu ve uygulamanın doğrulanmış adımlara bağlı biçimde ilerleyeceğini savunuyor. Bu çerçevede İsrail’den geri dönüşü olmayan adımlar atmasının, Hamas’ın sahadaki taahhütleri doğrulanmadan istenmeyeceği belirtiliyor.

Türkiye arabuluculuk trafiğinin içinde

Kahire’deki temaslarda Mısır ve Katar’ın yanı sıra Türkiye’den temsilcilerin de yer alması, Ankara’yı Gazze planının ikinci aşamasındaki arabuluculuk mekanizmasının doğrudan parçası haline getiriyor. Taraflar arasında güvenlik taahhütleri, çekilme çizgileri ve silahsızlanmanın nasıl doğrulanacağına ilişkin teknik başlıklar arabulucular üzerinden ele alınıyor.

Endeks24’ün daha önce yayımladığı Hamas’ın Trump planına yaklaşımını ele alan haberde de Mısır’daki ABD ve Katar arabuluculuğu, kalıcı ateşkes ve İsrail’in çekilmesi başlıkları öne çıkmıştı.

Gözler Netanyahu görüşmesindeki takvim mesajında

Kushner’ın İsrail temaslarının en kritik sonucu, Netanyahu hükümetinin silahsızlanma ile çekilmenin hangi sırayla ve hangi doğrulama mekanizmasıyla yürütüleceğine ilişkin daha açık bir pozisyon verip vermeyeceği olacak. İsrail’in uygulama takvimine yaklaşması halinde ikinci aşamaya geçiş için önemli bir engel aşılabilir.

Buna karşılık tarafların “önce karşı taraf” yaklaşımını koruması, ateşkes düzenini ve Gazze’de yeni sivil yönetim kurulmasına ilişkin planı yeniden baskı altına alabilir. Kushner’ın Kahire’den doğrudan İsrail’e geçmesi, Washington’ın bu düğümü aynı diplomatik tur içinde çözmeye çalıştığını gösteriyor.

ABD Başkanı Donald Trump, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında 7 Ağustos’ta imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması’na destek verdi. Truth Social hesabındaki paylaşımında paktı “büyük, cesur ve önemli bir ilk adım” diye niteleyen Trump, üç ülkenin kendi savunma kapasitelerini daha güçlü biçimde geliştirebileceğini savundu.

Trump, üç ülkenin anlaşmayı imzalamasından memnuniyet duyduğunu belirterek bölge ülkelerinin güvenlik alanında daha yakın hareket ettiğini söyledi. Açıklama, ABD Başkanı’nın yeni üçlü güvenlik mekanizmasına yönelik ilk açık siyasi desteği olarak öne çıktı.

Kolektif savunma hükmü anlaşmanın merkezinde

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığının resmî anlaşma açıklamasına göre Mekke’de imzalanan metin, üç devletten herhangi birine yönelik silahlı saldırının hepsine karşı yapılmış sayılmasını hükme bağlıyor. Anlaşma aynı zamanda savunma iş birliğinin tüm boyutlarıyla geliştirilmesini ve kolektif caydırıcılığın güçlendirilmesini öngörüyor.

Kolektif savunma ilkesi NATO’nun 5. maddesiyle karşılaştırılsa da kamuoyuna açıklanan çerçeve iki yapının bütün hukuki ve operasyonel mekanizmalarının aynı olduğu anlamına gelmiyor. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın bu konudaki değerlendirmeleri ve uygulama ayrımı, Endeks24’ün Mekke Anlaşması ve NATO karşılaştırmasında ayrıntılı biçimde ele alınmıştı.

Ortak tatbikat ve askerî koordinasyon planlanıyor

Millî Savunma Bakanlığının haftalık bilgilendirmesinde üç ülkenin savunma ve dışişleri bakanları ile genelkurmay başkanları veya silahlı kuvvetler komutanlarını bir araya getirecek üst düzey siyasi ve askerî mekanizmalar kurulmasının planlandığı açıklandı.

Kara, deniz ve hava kuvvetlerinin katılacağı ortak tatbikatların yanı sıra hava savunması ve insansız sistemler alanında koordinasyon öngörülüyor. Savunma sanayiinde ise sistem tedarikinin ötesine geçilerek ortak geliştirme ve üretim, teknoloji iş birliği, bakım ve lojistik desteğinin daha kurumsal bir zemine taşınması hedefleniyor.

İnsansız ve otonom sistemler, elektronik harp ve yapay zekâ anlaşma kapsamında öncelik verilen teknoloji alanları arasında bulunuyor. Bu çerçeve Türkiye’nin savunma sanayii üretim kapasitesi, Suudi Arabistan’ın yatırım gücü ve Pakistan’ın askerî kabiliyetleri arasında daha düzenli bir iş bölümü kurulmasının önünü açabilir.

Pakt mevcut ittifakların alternatifi olarak tanımlanmıyor

Ankara, Mekke Anlaşması’nın Türkiye’nin NATO dahil mevcut ittifak ilişkilerinin yerine geçmediğini vurguluyor. Resmî açıklamalarda mekanizmanın herhangi bir üçüncü ülkeyi hedef almadığı, savunma odaklı olduğu ve bölgesel caydırıcılığı artırmayı amaçladığı belirtiliyor.

Türkiye ayrıca yapının ilerleyen dönemde yeni katılımcılara açılabileceğini bildirdi. Mısır olası katılımcılar arasında gündeme gelirken, genişlemenin mevcut tarafların ortak kararına bağlı olacağı ifade edildi.

