İran’ın para birimi riyal, Cumartesi günü dolar karşısında tarihi bir düşüş kaydederek resmi olmayan piyasalarda 756.000 seviyesine geriledi. Bonbast.com’a göre, dün 741.500 seviyesinde işlem gören riyal, bugün yeniden değer kaybetti. Bazaar360.com ise doların yaklaşık 755.000 riyale satıldığını bildirdi.
Nükleer gerginlikler ve Trump etkisi
Uzmanlar, riyalin bu hızlı değer kaybını birkaç faktöre bağlıyor. Donald Trump’ın Beyaz Saray’a dönüş ihtimali, İran’a yönelik “azami baskı” politikalarının yeniden gündeme gelmesi ve İsrail’in nükleer tesisleri vurma ihtimaliyle ilgili endişeler, piyasaları tedirgin ediyor. Bu durum, Kasım ayı başlarında 690.000 seviyelerinde olan doların hızlı bir yükseliş göstermesine yol açtı.
Yaptırımlar ve enflasyonun etkisi
2018’de ABD’nin nükleer anlaşmadan çekilmesiyle yeniden uygulanan yaptırımlar, İran ekonomisini ciddi şekilde zayıflattı. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın, Avrupa ülkelerinin önerisiyle İran’a yönelik karar tasarısını onaylaması ve yeni yaptırım olasılıkları, riyalin daha fazla değer kaybetmesine yol açıyor.
Yüzde 35’i aşan enflasyon oranı nedeniyle İranlılar, tasarruflarını korumak için dolar, altın ve kripto para gibi alternatiflere yöneliyor. Bu durum, riyalin döviz karşısındaki pozisyonunu daha da zayıflatıyor.
Riyalin kaybı büyük
İran para birimi, ABD yaptırımlarının yeniden uygulandığı 2018 yılından bu yana değerinin %90’ından fazlasını kaybetti. Tahran hükümeti, ekonomiyi stabilize etmek için çeşitli önlemler alsa da uluslararası gerginlikler ve yaptırımların etkisi ekonomik istikrarı zorlaştırıyor.
