Brent petrolün varil fiyatı, İsrail’in hafta sonu Lübnan’a yönelik saldırılarının ardından ve İran’da patlama seslerinin duyulduğuna ilişkin haberlerin etkisiyle yüzde 4’ün üzerinde yükseldi. Çatışmaların bölgeye yayılabileceği endişesi, yatırımcıları arz risklerini yeniden hesaba katmaya itti.
Brent petrol vadeli işlemleri yüzde 4’ün üzerinde artışla 97,45 dolara çıkarken, ABD ham petrolü (WTI) 2,87 dolar değer kazanarak 93,41 dolara ulaştı. İlk satış baskısını İsrail’in pazar günü Beyrut’a düzenlediği yeni saldırılar tetikledi; ardından İran’ın başkenti Tahran ile Tebriz ve İsfahan kentlerinde patlama seslerinin duyulduğuna dair yerel medya haberleri yükselişi hızlandırdı.
Analistlere göre bu gelişmeler, bölgede savaşın sona ereceğine yönelik beklentileri zayıflattı. Dünya petrol ticaretinin kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’ndan sevkiyatların normale dönmesine ilişkin umutlar da geriledi.
İki referans ham petrolde güncel fiyat
Varil başına dolar · ölçek 80–100 $ aralığında gösterilmiştir
Son aylardaki yükseliş sürüyor
Petrol fiyatları, ABD ile İran arasındaki gerilimin tırmanması nedeniyle mart ayından bu yana yüzde 50’nin üzerinde yükseldi. Cuma günü çatışmaların yatışabileceği beklentisiyle gerileyen fiyatlar, hafta başındaki gelişmelerle kayıplarını geri aldı.
Gerilim petrolü mart ayından beri yarı yarıya pahalandırdı
ABD–İran hattındaki tırmanma, varil fiyatını mart ayından bu yana yüzde 50’nin üzerinde yukarı taşıdı. Cuma günkü kısa geri çekilme, hafta sonu haberleriyle silindi.
İran, pazar günü İsrail hedeflerine füze saldırıları düzenleyerek karşılık verdi. ABD Başkanı Donald Trump ise daha geniş çaplı bir savaşı sona erdirecek anlaşmanın hâlâ mümkün olduğunu savundu.
Trump’tan Netanyahu’ya itidal çağrısı
Financial Times’ın haberine göre Trump, İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu’ya yeni saldırılardan kaçınması çağrısında bulundu. Trump, gazeteye yaptığı açıklamada anlaşma sürecinde son sözün kendisinde olduğunu vurguladı.
Bu durum anlaşmayı etkilemeyecek. Kararları ben veriyorum. Tüm kararları ben veriyorum. Kararları o vermiyor.
İran cephesinde ise Washington ile yapılacak bir barış anlaşmasının ön şartı olarak Lübnan’da ateşkes sağlanması talep ediliyor.
Fiyatı şekillendiren olaylar zinciri
Marttan hafta başına uzanan seyir
-
Mart ayıABD ile İran arasındaki gerilim tırmandı; fiyatlar bu dönemden itibaren yüzde 50’nin üzerinde yükseldi.
-
CumaÇatışmaların yatışabileceği beklentisiyle fiyatlar geriledi.
-
Pazarİsrail’in Beyrut’a saldırısı, İran’ın füze karşılığı ve OPEC+’ın dördüncü üretim artışı kararı aynı güne sığdı.
-
Hafta başıTahran, Tebriz ve İsfahan’da patlama sesleri haberleri fiyatı 97,45 dolara taşıdı.
OPEC+ üretim artışı fiyatları dengeleyemedi
OPEC+, pazar günü son dört ayın dördüncü üretim artışı kararını aldı. Ancak piyasa uzmanları, Hürmüz Boğazı’ndaki aksaklıklar ve bazı üretici ülkelerdeki kapasite sorunları nedeniyle bu kararın piyasaya kayda değer bir ek arz sağlamasının zor olduğu görüşünde.
Mevcut piyasa koşullarında üretim artışı kararının fiziksel etkisi sıfıra yakın olacak.
Oynaklığı sürdüren etkenler
Uzmanlara göre Ortadoğu’daki jeopolitik riskler yüksek seviyesini koruduğu sürece petrol fiyatlarındaki oynaklığın devam etmesi bekleniyor.
Kaynak: Financial Times, Rystad Energy ve vadeli işlem piyasaları verileri.