Trump’ın desteği paktın siyasi görünürlüğünü artırdı

Trump’ın açıklaması, Mekke Anlaşması’nın yalnızca üç ülke arasındaki askerî ve savunma sanayii iş birliği başlığı olarak değil, daha geniş bölgesel güvenlik tartışmasının parçası olarak izleneceğini gösteriyor. Bununla birlikte anlaşmanın fiilî ağırlığını ortak karar süreçlerinin nasıl kurulacağı, tatbikat takvimi, savunma sanayii projelerinin kapsamı ve olası bir saldırı durumunda yardım mekanizmasının nasıl işletileceği belirleyecek.

Türkiye aynı dönemde Kızıldeniz’de deniz taşımacılığının korunmasına yönelik uluslararası koalisyon görüşmelerine de katılıyor. Mekke Anlaşması’nın kara, hava ve deniz güvenliği başlıklarında ne ölçüde kurumsallaşacağı, üçlü mekanizmanın bölgesel güvenlik mimarisindeki kalıcı rolünü belirleyen ana başlıklardan biri olacak.

Türkiye, 17 Ağustos 1999 Marmara Depremi’nin 27. yılını anarken ekonomi açısından asıl risk artık yalnız fiziksel yıkımın büyüklüğü değil, Marmara’da yoğunlaşan üretim, finans, lojistik ve dijital hizmet ağının ne kadar süre çalışamaz hale gelebileceği. TÜİK’in 2024 il bazında GSYH verilerinde İstanbul tek başına ülke ekonomisinin yüzde 29,2’sini oluşturuyor. Dünya Bankası ise İstanbul yakınındaki 6,5-7,5 büyüklüğündeki deprem senaryolarında yalnız bina kaynaklı doğrudan hasarı 17-60 milyar dolar aralığında modelliyor. Bu tutar, üretim kaybı ve diğer dolaylı maliyetleri içeren toplam ekonomik fatura değil.

Gölcük Kavaklı’da 27. yıl anma programı yapılırken, felaketin ekonomik bilançosu da bugünün risk haritasını okumak için temel referans olmayı sürdürüyor. AFAD kayıtlarında 285 bin 211 ev ile 42 bin 902 işyerinin hasar gördüğü belirtiliyor. Aynı resmî sayfa, 2010 tarihli Meclis Araştırması Raporu’nda ölüm sayısının 18 bin 373 olarak güncellendiğini aktarıyor.

1999’un ekonomik faturası tek rakama sığmadı

Depremden sonra hazırlanan OECD çalışma raporu, o dönemde kullanılan farklı yöntemlerin birbirinden belirgin biçimde ayrıldığını gösteriyor. Raporda kurumların yuvarlanmış toplam hasar maliyeti tahminleri 5-13 milyar dolar bandında yer alırken, daha geniş servet ve gelir kaybı aralığı 5-14 milyar dolar olarak veriliyor. Fiziksel sermaye yıkımının 3 milyar dolardan 10 milyar doların üzerine uzandığı, bunun önemli bölümünü konut ve işletme kayıplarının oluşturduğu belirtiliyor.

OECD, gelir kaybını dönemin GSYH’sinin yüzde 0,5-3’ü aralığında değerlendirirken 1999 büyümesinin deprem öncesi baz senaryoya göre 0,5-1 puan daha düşük kalmış olabileceğini hesapladı. Kurum aynı zamanda o yılki resesyon ile depremin etkisini tamamen ayrıştırmanın mümkün olmadığı uyarısını yaptı. Bu ayrım bugün de önemli: büyük bir depremin ekonomik maliyeti yalnız yıkılan varlığın yeniden yapım bedelinden değil, çalışamayan işletmelerden, kesilen tedarik bağlarından, gelir kaybından ve kamu bütçesine binen ek yükten oluşuyor.

1999 raporunda daha geniş deprem bölgesi, İstanbul dahil yedi ilin birlikte Türkiye GSYH’sinin yüzde 35’ini ve sanayi üretiminin neredeyse yarısını oluşturduğu bir sanayi kalbi olarak tanımlanmıştı. Mikro işletmelerin işyeri ve işletme sermayesi kaybı özellikle ağırdı. Bu yapı, afetin Kocaeli ve Sakarya’daki fiziksel yıkımdan İstanbul’daki finansal ve ticari bağlantılara hızla taşınmasının nedenini açıklıyordu.

İstanbul’un ekonomik ağırlığı riski ülke geneline taşıyor

TÜİK’in 2024 verilerinde İstanbul 13 trilyon 10 milyar 693 milyon liralık GSYH ile Türkiye toplamının yüzde 29,2’sini oluşturdu. Kentin ülke toplamındaki payı bilgi ve iletişim faaliyetlerinde yüzde 64,0’a, finans ve sigortada yüzde 59,3’e çıktı. Ticaret, ulaştırma, konaklama ve yiyecek hizmetlerinde yüzde 39,8, mesleki, idari ve destek hizmetlerinde yüzde 39,0, inşaatta yüzde 27,8 pay hesaplandı.

1999’daki yüzde 35’lik daha geniş bölge hesabı ile 2024’te İstanbul için ölçülen yüzde 29,2’lik pay birebir karşılaştırılabilir değil; coğrafi kapsam ve ulusal hesapların dönemi farklı. Buna karşın iki veri yan yana konulduğunda kritik bir kırılganlık görülüyor: İstanbul tek başına, 1999 raporunda depremden etkilenen ve komşu iller birlikte ele alındığında tarif edilen ekonomik ağırlığa yaklaşan bir pay taşıyor. Üstelik finans ve bilgi altyapısı gibi ülke çapında iş sürekliliğini etkileyen sektörlerde yoğunlaşma genel GSYH payının çok üzerinde.

Bu yoğunlaşma, Marmara’daki depremin neden yerel bir afet başlığıyla sınırlanamayacağını gösteriyor. Marmara depremi ve ekonomi riski üzerine önceki Endeks24 dosyası da aynı sistemik kırılganlığı kamu gelirleri ve üretim merkezleri üzerinden ele almıştı.

Dünya Bankası doğrudan hasarı 17-60 milyar dolar modelliyor

Dünya Bankası’nın 2025 proje belgesinde İstanbul yakınındaki Kuzey Anadolu Fayı üzerinde 6,5-7,5 büyüklüğünde depremler için yapısal, yapısal olmayan ve bina içeriği hasarlarından doğacak doğrudan kayıp 17-60 milyar dolar aralığında hesaplanıyor. Belge, İstanbul’daki bina stokunun yaklaşık yüzde 70’inin 2000 öncesine ait olduğunu, yüzde 23’ünün ise 1980 öncesi inşa edildiğini belirtiyor.

17-60 milyar dolarlık aralık toplam ekonomik maliyet olarak okunmamalı. Dünya Bankası aynı belgede büyük bir afetin stokları, işletme operasyonlarını, kamu ve özel hizmetleri ve bilgi teknolojisi sistemlerini aksatabileceğini, bunun üretimin sürdürülmesini zorlaştıracağını vurguluyor. Kurumun 200 yılda bir görülebilecek büyüklükteki deprem senaryosunda, iş ve konut kaybı nedeniyle 500 binden fazla kişinin yoksulluğa itilebileceği tahmin ediliyor. Bunlar gerçekleşmiş kayıp değil, risk yönetimi için kullanılan senaryo sonuçları.

Sigorta tamponu var, iş durması riski ayrı kalıyor

DASK’ın yürürlükteki poliçe tablosunda Marmara Bölgesi’nde 6 milyon 840 bin konuta karşılık 4 milyon 394 bin 835 sigortalı konut bulunuyor. Sigortalılık oranı yüzde 64,3. Basit fark hesabıyla tabloda yaklaşık 2 milyon 445 bin konut Zorunlu Deprem Sigortası kapsamında görünmüyor.

Sigorta oranı, ekonomik dayanıklılığın yalnız bir parçası. DASK’ın teminat kapsamına göre Zorunlu Deprem Sigortası bina hasarını poliçe limitleri içinde karşılıyor; kar kaybı, iş durması, kira mahrumiyeti ve diğer dolaylı zararlar kapsam dışında. Bu nedenle konut sigortalılığı yükselse bile sanayi, ticaret, lojistik ve hizmet sektörlerindeki kesintinin makroekonomik maliyeti ayrı bir risk katmanı olarak kalıyor.

Depreme hazırlık harcaması ekonomik kaybı azaltan yatırım

Dünya Bankası, 8 Ağustos 2025’te İstanbul’un afet dayanıklılığı için 650 milyon dolarlık kredi onayladı. Proje, acil müdahale kapasitesi ile kritik kamu binalarının güçlendirilmesini ve afet sonrasında temel hizmetlerin devamını hedefliyor.

Ekonomik gerekçe yalnız gelecekteki olası zararı tarif etmiyor. Dünya Bankası proje belgesinde, İstanbul Proje Koordinasyon Birimi’nin 2023’e kadar yürüttüğü risk azaltma yatırımlarının yaklaşık 15 milyar dolarlık potansiyel afet zararını önlediğinin tahmin edildiğini aktarıyor. Belgede dayanak gösterilen etki analizine göre her bir birim yatırım, potansiyel hasarı 7,3 birim azaltmış görünüyor. Bu oran gerçekleşmiş bir deprem sonrası ölçülen tasarruf değil, risk azaltma yatırımlarına ilişkin ekonomik etki tahmini.

27 yıl sonra ekonomik soru bina maliyetinden daha büyük

17 Ağustos’un 27. yılında geçmişin faturası ile bugünün maruziyeti aynı noktada birleşiyor. 1999’da üretimin geniş bir sanayi kuşağında kesilmesi, küçük işletmelerin sermaye kaybı, kamu harcamaları ve finansal yük birlikte ekonomik şoku büyütmüştü. Bugün İstanbul’un finans, bilgi, ticaret ve ulaştırma ağlarındaki payı, olası kesintinin etkisini ülke geneline daha hızlı taşıyabilecek bir yapı oluşturuyor.

Bu nedenle ekonomik dayanıklılığın ölçüsü yalnız kaç binanın dönüştürüldüğü değil; kritik kamu hizmetlerinin, finansal altyapının, haberleşmenin, ulaşımın, sanayi tedarik zincirlerinin ve işletmelerin ne kadar hızlı yeniden çalışabildiği. 1999’un ekonomik mirası, deprem sonrası ödenecek faturayı hesaplamaktan önce, deprem öncesi yatırımlarla hangi üretim ve gelir kayıplarının önlenebileceği sorusuna dönüşmüş durumda.

İran Merkez Bankası Başkanı Abdolnasser Hemmati’nin 16 Ağustos’taki Bağdat ziyareti, iki ülke arasında yıllardır çözülemeyen tahsilat ve bankacılık sorunlarını yeniden gündeme taşıdı. Hemmati, Irak Ticaret Bakanı Mustafa Nizar al-Ani ile ticaret ve yatırım ilişkilerini, sınır geçişlerini ve bankacılık etkileşimini görüştü; ardından İranlı iş insanlarına ihracat gelirleri, gümrük tarifeleri ve müteahhitlerin ödenmemiş alacaklarının takip edileceğini söyledi. Gündemin finansal açıdan en kritik unsuru, İran’ın Irak’taki 500 milyon dolarlık kaynağını dolar cinsi teminat mektuplarına dayanak yapmayı öngören ve Irak Merkez Bankası onayı gerektiren teklif olmaya devam ediyor.

Bağdat görüşmelerinde tahsilat dosyası açıldı

Hemmati ile Irak Ticaret Bakanı al-Ani arasındaki görüşmede önceki ekonomik anlaşmaların uygulanması, iki ülke arasındaki ticaret ve yatırımın geliştirilmesi, bankacılık etkileşiminin artırılması ve sınır kapılarındaki işlemlerin hızlandırılması ele alındı. Hemmati aynı gün Irak’ta faaliyet gösteren İranlı ihracatçı, iş insanı ve müteahhitlerle de bir araya geldi; toplantıda ihracat gelirlerinin tahsili, gümrük tarifeleri ve tamamlanan projelerden kaynaklanan ödenmemiş alacaklar öne çıktı.

Ticaret cephesindeki zayıflama, finansman sorunlarının ağırlığını artırıyor. İran Gümrük İdaresi verilerine dayanan açıklamalara göre Irak’ın İran’dan ithalatı 2026’nın ilk çeyreğinde 2,3 milyar dolara geriledi. Bir yıl önce aynı dönemde 5,1 milyar dolar olan tutara göre düşüş yaklaşık yüzde 55 oldu.

500 milyon dolarlık model onay aşamasında

Hemmati, 27 Temmuz’da İran’ın Irak’taki kaynaklarından 500 milyon doların İranlı teknik ve mühendislik şirketlerinin Irak’taki projelerinde ihtiyaç duyduğu dolar cinsi banka teminatlarında kullanılmasına yönelik bir model üzerinde çalışıldığını açıklamıştı. Öneri, kaynağın İran’a doğrudan aktarılması yerine Irak’ta düzenlenecek garanti mektuplarına dayanak oluşturmasını öngörüyor.

İran tarafının açıkladığı çerçevede mekanizmanın devreye girmesi Irak Merkez Bankası’nın kabulüne bağlı. 16 Ağustos görüşmelerinin ardından mekanizmanın yürürlüğe girdiğini veya Irak Merkez Bankası’nın resmî onay verdiğini gösteren yeni bir karar açıklanmış değil.

Yaptırım riski ödeme kanallarını daraltıyor

İran ile Irak arasındaki bankacılık işlemlerinde ABD yaptırımları temel sınırlamalardan biri olmayı sürdürüyor. ABD Hazine Bakanlığına bağlı OFAC’ın İran yaptırımlarına ilişkin rehberine göre yaptırım kapsamındaki İran bankaları adına önemli işlemleri bilerek kolaylaştıran yabancı finans kuruluşları ikincil yaptırım riskiyle karşılaşabiliyor. ABD yargı alanına giren İran finans kuruluşlarına ait mal varlıkları ve bunlardaki çıkarlar da ilgili düzenlemeler kapsamında bloke edilebiliyor.

Bu yapı, İran’ın Irak’ta biriken ticari kaynaklarını klasik uluslararası bankacılık kanallarından kullanmasını zorlaştırıyor. Yerel teminat modelinin doğrudan fon transferi yerine Irak’taki proje yükümlülüklerine dayanak oluşturması, öneriyi klasik sınır ötesi transferden farklılaştırıyor; ancak işlemlerin yaptırım uyumu taraflara, bankalara ve işlem yapısına göre ayrıca değerlendirilmek zorunda.

OFAC’ın İran bağlantılı finansal ağlara yönelik yaptırımları da bankacılık riskinin güncelliğini koruduğunu gösteriyor. Endeks24’ün İran’ın gölge bankacılık ağına yönelik yaptırımlar haberinde, son tedbirlerin şirketler ve finansal aracılar üzerindeki kapsamı ayrıntılandırılmıştı.

Irak Merkez Bankası kararı belirleyici olacak

Bağdat temasları, tahsilat ve bankacılık başlıklarının siyasi gündemde tutulduğunu gösterse de 500 milyon dolarlık teminat planı açısından belirleyici adım henüz gelmedi. Irak Merkez Bankası’nın onayı verilirse İranlı teknik ve mühendislik şirketlerinin Irak projelerinde ihtiyaç duyduğu garanti mektuplarına erişim için yeni bir kanal açılabilecek. Onay çıkmadığı sürece mekanizma, İran tarafının açıkladığı bir finansman önerisi olarak kalacak.

Altınmarka Grubu'nun kurucusu ve Kahve Dünyası'nın sahibi iş insanı Birol Altınkılıç, 66 yaşında hayatını kaybetti. Altınkılıç'ın ailesiyle birlikte bulunduğu Monako'nun Monte Carlo bölgesinde kalp krizi geçirdiği, hastanede yapılan müdahalelere rağmen kurtarılamadığı bildirildi. Vefat haberi 16 Ağustos 2026 akşamı kamuoyuna yansıdı.

66'ncı doğum gününün ardından fenalaştı

Altınkılıç'ın 66'ncı doğum gününü ailesiyle Monte Carlo'da kutladığı, Türkiye'ye dönüş hazırlığı sırasında fenalaştığı belirtildi. Sağlık ekiplerinin müdahalesinin ardından hastaneye kaldırılan Altınkılıç'ın kalp krizi geçirdiği tespit edildi.

Cenaze programına ilişkin ayrıntıların ailesi tarafından açıklanması bekleniyor. İş dünyasında kakao, endüstriyel çikolata ve kahve yatırımlarıyla tanınan Altınkılıç, yaklaşık 34 yıllık şirketleşme döneminde Altınmarka Grubu'nun büyümesine liderlik etti.

Altınmarka'yı sanayiden perakendeye taşıdı

Altınmarka'nın şirket arşivinde yer alan bilgiye göre Altınkılıç, 1992'de çikolata sektöründe kendi üretim yapısını kurma hedefiyle yola çıktı. Üretimin başlamasının ardından şirket, kakao işleme ve endüstriyel çikolata alanında kapasitesini genişletti.

Grubun tüketiciye dönük en bilinen markası Kahve Dünyası oldu. İstanbul'da başlayan mağazacılık modeli, yıllar içinde Türkiye'nin farklı şehirlerine ve yurt dışına yayıldı. Böylece Altınmarka'nın endüstriyel üretim tarafı ile Kahve Dünyası'nın perakende ağı aynı grup çatısı altında büyüdü.

Forbes listesinde 500 milyon dolarlık servet tahmini

Altınkılıç'ın kişisel serveti de geçmiş yıllarda iş dünyası listelerine yansıdı. 2020'de yayımlanan Forbes Türkiye sıralamasında Altınkılıç'ın serveti 500 milyon dolar olarak tahmin edilmiş ve adı en zengin 100 Türk arasında yer almıştı. Bu rakam güncel bir servet değeri değil, söz konusu dönemde yayımlanan listenin tahminiydi.

Altınkılıç'ın ardından grubun yönetim ve sahiplik yapısında atılacak adımlara ilişkin yeni bir açıklama henüz kamuoyuna yansımadı. Altınmarka ve Kahve Dünyası'nın faaliyetleri, kurucunun vefatının ardından iş dünyasının yakından izleyeceği başlıklardan biri olacak.

Endeks24'te şirketler ve iş dünyasına ilişkin gelişmeler gündem haberleri bölümünde izlenebilir.

ABD Donanması'na ait bir uçak gemisinin Arap Denizi'ndeki görevini sürdürmesi, Washington ile Tahran arasında haziranda belirlenen 60 günlük müzakere penceresinin 17 Ağustos'ta dolacağı güne girilirken askeri ve diplomatik baskıyı aynı anda öne çıkardı. ABD Merkez Komutanlığı, komutanı Amiral Brad Cooper'ın 15 Ağustos'ta tamamlanan bölge turunda Arap Denizi'nde görev yapan bir ABD uçak gemisini ziyaret ettiğini doğruladı. İran tarafı ise aktif bir ateşkes süresinin uzatılması için görüşme yürütüldüğü yorumunu reddediyor.

CENTCOM Arap Denizi'ndeki uçak gemisini doğruladı

ABD Merkez Komutanlığı'nın 15 Ağustos tarihli açıklamasına göre Cooper, altı ülkeyi kapsayan 10 günlük turunda Arap Denizi'nde görev yapan bir ABD Donanması uçak gemisine gitti. Açıklamada geminin adı belirtilmedi. CENTCOM aynı duyuruda Orta Doğu genelinde 50 binden fazla ABD askerinin farklı görevlerde bulunduğunu bildirdi.

Bölgesel haberlerde USS George H.W. Bush adı öne çıksa da CENTCOM'un 15 Ağustos tarihli son resmî duyurusu geminin adını vermedi. Komutanlığın daha eski kayıtları George H.W. Bush'un mayıs ayında Arap Denizi'nde, ABD 5. Filo görev alanında bulunduğunu doğruluyor. Bu nedenle güncel haberin güvenli olgusu, Arap Denizi'nde bir ABD uçak gemisinin görev yaptığı ve CENTCOM komutanının bu gemiyi ziyaret ettiği.

Tahran uzatma görüşmesi olmadığını söylüyor

12 Ağustos'ta Reuters'a konuşan üst düzey İranlı bir yetkili, Tahran ile Washington arasında ateşkes süresinin uzatılmasına ilişkin görüşme yürütülmediğini söyledi. Yetkiliye göre arabulucular üzerinden ele alınan başlık, ABD'nin hazirandaki geçici anlaşmaya dönmesi ve yükümlülüklerini uygulaması için bir takvim belirlemesi.

Bu tutum, 17 Ağustos tarihinin anlamını da tartışmalı hale getiriyor. Haziranda imzalanan geçici çerçeve, nihai anlaşma için 60 günlük ve karşılıklı rızayla uzatılabilir bir dönem öngörüyordu. Ancak Washington anlaşmanın kısa süre içinde çöktüğünü, Tahran ise ABD'nin yükümlülüklerini ihlal ettiğini savundu. Bu nedenle başlıktaki "son gün", sorunsuz işleyen bir ateşkesin otomatik sona ermesinden çok, hazirandaki 60 günlük müzakere takviminin dolmasını ifade ediyor.

Hürmüz düğümü masadaki en sert başlık

Taraflar arasındaki anlaşmazlığın merkezinde Hürmüz Boğazı, İran limanlarına uygulanan ABD ablukası, yaptırımlar ve dondurulmuş İran varlıkları bulunuyor. Tahran, Washington'ın kendi yükümlülüklerini yerine getirmediğini savunurken ABD yönetimi İran'ı boğazdaki deniz trafiğini normalleştirmemekle suçluyor.

Endeks24'ün 12 Ağustos'ta yayımladığı ateşkes uzatma haberinde, Pakistan hükümeti kaynaklarının tarafların uzatma yönünde prensipte mutabakata vardığı iddiası aktarılmıştı. İranlı yetkilinin daha sonra yaptığı açıklama bu değerlendirmeye açık biçimde itiraz etti. Böylece 17 Ağustos öncesindeki diplomatik tablo, arabulucu kaynaklardan gelen iyimser mesajlarla Tahran'ın reddi arasında kaldı.

Arap Denizi'ndeki ABD uçak gemisi varlığı bu belirsizlik sürerken askeri caydırıcılığın en görünür unsurlarından biri olmaya devam ediyor. Diplomatik açıdan belirleyici olan ise 17 Ağustos sonrasında yeni bir takvim açıklanıp açıklanmayacağı ve Hürmüz başlığında tarafları yeniden müzakere zeminine taşıyacak bir formül çıkıp çıkmayacağı olacak.

Suriye Havayolları’nın Moskova’dan gelen ilk seferi 16 Ağustos’ta Şam Uluslararası Havalimanı’na ulaştı ve iki ülke arasındaki doğrudan hava bağlantısı yeniden başladı. Suriye Sivil Havacılık ve Hava Taşımacılığı Genel Otoritesi Başkanı Ömer el-Husri, şirketin önümüzdeki dönemde bölgesel ve uluslararası uçuş ağını genişleteceğini, yeni Avrupa destinasyonlarının da kademeli olarak açıklanacağını bildirdi. Avrupa ayağı için henüz şehir, başlangıç tarihi veya sefer sıklığı açıklanmadı.

Avrupa destinasyonları henüz açıklanmadı

El-Husri, SANA’ya yaptığı açıklamada Suriye Havayolları’nın bölgesel ve uluslararası uçuş haritasındaki varlığını yeniden güçlendirmeyi hedeflediğini söyledi. Sivil havacılık yönetiminin planı, Suriye’yi daha fazla doğrudan hatla dış pazarlara bağlamak ve yolcular için alternatifleri artırmak üzerine kuruluyor.

Açıklamada, yeni Avrupa noktalarının “sırayla” duyurulacağı belirtildi ancak hangi kentlerin programa alınacağına ilişkin isim verilmedi. Bu nedenle Moskova hattının yeniden açılması gerçekleşmiş bir operasyonel adım olurken, Avrupa genişlemesi şimdilik şirket ve sivil havacılık yönetiminin ilan ettiği büyüme planı niteliğinde.

Moskova hattı ikili ulaşım bağını güçlendiriyor

Rusya’nın Şam Büyükelçiliği Maslahatgüzarı Zaur Guseynov da ilk seferin karşılanması sırasında doğrudan uçuşların yeniden başlamasını iki ülke açısından önemli bir gelişme olarak değerlendirdi. Guseynov, düzenli seferlerin iş dünyası, bilim, kültür ve heyet trafiğini kolaylaştıracağını, Rusya’da eğitim gören Suriyeli öğrenciler açısından da seyahat süresi ve maliyetlerini azaltabileceğini söyledi.

Hava hattının yeniden devreye alınması, Şam ile Moskova arasında son dönemde farklı başlıklarda yeniden şekillenen ilişkilerin sivil ulaşım ayağını oluşturuyor. Endeks24’ün kısa süre önce aktardığı Rusya’nın Suriye’deki askeri varlığının yeni statüsüne ilişkin anlaşma da iki ülke arasındaki ilişki çerçevesinde önemli bir değişime işaret etmişti.

Şam açısından bir sonraki somut eşik, sivil havacılık yönetiminin duyurduğu Avrupa genişlemesinin hangi şehirlerle başlayacağı olacak. Yeni rotalar ilan edilene kadar doğrulanmış gelişme, Suriye Havayolları’nın Moskova bağlantısının yeniden işletilmeye başlanmasıyla sınırlı.

İran ordusu komutanı Emir Hatemi, ABD’nin Orta Doğu’daki askeri üslerinin önceki faaliyet düzenine geri dönemeyeceğini savunarak Tahran’ın buna izin vermeyeceğini söyledi. Hatemi ayrıca ABD’nin Basra Körfezi, Umman Denizi ve Hürmüz Boğazı’na erişiminin sona erdiğini ileri sürdü. Ancak ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığının 15 Ağustos tarihli resmî açıklaması, bölgede 50 binden fazla Amerikan askerinin çeşitli görevlerde bulunduğunu ve CENTCOM Komutanı Amiral Brad Cooper’ın altı ülkeyi kapsayan 10 günlük Orta Doğu turunu tamamladığını bildiriyor. Bu kayıt, Hatemi’nin sözlerinin sahadaki mevcut ABD varlığının sona erdiği şeklinde okunamayacağını gösteriyor.

Hatemi’nin açıklaması yalnız üslerle sınırlı kalmadı. İranlı komutan, ABD’nin Hürmüz Boğazı’ndan çıkarıldığını ve Amerikan unsurlarının Basra Körfezi, Umman Denizi ile Hürmüz’e erişim izni bulunmadığını ileri sürdü. Bu ifadeler Tahran’ın askerî ve siyasi pozisyonunu yansıtıyor; ABD’nin bölgedeki faaliyetinin fiilen sona erdiğine ilişkin bağımsız bir teyit niteliği taşımıyor.

CENTCOM bölgede 50 binden fazla asker bulunduğunu açıkladı

CENTCOM’un 15 Ağustos tarihli duyurusuna göre Brad Cooper, Bahreyn, Irak, İsrail, Ürdün, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’ni kapsayan ziyaretlerini tamamladı; ayrıca Umman Denizi’ne açılan Arap Denizi’nde görev yapan USS Abraham Lincoln uçak gemisini ziyaret etti. Komutanlık aynı açıklamada 50 binden fazla ABD askerinin Orta Doğu genelinde çeşitli görevlerde bulunduğunu bildirdi.

İran’ın Hürmüz hattındaki baskı dili yeni değil. Endeks24’ün 4 Ağustos’ta aktardığı ABD gemilerine yönelik Hürmüz tehdidinde İran liderinin askerî danışmanı Mohsen Rezaei, Tahran’ın belirlediği rotalar dışından boğaza girecek ABD savaş gemilerinin hedef kabul edileceğini savunmuştu. Hatemi’nin son açıklaması, aynı güvenlik hattını deniz rotalarından bölgedeki Amerikan üslerinin faaliyet düzeyine taşıyor.

Hürmüz mesajı üs tartışmasıyla birleşti

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, 5 Ağustos’ta İran ile Umman’ın Hürmüz’den geçecek yeni bir rotanın koordinatları üzerinde uzlaştığını, bunun boğazın hemen açılması anlamına gelmediğini açıklamıştı. Hatemi’nin 16 Ağustos’taki çıkışı, Tahran’ın deniz erişimi ile ABD’nin bölgesel askerî varlığını aynı baskı çerçevesinde ele almaya devam ettiğini gösteriyor.

Bu nedenle “eski düzene dönüş yok” ifadesi, doğrulanmış bir üs kapanışı veya ABD’nin bölgeden çekildiğine dair saha sonucu olarak değil, İran ordusunun ilan ettiği siyasi ve askerî tutum olarak değerlendirilmeli. CENTCOM’un bir gün önce yayımladığı personel ve ziyaret bilgileri, ABD’nin Orta Doğu’daki askerî varlığının sürdüğüne ilişkin güncel resmî karşı kayıt oluşturuyor.

Hürmüz Boğazı'nda askeri ve ekonomik baskı sürerken diplomatik trafik yeniden hızlandı. İran ile Umman geçiş düzenlemesine ilişkin görüşmeleri ilerletirken Katar ve Pakistan da Washington ile Tahran arasındaki temasları canlı tutmaya çalışıyor. Buna karşın boğazın tam olarak yeniden açılması ve daha geniş ateşkes çerçevesinin uygulanması konusunda somut sonuç henüz ortaya çıkmış değil.

Fararu'nun 16 Ağustos tarihli canlı akışında, Hürmüz çevresindeki gerilimin aynı anda iki yönde ilerlediği aktarılıyor. Bir yanda ABD'nin bölgedeki askeri varlığı ve ticari gemilere yönelik güvenlik riskleri devam ederken diğer yanda İran ile Umman'ın yeni geçiş düzenlemesini sonuçlandırmaya dönük görüşmeleri sürüyor.

İran ile Umman geçiş düzenlemesinde son aşamayı görüşüyor

İran Dışişleri Bakanlığı, Hürmüz Boğazı'ndaki gelecekteki yönetim ve deniz hizmetlerine ilişkin görüşmelerin Umman ile sürdüğünü açıkladı. İran'ın haziran ayında yayımladığı mutabakat metninde de Tahran'ın Umman ile boğazdaki gelecekteki idare ve deniz hizmetleri konusunda diyalog yürütmesi öngörülüyordu. İran'ın yayımladığı mutabakat metni, ticari gemilerin güvenli geçişi ile ABD'nin deniz ablukasını kaldırması arasında karşılıklı adımlar içeriyor.

Tahran'ın resmi açıklamalarında boğazın gelecekteki düzeninin İran ve Umman arasında oluşturulacak yeni bir çerçeveye bağlanması öne çıkıyor. Ancak geçici rota üzerinde ilerleme sağlanması, İran'ın ABD'ye yönelik diğer siyasi ve ekonomik koşullarından vazgeçtiği anlamına gelmiyor.

Endeks24'ün daha önce aktardığı Hürmüz için tazminat ve yaptırım şartları, deniz geçiş düzenlemesinin daha geniş ABD-İran pazarlığından ayrı değerlendirilemeyeceğini gösteriyor.

Katar serbest seyrüsefer vurgusunu sürdürüyor

Katar Dışişleri Bakanlığı da Hürmüz'de önceliğin uluslararası hukukla uyumlu biçimde seyrüsefer serbestisinin yeniden sağlanması olduğunu bildirdi. Doha, bölgesel uzlaşılara destek vereceğini ve boğazın güvenliği ile ticari geçişin korunmasını temel hedef olarak gördüğünü belirtiyor. Katar'ın resmi açıklamasında Hürmüz'ün kriz öncesi işleyişine dönmesi Körfez ülkelerinin ortak talebi olarak tanımlandı.

Katar ve Pakistan'ın arabuluculuk kanalı ise ABD ile İran arasındaki daha geniş çatışma başlığında önemini koruyor. Tarafların doğrudan görüşmelerinde ilerleme sınırlı kalırken arabulucuların mesaj taşımaya devam etmesi, askeri baskının yanında diplomatik seçeneğin de masadan kalkmadığını gösteriyor.

Hürmüz ekonomik baskının merkezinde

Boğazdaki geçiş rejimi yalnız askeri dengeyi değil, enerji sevkiyatı ve deniz ticaretini de doğrudan etkiliyor. Son haftalarda gemilere yönelik saldırılar, rota değişiklikleri ve güvenlik maliyetlerindeki artış Hürmüz'ü ABD ile İran arasındaki pazarlığın en önemli ekonomik kaldıraçlarından biri haline getirdi.

Fararu'nun canlı akışında da Washington'ın kısa vadeli hedeflerinin tamamına ulaşılamadığı ve çatışmanın giderek ekonomik baskı araçları üzerinden yürüdüğüne ilişkin değerlendirmeler öne çıkıyor. Bu tablo, boğazdaki geçici bir teknik anlaşmanın dahi siyasi uzlaşma sağlanmadan kalıcı normalleşmeye dönüşmesinin zor olduğunu gösteriyor.

İsrail'de hükümet karşıtı protestolar hafta sonu yeniden genişledi. Tel Aviv merkezindeki Habima Meydanı'nda toplanan göstericiler seçim güvenliğinin korunmasını ve 7 Ekim 2023 saldırıları ile sonrasındaki savaş sürecinin resmi bir soruşturma komisyonu tarafından incelenmesini istedi.

Gösteriler Tel Aviv'in yanı sıra Hayfa ve başka noktalarda da düzenlendi. Haaretz'in aktardığına göre ana eylem Habima Meydanı'nda yapıldı. Göstericiler, yaklaşan seçimlerin şeffaflığına ilişkin güvence talep ederken hükümetin 7 Ekim ve savaş dönemindeki kararlarının bağımsız biçimde araştırılması çağrısını yineledi.

7 Ekim için resmi komisyon talebi yeniden öne çıktı

Habima Meydanı'ndaki protestoda, 7 Ekim'de yakınlarını kaybeden ailelerden bazıları da hükümete resmi soruşturma komisyonu kurulması çağrısı yaptı. İsrail medyasına yansıyan konuşmalarda hükümetin siyasi nitelikli alternatif bir inceleme mekanizması yerine devlet soruşturma komisyonu oluşturması istendi.

İsrail'de 7 Ekim saldırılarının öncesi, saldırı günü ve sonrasındaki askeri ve siyasi kararların nasıl inceleneceği aylardır siyasi tartışmanın merkezinde bulunuyor. Hükümet karşıtı hareketler, seçim dönemi yaklaşırken bu talebi seçim güvenliği başlığıyla birlikte daha görünür biçimde gündeme taşıyor.

Hayfa'da protestoya ırkçılık tartışması eklendi

Hayfa'daki Horev Merkezi'nde düzenlenen hükümet karşıtı gösteride ise Rambam Hastanesi'ndeki Arap sağlık çalışanlarına yönelik suçlamalar ve bunların ardından büyüyen ırkçılık tartışması öne çıktı. İsrail'deki sağlık meslek örgütleri de son günlerde hastane çalışanlarına yönelik genellemeleri ve sosyal medyadaki söylemleri eleştiren açıklamalar yaptı.

Rambam Hastanesi kıdemli doktorlarından Prof. Matti Waterman, protestoda sosyal medyada yayılan iddiaların Arap çalışanlara yönelik geniş bir kışkırtma ve ırkçılık dalgasına dönüştüğünü söyledi. Hastane yönetimi daha önce yaralı bir askerin Arap personel tarafından kötü muamele gördüğü yönündeki iddiaları yaptığı inceleme sonrasında reddetmişti.

Meron'da Haredi ve seküler gruplar karşı karşıya geldi

Aynı akşam kuzeydeki Meron Kavşağı da farklı bir protestoya sahne oldu. Yaklaşık 150 Haredi gösterici Şabat sırasında toplu taşımanın çalışmasına karşı çıkarak bir otobüsün geçişini engellemeye çalıştı. Yaklaşık 70 seküler protestocu ise yolun kapatılmasına karşı aynı noktada toplandı.

Meron'daki eylemler son haftalarda düzenli olarak tekrarlanıyor. Böylece hükümet karşıtı gösteriler, seçim ve 7 Ekim soruşturması taleplerinin yanı sıra din ve kamusal alan, Arap sağlık çalışanlarına yönelik ayrımcılık iddiaları ve toplumsal kutuplaşma başlıklarıyla aynı hafta sonunda kesişti.

Haaretz'in 16 Ağustos 2026 tarihli gelişmeleri aktardığı canlı haber akışında protestoların Tel Aviv ve Hayfa'daki ayrıntıları yer aldı.

İran yargısı, ocak ayında Karaj'da düzenlenen hükümet karşıtı protestolar sırasında aracını polislerin üzerine sürmekten hüküm giyen Shahram Sadeghi'nin idam edildiğini açıkladı. İnfazın 16 Ağustos Pazar sabahı gerçekleştirildiği bildirildi.

İran yargısına bağlı Mizan'ın aktardığı karara göre Sadeghi, 8 Ocak'ta Karaj'da aracını polis memurlarının üzerine kasıtlı olarak sürerek yedi görevliyi yaralamaktan suçlu bulundu. Yaralanan polislerden birinin üç ay boyunca komada kaldığı bildirildi.

Mal varlığına el koyma kararı da verildi

Karaj Devrim Mahkemesi, Sadeghi'yi ölüm cezasının yanı sıra mal varlığına el koyma cezasına da mahkum etti. İran makamları dosyayı ülkenin casusluk ve ulusal güvenlik mevzuatı kapsamında değerlendirdi.

Yargıtay'ın hükmü onamasının ardından infaz pazar sabahı uygulandı. İran yargısının açıklamasında, kararın protestoya katılım nedeniyle değil, polislerin yaralandığı eylem ve yabancı aktörler lehine faaliyet iddiası üzerinden verildiği belirtildi.

Ocak protestolarındaki infazlar sürüyor

Sadeghi'nin infazı, İran'da 2026 başındaki protestolarla bağlantılı davalarda uygulanan ölüm cezalarının devam ettiği bir döneme denk geldi. Endeks24, daha önce ocak protestoları sırasında askeri tesise saldırı davasındaki idam kararlarını da aktarmıştı.

İran'daki protesto dalgası aralık sonunda hayat pahalılığı ve ekonomik sorunlara yönelik gösterilerle başlamış, ocak ayının ilk haftasında hükümet karşıtı kitlesel eylemlere dönüşmüştü. İran yönetimi şiddet olaylarının ABD ve İsrail tarafından yönlendirildiğini savunurken, ülke dışındaki insan hakları grupları güvenlik güçlerinin müdahalelerine ilişkin farklı değerlendirmeler yayımladı.

Karaj dosyasında yedi polis yaralandı

İran yargısının anlatımına göre Sadeghi'nin kullandığı araç 8 Ocak'ta Karaj'daki gösteriler sırasında polis grubuna çarptı. Olayda yedi memur yaralandı. Mahkeme dosyasında eylemin kasıtlı olduğu kabul edildi ve Sadeghi bu değerlendirme üzerinden hüküm giydi.